▶ 00:00 Introductie en Overzicht van de Eerdere Bergen ↑ hoofdstukken

We vervolgen onze speurtocht, onze wandeltocht door de bergen. Vanmorgen wil ik u meenemen naar de Olijfberg. Ik denk dat heel wat mensen hier aanwezig ooit een bezoek hebben gebracht aan Israël, en in dat geval kan het haast niet missen of u bent ook op die Olijfberg geweest. Al was het alleen maar omdat je vanaf die hoogte een geweldig zicht hebt op de stad Jeruzalem.

Welnu, over die Olijfberg valt heel veel te melden. Laat ik eerst voor de goede orde — al was het maar voor degenen die hier voor het eerst zijn of alleen deze bijeenkomst vandaag meemaken — in het kort resumeren waar we het tot nu toe over hebben gehad. In de eerste plaats: de eerste avond ging over het feit dat we met recht ‘op de hoogte’ gesteld werden. We hebben inleidende dingen besproken over waar bergen voor staan en over het feit dat bergen een type zijn en symbool staan voor diverse waarheden. We zijn de hoogte opgegaan waar de Koning-Priester zich bevindt, aan de hand van de geschiedenis uit 1 Samuël 9. De samenvatting, de PowerPoint en de studie komen binnenkort — wellicht dit weekend nog — op het internet te staan, mocht u het gemist hebben en het graag nog eens willen beluisteren.

Gisterochtend hebben we speciaal stilgestaan bij de berg Sinaï, of de berg Horeb zo u wilt. We hebben de lijnen gezien met Hagar, zoals Paulus die symboliek doortrekt in Galaten 4. We zagen hoe de berg Horeb een embleem is van slavernij, godsdienstigheid en religieuze gebondenheid — dat idee van iets voor God willen verdienen op welke wijze dan ook, of op eigen initiatief hogerop willen komen. Dat alles heeft te maken met Hagar, met slavernij, duisternis, dreiging, veroordeling en dood. Dat staat lijnrecht tegenover de vrijheid.

Gisteravond, tijdens de derde bijeenkomst, hielden we ons bezig met de berg Sion: de burcht, de verheven berg in het land Moria. We zijn helemaal teruggegaan naar Genesis 22, waar Abraham zijn zoon Isaak zou offeren en hem op de derde dag bij wijze van spreken weer uit de doden terugkreeg. De berg waar Yahweh voorziet — Yahweh Jireh wordt die berg ook genoemd — waar later de koning, maar ook de woning van God gesteld werd. Dit is een profetische waarheid, want op die berg Sion en de stad Jeruzalem heeft God Zijn oog laten vallen. Dat is de plaats van waaruit straks het Koninkrijk openbaar zal worden. Er is met die stad zoveel aan de hand.

Dat hebben we allemaal overwogen, en vanmorgen komen we opnieuw bij zo’n berg, een van de bergen van Jeruzalem: de Olijfberg. We komen deze berg natuurlijk met name in het Nieuwe Testament veel tegen, maar ook in het Oude Testament op een aantal markante gelegenheden. Bekend is de profetie in Zacharia — we komen daar straks nog over te spreken — maar laten we eerst eens naar Lukas 21 gaan. Daar zie je welke grote rol deze berg speelde in het leven van Jezus. Jezus kwam weliswaar uit Nazareth en in het noorden, in Galilea, vond Zijn dienst vooral rondom de zee plaats, maar als Hij naar Judea en Jeruzalem gaat, lees je altijd dit in Lukas 21 vers 37: "Overdag leerde Hij in de tempel, maar de nachten bracht Hij buiten de stad door op de berg, Olijfberg genaamd."

Het is ook de berg waar Hij Zijn tweede bergrede hield, zoals dat in de Engelstalige wereld vaak wordt genoemd. Bekend is ‘de’ bergrede, maar de tweede bergrede vinden we in Mattheüs 24. In mijn Bijbel staat erboven: 'de rede over de laatste dingen'. Vanaf de Olijfberg hield Hij die rede, juist omdat ze vanaf die locatie zicht hadden op de tempel. Nu staat daar iets heel anders, maar destijds hadden ze zicht op de gebouwen van de tempel. Jezus doet daar uitspraken over, waarbij Hij tevens veel kennis aanhaalt uit het boek Daniël. Hij spreekt over zaken die door de profeten waren voorzegd en profeteert over Jeruzalem en over wat er in de laatste dagen zou gebeuren. Dat gebeurde allemaal vanaf de Olijfberg, waar Hij zeer dikwijls bivakkeerde.

Ik ga vanmorgen weer — u bent gewaarschuwd, het is echt een Bijbelstudieweekend — kriskras door de berg. Overal waar die Olijfberg een rol speelt, nou ja, ik selecteer daar een aantal plaatsen uit, komt dat zo voor het voetlicht. Als je nog een hoofdstuk verder leest, zie je: Hij verliet de stad en ging, zoals Hij gewoon was, naar de Olijfberg, en ook Zijn discipelen volgden Hem daarin. Er zijn nogal wat geschiedenissen waarin dat zo beschreven wordt. Bekend is ook Getsemane, gelegen in de glooiing van de Olijfberg.

Waar de Olijfberg zijn naam aan ontleent, is natuurlijk niet zo moeilijk: dat is uiteraard aan de olijfboom. De berg was bezaaid met olijfbomen. Dat zijn bomen die feitelijk niet doodgaan; ze kunnen niet doodgaan, tenzij je ze omhakt. Het is een zichzelf regenererende boom, een boom die altijd groen is. Dat is typerend: een altijd groene boom die de dood trotseert. Dat is eigenlijk waar het een embleem van is. Ik vond het in het Engels ook leuk om te zien: O-live... het heeft met life te maken. En dan hebben we het nog niet eens over de vrucht die de boom produceert: die vitale vrucht, de olijfolie en de rol die dat speelt bij genezing en bij maaltijden. De olijfboom is een geweldig embleem van de dood die wordt overwonnen. En wat dacht u hiervan: het produceert ook nog eens licht. Denk aan de rol van olijfolie in het heiligdom, waar de kandelaar elke dag opnieuw gevuld werd. Er was altijd licht in het heiligdom. Waardoor? Door de vrucht van de olijfboom. Zo zie je dat het feit dat de berg zijn naam ontleent aan de olijfboom, zeer veelzeggend is.

▶ 08:12 De Olijfberg als Locatie van Kruisiging en Opstanding ↑ hoofdstukken

Want nu wil ik u iets melden wat voor velen wellicht onbekend is: de Olijfberg is ook de berg waar de Heer Jezus stierf én opstond. Dat is aan elkaar gekoppeld, want de plaats waar Hij begraven lag, was op een steenworp afstand van waar Hij geëxecuteerd was, waar Hij gekruisigd was. Het is ook – maar dat laatste is dan weer niet onbekend, want het staat expliciet in Handelingen 1 – de plaats waar Hij ten hemel voer. Zodat de grote heilsfeiten daar allemaal plaatsvonden op de Olijfberg. Dus niet voor niets. Het is de plaats waar Hij de dood overwon: de Olijfberg, de berg van de olijfbomen.

Ik zei al dat dit voor velen onbekend is. Kijk, we lezen in de Bijbel dat Hij gekruisigd werd buiten de legerplaats. Maar aan welke kant was dat? Was dat zuid, noord of oost? Er zijn hele goede Bijbelse redenen die erop wijzen dat dit inderdaad op de Olijfberg was. Typologisch zou je dat eigenlijk ook mogen verwachten, maar er zijn ook inderdaad expliciete statements, beweringen en teksten die dat zo zeggen. Ik wil u er één noemen, want voor mijzelf ligt het allemaal nog vers in het geheugen. Ik heb op mijn website nog niet zo lang geleden een aantal blogs daaraan gewijd. Er zijn allemaal schriftplaatsen die op die locatie wijzen, maar het kan heel goed zijn dat u dat allemaal ontgaan is.

Ik wil u graag op één tekst wijzen in Lukas 23, waar we lezen over het sterven van de Heer Jezus en de gebeurtenissen die bij die gelegenheid plaatsvonden. In Lukas 23 vers 45 lees je dat het voorhangsel van de tempel middendoor scheurde, van boven naar beneden. Het was ook zichtbaar. Dat was niet het voorhangsel ín de tempel, maar ván de tempel; dat wil zeggen: het eerste voorhangsel. Het was een geweldig hoog doek van 25 meter hoog. Dat is een gigantisch gordijn, zodat het ook makkelijk van een kilometer afstand zichtbaar was als dat middendoor scheurde. Je leest: "het voorhangsel van de tempel scheurde middendoor" en Jezus riep met luide stem: "Vader, in Uw handen beveel Ik Mijn geest." En toen Hij dat gezegd had, gaf Hij de geest.

Dan staat er: "Toen de hoofdman zag wat er geschiedde" – meervoud, de dingen die er geschiedden. Wat zag hij? Hij zag Jezus sterven, hij hoorde wat Hij uitriep én hij zag wat er geschiedde. Wat geschiedde er? Nou, dat het voorhangsel van de tempel middendoor scheurde. En toen hij dat zag, die gelijktijdigheid... Hij zag Jezus sterven en hij zag het voorhangsel van de tempel scheuren. Dan staat er: "Toen hij zag wat er geschiedde". Je vindt het trouwens ook in het Markusevangelie en het Mattheüsevangelie. Ik raad u echt aan om dat na te lezen als u dat wat preciezer wilt weten; het is heel overtuigend.

Er staat: "Hij verheerlijkte God, zeggende: Inderdaad, deze mens was rechtvaardig!" In het Markusevangelie lees je dat hij zegt: "Deze mens was inderdaad de Zoon Gods." Maar het loutere feit dat deze Romeinse hoofdman deze dingen zag gebeuren – hij zag Jezus sterven en ook het gordijn van de tempel scheuren – dat kan maar vanaf één locatie te zien zijn: namelijk vanaf de Olijfberg. Vanaf die plaats heb je namelijk zicht op de ingang van de tempel; sowieso zie je vanaf daar de tempel. Het loutere feit dat die dingen gezien werden en gelijktijdig waargenomen werden, overtuigde deze Romeinse hoofdman. We lezen trouwens ook nog in het Johannesevangelie dat de plaats waar Jezus gekruisigd werd, vlak bij de stad was. De "plaats van de stad", dat is de tempel. Ook dat wijst weer in één richting: de oostkant.

Zodat de Heer Jezus – en daar gaat het me nu even om, niet om nog meer argumenten te geven voor de Olijfberg als locatie – maar ik wil u erop wijzen dat die berg zo'n enorme cruciale rol speelde in het leven van Jezus. Ja, "cruciaal" is hier wel een dubbelzinnig woord. Daar was Hij in Gethsemané, daar sprak Hij eerder die Bergrede uit. Daar verbleef Hij in de nachten, daar werd Hij gekruisigd en daar werd Hij begraven. Hij stond op uit de doden op die locatie en op diezelfde locatie – dat staat heel uitdrukkelijk in Handelingen 1 – voer Hij ook ten hemel. Dat is de plaats waar het leven aan het licht kwam. Maar er is nog meer aan de hand met die Olijfberg.

▶ 14:10 De Afdaling Naar Jeruzalem en de Koning Naar een Ver Land ↑ hoofdstukken

Laat ik u eerst eens meenemen naar Lukas 19. Dat hoofdstuk is bekend onder een naam die trouwens niet zo juist is; we vinden hem ook niet in de Bijbel. We noemen dat dan de 'intocht in Jeruzalem', maar het was eigenlijk geen intocht, het was een optocht naar Jeruzalem. Je zou het zelfs een 'aftocht' kunnen noemen, in de zin dat ze naar beneden gingen.

In Lukas 19:11 lees je: "Toen zij daarnaar luisterden..." Dat wil zeggen dat de discipelen en de scharen naar Jezus luisterden. Omdat Hij dicht bij Jeruzalem was, sprak Hij nog een gelijkenis uit. Hij kwam vanuit Jericho en ging nu richting Jeruzalem. Dat was echt een 'opgaan'. Jericho ligt buitengewoon laag, het is de laagst gelegen stad ter wereld, en van daaruit gingen ze letterlijk op naar Jeruzalem.

Welnu, ze kwamen dicht bij Jeruzalem en zij meenden — en dan met name de intimi, de discipelen — dat het Koninkrijk van God, dat beloofde koninkrijk van Israël van Godswege, terstond openbaar zou worden. De Messiaanse verwachting was in die dagen bijzonder groot. Ze hadden blijkbaar niet al te goed geluisterd naar wat Jezus allemaal te vertellen had over wat er werkelijk zou gebeuren. Zij meenden dat het Koninkrijk nu zou aanbreken. Jezus ging op naar Jeruzalem en daar, in de stad, moest het gaan gebeuren; daar zou de Koning Zijn heerschappij vestigen. Dat was de verwachting. Er staat ook letterlijk dat zij meenden dat het Koninkrijk van God bij die gelegenheid terstond openbaar zou worden.

Vervolgens lees je dat Hij een gelijkenis gaat uitspreken. Alweer een gelijkenis, niet om iets direct duidelijk te maken, maar juist om iets te verbergen — al is het wel heel veelzeggend. Hij zei: "Een man van hoge geboorte trok naar een ver land om voor zich de koninklijke waardigheid in ontvangst te nemen en daarna terug te keren." Ik beperk me nu even tot dit eerste statement in deze gelijkenis. Terwijl ze op weg zijn naar Jeruzalem, spreekt Hij over een aspirant-koning, een man van hoge geboorte. Hij zou naar een ver land gaan om de koninklijke waardigheid te ontvangen en pas daarna terug te keren. De discipelen dachten dat het Koninkrijk terstond openbaar zou worden, maar Jezus zegt: "Nee, de man die geacht wordt dat te doen, gaat eerst vertrekken naar een ver land." Dat verre land is de hemel. Daar zal Hij Zijn koninklijke waardigheid ontvangen en van daaruit zal Hij pas later terugkeren.

Als we dan een aantal verzen overslaan en bij vers 37 komen, lees je: "Toen Hij reeds dichterbij kwam..." Ze naderden Jeruzalem bij de glooiing van de Olijfberg. Tijdens de afdaling van de Olijfberg begon de hele menigte van de discipelen vol blijdschap God te prijzen met luide stem, om alle krachten die zij gezien hadden. Ze zeiden: "Gezegend Hij die komt, de Koning in de naam van Yahweh! In de hemel vrede en ere in de hoogste hemelen!" Bij andere gelegenheden of in andere evangeliën lees je hierbij ook over 'Hosanna'. Ze riepen dat en citeerden daarbij woorden uit de Psalmen. In hun beleving zou het nu gaan gebeuren. Dat is wat zij meenden, maar de gelijkenis hadden ze dus niet begrepen.

Terwijl ze daar op de Olijfberg waren, kwam er ook kritiek. Dat is altijd zo, en we weten wel uit welke hoek: van godsdienstige zijde. De orthodoxie vond het helemaal niks. Enige van de Farizeeën uit de schare zeiden tot Hem: "Meester, bestraf uw discipelen." Hij antwoordde en zei: "Ik zeg u, indien dezen zwegen, zouden de stenen roepen."

En toen Hij nog dichterbij gekomen was en de stad zag, weende Hij over haar. Terwijl de schare dus uitgelaten is en denkt dat de Koning en Zijn Koninkrijk nu openbaar zullen worden, wist Jezus dat er in Jeruzalem iets heel anders zou gebeuren. Dit vond plaats op zondag, de tiende Nisan, en slechts vijf dagen later, op de veertiende Nisan, zou Hij daar sterven. Op diezelfde locatie, ook op de Olijfberg. Hij zag de stad en weende over haar. In andere evangeliën vind je nog meer informatie over hoe Hij op een ezelin gezeten was, maar het punt is dat dit alles nog plaatsvond op de Olijfberg. Dit was geen intocht in de stad zelf; ze waren nog aan het afdalen richting het Kidrondal om vervolgens de stad in te gaan.

Dan lees je ook nog dat Hij zegt: "Och, of gij ook op deze dag..." Dat is de tiende Nisan, de dag waarop Israël in het verleden een lam in huis moest nemen om dat vier dagen later, op de veertiende Nisan, te slachten. Je kunt je nauwelijks voorstellen wat Jezus toen gedacht moet hebben. Hij zegt het: "Och, of gij ook op deze dag verstond wat tot uw vrede dient, maar thans is het verborgen voor uw ogen." Het was trouwens ook de bedoeling dat het verborgen bleef, maar wat aangrijpend moet dat geweest zijn. Jezus wist: het Koninkrijk wordt nu niet openbaar. Er vindt nog een hele onderbreking plaats. Voordat dat zou gebeuren, zou Hij sterven, daar op diezelfde berg waar ze zich nu bevonden. In de gedachten van de Heer speelden dus totaal andere dingen dan waar die schare over zong en waar ze zo uitgelaten over waren.

▶ 21:18 De Hemelvaart, de Onderbreking en de Sabbatsreis ↑ hoofdstukken

Dan neem ik u mee naar Handelingen 1. Ik heb nu eigenlijk al iets heel essentieels over die Olijfberg gezegd, wat heel elementair daarover is. Om te beginnen is het de berg waar al die grote heilsfeiten plaatsvonden. Het is de berg van de olijfbomen. Het is de berg waar het leven triomfeert, dat is waar. Maar het is ook de berg die staat voor een onderbreking van het koninkrijk; dat wil zeggen: het koninkrijk dat eerst verborgen wordt en pas daarna geopenbaard zal worden. We zullen dat nu ook gaan zien in Handelingen 1.

Ik val midden in de geschiedenis, want je leest dat Hij aan hun oog onttrokken wordt. Inmiddels zijn we veertig dagen na de opstanding. Ik zei u al: we gaan Christus door de Bijbel en we gaan dus ook Christus door de geschiedenis. We zijn nu dus weer op de Olijfberg, veertig dagen na de opstanding. Op de Olijfberg bevinden zij zich en Hij wordt van hen opgenomen. Een wolk onttrok Hem aan hun ogen. En toen zij naar de hemel staarden terwijl Hij henenvoer, zie, twee mannen in witte klederen stonden bij hen, die ook zeiden: "Galileese mannen, wat staat gij daar en ziet op naar de hemel?" Ik sla nu weer even wat over: "Deze Jezus, deze zelfde man die van u opgenomen is naar de hemel, zal op dezelfde wijze" – en ik kan u verklappen: niet alleen op dezelfde wijze, maar ook op dezelfde locatie – "wederkomen, terugkeren, zoals gij Hem ten hemel hebt zien varen." Ook hier weer die onderbreking: Hij is nu weg naar een ver land, maar Hij keert weer terug en daar wordt de draad gewoon weer opgepakt.

Daar zit een hele tijdspanne tussen. Daar hebben we het dit weekend ook al heel wat keren over gehad vanuit de typologie, vanuit die beelden en vanuit allerlei merkwaardige heenwijzingen over die periode van twee dagen van duizend jaren, twee millennia. Maar lees even met mij mee verder. Dan staat er: "Toen keerden zij terug naar Jeruzalem van de berg, genaamd de Olijfberg." Dus daar voer Jezus ten hemel, dat staat er gewoon heel expliciet bij. De Olijfberg die dicht bij Jeruzalem is. En wat was de afstand daartussen? Sommige vertalingen zeggen dat er een kilometer tussen zat. Nou, dat klopt wel, dat is ongeveer een kilometer. Maar er staat in de Bijbel dat het een sabbatsreis wordt genoemd. En een sabbatsreis – elke Jood weet dat – is een afstand van 2000 el. Dat is een afstand die nog wel eens een keertje in de Bijbel genoemd wordt. Dat was de afstand tussen Jeruzalem en de Olijfberg.

Dat vind ik schitterend, omdat we nu via een heel andere route weer op dezelfde waarheid stuiten waar we elke bijeenkomst eigenlijk al bij stil hebben gestaan. Zonder dat ik het erbij heb willen slepen, kom je iedere keer als vanzelf op zulke verborgen heenwijzingen. Natuurlijk kun je zeggen: dat is een feitelijke mededeling over de afstand tussen de plaats waar de Heer ten hemel voer en de stad Jeruzalem. Dat is een sabbatsreis, in Joodse termen 2000 el, een kilometer. Ja, maar het is 2000 el. En nu vraag ik even uw aandacht. Jeruzalem staat voor de stad van de Koning. Jeruzalem staat voor de plaats van waaruit Hij zal regeren. Jeruzalem is Sion. Jeruzalem is de plaats waar de Koning gevestigd is en Zijn residentie heeft. Dat is Jeruzalem. Nu voert Hij ten hemel op de Olijfberg; de berg waar Hij leefde, waar Hij stierf, waar Hij opstond en waar Hij ten hemel voer. Dat is de berg waar Hij wegging. Hoe groot is de afstand tussen de plaats waar Hij ten hemel voer en de locatie van waaruit Hij zal regeren? Dat is een sabbatsreis. Dat is 2000 el.

Zo kom je weer op die waarheid van die twee millennia, van die twee keer duizend jaar die gelegen is tussen Zijn heengaan naar de hemel en Zijn terugkeer en de vestiging van het koninkrijk hier op aarde. De afstand tussen de Olijfberg en Jeruzalem is een sabbatsreis, een reis die ook leidt naar de sabbat: de dag van de vrede. En die 2000 el kom je vaker tegen. De mooiste geschiedenis in dat verband vind ik zonder enige twijfel de geschiedenis van Israël dat het beloofde land binnentrekt. Je leest dat ze door de Jordaan trekken en dat de priesters met de ark vooropgaan. Jozua zegt dan: "De ark gaat voorop, die gaat eerst door de Jordaan het beloofde land in, maar het volk zal volgen." Het volk Israël zal de ark volgen in die weg door de Jordaan, maar op afstand. En die afstand tussen de ark – beeld van Christus – en het volk Israël dat die ark zal volgen, is niet pal erop; nee, daar zit een afstand tussen die ark en het volk van ongeveer 2000 el. Lees het maar na in Jozua 3. Ik heb er geen eens een dia van gemaakt, maar ik moet het even vermelden als ik hierop wijs.

Israël volgt de ark. Dat is een schitterend type in alle opzichten. De ark is de plaats waar de verzoening plaatsvond, de plaats waar God woonde: Christus. Israël volgt de Messias, de Messiah, maar op afstand. Een afstand van 2000 el. Twee millennia zitten ertussen. Eerst ging Christus door de dood heen, door de doods-Jordaan. Israël gaat daar ook doorheen, maar op afstand. Ook hier zie je weer diezelfde tijdspanne waar we iedere keer op gestuurd zijn. Dat bevestigt telkens weer hoe bijzonder de tijd is waarin wij nu leven: die tijd van de onderbreking. Dat is waar de Olijfberg van spreekt: van een breuk en van een onderbreking. En dat wij ons nu in 2014 aan het einde van die periode bevinden, zodat de tijdspanne bijna voltooid is. De derde dag, dat derde millennium, gaat aanbreken. Dat maakt het zo bijzonder om in deze tijd te mogen leven.

▶ 29:39 Het Verplaatste Koninkrijk en de Vlucht van David ↑ hoofdstukken

Nou, dan neem ik u nog even mee naar Marcus 11. Ik hoop dat u het allemaal nog een beetje kunt volgen. Dat is ook wel een aardige, heel bijzonder eigenlijk. Jezus bevindt zich in Marcus 11 vers 22 op de Olijfberg; dat lees je daar. En dan antwoordt Jezus en zegt tot hen: "Hebt het geloof van God." Het staat er letterlijk zo: niet "heb geloof in God", maar "hebt het geloof van God". Dat is heel anders. Het is niet ons geloof in Hem, nee, het is het geloof dat God Zelf heeft. En God gelooft. Er is niemand die meer gelooft in Zijn Woord dan God Zelf. Hij weet namelijk dat dat solide is als de bergen; het staat vast en het wankelt niet.

"Hebt het geloof van God," en dan zegt Hij: "Voorwaar, Ik zeg u, wie tot deze berg zou zeggen..." Kijk het maar na: deze berg. Als je in de voorgaande verzen, vers 12 en vers 19, terugbladert, dan zie je dat het de Olijfberg is. "Wie tot deze berg zou zeggen: Hef u op, werp u in de zee, en in zijn hart niet zou twijfelen maar geloven dat hetgeen hij zegt geschiedt, het zal hem geschieden." Al eerder hebben we stilgestaan bij die woorden in 1 Korinthe 13, dat geloof bergen verzet. Geen probleem is zo groot of we zeggen: "Je ziet er als een berg tegenop." Welnu, geloof verzet al die bergen. Maar er zit hier iets heel bijzonders, want hier wordt gesproken over deze berg, de Olijfberg. En wat gebeurt er met die Olijfberg? Als je het geloof van God hebt — Die weet dat die berg verzet wordt — dan zal hij geworpen worden in de zee. En dat is weer een beeld van de volkenwereld. Het Koninkrijk dat zou komen, wordt verplaatst te midden van de natiën.

Dat is feitelijk ook precies de tijd waarin wij leven. Waar is het Koninkrijk nu? Waar is de Koning? Wel, het is verplaatst te midden van de wateren, te midden van de natiën. Dat is waar wij ons nu bevinden. Het is een heel eigenaardige uitspraak die de Heer Jezus doet. Hij legt er de nadruk op. Je kunt zeggen dat het beeldspraak is, en dat is waar, maar Hij legt een accent op de waarheid die daarachter ligt. Hij zegt: dat is het geloof van God; Hij weet dat het zo is. Juist ook het feit dat Hij wijst op deze berg, heeft te maken met de onderbreking van de heilstijd. Het Koninkrijk dat zich verplaatsen zou en zich zou verbergen te midden van de natiën, dat is wat vandaag getekend wordt. Waar is de Koning nu? Waar is het Koninkrijk nu? Alles is verborgen.

Een van de meest elementaire waarheden die ik in de jaren dat ik Bijbelstudie doe ontdekt heb — en ik kan er heel wat noemen — is dat wij vandaag leven in de tijd van de verborgenheid. Alles is verborgen: de Koning, Zijn Koninkrijk... Niets is te zien. Hij laat wel van Zich horen, daar hebben we het ook over gehad, maar niets is zichtbaar. Het wordt Hem vaak verweten en veel christenen zijn het er eigenlijk niet mee eens, want die denken dat dit niet de bedoeling is. Wij zouden de taak hebben om het Koninkrijk te openbaren? Nee, juist niet! Zo hoort het te zijn: alles is verborgen te midden van de volkenzee, te midden van de natiën. God stelt Israël aan de zijkant, aan de zijlijn, en straks pakt Hij de draad met hen weer op. Maar daar zit een tijdspanne tussen die de Bijbel ook heel exact aangeeft.

Dat we de Olijfberg tegenkomen in de Bijbel, is voor het eerst in 2 Samuël 15. Daar wil ik u ook even mee naartoe nemen. Je ziet telkens weer diezelfde lijn. We zagen bijvoorbeeld bij de berg Sinaï dat het iedere keer te maken heeft met het Oude Verbond: duisternis en veroordeling. We zagen bij de berg Sion dat het alles te maken heeft met de plaats waar Hij Zijn woning en Zijn Naam doet wonen en waar Hij Zijn Koninkrijk vestigt. Welnu, bij de Olijfberg zien we iedere keer dat het te maken heeft met een onderbreking in de heilstijd, een onderbreking in Zijn Koninkrijk. Een breuk.

Dat zien we in dit hoofdstuk ook. Je leest daar dat David moet vluchten voor zijn zoon Absalom. Hij is koning, maar hij moet vluchten en de koning verlaat de stad. Hoe doet hij dat? Via de Olijfberg. Daar lees je: "David nu besteeg de helling van de Olijfberg en hij weende onder het voortgaan, het hoofd omhuld en barrevoets; en allen die bij hem waren, hadden het hoofd omhuld en trokken al wenende voort." We hebben zojuist in Lukas 19 gelezen over de ervaringen die Jezus had; hoe Hij daar weende op de Olijfberg, ook vanwege het feit dat het Koninkrijk — in tegenstelling tot wat men dacht — verborgen zou worden. Wel, dat is precies wat hier ook gebeurt. David verliet de stad via de Olijfberg en zou de verborgen koning worden. Hij zou weer terugkeren, dat wel, maar via de Olijfberg verlaat hij de stad.

"En toen David op de top van de Olijfberg was aangekomen, waar men zich voor God pleegt neer te buigen, zie, daar kwam de Arkiet Chusai hem tegemoet in een gescheurd kleed en met aarde op zijn hoofd." Dat is ook een beeld en een uitbeelding van rouw. Waar het mij om gaat en waarom ik erop wijs: het is hier een koning wiens koninkrijk wordt onderbroken. Het is een koning die de stad verlaat en die zich via de Olijfberg voor een tijd gaat verbergen. In de geschiedenis van David herken je dus exact dezelfde patronen als die je elders aantreft. Het is een rode lijn die loopt door elke vermelding van de Olijfberg. En dan ga ik u ten slotte nog meenemen naar de laatste vermelding... Dit in 2 Samuël 15 was overigens de eerste keer dat de Olijfberg voorkomt in het Oude Testament.

▶ 37:57 De Terugkeer in Zacharia 14 en de Gespleten Berg ↑ hoofdstukken

We gaan nu naar Zacharia 14. Dat gedeelte mag echt niet onvermeld blijven, omdat dat de laatste vermelding van de Olijfberg in het Oude Testament, de Tenach, is. Daar wordt zo’n duidelijke waarheid naar voren gebracht over die Olijfberg. Ik moet u dan ook weer wat vertellen over de context en de samenhang van dit Bijbelgedeelte. Wat is hier aan de hand? We hebben daar dit weekend, en met name gisteravond, al wat meer bij stilgestaan. In de nabije toekomst zal er een enorme oorlog plaatsvinden. Dat wil zeggen: de volkeren, de Verenigde Naties, zullen ten strijde trekken richting het beloofde land. Zij gaan daarheen met het idee dat zij dat op eigen initiatief doen, maar we hebben gezien dat zij er niet mee bekend zijn dat zij in werkelijkheid door de HEER Zelf verzameld worden als schoven op de dorstvloer.

Dan gaat Yahweh Zelf ingrijpen. Dan gaat Hij openbaar worden. Yahweh zal uittrekken om tegen die volkeren te strijden, nadat Hij hen eerst had verzameld. Hij zal tegen die volkeren strijden zoals Hij vroeger streed ten dage van de krijg. Vandaag doet de HEER dat niet; vandaag verbergt de HEER Zich en Zijn koninkrijk. Maar er komt een moment, na die tijdspanne van tweeduizend jaar, dat Hij acte de présence zal geven. Hij zal Zich presenteren en openbaar worden, en dan zal Hij het opnemen voor Zijn volk dat zich bij die gelegenheid ook zal bekeren, of beter gezegd: dat bekeerd zal worden. Lees maar wat er staat: Hij zal tegen die volken strijden zoals Hij vroeger streed ten dage van de krijg. Want het is een krijg hier, en dan neemt Hij het op voor Zijn volk.

In vers 4 staat de reden waarom ik u op dit gedeelte wijs. Er staat dat Zijn voeten – de voeten van Yahweh – daar zullen staan. Nu weet u dat God de onzienlijke God is, maar als Hij verschijnt, dan verschijnt Hij in Hem die Zijn beeld is en die Hem representeert: Yeshua. Hij, die van de Olijfberg ten hemel voer, zal straks na die tweeduizend jaar opnieuw weer terugkeren. Zijn voeten zullen te dien dage staan op de Olijfberg, die voor Jeruzalem ligt aan de oostzijde. Dat is de plaats waar de zon opkomt, de oostkant, als de nacht voorbij is. Als de zon opkomt over Jeruzalem, dan zien ze de zon opkomen – ik zou haast zeggen: de Zoon opkomen – vanaf de oostkant. Daar waar de zon opgaat, daar breekt de dag aan en is de nacht voorbij. Op die Olijfberg, waar tweeduizend jaar daarvoor zoveel gebeurd was, daar zal Hij opnieuw weer Zijn voeten zetten.

Let op wat er dan gebeurt: "Zijn voeten zullen te dien dage staan op de Olijfberg die voor Jeruzalem ligt aan de oostzijde, en dan zal de Olijfberg middendoor splijten." Ik zei u al dat die berg iets te maken heeft met een onderbreking, met een breuk en met een splijting. Dat zal op dat moment zichtbaar worden. Bij die gelegenheid ontstaat daar een vluchtweg. Het is heel uniek. Ooit stond Israël voor de Rode Zee en toen spleet de zee, waardoor er een weg door het water ontstond. Dat was een vluchtweg. Dat ontstaat hier ook. De berg splijt oostwaarts en westwaarts tot een zeer groot dal; de ene helft van de berg zal noordwaarts wijken en de andere helft zuidwaarts.

"En gij zult de vlucht nemen in het dal mijner bergen." Dat is opmerkelijk: het dal van Mijn bergen. Die Olijfberg is Zijn berg, maar aangezien die berg dan splijt, krijgen we ineens twee bergen. Het wordt dus het dal van Zijn bergen, de gedeelde Olijfberg. Door dat dal zullen zij heen vluchten. Wat er daarna nog mee gebeurt, of dat dal inderdaad net als bij de Rode Zee destijds weer gedicht zal worden, dat is een andere vraag waar ik nu niet op in ga. Ik heb er wel mijn gedachten over, maar ik kan dat niet direct zo bewijzen. In elk geval zult u de vlucht nemen in het dal van Mijne bergen, want het dal van de bergen zal reiken tot Asel.

Dat woord Asel betekent 'terzijde', wat ook 'gereserveerd' betekent. Er is namelijk een plaats in de woestijn waar God een plek heeft bereid. In Openbaring 12 vers 6 staat dat daar een plaats door God bereid is waar God Zijn volk ook zal bewaren. Over de precieze gang van zaken gaat het nu even niet, maar in elk geval vlucht er een overblijfsel, een rest vanuit de stad. Een derde van de stad zal vluchten naar Asel, die plaats in de woestijn. En dan lees je: "En de HEER, mijn God, zal komen, en alle heiligen met Hem."

Wie zijn die heiligen? Ik heb daar niet zoveel moeite mee. Daar hoor ik toevallig bij, en velen van u ook. Daar zal Hij verschijnen. Wij weten dat wanneer Christus zal verschijnen – Hij die het beeld Gods is, het beeld van Yahweh – Hij verschijnt met ons die Hem kennen en die tot Zijn lichaam behoren. Nu is Hij verborgen; ons leven is met Christus verborgen bij God, en daarom zoeken we de dingen die boven zijn. Maar als Hij openbaar zal worden, dan zullen wij met Hem openbaar worden in heerlijkheid. Wie die heiligen hier zijn, is wat mij betreft daarom helemaal niet zo moeilijk: dat zijn wij. Als Christus verschijnt, dan zijn wij daar per definitie bij betrokken, in heerlijkheid. Dus als u zegt dat u nog nooit op de Olijfberg bent geweest, dan zeg ik: u kunt die centen gewoon in uw zak houden, want komen doe je er toch wel.

Daar zullen wij met Hem in heerlijkheid verschijnen. Dan gaat Hij naar de woestijn en vanuit de woestijn zal een volk terugkeren naar het beloofde land. Dan zal het koninkrijk vanuit Sion gebouwd worden en zal niet alleen Israël hersteld worden, maar de hele volkerenwereld zal in die heerlijkheid delen. Dat is de zevende dag, de sabbatdag. In een ander opzicht is het, gerekend vanaf Zijn eerste komst, de derde dag. Dat heeft allemaal te maken met die Olijfberg. Ik heb u vanmorgen meegenomen naar een paar van die Schriftplaatsen die daar verband mee houden. Ik wilde u daar graag eens op wijzen, want als we het hebben over de Sinaï of over de berg Sion, dan mag de Olijfberg niet ontbreken.

▶ 46:44 Samenvatting: de Triomf van het Leven en Louter Genade ↑ hoofdstukken

Ik hoop dat u in ieder geval één ding vasthoudt, of liever gezegd: een paar dingen. Laat ik het samenvatten. Houd vast aan de Olijfberg; dat is de berg waar het leven triomfeerde, waar de Heer het graf leeg achterliet als eersteling van een grote oogst, een alomvattende oogst, waar de dood volledig tenietgedaan zal worden.

Vergis u niet, we hebben dit weekend over geweldige dingen gesproken. Je staat op hoogte en je krijgt geweldige dingen aangereikt. Ik kan me voorstellen dat het voor sommige mensen wat 'overloaded' is, misschien zelfs te veel, maar laten we vooral de basis, het ABC, niet vergeten: namelijk de boodschap dat de dood tenietgedaan zal worden. De dood is tweeduizend jaar geleden overwonnen, daar op die Olijfberg. Daar werd een steen weggerold, en dat is de garantie dat de dood volledig tenietgedaan zal worden. Dat is het evangelie.

Het is zo'n simpele waarheid. Het is puur 'om niet', zoals het ook een zekerheid is dat wij allemaal stervelingen en zondaren zijn. Dat is geen keuze, dat is geen vrije wil. Vergeet dat, dat is godsdienstige onzin. Het is een gegeven, en zoals dat een gegeven is, zo zal het leven triomferen. En zoals we veroordeeld zijn om zondaren te zijn, zo zijn we ook veroordeeld om gerechtvaardigd te worden, als u begrijpt wat ik bedoel. Dat is allemaal vanwege die ene mens; door Hem gaat God dat realiseren. Dat is het evenwicht. Laat je daar nooit van afbrengen. Ga ook niet denken: "Ja, zoiets wordt elders ook wel verteld, alleen is het daar voor iedereen, maar in feite hetzelfde."

U lacht er nu om, maar zulke dingen worden serieus gezegd. Dat is menselijk gedacht, maar een beetje evangelie is geen evangelie. Het punt is: het is 'om niet'. En omdat het 'om niet' is, is het ook allesomvattend, niemand uitsluitend. Daarom is het ook een goed bericht. Een beetje goed bericht is net zoiets als een beetje zwanger: onzin, dat bestaat niet. Het is zwart of wit, en het evangelie is ook zwart of wit.

Ik zal u dit vertellen: deze boodschap van louter genade is echt uniek. Op het moment dat je er voor uitkomt en erover vertelt, roept dat veel tegenstand op. Ik kijk even naar achteren, maar het is niet alleen daar hoor; het is altijd zo als je dit vertelt. Want het staat haaks op alle godsdienstige waarheden – lees: leugens. Vooral de christelijke, want die zitten er zo dichtbij. Zij noemen wel de naam van Jezus en zeggen dat Hij Redder is, maar dan natuurlijk niet van iedereen. Dat zou een mooie boel worden! Maar Hij is Redder, dat is een gegeven. Laat ik dat in elk geval vooropstellen.

Op de Olijfberg bracht Hij het leven aan het licht. Die Olijfberg staat ook voor de berg waar het Koninkrijk onderbroken is, waar Hij het aardse toneel en de stad verliet, maar waar Hij ook weer in heerlijkheid zal terugkeren. Daar zit een onderbreking tussen, een tijdspanne waar we het over gehad hebben. Maar dat moment nadert. En dan zullen wij – niet eerder – in heerlijkheid met Hem verschijnen. Dat zijn in ieder geval twee dingen die u vooral vast moet houden. Vanmiddag gaan we nog wat verder over andere bergen spreken. Ik stel voor dat we nu met elkaar nog een lied zingen.