toegerust voor de laatste dagen 4
11-05-2025 - Geplaatst door Andre Pietzondagmorgen 11 mei 2025, Maarn
In deze samenkomst aandacht voor wat Paulus noemt “mijn Evangelie”. En de zeven redenen die hij opsomt waarom dit Goede Bericht absoluut onovertroffen is!
Powered by RedCircle
📝 Samenvatting & Transcriptie van deze lezing
⏱️ Hoofdstukindeling van deze studie:
- Introductie en Terugblik: Paulus' Geestelijk Testament
- Tegen de Stroom In: Onderscheiden in een Tijd van Verval
- De Centrale Boodschap: het Evangelie als het Beste Nieuwsbericht
- Geen Geest van Beduchtheid, maar van Kracht en Bezonnenheid
- God Redt en Roept: Genade Naar Zijn Eigen Voornemen
- Aionische Tijden: Gods Plan in Wereldtijdperken
- Christus Jezus de Redder: de Dood Tenietgedaan voor de Hele Mensheid
- Paulus Aangesteld als Heraut, Apostel en Leraar
- Lijden voor het Evangelie en een Vast Vertrouwen tot in Die Dag
Introductie en Terugblik: Paulus' Geestelijk Testament ↑ hoofdstukken
En wij gaan verder voor de vierde keer dus met dit thema: toegerust voor de laatste dagen. Misschien heb ik dit keer, op deze zondagmorgen, wel het allermooiste onderwerp te pakken. Ik weet dat het een beetje lastig is om dat zo in te delen, maar ik had me wel voorgenomen juist op deze stralende zondagmorgen – dat het zou stralen wist ik ook niet natuurlijk, maar juist bij deze gelegenheid – alle registers open te trekken en de grote schijnwerpers te richten op dat geweldige, zoals we dat zojuist zongen: het beste nieuwsbericht aller tijden. Onmiskenbaar. En zelfs als je zegt: "ik geloof het niet", dan kun je één ding niet ontkennen, en dat is dat het, áls het waar zou zijn, het allermooiste bericht 'ever' is. En u mag dat straks controleren, of het inderdaad zo is.
Even terugblikken nog op wat we tot dusver hebben gezien, al was het maar voor degenen die hier nu voor het eerst zijn, maar ook om het weer even scherp te krijgen. Nou, al deze studies, deze samenkomsten staan dus in het teken van wat dan genoemd wordt Paulus’ geestelijk testament. Het is de brief die hij geschreven heeft aan het einde van zijn leven, een persoonlijke brief – ook dat is heel karakteristiek – aan één iemand: de tweede Timotheüs-brief. De gedachte daarbij is dat Paulus’ situatie aan het einde van zijn leven – terwijl hij ook schrijft in het laatste hoofdstuk over zijn naderende executie – dat allen die in Azië zijn (en dat was uitgerekend het gebied waar hij veruit het meest heeft gearbeid) hem daar hadden verlaten.
Wat Paulus eigenlijk laat zien, is dat die situatie in feite model staat voor hoe het zou zijn in de christenheid in de laatste dagen. Dus Paulus' laatste dagen in zijn leven, namelijk in een situatie waarin zoveel afwijzing is en waar zoveel verval is en waarin men zich van hem afkeerde, dat staat model voor de laatste fase van de christenheid. Dat wil zeggen eigenlijk ook van deze hele aion, van dit wereldtijdperk; zeg maar de periode die voorafgaat aan de terugkeer van de Heer Jezus Christus. Dan zal het in de christenheid – dat wil zeggen: wat zich noemt naar de naam van Christus, die een schijn hebben van godsvrucht, zo noemt Paulus dat dan in hoofdstuk 3 – totaal vervallen zijn.
Wat Paulus' devies daarbij is – en dat hebben we vooral gistermorgen ook gezien – is dat Timotheüs zich zou onderscheiden, er niet in mee zou gaan, maar als een levende vis tegen de stroom in zou zwemmen. Niet meegaan, want daar hoef je niks voor te doen. Om mee te gaan met de stroom is het gewoon een kwestie van passief zijn. En je gaat vanzelf, en je hebt het nog niet eens in de gaten ook, want je hebt niet eens in de gaten dat je beweegt, want je gaat gewoon met de stroom mee. En die is een – zo gaat dat hè, met zwaartekracht – dat is een neergaande lijn.
Tegen de Stroom In: Onderscheiden in een Tijd van Verval ↑ hoofdstukken
En Paulus zegt: onderscheid je daarin. Een van de karakteristieke uitdrukkingen in deze brief is ook: "maar jij!" En dat duidt op contrast, waarbij de massa weliswaar die neerwaartse richting opgaat, maar jij, die enkeling die wel weet waar het om gaat en waarvan God de ogen, de oren en de harten heeft geopend. Maar jij, wees je ervan bewust. En dan geeft hij daarvoor hele geweldige en belangwekkende aanwijzingen.
Hij zegt ook met name — en dat is ook iets wat we gisteren hebben gezien: ga uit, maak geen deel uit van dat religieuze systeem. Onderscheid je, sta in de vrijheid en sta buiten dat wat zich weliswaar noemt naar de naam van Christus, maar ten onrechte, zodat je duidelijk een onderscheidend geluid kunt laten klinken zonder daarin geremd te worden.
En als alles beweegt en alles in verval is en er geen vaste punten meer zijn, wat is het dan geweldig dat je mag staan op de trouw van God en Zijn betrouwbare Woord. Dat is dan ook dat fundament van God waarvan hij ook in hoofdstuk 2 spreekt; dat staat en blijft ongeschokt staan. Namelijk: de Schriften. Dat wat gesproken is van Gods wegen, maar wat ook is opgetekend. God zij dank is dat in de dagen van de eerste eeuw, de dagen van de apostelen, gecompleteerd. Het is zwart-op-wit geboekstaafd en bij elkaar gebracht, en zo hebben we dat allemaal — ik heb het er gisteravond nog over gehad — in die ene band bij elkaar.
Tegenwoordig is het zelfs op nog modernere manieren vrijer beschikbaar dan ooit. Ik bedoel, het mobieltje dat u nu in uw handen hebt of de iPad die u voor u hebt staan; het staat er zomaar allemaal op. En als je daar mooie programma's voor hebt, en die zijn er vele beschikbaar, dan kun je zelfs als leek gewoon inzoomen op een bepaald woord: wat staat er specifiek? We leven in die zin in unieke tijden, zoals we gisteravond met name hebben gezien, omdat er zo'n vrije toegang en beschikbaarheid is van de Schriften.
De Centrale Boodschap: het Evangelie als het Beste Nieuwsbericht ↑ hoofdstukken
Op één ding wil ik vanmorgen inzoomen en dat is wat in de Schriften nou de centrale boodschap is: de blijde tijding, oftewel het Evangelie. Evangelie is eigenlijk gewoon een in het Nederlands verhaspeld Grieks woord, of de Nederlandse manier om dat Griekse woord te gebruiken, en dat betekent letterlijk: goed bericht. Eventueel een blijde tijding; een nieuwsbericht dat inderdaad onovertroffen is. Een mededeling van Gods wege. Geen oproep om iets te doen, maar een mededeling, en wel een zodanige waar je werkelijk blij van wordt. Onmiskenbaar, als je het tenminste gelooft. Kijk, als je een bericht krijgt en je gelooft het niet, dan mist het zijn uitwerking. Dan blijft het bericht nog wel waar, dat verandert niet, maar in jouw leven zal het dan verder geen uitwerking hebben. Nee, het is een goed bericht en kracht. Hoe staat het in Romeinen 1? Het Evangelie is een kracht Gods voor ieder die het gelooft, of die daar 'amen' op zegt, en dan zal het vanzelf, van binnenuit, zijn uitwerking hebben.
Ik ga dus... ja, dat is een beetje een rare volgorde, want we hebben het over hoofdstuk 4 gehad, hoofdstuk 3 en hoofdstuk 2. Nu zijn we aan het einde van de conferentie zo'n beetje, in ieder geval de laatste dag, en dan gaan we het hebben over hoofdstuk 1. Dat is omdat Paulus juist in dat hoofdstuk ingaat op waarom dat Evangelie werkelijk een Evangelie is. Hij spreekt ook, dat hebben we gisteren ook gezien, over 'mijn Evangelie'. Dat is niet alleen maar — zoals het wel eens wordt uitgelegd — het Evangelie dat hij uitdroeg. Het is veel meer nog: het is het Evangelie dat hem van Gods wege bekend is gemaakt. Hij zegt ook in Galaten 1 vers 12: "Het Evangelie dat ik verkondigd heb, is niet naar de mens. Ik heb het ook niet van een mens ontvangen, ook niet geleerd, maar door openbaring van Jezus Christus Hemzelf." Vanuit de hemel is het hem niet alleen bekendgemaakt, maar is hij ook onderwezen. Daarom spreekt hij over 'mijn Evangelie'.
Hij heeft het niet van de twaalf in Jeruzalem of zo. De lijst is trouwens zo afgesloten. Nou ja, één kan dan nog wel. Ja, dat is makkelijk te onthouden, nietwaar? Nee, want Paulus heeft inmiddels een update gekregen. Hij weet meer. Oké, laten we eens naar 2 Timotheüs 1 gaan en dan begin ik te lezen in vers 7.
Geen Geest van Beduchtheid, maar van Kracht en Bezonnenheid ↑ hoofdstukken
En dat zet ook meteen de toon, want ik heb er al een paar keer tijdens dit weekend op gewezen dat hoewel de omstandigheden voor Paulus naar de mens gesproken gitzwart en donker waren, de toon die hij aanslaat zo blijmoedig is, en ook zo krachtig. Hij is zich bewust van de ernst en hij is ook uiterst pessimistisch als het gaat over de toekomst van de christenheid. In latere tijden zou men afwijken en in de laatste fase zou de christenheid eigenlijk totaal vervallen zijn. Men zou de gezonde leer helemaal niet meer verdragen. Nou, dat moet je weten, zodat je je daartegen kunt wapenen.
Maar wat ik nu ook vooral even wil benadrukken, is dat ondanks dat feit waarvan akte — en het is buitengewoon belangrijk om dat te weten — Paulus zegt: want God heeft ons niet gegeven een geest van beduchtheid. Andere vertalingen spreken over lafhartigheid, of de Nederlandse vertaling spreekt over vreesachtigheid. In ieder geval is het idee een geest... ja, ik geloof dat de Concordant Version dat heeft: een timide geest. Wat was nu het probleem? Dat je bang bent om voor de dingen uit te komen en dat je gewoon een beetje vreesachtig en beducht je gang door de wereld maakt.
Integendeel! Want al is er sprake van een massieve tegenstand, Paulus zegt: God heeft ons niet gegeven een geest van beduchtheid, maar van kracht — power — en van liefde. En dat zit dan allemaal in dat woord dat aan Paulus ook is bekendgemaakt. En van bezonnenheid. Bezonnenheid heeft te maken met gezond verstand. Dat heeft niet met emoties te maken — nou ja, je wordt er wel heel erg blij van, daar niet van — maar het zijn woorden van gezond verstand; het is nuchtere waarheid.
Die geest van beduchtheid, een timide geest, die heeft God ons bepaald niet gegeven, maar een geest van kracht en liefde. Die geest komt natuurlijk tot ons — ook daar hebben we al even bij stilgestaan — door het Woord. Het is dat Woord waarin die geest tot ons komt en waarin de geest meekomt. Dat Woord is inderdaad geest en kracht. De Heer Jezus zegt dat ook ergens in de evangeliën, in Johannes 6, dat Mijn woorden geest en leven zijn. Of eigenlijk: geestelijk leven daarmee dus. Het zijn niet zomaar lettertjes; het zijn woorden waarin geest en leven meekomt.
En dan vers 8: "Schaam je dus niet voor het getuigenis van onze Heer of voor mij, Zijn gevangene." Want Paulus — dat moet ik misschien nog even bijzeggen als het u ontgaan was — zat dus gevangen. Hij wachtte op zijn executie. Timotheüs bevond zich in Efeze, zo weten we uit de rest van deze brief. Paulus zegt: schaam je dus niet, want integendeel, dat Woord beschaamt helemaal niet. Hij zegt in vers 12 — dat is een paar verzen later, daar kom ik nog over te spreken, maar ik wijs er nu alvast even op: "Om die reden lijd ik deze dingen, maar word niet beschaamd." Hij zegt het daar in de passieve vorm, ik kom er straks nog even op terug.
Wat u nu even moet weten, is dat hij tussen vers 8 en vers 12 de redenen opsomt. Ik kan u vertellen: dat zijn er zeven. Hij noemt zeven redenen op waarom Paulus zegt dat het Evangelie ons inderdaad niet beschaamt. En omdat het ons niet beschaamt, hoeven we ons er ook niet voor te schamen. Paulus motiveert dat ook. Ik kan het ook wel even laten zien; ik ga niet de hele tekst lezen, maar ik doe het vooral voor degenen die later de PowerPoint nog eens bekijken. Dan kun je inderdaad zien dat hij tussen vers 8 en vers 12 een zevental redenen noemt waarom dat Evangelie niet beschaamt. Laten we daar nu eens op inzoomen, want het is te mooi om te laten liggen.
Hij voegt er nog aan toe: schaam je daarvoor niet, maar lijd samen kwaad voor het Evangelie naar de kracht van God. Hoe kun je inderdaad kwaad lijden? Dat wil zeggen: afwijzing. Want daar heeft hij het in het bijzonder over. Hoe kun je die afwijzing en die afkeer allemaal verdragen en hoe kun je eronder blijven staan? Wel, dat kan alleen maar doordat God je daarin bekrachtigt. Dat is trouwens ook iets wat telkens in deze brief weer klinkt: namelijk dat als je inderdaad voor het Evangelie uitkomt, je — dat is onvermijdelijk — tegen die afwijzing aan zult lopen.
Paulus zelf was daar in de meest letterlijke zin een toonbeeld van. Hij was een gevangene, en waarom? Vanwege dat Evangelie. Moet je nagaan: ondanks de vele voorrechten die hij als Romeins staatsburger had, was hij niettemin een gevangene vanwege dat Evangelie. En dat zegt hij tegen Timotheüs: weet gewoon dat dat er allemaal bij hoort. In die zin leven wij in buitengewoon luxe tijden. Want ook vandaag is het waar dat als je daarvoor uitkomt, voor dat goede bericht wat hij vertelt, je echt altijd zult ondervinden dat het zó buiten elk religieus systeem valt, dat het niet te matchen is. Zodra je daarmee aankomt en je komt er echt voor uit, dan is daar het gat van de deur. Want dat verdraagt men niet.
De waarheid die daarin wordt uitgedrukt, van die ene God, de Vader, en van de Redder van alle mensen... ja, vertel het maar eens een keertje. Ik zeg het nu zo, maar ik praat uit ondervinding. Ik weet dat er hier heel wat mensen zijn die weten dat het zo waar is wat ik nu zeg. De essentie of de fundamenten van de christenheid staan zo haaks op de waarheid van het Evangelie zoals Paulus dat vertelde. Het komt er gewoon op neer dat als je daarvoor uitkomt, je moet realiseren dat afwijzing, afkeer en smaad je deel zal zijn. It's all in the game. Het is een geweldig goed bericht, maar wees je ervan bewust dat als je het vertelt, je tegen afwijzing aanloopt. En dat is wat Paulus zegt: lijd samen kwaad voor het Evangelie. Met 'samen' bedoelt hij: net als ik. Lijd samen kwaad voor het Evangelie naar de kracht van God.
En nu komen die redenen waar ik het over had, het zevental redenen die hij noemt waarom dat Evangelie inderdaad een goed bericht is waar je je niet voor hoeft te schamen. Integendeel. Waarom?
God Redt en Roept: Genade Naar Zijn Eigen Voornemen ↑ hoofdstukken
Wel, het is God die ons redt en roept. Ik heb daar in beide gevallen even zo’n horizontaal streepje voor gezet en daarmee – dat is een grammaticaal dingetje – staat het in een tijdloze werkwoordsvorm. Die kennen wij in het Nederlands niet zo als het Grieks dat kent, maar het geeft gewoon aan: God redt ongeacht wanneer en Hij roept ongeacht wanneer. In feite zijn dat al twee redenen. God redt, punt. Of zo u wilt: uitroepteken, heerlijk! Dat doet Hij. Het is Zijn voornemen, ik zal het straks ook laten zien. En Hij roept ook. Hoe komt het dat het woord tot je komt? Hoe komt het dat je daar oren voor hebt? En hoe komt het dat je dat ineens gaat zien en dat het terechtkomt in je hart? Nou, dat komt omdat God roept, want Hij roept uit. In de zin van niet alleen maar dat het woord wordt uitgeroepen, maar ik bedoel ook: Hij roept mensen uit.
En dat uitroepsel – niet echt een mooi Nederlands woord, maar goed, het zij zo – dat heet in het Grieks ook een ekklesia. Dat betekent letterlijk een uitroepsel. Dat wil zeggen: er is een gezelschap... laat ik het anders zeggen: dan gaat er een geweldig goed bericht in de wereld rond en het is God die daarvoor de mensen voorbestemd heeft, maar hen ook uitroept. Dat is helemaal Zijn werk. God heeft het geheel op het oog; Hij gaat de hele wereld redden. En nu klinkt de boodschap van wie Hij is en wat Hij gaat doen. En als je ogen daarvoor nu al opengaan, dan komt dat omdat Hij jou daarvoor heeft geroepen.
Hoe staat het in 1 Korinthe 1? Dat het evangelie een kracht Gods is. Maar er staat ook dat het evangelie een dwaasheid is. Voor hen die geroepen zijn, is het de kracht Gods en de wijsheid Gods. Voor Grieken een dwaasheid en voor Joden een struikelblok. Dat is voor de religieuze mensen in het algemeen; die struikelen erover, want je wilt er toch zelf wat voor doen. En de Grieken die zeggen: "Nou ja, opstanding? God? Dat kan natuurlijk nooit, dat is dwaas." Maar voor degenen die geroepen zijn, die het mogen verstaan, is het een kracht en wijsheid van God.
God redt, Hij roept. En er staat bij, om daarmee te benadrukken dat Hij het is die dat doet: "niet naar onze werken". Dat wil zeggen: het is niet in overeenstemming met onze prestaties. Het is ook niet op basis van onze prestaties; het staat er namelijk helemaal los van. En hoe zit het dan wel als het niet naar onze werken is? Hoe komt het dan wel? Nou, dat staat er gewoon bij: "maar naar zijn eigen voornemen".
God heeft het zich voorgenomen. Hij heeft een plan en in dat plan heeft alles een bestemming. Een belangrijk onderdeel van dat plan – zeker in onze dagen – is dat God vandaag, in deze tijd, een uitroepsel verzamelt dat de allerhoogste bestemming krijgt: namelijk om deel uit te gaan maken van de Christus. Hij het hoofd, wij het lichaam. Om straks in die komende aionen, wereldtijdperken, een geweldige rol te gaan spelen in het vestigen van Zijn koninkrijk. Israël straks ook. God maakt gebruik van uitroepsels, maar God heeft een plan.
En dat plan staat ook in Romeinen 8. Daar wordt ook gesproken over dat wij, die mogen geloven, de naar Zijn voornemen geroepenen zijn. Hoe komt het dat je geroepen bent? Nou, omdat Hij zich dat heeft voorgenomen. En dat staat in diezelfde Romeinenbrief, maar dan een paar hoofdstukken later – in 9 tot 11, om zo te zeggen; makkelijk te onthouden. Daar lees je ook hoe dat dan werkt. Dat is een prachtig voorbeeld over hoe Gods voornemen volledig losstaat van menselijke keuzes en menselijke prestaties.
Want daar gaat het over een geschiedenis die al een kleine 4000 jaar geleden plaatsvond: de geboorte van Jakob en Ezau. En dan lees je: want toen de kinderen, Jakob en Ezau, nog niet geboren waren en dus ook goed noch kwaad hadden gedaan – dat is nogal logisch, hè? – motiveert Paulus dat: waarom is dat zo? Nou, opdat het verkiezend voornemen van God zou blijven. Dat wil zeggen: God kiest uit. De een voor die bestemming, de ander voor een andere. De een nu, de ander straks. Maar God kiest uit en dat is naar Zijn voornemen.
Hij heeft dus een plan en in dat plan maakt Hij keuzes. In feite is uitverkiezing selectief: je kiest uit, je roept uit, uit een bepaald gezelschap. Die roep je, die roep je... nou, dat is dat uitroepsel. En dan zegt Paulus: opdat het verkiezend voornemen van God zou blijven. Ook hier dan weer: niet op grond van werken, maar op grond daarvan dat Hij riep. De roepende God. Het staat dus helemaal los van of je goed of kwaad gedaan hebt, want het stond namelijk al ver voor jouw geboorte vast in Zijn plan. Dat lees je ook al in Efeze 1: dat wij "vóór de nederwerping der wereld" waren uitverkoren.
Ja, dat zijn geweldige waarden. Kijk, dit zijn meteen al de eerste motieven waarom het evangelie nou zo’n geweldig blijde tijding is. Echt een goed bericht. Omdat het een mededeling is van een God die redt en roept, niet op grond van onze keuzes. Niet op grond van onze prestaties, niet op grond van onze werken, maar naar Zijn voornemen. En dat voornemen had Hij al ver voordat wij er waren, zodat je ziet dat Hij daarvoor niet afhankelijk is van ons en onze prestaties en alles wat wij doen. Want tja, hoe moeten we daarover spreken? Een mens stelt altijd teleur. En daarom is dit ook zo’n goed bericht. Want God roept en Hij redt, en het is allemaal op grond van wat Hij doet. Daar kan een mens niks aan afdoen en daar kan een mens niks aan toedoen.
Deze dagen hebben we er al vaker op gewezen: dat is in feite ook de samenvatting van genade. Het is om niet. Daar kun je dus niks aan toedoen en niks aan afdoen, maar juist daarom is het zo’n blijde tijding. En dat is de God waar we het over hebben. Dan moet ik nog even lezen: naar Zijn eigen voornemen... en dan lees ik verder in vers 9: "en genade". Dat is wat ik dus bedoelde: het is naar Zijn voornemen en dus is het genade. Of niet soms?
Die ons gegeven wordt, en er staat ook bij: "in Christus Jezus". Dat is typisch zo’n Paulus-term. In deze brief is het altijd Christus Jezus. Eén keer spreekt hij over Jezus Christus als hij het heeft over dat Hij uit het zaad van David komt, maar dat heeft dan ook een hele logische, historische reden. Paulus kent de Heer Jezus Christus als de Opgewekte en de Verheerlijkte, en dat staat bij hem ook voorop: Christus, namelijk Diegene die hier op aarde Jezus was. Maar Paulus kende die Jezus hier op aarde niet naar het vlees, en als hij Hem al zo gekend zou hebben, zegt hij in 2 Korinthe 5, dan thans niet meer. Dus ja, die genade die ons wordt gegeven in Christus Jezus, dat is al... en dan krijgen we weer zo’n term die je geheid niet in je Bijbelvertaling tegenkomt.
Aionische Tijden: Gods Plan in Wereldtijdperken ↑ hoofdstukken
En dat zijn aeonische tijden. Aeonische tijden of eeuwige tijden — er zijn ook vertalingen die spreken over eeuwige tijden, maar daarmee wordt feitelijk meteen een hele theologie om zeep geholpen. Want hoe was het ook alweer? Ik ben er zelf ook mee grootgebracht, met de termen 'vóór tijd' en 'eeuwigheid'. Of als een mens sterft, dat hij 'het tijdelijke voor het eeuwige verwisselt'. Die twee worden dus gecontrasteerd: het ene heeft te maken met een tijd die een begin en een einde heeft, en de eeuwigheid heeft dat niet.
Maar dan moet ik u iets zeggen. Ik wou zeggen: u teleurstellen, maar het is geen teleurstelling. Want als je echt weet hoe het zit, dan wordt het juist zo geweldig. De Bijbel kent geen eindeloze eeuwigheid. De Bijbel spreekt over aeonen: wereldtijdperken. Eeuwen, maar dan niet in de zin van tijdvakken van honderd jaar, maar gewoon wereldtijdperken die een begin en een einde hebben. En God heeft ook een plan van aeonen, en in dat plan heeft alles zijn bestemming. Dat betekent dus dat we spreken over tijden van dagen, tijden van uren, tijden van decennia of millennia, maar je hebt ook aeonische tijden: tijden die gerelateerd zijn aan werelden.
Het wereldtijdperk waar wij nu in leven, is al begonnen in de dagen van Noach. Binnenkort, over niet al te lange tijd, loopt deze aeon ten einde en dan vangt er weer een nieuwe aeon aan. Dat is trouwens wel een heel groot breekpunt, omdat dan de toekomende aeonen aanvangen. Wereldtijdperken waarin Christus zal heersen — overigens ook weer met een 'totdat', maar daar kom ik straks nog even op. Het gaat er nu even om dat die wereldtijden een begin en een einde hebben.
Iets dergelijks lees je ook in 1 Korinthe 2; laat ik u daarin even meenemen. Ook Paulus spreekt daar over die dingen, dan zegt hij dat wat wij spreken als een geheimenis of een verborgenheid, de verborgen wijsheid van God is. Hij spreekt ook over dingen die in het Oude Testament al zijn opgetekend, maar daar nog bedekt zijn. En hij neemt als het ware de bedekking weg en dan staat er over die verborgen wijsheid van God, die God reeds vóór de aeonen — hoe staat dat in de NBG-vertaling? U ziet het hier in de NBG-vertaling staan: "die God reeds van eeuwigheid tot onze heerlijkheid heeft bestemd".
Maar u ziet, dat staat weliswaar in de vertaling, en dat is de expressie van een heel oude theologie. We hebben het er al eerder over gehad, over Nizea en dergelijke. In die tijd is dat idee van een eindeloze eeuwigheid ook ontstaan. Maar de Bijbel spreekt dus over aeonen. En hier staat letterlijk ook: "vóór de aeonen". Niet "van eeuwigheid af". Dat is geen vertalen, dat is gewoon de Schrift aanpassen aan je theologie. Je zou het precies omgekeerd moeten doen: je moet je theologie aanpassen aan de Schrift. En ik ben ervan overtuigd dat als je die laatste instelling hebt, je die theologie niet eens meer nodig hebt. Nou, die krijgt u dan zomaar gratis erbij.
Vóór de aeonen! Met andere woorden: die wereldtijdperken hebben ooit een aanvang genomen en daarvóór heeft God al tot onze heerlijkheid dingen bestemd. Dat sluit naadloos aan bij wat we ook in 2 Timotheüs 1 lezen: vóór aeonische tijden zijn wij al gered en ook geroepen. Toen lag dat allemaal al in het plan vast. Wauw! Dat is geweldig als je dat mag realiseren, als je nu dat evangelie mag kennen waar we het straks over gaan hebben — over die geweldige, alomvattende Redder en die blijde tijd. Als je dat mag verstaan, dat God jou daarvoor de ogen heeft geopend en dat Hij jou daarin roept. En dat het totaal geen eigen bijdrage is. Paulus zegt erbij: vóór aeonische tijden had God dat al zo gepland; het is namelijk Zijn voornemen.
En Paulus zegt: "doch die nu geopenbaard wordt door de verschijning van onze Redder Christus Jezus". Meestal is het zo dat wanneer het gaat over de verschijning van Christus Jezus, het gaat over Zijn toekomstige verschijning. Vanmiddag komt die uitdrukking ook nog even voorbij en later in deze brief spreekt Paulus daar ook over. Maar hier gaat het over de verschijning nú, dat wil zeggen: de verschijning die wij nu reeds kennen, namelijk toen Hij uit de doden opstond. Die nu geopenbaard is; dat wil zeggen dat voornemen en die waarheid van het evangelie door de verschijning van onze Redder Christus Jezus.
Christus Jezus de Redder: de Dood Tenietgedaan voor de Hele Mensheid ↑ hoofdstukken
En hoezo is Hij de Redder? En sinds wanneer? Wel, sinds Hij opgewekt is uit de doden. Hij is de Redder omdat Hij de dood buiten werking stelt, of zoals andere vertalingen zeggen: tenietdoet. In de NBG-vertaling staat dat Hij de dood 'van zijn kracht heeft beroofd', maar dat moet ik even corrigeren; dat is namelijk niet helemaal accuraat. In de presentaties die ik geef, heb ik de gewoonte om altijd de Griekse tekst bovenaan te zetten met daaronder de meest letterlijke weergave: 'buitenwerking stellen'. Dat is de meest precieze weergave. De regel die in de NBG-vertaling staat, spreekt over 'van zijn kracht beroven', maar vooral de tijdsvorm is fout. Paulus schrijft hier namelijk in de aorist—heb je weer dat woord. Dat wil zeggen: zo’n tijdloze werkwoordsvorm. Christus Jezus stelt de dood buiten werking. Hij doet de dood teniet.
Je kunt echter niet zeggen dat Hij dat in algemene zin al gedaan heeft. Natuurlijk kun je zeggen dat Hij de dood heeft overwonnen; dat is waar, eens voor altijd. Hij is de Eersteling die leeft en die niet meer zal sterven. Maar je kunt niet zeggen dat Hij de dood reeds in het algemeen buiten werking heeft gesteld, toch? Dat staat hier ook niet. Er staat dat Hij de Redder is omdat Hij dat doet, ongeacht wanneer. En wanneer zal dat dan zijn? Daar hoeven we niet naar te raden of over te speculeren; dat staat gewoon letterlijk in het hoofdstuk bij uitstek dat spreekt over de opstanding van de Heer Jezus Christus: 1 Korinthe 15. In vers 22 lees je een tekst die je eigenlijk uit je hoofd zou moeten kennen: "Want zoals in Adam allen sterven..." Alle mensen zijn stervelingen. Dat is gewoon een gegeven, geen beschuldiging en ook niet optioneel. Toen u in de wieg lag, was u al een sterveling. Eigenlijk was u toen al bezig om dood te gaan.
Dat is misschien een wat makabere gedachte, maar het is wel waar. Hoe noemden we dat onlangs ook alweer? Doodgaan in slow motion. Dat komt uit een popsong, nietwaar? Eigenlijk is leven simpelweg doodgaan in slow motion. Het gaat er niet om dat we allemaal terminaal zijn in de medische zin, maar we zijn wel stervende. We noemen onszelf stervelingen. In absolute zin 'leven' wij hier niet; we zijn bezig dood te gaan. En dat is helemaal niet somber, want het betekent dat er werkelijk leven is, alleen niet vóór de dood. Mensen vragen altijd: "Is er leven na de dood?" Het antwoord is: alleen daar, want hiervoor is het dat niet. Vóór de dood is er het proces van sterven.
Dat proces van sterven is wat wij hier op aarde kennen. En ja, het is prachtig weer, het is voorjaar, alles bot uit en getuigt van leven. Het spreekt van leven dat na het najaar en de winter de overwinning proclameert. Maar het is nog steeds slechts een beeld; het is vergankelijk. Als je zo’n klein kind ziet dartelen en springen, vol energie, dan lijkt het alsof het sprankelend, onvergankelijk leven is. Maar dat is het natuurlijk nog niet. Want zoals in Adam allen stervelingen zijn, zo zullen in Christus allen worden levend gemaakt. Paulus voegt daar onmiddellijk aan toe: "maar ieder in zijn eigen rangorde."
Er is sprake van Christus als de Eersteling. Hij is niet de eerste die opstond uit de doden, want er waren er al meer vóór Hem, maar al die mensen die voor Hem opstonden, stierven later weer. Hij is de Eersteling die opstond uit de doden om nooit meer te sterven. Hij bracht onvergankelijk leven aan het licht. En zoals in Adam allen sterven, zo zullen in Christus allen worden levend gemaakt. Dat onvergankelijke leven wordt het deel van iedereen, maar wel ieder in zijn eigen rangorde: Christus als Eersteling, tweeduizend jaar geleden; vervolgens degenen die van Christus zijn in Zijn parousia (wat ook weer gefaseerd verloopt); en daarna, aan het einde van Christus’ heerschappij, de overigen.
Wanneer zal dat zijn? Dat staat even later ook in 1 Korinthe 15. De Heer Jezus Christus moet als Koning heersen. Straks, als deze aion ten einde is, begint de nieuwe aion en daarmee ook Zijn heerschappij als Koning. Ook in de wereldtijd die daarop volgt—waarover je leest in Openbaring 21 en 22—zal Hij nog regeren. Zelfs dan is er nog steeds sprake van de dood, de 'tweede dood': mensen die voor de tweede keer gestorven zijn. Daar gaan we het nu niet uitgebreid over hebben, het gaat er nu om dat de dood uiteindelijk zal worden tenietgedaan. Punt. Paulus legt uit dat allen in Christus levend gemaakt zullen worden, ieder in zijn eigen rangorde. Christus moet als Koning heersen totdat Hij al Zijn vijanden onder Zijn voeten gelegd heeft.
Dat woordje 'totdat' is essentieel, zeker als we het over de aionen hebben. In veel bijbelvertalingen en liederen staat dat Hij heerst 'tot in alle eeuwigheid'. Maar vergeet dat maar; dat is niet zo. Hij zal heersen 'tot in de aionen'. Dat bevestigt precies wat we al vaststelden: die aionen hebben een begin en een einde. Hij moet heersen totdat Hij al Zijn vijanden onder Zijn voeten gelegd heeft, en de laatste vijand die buiten werking gesteld wordt, is de dood. En als de dood buiten werking gesteld is, dan is er dus geen dood meer en leeft iedereen.
Dat is precies hoe het zal gaan: allen zullen worden levend gemaakt doordat Christus aan het einde van Zijn heerschappij de laatste vijand, de dood, tenietdoet. Dat wil zeggen dat allen die dan nog dood zijn, zullen worden opgewekt in nieuw leven. Inmiddels is alles gericht en weggezet, en dan wordt het leven het deel van heel de mensheid. Dan wordt de dood daadwerkelijk tenietgedaan. Christus Jezus is de Redder omdat Hij de dood buiten werking stelt. Er staat hier niet bij wanneer dat precies zal zijn, maar Hij doet het gewoon. Hij brengt onvergankelijk leven aan het licht. In feite zijn dat twee zinnen die elkaar verklaren: Hij stelt de dood buiten werking door onvergankelijk leven aan het licht te brengen. Het leven dat de Heer Jezus Christus vandaag heeft—Hij die opgewekt is, waarbij de steen werd weggerold en Hij verrees uit het graf—dat leven met hoofdletters, omdat Hij de dood achter Zich heeft, dat leven wordt een deel van de hele schepping en van de hele mensheid. Ieder in zijn rangorde, maar het feit staat vast. Het is eigenlijk heel simpel: hoe wordt de dood tenietgedaan? Door alle mensen levend te maken. Als iedereen levend is, is er geen dood meer. Zo wordt de dood buiten werking gesteld. En dit onvergankelijke leven wordt aan het licht gebracht door het evangelie. Dat vind ik het onderstrepen meer dan waard.
Kijk, wat maakt het evangelie nou bekend? Wat brengt het evangelie aan het licht? Nou, leven. Namelijk dat Christus Jezus de Redder is en de dood teniet doet. En weet u, dit is heel scherp wat ik nu zeg: elk evangelie – tussen aanhalingstekens – dat dit ontkent of dat bijvoorbeeld spreekt over (en ik weet waar ik het over heb en velen van u kennen het ook wel) dat uiteindelijk een heel deel van de mensheid in de eeuwige, en daarmee bedoelen ze de eindeloze dood, terecht zal komen... Dat idee is een ontkenning van het evangelie. Want het evangelie is juist de boodschap, het goede bericht dat bekend maakt dat Christus Jezus de Redder is, die de dood teniet doet.
Dus een boodschap die zich afficheert als evangelie, maar waarin de dood blijft bestaan omdat de mens er niet voor kiest, is een ontkenning van het evangelie. Zie je ook hoe scherp dit is? Want het is namelijk zwart of wit. De boodschap dat Christus Jezus tweeduizend jaar geleden als Eersteling het graf overwon, is een garantie dat heel de mensheid daarin gaat delen. Het is net zo’n garantie als dat elk mensenkind dat geboren is een sterveling is; het één loopt volledig parallel aan het ander. Het ene is universeel, het andere is net zo universeel.
En dat is dus een mededeling. Vandaar ook een bericht. Dat is niet een oproep van: als jij nou maar doet wat volgens de regels is of wat het voorschrift is, of als jij nou maar de goede keuze maakt. Dat is vooral de bekende variant in de christelijke wereld: als jij maar de goede keuze maakt, dan wordt dat ook jouw deel. Met andere woorden: God heeft eigenlijk alles gedaan, maar voor jou is de finishing touch. Ja, en dan is het dus nog weer eigen eer ook. En dan is het niet Gods voornemen; het hangt dan allemaal weer van de wens af. Daar word ik niet blij van.
Ik vind het zo geweldig! Dat is niet iets om je voor te schamen, integendeel. Dit is een boodschap die staat en blijft staan. En ja, wat Paulus hier zegt: Christus Jezus, Hij is die Redder. En Hij is degene die de dood buiten werking stelt. En door het evangelie wordt dit onvergankelijk leven aan het licht gebracht.
Paulus Aangesteld als Heraut, Apostel en Leraar ↑ hoofdstukken
Paulus zegt: "Ik ben daartoe, namelijk om dit Evangelie wereldkundiger te maken, aangesteld." Hiertoe. Voor deze boodschap. Het is niet moeilijk hoor, het is zo simpel; een klein kind kan het begrijpen. Maar hoezeer is men al in het vroege begin van de christenheid hiervan afgeweken. En het is fataal, het is echt fataal. Paulus zegt: "Ik ben daartoe aangesteld", en hij noemt dan eigenlijk drie bedieningen, of drie kanten van dat wat hij mag doen.
God heeft hem daarin geplaatst. Daar had hij trouwens niet voor gekozen; integendeel. Paulus is het embleem bij uitstek dat het geen kwestie is van werken of van eigen keuze. Hij is gewoon in zijn kladden gegrepen. Hij zegt ook in 1 Timotheüs dat de genade hem heeft overweldigd. Er was geen keuze; hij kon helemaal niet anders. God heeft hem eerst met licht verblind – drie dagen lang kon hij niets zien – en vervolgens zijn zijn ogen geopend; hij mocht het zien en verstaan.
Hij zegt: "Ik ben daartoe aangesteld", of geplaatst. "Ik werd geplaatst", staat er letterlijk, als heraut. De meeste vertalingen spreken over een verkondiger, maar een heraut is iemand die een nieuw feit bekendmaakt. Zoals je dat in vroege tijden had: een omroeper die de dorpen of de steden langsging en die dan gewoon een bepaalde mededeling deed namens de koning of wie dan ook. Gewoon een groot feit. Dat is een heraut. Ik ben daartoe aangesteld als heraut, namelijk om het bekend te maken. Dat is wat een heraut is.
Hij is ook aangesteld als apostel. Dat is trouwens ook een Grieks woord, maar het betekent letterlijk "een afgevaardigde". Hij is hoogstpersoonlijk door Christus Jezus geroepen. Je begrijpt daardoor ook meteen dat een apostel nooit weer een ander kan aanstellen als zijn plaatsvervanger. Ik zeg dat ook even naar aanleiding van wat er in Rome is gebeurd: Petrus is dan apostel en dan is zijn opvolger ook weer apostel of zoiets. Dat kan natuurlijk helemaal niet. Een afgevaardigde is juist iemand die hoogstpersoonlijk is uitgekozen en is afgevaardigd door – in dit geval – Christus Jezus. Christus Jezus is aan hem geopenbaard. Als laatste zegt Paulus dan: "Het laatste is Hij ook aan mij verschenen." Daarna dus ook niet meer, dus daarna heb je ook geen apostelen meer.
Dat kan heel simpel zijn, en weet je, dat vind ik het grote voordeel: als je een beetje simpel bent, dan houd je daarvan. Paulus zegt: "Ik ben een afgevaardigde, ik ben ook een afgevaardigde ooggetuige." Hij heeft Hem zelf gezien. Dat klinkt misschien een beetje raar, want hij werd er blind van, maar juist dat bewijst dat hij daar een ooggetuige van was.
Vervolgens noemt hij zijn rol als leraar. Ik ben geplaatst om heraut te zijn, om als apostel dit uit te dragen en ook om dit uit te leggen en toe te lichten. Kortom, om als leraar dit ook te onderwijzen en de Bijbel te openen en heel schriftmatig, zeg maar, ook de oude Hebreeuwse Bijbel te ontdekken. De bedekking van al die dingen afnemen en te laten zien hoe geweldig dat is. En er is wat te onderwijzen, mensen! Ik bedoel, het is geweldig om dit als heraut te verkondigen – gewoon als feit, heel simpel – maar vervolgens is er zo ongelooflijk veel uit te leggen en bekend te maken. Er ligt zoveel informatie in besloten van wat God allemaal te melden heeft. Het is een complete bibliotheek, zeventig boeken compleet. En Paulus zegt: "Ik ben daartoe aangesteld als heraut, apostel en leraar."
Lijden voor het Evangelie en een Vast Vertrouwen tot in Die Dag ↑ hoofdstukken
En hij zegt er ook bij: om die reden lijd ik om deze dingen. Ja, ook dat hoort er dus bij; ik heb het al eerder aangegeven: it's all in the game. Dat hoort erbij. Ken je het Evangelie? Kom je er voor uit? Weet dan: hoe goed en hoe geweldig het ook is, het zal stuiten op afwijzing. Weet dat en word daar niet door teleurgesteld. Het is juist een bevestiging van wat het is. Je zou eigenlijk je zorgen moeten maken als je niet tegen die afwijzingen aanloopt. Ik heb het hier dit weekend bij verschillende gelegenheden ook over gehad in gesprekken: dat je in eenzaamheid terechtkomt. Dat is waar. Als je deze boodschap kent, dan hoor je bij de eerstelingen, maar er zijn er maar heel weinigen met wie je dat deelt. Dan is het heerlijk om zo’n weekend te organiseren en hier bij elkaar te zijn. Dan denk je: "O, ik ben dus nog niet het enige gekkie." Nee, er zijn er gelukkig nog meer.
Hij zegt: om die reden lijd ik om deze dingen. Maar hij is er eigenlijk trots op, of laat ik het anders zeggen: hij is er dankbaar voor. Want ja, het valt hem ten deel. Maar hij wordt niet beschaamd. Ik ga nu iets vertellen wat ik recentelijk op een andere locatie ook al even aangegeven heb, maar het is te boeiend om dit juist in dit hoofdstuk nog even te onderstrepen. Werkwoorden hebben bij ons twee vormen: actief en passief. Ik rijd of ik word gereden. Maar het Grieks heeft nog een middenvorm, de medialis. Daar zit een passief element in – je ondergaat het – en er zit een actief element in. Wij kennen die middenvorm niet en dat is een nadeel. Vertalers zijn eigenlijk gedoemd om op voorhand al een keuze te maken; dat is geen beschuldiging, maar gewoon het probleem van onze taal. Hier wordt zo’n middenvorm gebruikt: "Om die reden lijd ik om deze dingen, maar word niet beschaamd." Men had dus ook kunnen vertalen: "Maar ik schaam mij daarvoor niet." Dat is actief. Of: "Ik word niet beschaamd," wat passief is. Wat is het nou? Allebei niet, of zo u wilt: allebei wel. Er zit een passief element in – ik word niet beschaamd – en daarom schaam ik me niet.
De aardigheid waarom ik dat nu nog een keer zeg, is omdat in dít ene hoofdstuk het woord "schamen" gebruikt wordt in alle drie die betekenissen. Hier in vers 12 staat de middenvorm. In vers 8, die ik al eerder aanstipte, staat de actieve vorm: "Schaam je niet." En in vers 16 staat het in de passieve vorm: "Wordt niet beschaamd." Dat is trouwens vaak verkeerd vertaald; in de gangbare vertalingen staat het meestal ook in de actieve vorm, maar daar staat echt de passieve vorm: je wordt niet beschaamd. Ik houd vooral van die middenvorm, omdat het aangeeft dat het Evangelie mij niet beschaamt, en juist daarom schaam ik me er ook niet voor.
Paulus heeft hier uitgebreid toegelicht waarom dat Evangelie echt een Evangelie is: onovertroffen. Hij voert dan het laatste motief aan: "Want ik weet op wie ik mijn vertrouwen heb gevestigd." In feite is dat de afsluitende reden. Waarom beschaamt het hem niet? Hij zegt: "Ik ken degene in wie ik geloof." Ik weet op wie ik mijn vertrouwen heb gevestigd en hij is ervan overtuigd dat Hij bij machte is om wat hem is toevertrouwd te bewaren. De positie waarin hij geplaatst is als heraut, als afgevaardigde en als leraar, dat is het pand wat hem is toevertrouwd. Je zou ook kunnen lezen: het Evangelie dat mij is toevertrouwd. Hij zegt: het is mij toevertrouwd, maar Hij is bij machte om dat wat mij is toevertrouwd te bewaken. Mooi hè? Dat wil zeggen: ook dat is niet "mijn ding". Hij plaatst mij daarin, Hij rust mij daarin toe en Hij geeft mij de kracht, alles tot Zijn dienst. Maar Hij bewaakt het; bij Hem is het veilig. Paulus zegt: "Ik ben ervan overtuigd, want ik ken Hem. Ik weet dat wat Hij zegt absoluut solide is. Daar kun je op staan, daar kun je op bouwen."
Voilà! Het is het allermooiste wat je kunt bedenken, want het spreekt van Leven met allemaal hoofdletters, dat de dood tenietdoet. Het spreekt van een Redder van de hele wereld, van niemand uitgezonderd. Het is niet afhankelijk van onze werken; het is genade om niet, voor de hele wereld. Vertel het maar! In feite kun je dat ook als je niet kunt onderwijzen. Ik bedoel, als je het mag weten en je hebt een mond, dan kun je erover spreken, toch? Om het mij toevertrouwde te bewaken tot in die dag. Hij gebruikt die uitdrukking "die dag" drie keer. Hier in dit vers, en later in vers 18 nog een keertje. Eigenlijk hebben we het daar het hele weekend al over: over de laatste dagen, deze laatste fase waarin wij ons nu bevinden, vlak voor de terugkeer van de Heer Jezus Christus. Dan breekt de dag aan dat Hij gaat verschijnen, eerst voor ons en straks ook voor Israël en de volkeren. God heeft nog een heleboel op Zijn agenda staan. En Hij bewaakt het; bij Hem is het helemaal safe, echt waar. Tot in die dag, want dan zal ook de uitreiking plaatsvinden. Maar daar gaan we het vanmiddag nog even over hebben. Dat pand, lieve mensen, dat is ons toevertrouwd en wat is het geweldig om dat te kennen. Ik stel voor dat we daar een lied over gaan zingen.
UltimateGoodNews