GoedBericht.nl logo
UltimateGoodNews

één God & één Heer

15-06-2025 - Geplaatst door Andre Piet
Den Haag

Tot de meest fundamentele waarheden van de Bijbel behoort het gegeven dat er slechts één God is. Dat is de Vader. En (behalve God Zelf) is er ook slechts één Heer: Jezus Christus. Deze waarheid presenteert de Schrt niet als complex maar juist als een-voudig. Maar ook als elementair. Zeer gewichtig dus om goed te verstaan.

Powered by RedCircle

📝 Samenvatting & Transcriptie van deze lezing

Samenvatting van deze toespraak

Deze studie staat stil bij de meest fundamentele waarheid van de Bijbel: dat er slechts één God is, de Vader, en één Heer, Jezus Christus. Aan de hand van 1 Korinthe 8 en het Sjema (Deuteronomium 6:4) wordt uitgelegd dat God de absolute Bron is uit wie alle dingen zijn, terwijl Jezus Christus de Heer is door wie God Zijn plan realiseert. De spreker benadrukt dat Jezus door Zijn opstanding tot Heer is gemaakt en dat Zijn heerschappij functioneel is totdat alle vijanden, inclusief de dood, zijn onderworpen. Uiteindelijk zal Christus het koninkrijk overdragen aan de Vader, zodat God alles in allen zal zijn. De studie sluit af met de belofte dat elke tong universeel zal belijden dat Jezus Christus Heer is, tot eer van God de Vader.

“Voor ons nochtans is er maar één God, de Vader, uit wie alle dingen zijn en tot wie wij zijn, en één Heer, Jezus Christus, door wie alle dingen zijn en wij door Hem.”

Introductie: Eén God en Vader en Eén Heer ↑ hoofdstukken

Een heel goede morgen allemaal, vrienden hier in Den Haag. Wat goed om elkaar hier weer te mogen treffen op deze Vaderdag.

Aanvankelijk was het zo dat in de aankondiging van deze bijeenkomst de titel ook in die zin enigszins verwerkt was. Maar het werd een beetje lang, vandaar dat ik het heb ingekort. De aanvankelijke titel die ik eraan had gegeven, was: "Eén God en Vader en Eén Heer". Want dat is eigenlijk de oorspronkelijke uitdrukking zoals die ontleend is aan 1 Korinthe 8; daar gaan we zo direct naartoe.

Ja, ik moet u zeggen, er zijn weinig onderwerpen die mij altijd zo enorm aanspreken als het nadenken over en onderwezen worden vanuit het Woord over de geweldige waarheid dat er één God is en alles wat dat met zich meebrengt.

Ik stel voor dat we naar 1 Korinthe 8 gaan. We zullen ook nog andere Schriftgedeelten lezen waar dezelfde waarheid naar voren wordt gebracht, maar laat ik dan beginnen bij vers 4. Ik vond het een beetje lastig om zomaar in te breken in de tekst en de aanleiding is nu eigenlijk ook niet zozeer het onderwerp waarom Paulus dit ter sprake brengt. Ik kan het wel even kort aangeven: hij ging de kwestie aan waarover hij door de Korintiërs benaderd was, over het eten van vlees dat in de afgodentempels geofferd was en of dat nou wel of niet gegeten zou worden. Is dat eigenlijk geen aansluiting bij de afgodendienst of staat dat er helemaal los van?

Nou, daar gaat Paulus dan op in. Ik parkeer dat even helemaal, maar dan begint hij zijn betoog of zijn argumentatie met een wetenschap waarvan hij later in deze verzen trouwens ook zegt: "Ja, nou ja, kennelijk is niet bij allen deze kennis." Dat wil zeggen: het is nog niet helemaal ingedaald, hoewel het zo'n fundamentele waarheid is die hij naar voren brengt.

En dan begin ik dus te lezen in vers 4: "Wij weten" – hij acht dit dus als bekend, omdat dit namelijk zo basaal is – "dat er geen afgod in de wereld is." Dat wil zeggen: die mogen zich wel zo presenteren, maar wij erkennen dat niet. En hoezo dan wel? Omdat wij weten dat er geen God is dan één.

Het Shema: de Meest Fundamentele Waarheid ↑ hoofdstukken

Ik zal u dit vertellen. Eigenlijk gaf ik het zojuist in de eerste zinnen al even aan: er is geen waarheid die zo fundamenteel is als juist deze. Ik kan zelfs bewijzen dat het het eerste en belangrijkste credo of de belangrijkste belijdenis is in de hele Heilige Schrift. Dat wil zeggen, er is geen waarheid die zo fundamenteel is en aan alles voorafgaat. Ik heb ooit van een rabbijn – het was Pinchas Lapide, een bekend Joods schrijver en nieuwtestamenticus – de uitspraak gelezen dat het jodendom eigenlijk maar één dogma kent, voor zover dat begrip dan van toepassing is op het jodendom. Maar voor zover het één dogma kent, dan is het de waarheid dat er maar één God is. Er is ook geen waarheid die zo vaak wordt uitgesproken en die als eerste door Joodse kinderen wordt geleerd, namelijk het Sjema.

Ik kom daar straks nog op terug. Het is het eerste en belangrijkste credo van de Heilige Schrift. Ik wil dat laten zien aan de hand van Marcus 12, waar we in het evangelie – ik zal het maar gewoon voorlezen – in vers 28 van dat hoofdstuk lezen: "En één van de schriftgeleerden vroeg Hem: Welk gebod is het eerste van allen?" Dus wat gaat aan alles vooraf van al die geboden? Ik zal u vertellen: het jodendom kent, zoals bekend, 613 geboden. Maar als je ze dan wilt nummeren, wat gaat er dan vooraf? Wat is het meest primaire? In vers 29 volgt dan dit antwoord: "Jezus antwoordde: Het eerste is..." En nu gaat Hij citeren uit Deuteronomium 6 vers 4 en het vervolg. Dat wordt het Sjema genoemd. U kent dat wellicht wel. Ik kijk even om me heen of ik hier geen afbeeldingen zie van tefillin, u weet wel, van die gebedsriemen en allerlei attributen. Je hebt ook de mezoeza die in de poorten en de deuren van Joodse woningen of van de steden aangetroffen wordt, waarin het Sjema – dat wil zeggen bepaalde passages, waaronder met name Deuteronomium 6 – besloten ligt. Een stukje tekst is daarin verborgen. En als ze dan ergens naar binnen gaan, bij het zitten en het opstaan, altijd staat dit woord daar: "Hoor, Israël." Sjema betekent ook 'hoor'. Namelijk: "Hoor, Israël, de Heer onze God, de Heer is één."

Dit is dus het antwoord dat de Heer Jezus geeft aan een rabbijn, een schriftgeleerde. In feite is wat de Heer hier doet niet alleen maar citeren, maar Hij gaf daarmee ook aan dat Hij volledig aansloot bij wat de Joodse traditie al eeuwen, om niet te zeggen duizenden jaren, wist. Dit is zo evident. Het eerste is: "Hoor, Israël, de Heer onze God, de Heer is één." En dan volgen de woorden die daar direct aan gekoppeld zijn: "En gij zult..." Mooi hè, dat is profetie. "En gij zult de Heer uw God liefhebben met geheel uw hart en met geheel uw verstand en met heel uw ziel." Ik geloof ook dat er echt een logisch verband is tussen aan de ene kant de waarheid dat er één God is – en slechts één God – die integer is, in eenheid, één Iemand, en vervolgens de waarheid dat Israël ook ooit God zal liefhebben. Het is niet alleen maar een gebod, een aanbeveling of een instructie. Zo wordt het meestal wel opgevat en ik zeg niet eens dat het fout is, maar strikt genomen is het een profetie. Het is de toekomende tijd: "Jullie zullen de Heer je God liefhebben." Wanneer dan wel? Eigenlijk wanneer ze echt gaan verstaan dat er maar één God is. Als je het op deze manier leest, zie je het verband tussen het een en het ander.

Dat wil zeggen: als je echt gaat begrijpen dat de Heer onze God één is en dat Hij integer is – want integer betekent eigenlijk ook gewoon één geheel – dan zie je waarom dat zo'n geweldige waarheid is. Er is er maar één. Het betekent dat er Eén is die almachtig is, de Allerhoogste, die alles weet en die alles in Zijn hand heeft. Bij wie nooit iets fout gaat. Waarom? Omdat Hij alles voortgebracht heeft en met alles een plan heeft. Niets valt buiten Zijn bestuur of beschikking. Als je dat weet, dan weet je dus ook wat we zojuist gezongen hebben: dat Hij goed is en dat de dingen nooit mis kunnen gaan. Dus ook als we de dingen totaal niet meer begrijpen of niet weten waarom het gaat zoals het gaat. Wij zijn maar kleine mensen. We stonden net bij de bar en toen hadden we het er ook over: wij zijn er niet op gemaakt om de wereld op onze schouders te nemen. Dat is de ellende van de media natuurlijk; we worden 24/7 belast met alles wat er in de wereld speelt. Daar zijn we eigenlijk niet voor gemaakt. Er is één God en Hij heeft alles in de hand; Hij beschikt alles, van het grote geheel tot in de kleinste, minutieuze details aan toe.

Wat een geweldige waarheid. Als dat zo is, dan ga je die God liefhebben. En als Hij dan ook inderdaad één is, laat Hij ook niet varen de werken van Zijn handen. Hij heeft Zijn schepping lief. Waarom? Het is Zijn schepping. Dus eigenlijk is met die waarheid het goede, overtreffende doel dat Hij Zich gesteld heeft, ook gegarandeerd. Er is niets wat Hem kan tegenhouden om Zijn doel te bereiken. Dat geeft vrede in het hart. En dan ga je Hem liefhebben met heel je hart en met heel je ziel. Er is eigenlijk maar één waarheid die de hele dag door, je hele leven, resoneert. Je staat 's morgens op – zo gaat het ook bij de Joden, ze staan op en zoals het in Deuteronomium 6 staat: deze woorden zijn in uw hart wanneer je opstaat. Je staat 's morgens op en je zegt: "Sjema Israël" – dat is dan specifiek voor Israël – "één God." En als je dan vervolgens op reis gaat of de poort doorgaat, zijn er altijd de tekenen op uw voorhoofd – die gebedsriemen – en de tekenen op de poorten. Ik weet niet hoe het er exact staat, maar in ieder geval is daar altijd deze waarheid: mensen, er is maar één God. Dan ga je inderdaad die God liefhebben.

Dus als de Heer zegt dat het eerste is – dat was immers de vraag: "Hoor, Israël, de Heer onze God is één, en gij zult de Heer uw God liefhebben uit geheel uw hart," enzovoorts. De Heer gaat nog verder en dan zegt de schriftgeleerde in vers 32 tot Hem: "Inderdaad, Meester." Hij kon hier geen kritiek op leveren. Waarom niet? Omdat dit zo klaarblijkelijk en zo duidelijk was. De Heer heeft natuurlijk vaak oppositie gevoerd tegenover de tradities van mensen en daar striemende aanklachten tegen geuit, maar als het om deze dingen gaat, sloot Hij naadloos aan bij wat de Joden van oudsher al wisten. Deze schriftgeleerde bevestigt inderdaad het antwoord van de Heer Jezus en zegt: "Inderdaad, Meester, naar waarheid hebt Gij gezegd dat Hij één is en dat er geen ander is dan Hij." Let trouwens ook op die voornaamwoorden: je hebt aan de ene kant 'Hij', God, en 'Gij'. "Gij hebt naar waarheid gezegd dat Hij één is."

De Eenvoud van de Bijbel Versus Traditie ↑ hoofdstukken

Ik zeg dit maar eventjes, ja, dit lijkt wel een heel eenvoudig taallesje, maar daarmee zegt de Heer Jezus dus: Hij is één. En gij hebt dat naar waarheid gezegd.

Ik zeg dit ook eventjes – misschien zou ik het straks nog even genoemd hebben – maar het is precies 1700 jaar geleden dat daar de geloofsbelijdenis van Nicea werd opgesteld. Ik zeg "de belijdenis", moet ik eigenlijk zeggen, want een geloofsbelijdenis is het strikt genomen niet. Ik bedoel, het is eigenlijk meer ongeloof, want toen heeft men de leer van de drie-eenheid geformuleerd en dan spreekt men over God de Vader, God de Zoon en God de Heilige Geest. Eén wezen, drie personen.

Dat is niet de Bijbel naast mij. Er is één God. De Heer Jezus hier op aarde heeft dat gezegd: Hij is één. En deze schriftgeleerde bevestigt dat: "Naar waarheid hebt u inderdaad gezegd dat Hij één is en dat er geen ander is dan Hij." Duidelijk hè?

Later lees je van de Heer Jezus dat Hij in het hogepriesterlijk gebed – ik heb daar niet eens een diaatje van, maar vlak voordat Hij naar Gethsemane gaat – de woorden heeft uitgesproken en dat Hij Zijn ogen naar boven opricht. En dan zegt Hij: "Vader, dit nu is het eeuwige leven, het aionische leven, het leven van die toekomende eeuw, dat zij U kennen, de enige waarachtige God. U, Vader, en Jezus Christus, die U, de enige waarachtige God, gezonden hebt."

Dit is de waarheid van de Bijbel. En wij zijn natuurlijk als christenen zo vertrouwd met de eeuwenoude traditie van Nicea enzovoorts, maar het is een afschuwelijke, dramatische afwijking van de Bijbelse waarheid. Oké, dat staat hier in feite al in Marcus 12. Als je het gewoon goed leest en je legt zulke woorden naast wat mensen zeggen – woorden van menselijke wijsheid – ja, dan is het contrast echt zo enorm.

Eén God de Vader: de Bron en Oorsprong ↑ hoofdstukken

Oké, ik ga weer even terug naar 1 Korinthe 8. Het ging erom dat Paulus zei dat wij weten dat er maar één God is, en geen ander dan Hij alleen. Paulus gaat dat vervolgens nog even toelichten en ook nuanceren. Hij zegt: "Want al zijn er zogenaamde goden, hetzij in de hemel, hetzij op de aarde..." Dat mag dan waar zijn, want dat zegt hij er tussen haakjes ook bij: "werkelijk zijn er goden in menigte en heren in menigte." Dat klopt, dat is inderdaad waar wanneer je het woordje 'goden' in de relatieve zin van het woord gebruikt.

Ik ga straks het contrast nog wat duidelijker neerzetten, zoals Paulus dat ook betoogt. Maar kijk, de Bijbelse betekenis van 'goden' vinden we bijvoorbeeld in Elohim, het Hebreeuwse woord voor God. Eigenlijk is dat een meervoudsvorm en het betekent 'beschikkers' of 'rechters'. Ik heb een paar schriftplaatsen in gedachten zonder daar nu direct naartoe te gaan, maar daar lees je bijvoorbeeld dat als er geschillen zijn onder het volk, zij naar hun 'goden' zouden toegaan. De meeste vertalingen geven dat weer met 'naar de rechter toegaan'. Dat wil zeggen: die persoon beslist de dingen en geeft dat als een god aan – relatief natuurlijk. In de Psalmen lees je daar ook over: Hij is de God der goden.

Dat geldt trouwens ook voor het begrip 'heer', want een heer is in feite gewoon een eigenaar. Dat is de Bijbelse betekenis. Vandaar dat je 'heer des huizes' hebt of de 'heer van de wijngaard'. Een heer is ook gewoon iemand die een slaaf heeft; dan heb je de slaaf en de heer. Een slaaf is in feite het eigendom van de heer, en dat is wat het woordje heer betekent. Hoeveel zijn daarvan? Paulus zegt het al: zowel in de hemel als op de aarde. Ik heb het nu vooral over het aardse niveau, maar zelfs op een hoger, onzienlijk niveau is het waar. Hetzij in de hemel, hetzij op de aarde; Paulus zegt dat het werkelijk waar is dat er goden in menigte en heren in menigte zijn. In de relatieve zin is dat een feit.

Maar dan zegt hij waar het werkelijk om gaat: "voor ons nochtans..." Wij tellen anders. "Voor ons nochtans is er maar één God, de Vader." Duidelijk toch? Eén God, de Vader. Deze formulering vind je heel vaak in de Bijbel; je zou het eens in een concordantie moeten nakijken. Het hangt er een beetje vanaf hoe je telt, maar de uitdrukking 'God de Vader' vind je tientallen keren in de Schrift, met name in het Nieuwe Testament. Gewoon die uitdrukking: God de Vader.

Tegelijkertijd vinden we ook tientallen keren de uitdrukking dat Jezus Christus de Zoon van God is. Dat is ook logisch, want als er één God de Vader is, wie is de Zoon dan? Nou, dat is de Zoon van God. Het is dus niet: één God de Vader en één God de Zoon. Nee, het is één God de Vader, en de Heer Jezus Christus is de Zoon van God. Nergens vind je de uitdrukking 'God de Zoon'. Ik zeg het er maar even bij, want daarmee maak je natuurlijk een enorm contrast met wat er destijds vanuit Nicaea werd gedicteerd. Dat waren in feite dictaten en dogma's. Een dogma betekent eigenlijk een 'besluit'. Toen is besloten dat je alleen orthodox bent als je die leer onderschrijft. U hoort het al: ik ben niet erg orthodox. Nee, maar wel Bijbels.

In de meest elementaire waarheden moeten we de zaken heel scherp houden. Vandaar ook dat de meeste Joden, als ze horen over de leer van de Drie-eenheid, zeggen: "Dat is in feite afgoderij, het is polytheïsme, het is godendom. Voor ons is er maar één God." Dat hoort bij het oergesteente van het geloof van een Jood, wat hij dagelijks belijdt. Met die woorden, het Sjema, gingen ze de gaskamers in. Dit is de waarheid, en Paulus onderschrijft het, net als de Heer Jezus: "Voor ons nochtans is er maar één God, de Vader." Relatief zijn er goden en heren in menigte, maar voor ons telt er maar één God, namelijk de Vader.

Paulus zegt daarbij: "uit wie alle dingen zijn en tot wie wij zijn." Die voorzetsels zijn erg belangrijk, dat blijkt ook wel uit het vervolg. "Uit wie alle dingen zijn." Hij is de absolute Bron en Oorsprong van alles. Bij wie is alles begonnen? Bij God, die ene God die alles beschikt, want dat is eigenlijk wat 'God' ook betekent. Ik heb het al vaker verteld: theos, het Griekse woord, is afgeleid van een werkwoord dat 'plaatsen' of 'stellen' betekent. Hij is degene die alles een plek geeft. Alleen dat al! Hij is degene die alles plaatst in de tijd en in de ruimte, precies zoals Hij dat beschikt. Er vindt niets plaats zonder dat Hij het een plaats geeft.

En die God – wat ik prachtig vind en wat op deze dag zeker gememoreerd mag worden – die God is een Vader. Ik zeg niet eens 'als een vader', want we hebben vaak de neiging om te denken dat het een soort metafoor is. Ook dat heb ik hier wel eens uitgelegd aan de hand van het gebed in Efeze 3, waar Paulus zegt dat hij zijn knieën buigt voor de Vader, naar wie alle vaderschap in de hemel en op aarde genoemd wordt. Dat wil zeggen: het vaderschap dat wij hier op aarde kennen, is een afgeleide, een reflectie of een beeld van de echte Vader. Het is dus niet zo dat wij God 'Vader' noemen omdat wij hier vaders kennen en die vergelijking maken. Nee, het vaderschap dat we hier kennen is een beeld of een type van de echte Vader.

Dat betekent dat Hij God is – Hij plaatst alles en er is er maar één die alles plaatst. Er is dus ook niets misplaatst in de absolute zin, want Hij geeft alles een plek: goed en kwaad. Maar Hij is ook Vader. Dat wil zeggen dat Hij aan de oorsprong staat, maar ook zorgt voor Zijn schepping. Dat is wat een vader geacht wordt te doen. Hij is niet alleen de herkomst, degene die verwekt, maar ook degene die beschikt. Dat laatste wordt vooral uitgedrukt in het feit dat Hij God is. Maar omdat Hij een Vader is, heeft Hij er zorg voor. Hij heeft liefde voor dat wat Hij voortgebracht heeft; het is van Hem. En Hij staat ook garant voor het goede einde.

Dat is werkelijk geweldig. Want Hij is de éne God. Wij menselijke vaders hebben te korte armen. Je kunt wel goed willen zorgen voor het huis dat je gegeven is, maar dat is allemaal heel betrekkelijk; je hebt op zoveel dingen geen invloed. Maar er is één God die de Vader is, en aangezien Hij alles beschikt en alles een plek geeft, is Hij in Zijn vaderschap ook absoluut doeltreffend. Zijn liefde garandeert het. We hebben erover gezongen: 'Abba Vader'. Er zit een geweldige typologie in alleen al dat woord 'Abba'. Via de één naar de twee en uiteindelijk komt het allemaal weer bij de één terecht. Wie het vatten kan, die vatte het; ik ga dat nu even niet verder toelichten, maar die waarde zit daar allemaal in. Die ene God is een Vader en uit Hem zijn alle dingen. Hij heeft een geweldig plan; voordat Hij de dingen voortbracht, heeft Hij in Zijn raad en in Zijn voornemen alles al beschikt. En aangezien Hij het beschikt, en Hij de ene God is én een Vader, is het resultaat verzekerd.

Het is het einde, dus op voorhand is het goede einde al gegarandeerd. Begrijpt u waarom deze waarheid zo primair en zo fundamenteel is? Ze is ook zo eenvoudig, in letterlijke zin eenvoudig. Ik heb heel vaak vragen gesteld. Ik heb altijd een reformatorische achtergrond gehad en altijd als de dominee het had over de drie-eenheid, dan struikelde ik erover. Ik snapte het niet en ik kon het ook niet.

U zegt: "Was je er toen al zo mee bezig?" Ja, dit hield mij heel erg bezig. Het is niet Bijbels. Het is absoluut gewoon niet Bijbels. En als je dan met vragen daarover kwam, weet u wat je dan te horen kreeg? Ik bedoel dit helemaal niet schopperig ofzo, helemaal niet, maar eigenlijk kon men ook niets anders zeggen. Want hoe kan dat dan: één wezen, drie personen? Dat alleen al is geen Bijbelse taal, totaal geen Bijbelstaal.

Eén God de Vader. Hoe simpel kan het zijn? Een klein kind kan het begrijpen. Je hoeft nog maar net te kunnen praten en dan begrijp je: één God de Vader. En als je zegt: "Ja, maar hoezo één God de Vader, maar ook God de Zoon, hoe kan dat dan?", dan is het: "Ja, dat kunnen we niet begrijpen. Het is veel te complex." Ja, op die manier kun je natuurlijk op alles antwoorden. Het was eigenlijk gewoon een stoplap.

Je kreeg geen antwoord op de vragen. Wat ik eigenlijk bedoel te zeggen is dat er een eenvoudige waarheid staat tegenover wat men gecompliceerd heeft gemaakt. Heel complex. En als je niet uitkijkt en je denkt er heel diep over na, dan krijg je het er ook van; een complex, bedoel ik. Ja, het is echt... Het is zo groot dat ik het voluit niet uitleg. Nee, houd het daar maar op. Eén God. Ja, en dat is een eenvoudige waarheid: uit Wie alle dingen zijn en tot Wie wij zijn.

Eén Heer: Jezus Christus tot Heer Gemaakt ↑ hoofdstukken

En nu komt het: één Heer, Jezus Christus. Ik geef dat nu even specifiek aan omdat het hiervoor ging over God de Vader. Naast of behalve God de Vader kennen we ook één Heer. Kijk, in de absolute zin is God Zelf namelijk ook Heer. We lazen het trouwens in Marcus 12 al: "De Heer, onze God". Daar zit in het Hebreeuws vaak nog de Godsnaam aan verbonden, maar laat ik het nu niet te complex maken. De Heer, onze God. Is God dan geen Heer? Jawel, God is de Ene, de Vader. Dus er is er maar één, de Absolute, maar Hij is ook Heer.

Maar naast God, of behalve God, kennen wij sinds de opstanding van de Heer Jezus Christus nog een Heer. Eén Heer. In de absolute zin is God natuurlijk Heer. Dat is logisch. Een heer is iemand die de eigenaar is. Wie is de eigenaar? Dat is degene die het bedacht en voortgebracht heeft. Ja, wie anders is dat dan God? Natuurlijk is God de Heer, zelfs in de absolute, in de intrinsieke zin. Dat hoort bij Zijn wezen; dat is gewoon Wie Hij is. Aangezien Hij God is, is Hij dus ook Heer. Natuurlijk.

Maar die was al genoemd: "één God, de Vader". Voor ons is dat zo, zegt Paulus. En we kennen naast God de Vader nog één Heer die ook Heer is, zou je moeten zeggen. Maar wat is dan het verschil? Welnu, Jezus Christus is tot Heer gemaakt. Ik refereerde er zojuist al even aan in Handelingen 2. Petrus sluit zijn toespraak op de Pinksterdag in Jeruzalem daar ook mee af: "Zo wete dan het ganse huis van Israël, dat God Hem, die gij gekruisigd hebt, tot Heer en tot Christus (de gezalfde Mashiach) heeft gemaakt."

Dus God is de Heer, maar er is Iemand die Hij ook tot Heer gemaakt heeft. Dat is trouwens een universele waarheid, want Hij is Heer van allen, van doden en van levenden. Hij is Heer van alles. Is Hij dat altijd geweest? Nee. Door Zijn opstanding is Hij tot Heer gemaakt door God. Ik moet er ook bij zeggen dat, hoe universeel dat ook is, het wel tijdelijk van aard is. Dat wil zeggen: het is een waarheid sinds Hij is opgestaan uit de doden en het blijft ook waar totdat de laatste vijand, namelijk de dood, zal zijn tenietgedaan.

Het Einde van de Heerschappij: God Alles in Allen ↑ hoofdstukken

En ik neem u even mee naar 1 Korinthe 15, want daar heeft Paulus het over de waarheid dat de dood uiteindelijk tenietgedaan zal worden. En hoe doet hij dat? Wel, door levendmaking. Zoals in Adam allen sterven, zo zullen in Christus allen worden levend gemaakt. Alleen niet allemaal tegelijk. Christus de eersteling in het verleden, vervolgens zij die van Christus zijn in zijn parousia, en uiteindelijk de laatste levendmaking. En dat zal zijn aan het einde van zijn heerschappij. Want Hij moet heersen...

Laat ik dan lezen vanaf vers 24: "Daarna het einde". Van wat? Nou, van de levendmakingen, want daarover had hij het, over die rangorde van levendmakingen. Daarna het einde, de laatste levendmaking. Dus allen die in Adam sterven, zullen in Christus worden levend gemaakt. En dat zal voltooid zijn bij het einde. En dan staat er, wanneer Hij — dat gaat over Christus — het koningschap of het koninkrijk aan God de Vader overdraagt. Daar heb je Hem weer. Aan God de Vader overdraagt, wanneer Hij alle heerschappij, alle macht en kracht tenietgedaan of buiten werking gesteld zal hebben.

Want, staat er, Hij moet als koning heersen totdat Hij al zijn vijanden onder zijn voeten gelegd heeft. Dat was trouwens al in de Psalmen uitgesproken; dat is in een Psalm van David, Psalm 110, dat dat gezegd wordt. Paulus refereert eigenlijk ook aan die Psalm. Daarbij hebben we een heleboel liederen — ik zat net eventjes af te geven op Nicaea, maar ik moet erbij zeggen dat het daar niet bij blijft, want we hebben nogal wat liederen: "Hij heerst tot in alle... de Heer Jezus Christus". "Hij heerst tot in alle eeuwigheid". Er zijn heel wat liederen die daarover gaan. Ik krijg ze niet uit mijn strot, want het is niet zo. "Hij heerst voor eeuwig", voor de aionen, voor de wereldtijdperken. Maar niet altijd. Nee, dat staat hier ook: Hij moet als koning heersen totdat Hij al zijn vijanden onder zijn voeten gelegd heeft.

En de laatste vijand die tenietgedaan wordt, is the dood. Ja, u begrijpt dat als de laatste lichting van hen die in Adam zijn gestorven... Ik ga het nu verder niet toelichten; ik heb begrepen dat vorige week Gerard hierover gesproken heeft. Ik heb het niet beluisterd, dus ik weet ook niet wat hij erover gezegd heeft. Het zijn dus dubbeluren. Nou ja, dat is de kracht van de herhaling, zullen we maar zeggen. Maar in ieder geval: bij de laatste levendmaking, als de overigen, de resterenden worden levend gemaakt, dan is de dood tenietgedaan. Dus het tenietdoen van de dood is hetzelfde als het levend maken van allen. Ook dat is niet moeilijk hoor; sterker nog, het is zo simpel als wat. Hoe doet Hij de dood teniet? Nou, door allen levend te maken. Dan is er geen dood meer namelijk.

Oké, want alles — Paulus zegt het nog eens — want alles heeft Hij, God, aan zijn voeten, Christus' voeten, onderworpen. Dat staat trouwens niet alleen in Psalm 110, maar ook in Psalm 8. Maar wanneer hij zegt dat alles onderworpen is, dan is blijkbaar Hij uitgezonderd die Hem alles onderworpen heeft. Natuurlijk, God is daarvan uitgezonderd. God is degene die aan Christus het koningschap en de heerschappij heeft gegeven. Hij heeft Hem de titel Heer verleend en God zelf is natuurlijk niet onderworpen aan de Heer Jezus. Paulus zegt trouwens in 1 Korinthe 11 dat het hoofd van Christus God is. Ja, natuurlijk, in die hiërarchie: God, Christus, man, vrouw. Ja, sorry dat ik het zeg, zeg ik weer iets wat je eigenlijk tegenwoordig niet meer mag zeggen, maar ik zeg het wel, want zo staat het er namelijk geschreven. In ieder geval, dat is nogal logisch.

Dus God heeft aan Jezus Christus de heerschappij gegeven en Hij moet heersen totdat alle vijanden onder de voeten gelegd zijn. De laatste vijand is de dood. Als die tenietgedaan is, dan zal Hij het koningschap overdragen, teruggeven eigenlijk ook aan God die Hem alles gegeven heeft. En dat staat er ook in vers 28 van 1 Korinthe 15: "En wanneer alles hem onderworpen is", dat wil zeggen als dat doel dat God zich gesteld heeft, gerealiseerd is. God heeft een plan en Hij realiseert dat door de Heer Jezus Christus. En wanneer alles Hem, de Heer Jezus Christus, onderworpen is, dan zal ook de Zoon zelf onderworpen worden — zo staat het er letterlijk — aan degene die Hem alles onderworpen heeft.

En dan, ja dan, dat is het einde, maar eigenlijk is het weer een heel nieuw begin. Dan is God namelijk alles in allen. Hij was ooit voor de aionen alles in Zichzelf, en nu woont heel de volheid van de Godheid in Hem lichamelijk, en uiteindelijk bij het einde van de aionen, van al Gods plannen, als alles zal zijn bereikt wat God Zich ten doel gesteld heeft, dan wordt Hij alles in allen. Niemand uitgezonderd. Ja, wat een God en wat een plan joh! Maar dat realiseert Hij dus door de Heer Jezus Christus, die dan ook daadwerkelijk... dan zal de Heer Jezus ook daadwerkelijk kunnen zeggen: "Het is volbracht", opnieuw. "Dat waartoe U mij hebt gesteld, om Heer te zijn en om alle dingen te onderschikken of te onderwerpen, dat is gebeurd." Succesvol is dan alles gecompleteerd en dan zal Hij een volmaakt koninkrijk, waar niets en niemand ontbreekt, weer terug kunnen geven aan God de Vader. Opdat God zij alles in allen. We hebben geen idee wat dat allemaal betekent, maar dat het groots is, dat is duidelijk, hè?

Oké, ik ga weer even terug naar 1 Korinthe 8. We hadden het dus over één God. "Voor ons nochtans is er één God, de Vader, en één Heer". Kurios. Wie is dat? Jezus Christus. Sinds wanneer is hij dat? Wel, sinds hij is opgestaan uit de doden. Toen heeft God hem tot Heer gemaakt. En nu komt er nog iets, en nu kan ik ook daarmee toelichten waarom ik bij de eerdere zin dat voorzetsel "uit" zo vetgedrukt heb, want hier staat: "door wie alle dingen zijn". Weet u nog? Eén God de Vader uit wie alle dingen zijn. Hij, uit Hem komt alles voort. Hij is de bron, de oorsprong, de origine. Uit Hem komt alles voort, universeel. Maar er is ook één — naast dat God zelf Heer is — er is er één die Heer geworden is, aan wie die titel is verleend, universeel. Namelijk Jezus Christus de Messias, door wie alle dingen zijn. En het idee is dat God de Vader de bron is en Jezus Christus is het kanaal, het middel, het medium, het instrument waardoor Hij alles realiseert. Ziet u het verschil? Ook dat is niet moeilijk. Maar het voorzetsel "uit" heeft te maken met God de bron, en de Heer Jezus Christus is degene door wie Hij dat allemaal realiseert. Door wie alle dingen zijn en wij door Hem.

Ja, dus God is de Onzienlijke en Hij realiseert zijn voornemen door zijn icoon. Dat is het Griekse woord eigenlijk, icoon, door zijn beeld. God is de Onzienlijke en de Heer Jezus Christus... Colossense 1 vers 15-16, daar staat: "Hij is het beeld van God de onzienlijke, het icoon van God". Hij representeert God. Wie is God? Nou, kijk naar Hem, want Hij is de zichtbare, het icoon. Nou, dit is 1 Korinthe 8. In feite heel duidelijk, maar wat ik u ook daarbij nog graag wil laten zien in een aantal andere Schriftplaatsen die dat zo perfect bevestigen — ik kan er natuurlijk niet uitgebreid op ingaan — maar de Judas-brief bijvoorbeeld, dat is maar één hoofdstuk. Daar lees je aan het einde van die brief een lofprijzing. En dan staat er: "de enige God". Dat vind ik heel mooi, want in het Grieks staat hier het woordje monoo theoo. En daarin herkennen wij ons woord monotheïsme. En monotheïsme... je hebt polytheïsten. Feitelijk zijn christenen dat ook — mag ik niet zeggen natuurlijk, maar eigenlijk is het zo.

Want ze kennen naast God de Vader nog een andere god. Goden zelfs. Maar de enige God, monoo theoo, staat tegenover polytheïsme. Dat is meergodendom. De enige God, onze Redder, zij door Jezus Christus, onze Heer... Ziet u? Exact, is dat niet de waarheid?

De enige God, onze Redder, zij door Jezus Christus, onze Kyrios, heerlijkheid, majesteit, kracht en macht. En dan staat er letterlijk: voor al de aeonen, dat wil zeggen: welke aeonen er ook zijn, nu en tot in al de aeonen. Amen.

Zo eindigt dan ook de brief aan Judas. Het is zo’n plechtige lofprijzing, één grote ode aan de enige God die zijn plan, zijn reddingsplan, realiseert. God onze Redder realiseert zijn plan door Jezus Christus, onze Heer, de Kyrios, aan wie Hij dus ook heerlijkheid, majesteit, kracht en macht heeft verleend om door Hem alles te gaan realiseren, zijn plan te vervullen.

Nog één: 1 Timotheüs 2. U bent natuurlijk niet zomaar overtuigd.

Eén Middelaar en de Eenheid van de Geest ↑ hoofdstukken

Het is eigenlijk ook logisch dat bij zo'n fundamentele waarheid—en ik ben vanmorgen echt niet compleet—dat zo'n fundamentele waarheid ook op allerlei andere plaatsen terug te vinden is. Dus dat is ook nogal logisch en duidelijk en begrijpelijk. 1 Timotheüs 2 vers 5: "Want", zegt Paulus, "er is één God en ook één middelaar." Iemand die daartussen staat... Een middelaar, dat is iemand die middelt, iemand die de dingen bij elkaar brengt. Er is één God, ook één middelaar. Zo uniek als God is, zo uniek is ook de middelaar. Hij is niet... de middelaar is niet de ene God. Nee, hij is de unieke middelaar van de ene God. Want er is één God en ook één middelaar van God en mensen. Dat wil zeggen: hij brengt God bij de mensen, maar hij brengt ook de mensen bij God. Dus het is eigenlijk tweerichtingsverkeer, als u begrijpt; wat een middelaar is, hij staat daartussen en hij brengt ook bij elkaar.

En er staat erbij, want er is één God en ook één middelaar van God en mensen. En niet 'de' mens; het is niet bepaald, het is onbepaald: het is een mens, Christus Jezus. Wie is Christus Jezus? Dat is een typische Paulus-uitdrukking door het zo te zeggen: niet Jezus Christus, maar Christus Jezus, de Verhoogde. Wie is dat? Wel, dat is de Jezus die hier op aarde wandelde. En Christus Jezus is een mens, ook vandaag. Hij is een mens en hij is de ene middelaar van God en mensen, die zich gegeven heeft tot een losprijs voor allen. En daarvan wordt getuigd te juister tijd. Ik denk dat dat betekent dat uiteindelijk allen inderdaad van deze waarheid zullen getuigen op Gods tijd, de tijden die Hij gesteld heeft. Eigenlijk staat het trouwens ook in een meervoud: niet 'te juister tijd', maar 'te juister tijden'. Bij gelegenheid zullen inderdaad allen tot deze erkenning ook komen.

En Paulus zegt daarbij—ook dat onderstreept enorm de fundamentele waarheid ervan in vers 7 van 1 Timotheüs 2—hij zegt: "En ik ben daartoe...", dat wil zeggen met het oog op het naar voren brengen van deze waarheid, "ik ben daartoe als een heraut..." Een 'verkondiger' staat in de NBG-vertaling, maar eigenlijk is het een heraut: iemand die gewoon kort en goed dingen wereldkundig maakt. "Ik ben daartoe als een heraut en een apostel", een afgevaardigde, rechtstreeks aangesteld en afgevaardigd. "Ik ben als een heraut en een apostel gesteld." Paulus zegt erbij: "Ik spreek waarheid, geen leugen." Dit is waar het om gaat. Dit is de essentie, dit ga ik wereldkundig maken. Daartoe ben ik ook afgevaardigd en hij zegt: "als een leermeester van natiën." Dat wil zeggen: ja, als je wilt weten, wij horen bij de natiën, naar wie moeten we vooral luisteren? In de eerste plaats naar de leermeester die God daartoe heeft gegeven, namelijk de apostel Paulus. Dus hij heraut het niet alleen maar als afgevaardigde, maar hij onderwijst de natiën ook in deze waarheid van die ene God en die ene middelaar, die zich gegeven heeft tot een losprijs voor allen, in geloof en waarheid.

Heb ik er nog één? Efeze 4. Daar spreekt hij over zeven keer 'eenheid'. Vorig jaar heb ik een weekend in Maarn gehouden met een heel flink gezelschap en toen hebben we deze verzen uitgebreid besproken. 'Zeven keer één' was de titel. Eén lichaam, één Geest, gelijk gij ook geroepen zijt in de ene hoop uwer roeping. En dan komt het: één Heer, ook één geloof, één doop—in Christus natuurlijk—één God en Vader van allen, die is boven allen en door allen en in allen. Is dit duidelijk of niet? Het is niet alleen duidelijk, maar het is ook geweldig. Eén Heer... ja, wie is dat? Nou, dat is Christus Jezus, dat weten we weer. En daarboven, ja, met recht: één God en Vader van allen, die is boven allen en door allen en in allen. Dan heb ik er tenslotte nog één.

Universele Erkenning tot Eer van God de Vader ↑ hoofdstukken

Dat is in Filippenzen 2. Daar wil ik mee afsluiten. Dat zijn bekende woorden, ook schitterende woorden. Daar lees je over de Heer Jezus: hoe Hij in de gestalte Gods het geen roof heeft geacht God gelijk te zijn, maar Zich vernederd heeft en de gestalte van een slaaf heeft aangenomen en gehoorzaam is geworden tot de dood. Ja, tot de dood van het kruis.

Dat zijn de voorgaande verzen geparafraseerd en dan staat er vervolgens in vers 9: "Daarom..." Omdat de Heer Jezus die weg is gegaan in vernedering, absolute vernedering. Tot de uiterste maat heeft Hij Zich vernederd en is Hij gehoorzaam geworden tot de dood, ja, de dood van het kruis. En daarom heeft God Hem ook uitermate verhoogd. Zoals Hij Zich tot de uiterste maat vernederd heeft en gehoorzaam is geworden, daarom heeft God Hem ook tot de uiterste maat verhoogd en Hem de naam boven alle namen geschonken. De naam die Hij Zelf heeft – ik hoop dat het inderdaad JaHWeH is. Hij heeft die naam aan Hem verleend om door Hem zichtbaar te worden en Zijn plan te realiseren.

In feite demonstreert de naam van Jezus dat ook. Want Jezus is Jeshua, en dat betekent: JaHWeH redt. Redder. Dus in feite verwijst Zijn naam, door Hem de naam boven alle naam te geven, ook naar die Ene. Daarom heeft God Hem ook uitermate verhoogd en Hem de naam boven alle naam geschonken, opdat in de naam van Jezus – namelijk: JaHWeH is Redder – zich elke knie zou buigen. Dit refereert trouwens ook weer aan een woord in de Tenach, in de Hebreeuwse Bijbel, Jesaja 45, waar God dat ook als een eed zweert dat dat zou gaan gebeuren. Opdat in de naam van JaHWeH die redt, zich elke knie zou buigen van hen die in de hemel en die op de aarde en die onder de aarde zijn. Dat is dus universeel: boven, hier en hieronder. Probeer jij daar maar eens onderuit te komen. Elke knie, elke tong... nee, alle knieën zullen buigen van hen die in de hemel, die op de aarde en die onder de aarde zijn.

En elke tong – let op de binnenkant, het is geen lippendienst – en elke tong zal belijden: Jezus Christus is Heer, Kurios. Dat wat wij nu weten... uiteindelijk is dat nog maar een handjevol mensen die dat weten. Die weten dat God Hem uit de doden heeft opgewekt, dat Hij nu Heer is en dat wij dat vandaag al van harte mogen kennen. Dat is geen verdienste; als je dat mag weten en van harte gelooft, dan is dat omdat God je daarvoor de ogen, de oren en het hart heeft geopend.

Maar er komt een moment, ieder te juister tijd, dat elke tong daarvan zal spreken. Belijden is een wat zwakke weergave, maar eigenlijk zullen ze het van binnenuit getuigen. Het is niet alleen maar belijden, maar er staat het Griekse voorzetsel 'ex' ook bij. Dat betekent dat het van binnenuit komt. Ze zullen het belijden en ze zullen zeggen... Ik vind het zo geweldig: de hele historie van de aeonen, al die wereldtijdperken die er geweest zijn, die lopen uiteindelijk uit in die geweldige universele, alomvattende lofzang aan God en ze zullen zeggen: Jezus Christus is Heer.

Waarom? Omdat God Hem tot Heer gemaakt heeft. Is dat allemaal tot eer van Jezus Christus? Nee, uiteindelijk niet. Er staat bij: tot eer van God de Vader. Want uit Hem zijn al die dingen en uit Hem is het ook dat Jezus Christus Heer is geworden en de naam is geschonken boven alle namen. En dan is alles weer tot één geworden en zal Hij, de Heer, ook alles weer teruggeven aan Zijn God en Vader, opdat Hij, de Vader, zal zijn alles in allen. Nou, weet u, ik vind het zo geweldig om daaraan te denken op deze Vaderdag en deze waarheid zo aan het hart te leggen. Dit is zo geweldig. Wat een geweldige, blijde tijding is dat. Amen!

🎧 één God en één Heer
Delen: