▶ 00:02 God Zoekt en Vindt het Verlorene ↑ hoofdstukken

In Lukas 15 staan drie gelijkenissen waarin iets of iemand wordt teruggevonden: het verloren schaap, het verloren muntstuk en de verloren zoon. Het bericht gaat nog verder, maar ik wilde het eventjes daarbij laten. Nou, dat Lukas 15 het hoofdstuk is dat dit jaar gaat stempelen voor het Evangelisch Werkverband, vind ik alleen maar mooi. Lukas 15 is een schitterend hoofdstuk, een heel bekend Bijbelhoofdstuk.

Maar de clou van dat hoofdstuk is dat het verlorene altijd weer gevonden wordt. Want er is er Eén die iets kwijt is, of die iemand kwijt is — bijvoorbeeld in het geval van die verloren zoon — maar Hij zoekt het net zo lang totdat Hij het gevonden heeft. Dat is mooi om te vertellen. We hebben het zojuist nog gezongen: "Zorg toch dat ieder dat weet", als u het mij zou vragen. Het is de kerntaak van de kerk — wat u daar dan ook even onder verstaat — om te vertellen dat er Eén is die van Zijn schepping houdt en die het verlorene zoekt. Maar Hij zoekt het zodanig dat Hij ook in staat is om het te vinden. Dat is een geweldige, blijde boodschap. Dat zou de kerntaak van de kerk moeten zijn om dat te vertellen; daar kun je werkelijk mee voor de dag komen.

Maar ik vond het zo opvallend wat er stond: "In 2008 willen we de kerk bepalen bij haar kerntaak: kostbare mensen die verloren dreigen te gaan op te zoeken." Toen dacht ik: dat is dan toch weer een vreselijke dissonantie. Want het is niet de taak van de kerk om het verlorene te zoeken; dat doet iemand anders namelijk. En weet u wat het is? Dan heb je eigenlijk al geen blijde boodschap meer ook. Want de kerk is daar toch niet toe in staat. Christenen kunnen doen wat ze willen, maar zij kunnen de verloren zieltjes toch niet meer bereiken. Echt niet. Dat zij het zouden zoeken en dat zij het zouden vinden, daar gaat het ook helemaal niet om. Het gaat niet om mensen, het gaat niet om ons werk. Nee, het gaat gewoon om het Evangelie, om dat Evangelie te vertellen. Dat wordt dus ook het motto van deze Goedberichtbijeenkomst in 2008. Bij dit verhaal van Lukas 15 zijn wij dus meer van het Evangelie, en zij van het werkverband, om het zo maar te zeggen.

▶ 02:43 Het Evangelie van de Gelukkige God ↑ hoofdstukken

Waar ik het vanmorgen over wil hebben, sluit daar direct bij aan. Het gaat over een van de mooiste uitdrukkingen die je in de Bijbel vindt, een van de mooiste termen voor het evangelie: het evangelie van de gelukkige God. U weet, er zijn allerlei benamingen voor het evangelie. Het heet het evangelie van de genade — ook schitterend natuurlijk — het evangelie van de verborgenheid, of het evangelie van het koninkrijk. Noem maar op. Er zijn een stuk of tien, vijftien uitdrukkingen die allemaal verband houden met dat evangelie en die je allemaal zo rechtstreeks in de Bijbel kunt terugvinden. Maar het evangelie van de gelukkige God is een hele mooie.

U vindt die uitdrukking in 1 Timotheüs 1, waarin de apostel Paulus dit schrijft. In vers 10 heeft hij het over de gezonde leer. Het is midden in de zin dat ik het citaat geef: "...de gezonde leer in overeenstemming met het evangelie der heerlijkheid van de zalige God, dat mij — zegt Paulus dus — is toevertrouwd." Wat Paulus hier zegt, is dat hem een evangelie is toevertrouwd. Dat wil zeggen: een blijde boodschap, een goed bericht. En waar gaat dat goede bericht over? Wel, over heerlijkheid, over glorie, over overwinning en over lichtglans, want dat is allemaal wat opgesloten zit in dat woord.

Van wie is die heerlijkheid dan? Wel, dat staat erbij: van de zalige God. Dan moet u even goed opletten; op dat woordje 'zalig' zetten we even het vergrootglas. In het Grieks is dat het woordje makarios, en dat betekent gewoon 'gelukkig'. Dat vind ik belangrijk, want het woordje 'zalig' betekent voor ons eigenlijk niets meer. Dat blijkt trouwens ook wel in de Statenvertaling; daar is het ook dikwijls de weergave van een heel ander woord en dan betekent het 'behoudenis'. Maar denk bijvoorbeeld aan de zaligsprekingen — daar komen we straks trouwens nog eventjes op terug — waar iedere keer gezegd wordt: "Zalig zijn de vredestichters" of "Zalig zijn zij die hongeren en dorsten". Nou, dan wordt daar ook datzelfde woord gebruikt. Makarios betekent gelukkig. God is de gelukkige God.

Ik vind het zo geweldig om daaraan te denken. Dat er Eén is — zeg maar de Grote Baas, als ik het zo mag zeggen, van deze wereld — Degene die alles gemaakt heeft, die alles bedacht heeft en die alles kent. Let wel: die ook al het leed kent als geen ander; het verdriet, de moeite en de pijn. En Hij kent het niet alleen, maar Hij lijdt ook mee. Dat staat ook in de Bijbel: dat God meelijdt met Zijn schepping. God houdt van Zijn schepping, en als je van iemand houdt en je ziet dat diegene lijdt, dan lijd je mee. Sterker nog, meelijden kan soms erger zijn dan het lijden zelf: om te zien dat iemand van wie je zielsveel houdt, moet lijden. Wel, God kent Zijn schepping, Hij kent het verdriet en Hij lijdt mee.

En desondanks, ondanks het feit dat Hij dus meelijdt met Zijn schepping, is Hij de gelukkige God. Weet u waarom? Alles gaat toch naar Zijn plan. Hij is namelijk God, en dat woord 'God' betekent, vanuit het Grieks gezien: Degene die alles op zijn plek zet, Degene die plaatst. En Hij zet ook alles op zijn plek. Hij heeft alles in de hand, Hij is God, er gaat niets mis en alles verloopt naar Zijn plan. Hij weet dat het kwaad en het lijden er zijn, maar het is noodzakelijk kwaad omdat het Zijn doel dient. Hij weet daarvan en Hij is desondanks de gelukkige God. Wat Paulus dus zegt, is dat hem dat goede bericht is toevertrouwd van de heerlijkheid van de gelukkige God, om te vertellen: God is gelukkig.

Waarom is Hij gelukkig? Nou, in het Nederlands is dat helemaal makkelijk uit te leggen. Want het betekent namelijk gewoon: het gaat Hem lukken. 'Gelukkig' is in onze taal afgeleid van het werkwoord 'gelukken'. Omdat het je gelukt is, ben je gelukkig. In andere talen is dat weer iets anders, maar het is heel mooi om het zo inderdaad ook uit te leggen. Wat is gelukkig? Dat heeft inderdaad te maken met succes, met het bereiken van je doelstelling. Dat wat God voor ogen heeft, dat gaat Hem lukken. Hij is de gelukkige God. Dat is wat Paulus uitgebazuind heeft in de wereld in zijn dagen en wat hij heeft toevertrouwd aan zijn medewerker Timotheüs, opdat hij datzelfde zou doen. Wij mogen dat zoveel jaren later allemaal lezen in de Schriften en we geven dat ook door: dat evangelie, een blijde boodschap van een heerlijkheid van een gelukkige God die doet wat Hij voornemens is. En het gaat Hem lukken. Hij zoekt het verlorene en Hij vindt het verlorene.

Dat zou de kerk moeten vertellen. Wij vertellen het in ieder geval. Ik bedoel, als een ander het niet vertelt, wat weerhoudt ons ervan om het dan toch te vertellen? Ik denk wel eens: als degenen die het weten ook nog eens een keertje hun mond houden, van wie moeten mensen het dan horen? Er zijn zoveel mensen — dat merk ik zo vaak, gewoon in de wereld maar ook in de kerk — die boordevol vragen zitten. Die echt niet weten waar het naartoe gaat in deze wereld. En die ook niets begrijpen van het Woord. Als je dan dit zicht hebt gekregen op die gelukkige God, ja, dan denk ik: vertel het, zorg dat iedereen dat weet.

In 2 Korinthe 4 staat nog een uitdrukking die daar heel erg op lijkt. Daar schrijft Paulus — ik val weer midden in de zin: "...zodat zij het schijnsel niet ontwaren van het evangelie der heerlijkheid." Net zoals we dat zojuist lazen: het evangelie van de heerlijkheid. Maar toen was het het evangelie van de heerlijkheid van de gelukkige God, en hier is het: "...het evangelie van de heerlijkheid van Christus, die het beeld Gods is." Uiteindelijk is dat dezelfde uitdrukking. Want het is het evangelie van de heerlijkheid van Christus, maar Christus is niets anders dan de representatie, de uitdrukking, het icoon — want dat is het woord wat hier gebruikt wordt in het Grieks — het icoon van God.

God is de onzienlijke God, maar Hij drukt Zich uit in Hem die in de Bijbel genoemd wordt de eerstgeborene van elk schepsel. In Hem drukt God Zich uit. In Christus zien we de heerlijkheid van de gelukkige God uitgebeeld. En Hij, de Christus, de Messias, is de grote Triomfator. Het evangelie gaat niet over ons, ook niet over wat wij moeten doen. Het evangelie gaat over wie Hij is en wat Hij gedaan heeft, wat Hij doet en wat Hij zal doen. Wat is daar van de mens bij? Helemaal niets. Daarom is het ook evangelie. En dan moet je geen water bij de wijn doen. Dan gaat de smaak eraf, dan gaat de kracht er vanaf, de werking gaat er vanaf. Puur inschenken, puur serveren zoals het ons in het Woord is opgediend: het evangelie van de heerlijkheid van Christus, die het beeld van God is. Heel de Bijbel gaat daarover: over die ene Man die triomfeert en die succesvol is in dat wat Hij voornemens is.

▶ 11:52 Psalm 1: de Boom Des Levens Die Alles Gelukt ↑ hoofdstukken

Ik zal eens een mooi gedeelte erover lezen: Psalm 1. U kent het wellicht, we kunnen het straks nog gaan zingen ook. Dat gaan we straks ook zingen. Maar daar staat — zo begint dus het boek van de 150 psalmen — Psalm 1 vers 1: "Welzalig". En dan moet ik weer opnieuw zeggen wat ik zojuist al even zei. Alleen gaat het nu hier niet over een Grieks woord, maar over een Hebreeuws woord. Dat woordje "welzalig" betekent ook hier weer gewoon: gelukkig. Je kunt het natuurlijk gewoon makkelijk bewijzen. In Genesis 30, daar vind je het. Hetzelfde woord wordt daar gebruikt en dan gaat het over Lea die een kind krijgt, een van de vrouwen van Jakob. Ja, Jakob die trof het maar hoor. Nou, niet dus, maar... Toen zei Lea: "Ik gelukkige!" Toch wel? "Voorzeker zullen de jonge dochters mij gelukkig prijzen," en zij gaf hem de naam Aser. En Aser betekent dus juist: gelukkig, of de gelukkige.

Nou, dat woord wat hier in Genesis 30 gebruikt wordt, hetzelfde woord komt ook in Psalm 1 voor en wordt daar gebruikt: "Gelukkig de man die niet wandelt in de raad van de goddelozen, die niet staat op de weg van de zondaars en niet zit in de kring van de spotters." Nu is dit natuurlijk in het algemeen een waarheid, het geldt voor iedereen. Maar nu even een andere vraag: op wie is dit nu ultiem van toepassing? Ik zal het straks ook nog nader aantonen, maar bij wie is dit ooit werkelijk helemaal vervuld? Wie is het die nooit wandelde in de raad van de goddelozen, die nooit stond op de weg van de zondaars en die nooit zat in de kring van de spotters? Dat is de Heer Jezus Christus. Dat moet u niet verbazen, want heel het boek van de Psalmen gaat over Hem.

Dat is in Psalm 1 het geval. Psalm 2 is een hele beroemde psalm; die gaat over Christus. Psalm 3 gaat over Christus, Psalm 4 gaat over Christus. Alle psalmen, allemaal, stuk voor stuk. Ze gaan allemaal profetisch — direct of soms indirecter — maar uiteindelijk gaan ze allemaal over de Christus: de Messias, de Gezalfde, de Triomfator, en over Zijn heerlijkheid. Nou, hier wordt gesproken over die Man: "Gelukkig de man die niet wandelt in de raad van de goddelozen, hij staat niet op de weg van de zondaars en hij zit niet in de kring van de spotters." Ik lees verder: "Maar aan des Heren wet" — dat wil zeggen de Thora, dat betekent onderwijzing of vingerwijzing, een heenwijzing. Dat is wat Thora is: de Schriften. "Maar aan des Heren Thora zijn welgevallen heeft en diens Thora overpeinst bij dag en bij nacht."

Nogmaals: iedereen is gelukkig voor wie dit geldt, voor wie deze realiteit kent. Voor wie zich bezighoudt met de Schriften en onderwezen wordt vanuit het Woord. Er is niemand gelukkiger dan degene die zich bezighoudt met de rijkdom van het Woord, want in dat Woord kom je de grote gelukkige God tegen. Als er één ding is wat je gelukkig maakt, dan is het juist dat Woord. Dan moet je inderdaad de wereld soms helemaal links laten liggen, maar juist dat maakt je zo gelukkig. Dan heb je een zicht, het is niet te geloven. Maar ook hier zeg ik weer: dit is uiteraard direct en ten volle alleen maar écht van toepassing — ten volle van toepassing — op dé Man over wie het boek de Psalmen — en wat zeg ik: heel het Oude Testament — spreekt: de Heer Jezus Christus. Hij had Zijn welgevallen, bij dag en bij nacht, over die Thora.

En dan lees ik nog eventjes verder, want ik ben nog steeds niet daar waar ik eigenlijk komen wil, waar ik wil wezen. In vers 3 staat er dan nog: "Want hij is als een boom, geplant aan waterstromen." Dat is de vergelijking, maar ik zeg erbij — ik heb het ook eventjes erbij vermeld, u ziet dat — Hij staat eigenlijk niet "geplant". Hij is niet als een boom "geplant" aan waterstromen. Dat staat er letterlijk en sommige vertalingen hebben dat ook inderdaad zo weergegeven. Volkomen terecht: Hij is als een boom verplant aan waterstromen. Dat wil zeggen dat die boom eerst ergens anders stond en vervolgens is geplant aan die waterstromen. Hij is verplant.

Ik lees nog eventjes verder: "...die zijn vrucht geeft op zijn tijd en welks loof niet verwelkt." Hier wordt van die Man dus gezegd, die zich altijd bezighield met de Schriften — en over dé Man waar heel het boek de Psalmen over gaat, namelijk uiteindelijk de Messias — daarvan wordt gezegd: Hij is als een boom die is verplant en nu aan waterstromen staat, zodanig dat Hij Zijn vrucht geeft, altijd op Zijn tijd, en bovendien: Zijn loof verwelkt niet. Dat wil zeggen: Hij gaat niet dood.

Nou, op wie is dit nu van toepassing? Hoe verder je in de psalm komt, hoe meer je daar eigenlijk ook van doordrongen wordt: het gaat hier natuurlijk over de Heer Jezus Christus. Hij is inderdaad degene die is verplant aan waterstromen. Dat wil zeggen: nadat Hij is gestorven aan het kruis van Golgota, nadat Hij is begraven, is Hij geplant aan waterstromen. Dat wil zeggen: aan stromen van levend water, en daar onttrekt Hij Zijn leven aan. En daarom, omdat Hij aan die waterstromen is geplant, geeft Hij vrucht — voortdurend vrucht — en Hij verwelkt nooit. Dat wil zeggen: het is onvergankelijk leven wat Hij aan het licht bracht. En Hij produceert vruchten.

Weet u hoe zo'n boom heet? De Boom des Levens. Van het geboomte des levens lees je ook dat het is geplant aan waterstromen. In Ezechiël 47 vind je een prachtig hoofdstuk waarin dat beschreven wordt. Dan ontstaat er een stroom van levend water vanuit Jeruzalem. Let op: die stroom van levend water ontstaat vanuit Jeruzalem, want als er ergens levend water vandaan komt, dan is het vanuit Jeruzalem. Zal ik het nog anders vragen: waar is de Heer Jezus ook alweer opgestaan? Inderdaad, dat was in Jeruzalem. Wel, daar ontstaat die bron van levend water en daar vind je ook dat geboomte des levens. En dan staat er: dat draagt twaalf maanden in het jaar — oftewel gewoon het jaar rond — vrucht. Altijd vrucht. En het loof ervan verwelkt niet; het is zelfs tot genezing van de volkeren. Ik denk dat het ook letterlijk waar zal zijn straks in de toekomende aion.

Maar de symboliek is universeel. Het gaat namelijk over dé Boom des Levens, over de Heer Jezus Christus, die na Zijn sterven is geplaatst aan stromen van levend water en die nu als die Boom is die rijkelijk vrucht produceert en die onverwelkelijk is, onvergankelijk werkelijk leeft. En dan staat er nog bij — en daar wilde ik naartoe — in vers 3 staat er ook bij: "Al wat hij onderneemt..." Het gaat over die Man dus: "...al wat hij onderneemt, dat gelukt hem." Dus die Man, die is eigenlijk het embleem van leven, want Hij is geplant — verplant — aan stromen van levend water. Hij geeft vrucht, Hij verwelkt niet. En alles wat Hij onderneemt, dat gelukt Hem. Daarin is Hij succesvol.

Er staat niet: "wat hij onderneemt gelukt hem", maar: "al wat hij onderneemt gelukt hem." En dan zeg ik erbij: in de tegenwoordige aion. Dat wil zeggen: in de tegenwoordige tijd, in de tegenwoordige wereldtijd moet ik dan zeggen, de tegenwoordige eeuw. In de toekomende aionen en uiteindelijk ook in de voleinding der aionen. Het wordt steeds mooier, steeds groter. Maar in alles wat Hij, de Christus, onderneemt sinds Hij geplant is aan die waterstromen van levend water... Sinds die tijd is Hij die gelukkige Man die leeft. Hij is eigenlijk de belichaming van het Woord van God, waar Hij zich ook dag en nacht mee bezighoudt en mee vervuld is. Sterker nog: Hij is het Woord Gods. Wel, in alles wat Hij onderneemt, wat Hem voor ogen staat en wat Hij doet, is Hij succesvol. In alles wat Hij onderneemt, dat gelukt Hem. En vandaar ook dat Hij natuurlijk die gelukkige Man is. En dan is de cirkel weer rond. Daar denk ik juist zo graag aan. Dat is juist.

▶ 22:18 Jozef in de Gevangenis en de Ware X-factor ↑ hoofdstukken

Het is nog niet zo heel erg lang geleden dat ik voor ditzelfde gezelschap, maar op een andere locatie — destijds nog in het NH Hotel — sprak over Genesis 39. Dat hoofdstuk gaat over Jozef in de gevangenis. Ik heb u toen verteld dat Jozef een prachtig type is van de Heere Jezus Christus: degeen die verworpen werd door zijn broeders, veracht werd en in de put gegooid werd. Dat wil zeggen dat hij onder de aarde terechtkwam, uiteindelijk als slaaf in Egypte belandde en ook nog in de gevangenis terechtkwam. Maar daar eindigt het niet mee; uiteindelijk komt hij toch op de troon. Dat is wat Jozef al vanaf het begin heeft geweten. Toen hij als zeventienjarige jongen die droom kreeg, had hij van Godswege al vernomen waar hij uiteindelijk zou komen. Jozef heeft dat zijn hele leven geweten. Daarom lees je ook nooit dat er een wanklank in zijn mond was. Het is heel uniek in de Bijbel, maar we lezen in die hele lange geschiedenis van Jozef nooit over een zonde die hij begaan heeft. Hij is een schitterend beeld en plaatje van de Heere Jezus Christus.

In vers 20 lees je over Jozef dat hij in de gevangenis komt. Er staat: "en de Heere was met Jozef, en Hij bewees hem genade, en Hij deed hem de genegenheid van de overste van de gevangenis winnen." Niet veel verzen daarvoor lees je iets soortgelijks als hij bij Potifar is. Hij is daar weliswaar een slaaf, maar de Heere zegende hem en alles wat Jozef ondernam, gelukte hem ook. Alles wat Jozef aanraakte, werd bij wijze van spreken goud. Alles waarmee hij in aanraking kwam, werd gezegend. Toen Jozef in het huis van Potifar terechtkwam, werd dat huis ineens rijk gezegend. Potifar zag dat de Heere met hem was. Potifar kende de Heere niet, maar hij wist: met die jongen is iets heel bijzonders aan de hand. Jozef werd vervolgens gesteld tot hoofd van het huis, en er staat dat het huis van Potifar werd gezegend, evenals het hele veld — zijn hele business, zeg maar. Alles ging succesvol. Alles waar Jozef mee in aanraking kwam en alles wat hij ondernam, dat gelukte! Dat staat hier letterlijk.

Vervolgens komt hij in de gevangenis en de geschiedenis herhaalt zich feitelijk. "En de Heere was met Jozef, ja, en Hij bewees hem genade." Hier staat in het Hebreeuws het woordje gein, wat ook alles te maken heeft met vreugde. Hij bewees hem genade en deed hem de genegenheid van de overste van de gevangenis winnen. Om het zo te zeggen: Jozef had de X-factor. Dat is heel leuk. Kent u dit, de X-factor? Het is mij de laatste jaren op televisie allemaal wat ontgaan, maar ik werd er in huis toch regelmatig mee geconfronteerd. Maar weet u wat die X-factor nou eigenlijk is? Het is een Engels woord, maar waar staat die 'X' voor? Denk aan X-mas. Die 'X' staat namelijk voor Christus. Dat vind ik leuk, want dat heeft ook weer met het Grieks te maken. Het Griekse woord Christos begint namelijk ook met een 'X' — de letter Chi. Het wordt weliswaar anders uitgesproken, maar het begint met de letter X. Dat is trouwens een heel bekend symbool geworden in de kerkelijke wereld. Kent u het Chi-Rho-symbool? Het heeft niets met de Postbank te maken, maar met die letter X en de letter P, wat in het Grieks een 'R' is. De eerste letters, de initialen van Christus: dat is de 'X' waar de X-factor voor staat. Dat er dan ook nog een kruis in te zien is, maakt het alleen maar completer.

Ik moet trouwens aan nog iets denken als we het over de X-factor hebben. In een wiskundige formule zie je ook iedere keer die 'X'. Als je een 'X' ziet in wiskundige formules, dan slaat dat op de onbekende factor. Gaan we nu niet vragen wat deze formule precies betekent; dat maakt me ook niet uit, voor mij is het allemaal een 'X'. Ik werd ooit een paar maanden geleden nog door een hele aardige, hooggeleerde man 'Mr. X' genoemd. Hij had op internet een artikeltje geschreven over ene Mr. X, en dat was ik dus. Een man, niet nader te noemen. Maar de 'X' slaat dus op dat wat niet bekend is. Dat vind ik in dit verband ook wel weer leuk als de 'X' inderdaad vooral verwijst naar de Christus. Dat Hij dan juist de onbekende factor is... ja, wat dacht je wat?

Waar de X-factor vooral op slaat, is charisma. Ik las daar toevallig deze week nog een artikel over. Wat is dat nou uiteindelijk? Dat is charisma. Wie heeft de X-factor? Degene die charisma heeft. En daar zit precies de kern, want in het woord "charisma" zit het woordje charis. Dat is gewoon een Grieks woord. Charisma betekent genadegave. Daar zit het woordje charis in, en dat betekent genade: grace. Het begint dus ook weer met die 'X' (Chi). Hoe je het ook wendt of keert, via welke ingang je ook naar binnen gaat, je komt uiteindelijk toch weer bij hetzelfde uit: je komt uit bij genade, je komt uit bij Christus, je komt uit bij die onbekende factor.

Nou, Jozef had die X-factor. Echt. Hij is sowieso een uitbeelding van Christus. Hij was de miskende, de onbegrote onbekende — tenminste tot dan toe, want hij zou nog bekend worden. En inderdaad, hij is degene die genade bewees; God bewees hém genade. Als we nu even teruggaan naar Genesis 39, dan zien we dat de overste van de gevangenis vanwege die X-factor alle gevangenen aan Jozef toevertrouwde. Al wat daar te doen was, deed híj. Let op dat woordje "al". Alle gevangenen die in de gevangenis waren, waren aan Jozef toevertrouwd en alles wat er echt te doen was, dat deed Jozef. Waarom? Wel, Jozef had die X-factor. Met Jozef ging het zo goed; alles wat hij ondernam en alles wat hij deed, ging goed. Dat zag de overste van de gevangenis, en daarom vertrouwde hij dat allemaal aan hem toe. Bij Jozef was het in goede handen.

Ik kan het nu niet meer zo uitgebreid vertellen als destijds, maar die gevangenis is een uitbeelding van de tegenwoordige tijd. De Heere Jezus Christus is nu, in afwachting van de troon, nog steeds miskend door zijn broeders naar het vlees — dan heb ik het over Israël. In afwachting van de troon in de toekomst bevindt Hij zich nu buiten de maatschappij. Want dat is eigenlijk wat een gevangenis is: een plaats waarin je niet deelneemt aan de maatschappij. Het gaat er niet zozeer om dat je opgesloten bent; je bent buitengesloten. Miskend en onbekend. Dat is waar de Heere Jezus Christus nu ook is: in een positie waarbij Hij uitgesloten is, waarbij Hij de onbekende factor is, om het zo te zeggen. Maar het gaat Hem goed. En allen die vandaag bij Hem zijn, hebben het goed, ondanks het feit dat ze buiten de maatschappij gesloten zijn. Want als je verzorgd wordt door Hém die de X-factor heeft, die genade bewijst en ook genade kan geven, dan heb je het goed. Jozef was degene die die gevangenen verzorgde; bij Jozef hadden ze het gewoon goed. Moest er eten uitgedeeld worden, moest er drinken gegeven worden of mankeerden ze wat? Bij Jozef waren ze op de een of andere manier in goede handen.

En zo is het vandaag ook. Het is nooit beter dan wanneer je het verwacht van Hem, wanneer Hij je inderdaad verzorgt. En weet u wat Hij daar ook nog deed? Geheimen vertellen. Want wanneer er daar in die gevangenis gedroomd werd, dan vertelde hij wat de betekenis was; de verborgen betekenissen.

Dat is precies ook wat Jozef vandaag doet: Hij maakt geheimenissen bekend. Daar in de gevangenis. In de wereld wordt het niet gehoord, maar daar gaat het ook helemaal niet om. Die wereld komt straks wel aan de beurt. Alles op zijn tijd; het gaat allemaal goed. Alles gaat gewoon naar plan.

Maar wij verblijven in de tussentijd inderdaad in de gevangenis en we worden verzorgd door Jozef – de ware Jozef. Er staat nog bij dat de overste van de gevangenis niet omkeek naar iets dat aan Jozef was toevertrouwd, omdat de Heere met hem was. En wat Jozef verrichtte, deed de Heere gelukken. Dan heb je het weer; dan heb je weer die gelukkige man. Alles wat Jozef ondernam, dat gelukte. En het is daar in die gevangenis desondanks goed toeven geweest. Jozef kende die genade en hij kon die genade dan ook inderdaad rijkelijk uitdelen.

▶ 34:06 Standvastig in het Werk Ván de Heer ↑ hoofdstukken

1 Korinthe 15 – juist afgelopen week heb ik me nogal met dat gedeelte beziggehouden. Afgelopen week hadden we een Bijbelstudie aan huis, ook hier in Zoetermeer, en toen hebben we het over dit vers nog even gehad. Daarom noem ik het eigenlijk, omdat het nog zo vers in mijn geheugen ligt. Want het gaat erom wat daar in het laatste vers staat van 1 Korinthe 15.

Paulus schrijft daar, nadat hij een geweldig hoofdstuk heeft geschreven over die Man die geplant is aan waterstromen, die onvergankelijk leven aan het licht gebracht heeft. 1 Korinthe 15 is het hoofdstuk dat gaat over de opstanding van Jezus Christus en de vrucht die dat allemaal oplevert op Zijn tijd. Want Hij gaat levend maken, ieder in zijn eigen rangorde, totdat er niets meer levend te maken is omdat alles levend is. En er is geen dood meer; oftewel: de dood wordt tenietgedaan. Nou, over die Man gaat het.

Met de Korinthiërs was er een probleem. Zij stonden wel in die boodschap, maar ze werden heen en weer geslingerd door andersluidende beweringen, door leringen waarin in feite de opstanding ontkend werd. En daarom zegt Paulus: "Daarom, mijn geliefde broeders, word standvastig." Staat er iets anders in de NBG? In de NBG staat "weest standvastig", maar dat staat er niet. "Word standvastig", dat is wat er letterlijk staat. Ze stonden wel, maar ze waren niet standvastig en zeker niet onwankelbaar.

Ik lees verder: "Te allen tijde overvloedig in het werk des Heren." Dat is wat oud-Nederlands, maar "het werk des Heren" betekent "het werk ván de Heer". Niet het werk voor de Heer, maar het werk van de Heer. Ik vind het zo belangrijk om dat goed te doorzien en goed te begrijpen. Want waar het hier over gaat, er wordt hier gesproken over het werk dat de Heer doet. Het sluit direct aan op wat ik zojuist zei over Jozef. Alles wat er te doen was daar in de gevangenis, dat deed Jozef. En wat Jozef deed, dat gelukte. We lezen helemaal niet over de activiteiten van andere gevangenen of wat er nog meer in de gevangenis gebeurde; dat was allemaal niet interessant. Eén ding is interessant: wat Jozef deed, dat gelukte. Dáár ging het goed. En alles wat Jozef aan anderen deed, dat ging ook goed.

Waar het om ging, was dat die gevangenen het enige waren wat van belang was. En waar het om ging, is dat die gevangenen zich niet onttrokken aan Jozef. Kijk, wat Paulus in 1 Korinthe 15 zegt, is: wees standvastig, onwankelbaar. Waarin? Nou, dat is niet zo moeilijk. Hij had een heel hoofdstuk verteld over die ene Man die is opgestaan, die de grote Triomfator is en die ook de grote Triomfator zal blijken te zijn. Nou, zegt Paulus, wees dáárin standvastig. Laat je niet van de wijs brengen. Wees onwankelbaar daarin.

En weet je wat er dan gebeurt? Dan word je overvloedig in het werk van Hém. Dat wil zeggen: dan kan Hij, daar waar wij staan in die boodschap en waar we het helemaal van Hem verwachten, aan het werk gaan. Succesvol. Dan worden we overvloedig in Zijn werk. Dan gaat Hij werk doen in ons – gewoon inwendig, in ons hart, in ons denken – en dan gaat Hij een werk doen door ons. Maar het is Zíjn werk. Zijn werk, daar waar wij standvastig en onwankelbaar zijn.

Ik heb heel veel vertrouwen in dat werk van Hem. We hadden het er in het begin van deze samenkomst al even over, over dat werkverband, u weet wel, dat Evangelisch Werkverband. Nou, in dat werkverband heb ik – met alle respect – niet veel fiducie. Het werk waarbij wij het verlorene zouden zoeken... Of, weet u, er is nog zo’n aardige variant – ik zeg "aardig", maar ik bedoel het tegenovergestelde – dat wij in deze wereld het Koninkrijk zouden gaan bouwen. Want dat zou onze opdracht zijn. Nou, vergeet het maar hoor.

Ik moet zeggen: als ik daaraan denk, dan vind ik het ook zo zielig. Dat men nu al tweeduizend jaar bezig is om dat Koninkrijk – dat is de missie van de kerk – in deze wereld openbaar te maken. Nou, wat is er inderdaad tweeduizend jaar later van terechtgekomen? Of men was bezig om alle volkeren tot Zijn discipelen te maken. Is er al één volk tot Zijn discipel gemaakt? Nee. Maar weet u, wanneer het Zijn tijd is en op Zijn wijze, dan gaat Hij dat doen via Zijn volk Israël. Dan gaat het allemaal succesvol verlopen. Binnen een generatie zal de hele wereld inderdaad tot Zijn discipel gemaakt zijn. En dan gaat Hij Zijn Koninkrijk openbaren. Dat is Zijn werk.

Maar vandaag is het inderdaad een werk in de gevangenis, buiten de maatschappij, maar zo goed, zo goed. Het is Zijn werk. Nog een vers.

▶ 39:45 Oneindig Veel Meer Dan Wij Bidden of Beseffen ↑ hoofdstukken

Efeze 3, vers 20, het slot van dat hoofdstuk. Daar staat – en het is een prachtig vers hoor: "Hem nu, die blijkens de kracht welke in ons werkt, bij machte is oneindig veel meer te doen dan wij bidden of beseffen." De zin loopt nog verder, want er staat vervolgens nog: "Hem zij de heerlijkheid." Maar daar gaat het nu even niet om. Ja, het gaat er wel om dat Hem de heerlijkheid zij, maar vooral om die woorden dat Hij bij machte is.

Kijk, mensen staren zich zo blind en het is een valkuil waar iedereen zo gemakkelijk in terechtkomt: dat je denkt dat je zelf dingen moet gaan doen. Aan het begin van het jaar is het altijd weer een kwestie van je goede voornemens realiseren. Hebt u ze nog? Het is 13 januari; hoeveel goede voornemens hebt u nog? Mensen denken dat ze het zelf moeten doen, maar waar de Bijbelse boodschap nu juist over gaat, is dat Hij Zijn werk aan en in ons doet.

Wanneer je de vraag stelt: "Wat kan ik nou voor Hem betekenen?", dan is dat een vraag die altijd teleurstellend beantwoord moet worden. Want een mens is namelijk maar een mens. Je faalt, er gaat zomaar iets mis. Maar als we het hebben over Zijn werk, daar denk je altijd te gering over. Altijd. Hij is niet alleen maar in staat om te doen wat wij bidden of beseffen. Nee, Hij is in staat méér te doen dan wij bidden of beseffen. Er staat zelfs: veel meer te doen dan wij bidden of beseffen. En de goede lezer zegt: "Nee, er staat nog iets bij: oneindig veel meer te doen dan wij bidden of beseffen." Alsjeblieft.

Dus je hebt een wens, je denkt aan dingen, je bidt om dingen. Weet dan dit... Kijk, even tussendoor: mensen zitten in de problemen in verband met hun werk, hun relatie of in het gezin. En weet u wat het is? Mensen die in de problemen zitten, gaan bidden. Hoe vaak heb ik het niet gehoord dat ze echt in de shit terechtkomen en zeggen: "Ik bid de huid van mijn knieën en het werkt niet." Maar weet u wat ik dan weleens denk? Je bidt wel, maar wat verwacht je van Hem? Is Hij nou werkelijk degene die God is? En is Hij nou werkelijk degene die tot zoveel meer in staat is te doen dan wij zelf maar bidden of beseffen?

Als je dat trouwens weet, als je dat op voorhand weet wat hier staat – dat Hij oneindig veel meer in staat is te doen dan wij bidden of beseffen – dan ga je niet bidden, dan wordt je gebed een dankgebed. Dan ga je danken, op voorhand. En dan moet je opletten wat er dan gebeurt: dan verander je namelijk zelf. Dan ontvang je genade, vreugde en vrede. Genade en vrede worden u zelfs vermenigvuldigd; dat staat er in de brieven. Want waar dat eenmaal gaat werken, die genade en die vrede, daar gaan die hun uitwerking hebben op alle levensterreinen.

Ik lees nog even een ander vers: 2 Korinthe 9. Dat demonstreert precies waar we het over hebben, waartoe onze Heer – de Man waar het in Psalm 1 ook over ging, de ware Jozef om zo te zeggen – in staat is: "God is bij machte alle genade in u overvloedig te schenken, opdat gij in alle opzichten te allen tijde van alles genoegzaam voorzien, in alle goed werk overvloedig mocht zijn." Deze zin moet je echt een paar keer lezen hoor; ik wil dat het goed tot je doordringt. Vooral omdat je struikelt over de superlatieven, zoals dat heet. Zeven stuks: alle genade, overvloedig, alle opzichten, te allen tijde, van alles, alle goed werk, overvloedig. Dat is geen mensenwerk. Nee, maar als je nou omhoog kijkt: er is er één die dat kan realiseren. Gelooft u dat?

Kijk, weet u wat ik weleens denk? Als je het Evangelie gehoord hebt en je hebt werkelijk begrepen dat we daarin te maken hebben met een Heer die realiseert wat Hem voor ogen staat, en dat Hij deze hele wereld liefheeft en de hele wereld gaat redden... dat is een machtige boodschap. Maar weet u wat nou ook van zo groot belang is? Dat diezelfde Heer, die in staat is om in de voleinding en uiteindelijk Zijn doel te realiseren, nu ook al gelukkig is. Dat wil zeggen: succesvol is in alles wat Hij doet. Hij is nu die Jozef in de gevangenis, en wat Hij doet, dat is goed, dat is overvloedig. Hij geeft nu ook een overvloed van genade en vrede aan eenieder die inderdaad dat van Hem verwacht. En hier staat het ook: Hij is in staat om dat overvloedig, in alle opzichten en bovendien te allen tijde te realiseren. Alsjeblieft, met zo'n God hebben we te maken in de Bijbel.

▶ 46:10 Jesaja 53: het Voornemen van de Heer Succesvol Volbracht ↑ hoofdstukken

Ten slotte, Jesaja 53. Dit is misschien wel het hoofdstuk bij uitstek in de profetieën die spreken over de Heer Jezus Christus. Een rechtstreekse profetie over hem die zou komen en die verworpen zou worden door het volk en als een lam ter slachting geleid zou worden. Lees het hoofdstuk maar eens; het is voortdurend vers voor vers een beschrijving van wie hij is en zou zijn. Hij wordt daar perfect beschreven en vandaar ook dat het in het Nieuwe Testament heel dikwijls aangehaald wordt. Jesaja 53 is een van de kroongetuigen onder de profeten, waarin de komst van de lijdende Messias wordt aangekondigd. Maar niet alleen dat; het gaat ook over wat er vervolgens aan heerlijkheid zou volgen.

Ik lees even voor uit vers 10. Ik lees het voor uit de Statenvertaling, dus in erg oud Nederlands, maar dat doe ik omdat het het meest correct weergeeft wat er in de tekst staat: "Als zijn ziel zich tot een schuldoffer gesteld zal hebben..." Het gaat over de Heer Jezus, de Messias die zou komen, de man van smarten. Als hij geleden zal hebben, als hij geslacht en geofferd zal zijn, "zo zal hij zaad zien". Vrucht zien dus. Het is in wezen weer hetzelfde verhaal als wat we in Psalm 1 zagen, namelijk dat hij verplant is. Hij is weliswaar gestorven, maar hij is vervolgens verplant en geplaatst aan waterstromen van levend water, en daar produceert hij voortdurend vrucht. Net zoals die tarwegraan die in de aarde valt, maar juist nadat deze in de aarde gevallen en gestorven is, dan ontspringt het uit de aarde en brengt het een overvloed aan vrucht voort. Zo staat het hier ook: "Als zijn ziel tot een schuldoffer gesteld zal hebben, zo zal hij zaad zien. Hij zal de dagen verlengen." In de NBG-vertaling staat: "Hij zal een lang leven hebben." Nou, wat dacht je? Een leven waar namelijk geen eind aan komt.

"Lang zal hij leven," zeggen we dan, "in de gloria." Dat is een mooi verhaal. Ik wil daar van de week nog eens een artikeltje over schrijven, maar ik kwam iets heel frappants en eigenaardigs tegen op internet. Wij zeggen dan: "Hiep hiep hoera!" Waar heeft hij het nu weer over, denkt u misschien. Maar dat "hiep hiep" of "hieperdepiep" – u kunt er op internet genoeg over vinden wat betreft de oorsprong van die uitdrukking. Weet u wat "hiep" betekent? Dat komt uiteindelijk uit het Latijn, nog uit de eerste eeuw, toen keizer Hadrianus de Joodse opstand had neergeslagen. Toen werd er in de Romeinse Senaat gezegd: "HEP HEP". En HEP is een acroniem; het zijn de eerste letters van een zin. In het Latijn betekent het letterlijk: Hierosolyma Est Perdita. Ik ken geen Latijn, dus ik sla misschien een flater voor degenen die het wel kennen, maar in elk geval betekent het: Jeruzalem is gevallen. De 'H' staat voor Hierosolyma, 'E' voor Est en de 'P' voor Perdita. Later is die uitdrukking ook door de kruisvaarders gebruikt. "HEP, HEP!" riepen ze dan, "Jeruzalem is gevallen!" En in de vorige eeuw is het opnieuw weer van stal gehaald door de Duitsers; het was een staande uitdrukking. Uiteindelijk was het dus een hele antisemitische uitspraak, dat HEP, HEP. Dat wist u niet, hè?

Ik wil het van de week allemaal nog eens nader documenteren op mijn website, maar ik moet eraan denken in dit verband: "Lang zal hij leven in de gloria," terwijl Jeruzalem is gevallen. Dat geeft toch te denken als je op een verjaardagsfeestje dat liedje zingt. "Lang zal hij leven in de heerlijkheid, in de gloria... hiep hiep!" Over dat "hoera" komen we een andere keer wel te spreken, maar "hiep hiep" betekent dus: Jeruzalem is gevallen. Terwijl Jeruzalem gevallen is en Israël terzijde gesteld is, is er één die inderdaad lang leeft in de heerlijkheid; er komt geen eind aan.

En weet u wat ik dan ook zo mooi vind? Dat is echt het laatste wat ik daarover zeg: "En het welbehagen des HEEREN zal door zijn hand gelukkiglijk voortgaan." Dit is echt oud-Nederlands, maar u begrijpt wat hier staat. Het voornemen des HEREN, zoals het in de NBG staat, zal door zijn hand voortgang vinden en succesvol zijn. Dat wil zeggen dat wat God voornemens is, gerealiseerd zal worden door hem die ooit leed en stierf, maar vervolgens is opgestaan uit de doden en een lang leven heeft in de heerlijkheid. Hij gaat het voornemen van de HEER succesvol realiseren. Door zijn hand zal dat allemaal gebeuren: in de tegenwoordige tijd in de verborgenheid, en in de toekomst als hij straks zal verschijnen voor Israël en het Koninkrijk gaat openbaren. Wanneer hij alle volkeren gaat maken tot zijn discipelen en deze wereld tot een paradijs, dan zal hij succesvol zijn. Hij zal heersen totdat hij al de vijanden onder zijn voeten gesteld zal hebben, tot aan de laatste vijand toe: de dood.

En als de dood tenietgedaan is, dan leeft alles. Dan zal vervuld zijn wat hier staat: "Om de arbeid van zijn ziel zal hij het zien en verzadigd worden." In de NBG-vertaling staat: "tot verzadiging toe". Dat wil zeggen: tot er niets meer bij kan. Hij zal dan zo succesvol zijn dat er geen doelen meer te realiseren zijn. Alles zal hij dan succesvol gerealiseerd hebben; hij zal verzadigd zijn. Hij zal inderdaad bereiken wat God ooit voor ogen stond, namelijk om zijn liefde te bewijzen aan heel zijn schepping. Hij zoekt het verlorene – en daar zijn we weer terug bij af – hij zoekt het verlorene totdat hij het gevonden heeft. En dan is hij verzadigd, dan heeft hij genoeg. Zo is het. Dat is het evangelie van de gelukkige God.