Psalm 168 (II)
19-08-2007 - Geplaatst door Andre Piettoespraak gehouden op 19 augustus 2007 in den Haag (vervolg van 12 augustus)
Psalm 108 deel II is rechtstreeks overgenomen uit Psalm 60. Het werd door David gecomponeerd toen hij als koning terugkeerde van een triomftocht. De woorden die David uitspreekt lijken wat overdreven – totdat we ons realiseren dat de beschrijving die hij geeft slaat op “de Zone Davids”. Die zal straks zijn koninkrijk vestigen in Israël en uitbreiden over de omliggende volken. Over Syrië (Aram), Jordanië (Ammon), de Palestijen (Filistijnen), enz. Te beginnen vanuit “de versterkte veste” van Petra in Edom. Hij zal plaats nemen op de troon van zijn vader David. En vanaf zijn troon vestigt de Zoon, zijn heerschappij…
Powered by RedCircle
📝 Samenvatting & Transcriptie van deze lezing
⏱️ Hoofdstukindeling van deze studie:
- Introductie en Terugblik op Psalm 108 en 60
- De Profetische en Historische Achtergrond van Deel 2
- Bevrijding en Overwinning Door Gods Rechterhand
- Sichem, het Loofhuttenfeest en de Scepter van Juda
- Moab, Edom en de Onderwerping van Filistea
- Petra: de Versterkte Veste en The King's Highway
- Mensenhulp Is Ijdel, God Alleen Geeft de Overwinning
- Afsluitend Gebed
Introductie en Terugblik op Psalm 108 en 60 ↑ hoofdstukken
Goedemorgen dames en heren, beste vrienden, goed u hier weer te mogen begroeten. Het is een stuk voller; de vakantieperiode is weer voorbij en dat kun je zien. Vorige week was ik hier ook, maar een heel aantal van u niet, en dat is een probleempje in die zin dat ik in deze twee samenkomsten één psalm behandel, namelijk Psalm 108. Vorige week heb ik het eerste gedeelte van Psalm 108 besproken en vandaag wordt dat het tweede gedeelte. Psalm 108 deel 2, en dat is tevens ook Psalm 168. Er is me zojuist gevraagd hoe dat zat door iemand die hier de vorige week niet was, dus dat leg ik dan graag nog een keertje uit. Want hoe was het ook alweer? Het tweede deel van Psalm 108 is exact hetzelfde als een deel van Psalm 60. Vandaar dat we het vandaag gaan hebben over Psalm 108 en 60. Mocht u dus denken dat ik achttien psalmen aan mijn Bijbeltje heb toegevoegd, dan is dat een misverstand; het zijn er gewoon honderdvijftig, maar dan weet u hoe dat zit.
Om nog eventjes te recapituleren waar we het over gehad hebben, maar ook om iedereen weer even bij de les te brengen: het eerste deel van Psalm 108 is afkomstig uit Psalm 57. In Psalm 57 lezen we dat het gecomponeerd is toen David zich bevond in de spelonk, toen hij vervolgd werd door koning Saul. We hebben dat eerste gedeelte van Psalm 108 besproken en wat we gezien hebben — ik ga dat uiteraard niet herhalen, maar ik moet wel eventjes duidelijk vaststellen — is dat dit gedeelte spreekt van de Zoon van David. Het is geschreven door David, maar als je het goed leest, gaat het niet over David zelf. David was een profeet; we hebben dat ook gezien in het boek Handelingen waar dat zelfs uitdrukkelijk zo geschreven staat. David was een profeet en hij heeft in de toekomst gezien en gesproken over de Zoon van David die duizend jaar later geboren zou worden, trouwens in hetzelfde stadje waar David ooit geboren was, namelijk in het broodhuis Bethlehem.
David is gezalfd, u weet het; David was een herder en hij was gezalfd tot koning, maar het zou nog een hele tijd duren alvorens hij daadwerkelijk op de troon terecht zou komen. David was weliswaar ook degene die de overwinning had behaald op de grote vijand — en dan bedoel ik natuurlijk de geschiedenis van Goliath — maar niettemin zou het nog een tijd duren voordat hij daadwerkelijk vanuit Jeruzalem zou gaan heersen. Dat is een plaatje van de tegenwoordige tijd. Dat wil zeggen: de Zoon van David is gekroond met eer en heerlijkheid. Hij is bestemd voor de troon en Hij heeft de overwinning behaald, maar het is nog steeds toekomst alvorens Hij Zijn plaats zal gaan innemen in deze wereld en Zijn koninkrijk zal openbaren en openlijk zichtbaar Koning zal zijn over Israël en trouwens over de volkeren ook. Ook dat zullen we vandaag zien.
Wat blijkt, is dat Psalm 57, wat dus overgenomen is in Psalm 108, gaat over David in de spelonk. Alles wat daar staat, blijkt op een of andere manier betrekking te hebben op de waarheden die in deze tijd gelden, waarin de Heer in het verborgene werkt en ook niet zichtbaar is. Hij is te verborgen. Hij heeft als het ware een ondergrondse beweging, zoals David dat ook had met een legertje van vierhonderd man. Dat waren allemaal niet zoveel mensen die veel voorstelden, bepaald niet. Dat lees je allemaal en we hebben het daar de vorige keer ook over gehad. Maar wat David doet, is het bezingen van Gods goedertierenheid, die hoger is dan de hemelen, en Zijn trouw die reikt tot aan de lucht. "The sky is the limit", weet u nog? Daar hadden we het over. Al die waarheden die in dat eerste deel van Psalm 108 besproken worden, blijken betrekking te hebben op deze tijd van verborgenheid.
De Profetische en Historische Achtergrond van Deel 2 ↑ hoofdstukken
We komen nu aan bij het tweede gedeelte van deze psalm, waar we het vandaag over zullen hebben. Dit deel is afkomstig uit Psalm 60 en is geschreven in de tijd dat David inmiddels koning was en zich ook in Jeruzalem had gevestigd. In Psalm 60 lezen we dat het gecomponeerd is nadat David de overwinning had behaald over diverse volken in het noorden, het oosten en zelfs het zuiden. Naar aanleiding van die gebeurtenissen is Psalm 60 gecomponeerd, en die tekst is later overgenomen in Psalm 108. Dat is de samenvatting en de setting waar we ons nu in bevinden.
Laten we de psalm eerst eens goed lezen, zodat we precies weten waar het over gaat. Psalm 108, een lied, een psalm van David: "Mijn hart is gerust, o God, ik wil zingen, psalmzingen, ja, van harte. Waak op, harp en citer, ik wil het morgenrood wekken. Ik zal U loven, o Here, onder de volkeren, U psalmzingen onder de natiën. Want hoger dan de hemel is Uw goedertierenheid, tot aan de wolken reikt Uw trouw. Verhef U boven de hemel, o God, en Uw heerlijkheid zij over de ganse aarde." Dat is het eerste deel.
Dan volgt nu het tweede deel, dat dus uit Psalm 60 afkomstig is: "Opdat Uw geliefden ten strijde toegerust zijn; geef overwinning door Uw rechterhand en antwoord mij. God heeft gesproken in zijn heiligdom: Ik wil juichen, ik wil Sichem verdelen, het dal van Sukkot uitmeten. Mij behoort Gilead, mij behoort Manasse, Efraïm is de schutse van mijn hoofd en Juda is mijn heersersstaf. Moab is mijn wasbekken en op Edom werp ik mijn schoen. Over Filistea zal ik juichen. Wie zal mij naar de versterkte veste brengen? Wie zal mij naar Edom geleiden? Zijt Gij het niet, o God, die ons verstoten hadt? Zult Gij, o God, niet uittrekken met onze heerscharen? Bied ons hulp tegen de tegenstander, want mensenhulp is ijdel. Met God zullen wij kloeke daden doen, want Hijzelf zal onze tegenstanders vertreden."
Tot zover de tekst. Zoals ik al zei, is dit gedeelte van de psalm gecomponeerd toen David de overwinning had behaald over diverse volkeren. Dat lees je aan het begin van Psalm 60, zodat daar geen enkel misverstand over hoeft te bestaan. Maar we lezen daar ook over in de geschiedenis van David in het tweede boek van Samuël. In 2 Samuël 8 vers 11 staat geschreven over al de volkeren die David had onderworpen. Dan worden genoemd: Aram, dat in het noorden ligt richting Syrië; Moab, dat ten oosten van de Dode Zee ligt; en de Ammonieten, die daar weer boven wonen in de richting van Amman. De naam van de hoofdstad van Jordanië, Amman, is direct aan de Ammonieten gelinkt; dat begrijpt u dan ook meteen. Vervolgens wordt er gesproken over de Filistijnen, wat de huidige Gazastrook is waar de Palestijnen wonen, en over Amalek. In vers 13 lezen we dat David zich grote roem verwierf bij zijn terugkeer door het verslaan van de Edomieten in het Zoutdal, helemaal in het zuiden richting de Dode Zee. Vers 14 voegt daar nog aan toe dat de Here David de overwinning gaf overal waar hij heen trok. Dat was hem trouwens van tevoren ook al toegezegd; God had gezegd dat Hij Israël groot zou maken en de vijandige volkeren zou verslaan, zodat David de strijd bij voorbaat al met opgeheven hoofd aanging.
Met die achtergrond in gedachte, de setting van waar we het vanmorgen over hebben, moeten we kijken naar de Zoon van David die straks gaat terugkeren naar deze wereld. Dat duurt allemaal niet zo lang meer; wij leven in de tijd dat dit zeer aanstaande is. De 'derde dag' staat op het punt aan te breken. Dat klinkt voor sommige mensen misschien wat cryptisch, maar het betekent dat er twee dagen van duizend jaar voorbij zijn gegaan – dat is de wijze waarop God rekent. Nu die twee dagen voorbij zijn, staat de derde dag op het punt van beginnen. Dat is de dag waarop de Heer zal terugkeren en Zijn koninkrijk zal vestigen in deze wereld. Let op, dat is de tijd waarin wij nu leven; het gaat gebeuren.
Dan zal de Zoon van David terugkomen. Hij zal als het ware uit de spelonk komen en uiteindelijk worden waartoe Hij ooit gezalfd was: de Koning te Jeruzalem, de Koning van Israël en zelfs de Koning van de volkerenwereld, want Hij zal alle volkeren aan Zich onderwerpen. Zo blijkt dat het verhaal van David feitelijk gewoon het verhaal van de Zoon van David is. Ik hoop dat u dat inmiddels al begrepen had, want op alle mogelijke manieren blijkt dat precies te kloppen.
Bevrijding en Overwinning Door Gods Rechterhand ↑ hoofdstukken
We beginnen nu bij Psalm 108 vers 7: "Opdat uw geliefden ten strijde toegerust zijn." Dat "opdat" verwijst naar het voorgaande vers, waar stond: "Uw heerlijkheid zij over de ganse aarde." Met het oog daarop volgt: "opdat uw geliefden ten strijde toegerust zijn." U ziet dat ik dat in de presentatie cursief heb gemaakt. "Ten strijde toegerust" is hoe de NBG-vertaling het weergeeft, maar in de Statenvertaling staat het correct en letterlijker weergegeven. Daar staat eigenlijk: "opdat uw geliefden bevrijd worden." Dat vind ik nog veel mooier en het klopt ook helemaal met de wijze waarop de Bijbel deze dingen beschrijft. Het is immers: "De HEERE zal voor u strijden."
Dat werd ooit al tegen Mozes gezegd en tegen het volk van Israël, toen ze op het punt stonden om door de Schelfzee te gaan terwijl het vijandige leger van de farao en al die Egyptenaren hen op de hielen zaten. Toen zei God: "De HEERE zal voor u strijden; u zult stil zijn." Ik sta erbij, jij kijkt ernaar, het overkomt je. Dat is wat hier staat. "Uw geliefden", dat wil zeggen het geliefde volk, het volk van Israël. Als de heerlijkheid van God openbaar zal worden op de ganse aarde, dan zal dat de tijd zijn dat het geliefde volk bevrijd wordt en de vijandige volkeren onderworpen zullen worden. Sterker nog, de gehele volkerenwereld wordt dan onderworpen. Dat is de tijd dat het Koninkrijk openbaar zal worden op deze aarde.
Dan staat er verder in vers 7: "Geef overwinning." Ook hier is de Statenvertaling weer correct; er staat letterlijk: "Geef heil." Dat wil zeggen: redding. Trouwens, de naam Yeshua, de naam van Jezus, zit daar ook in; het is hetzelfde woord. Geef heil, geef redding. De naam Yeshua of Jezus betekent namelijk: "De HEERE is Redder." Dan weet je meteen waar die redding te vinden is. "Geef redding door uw rechterhand en antwoord mij."
De rechterhand in de Bijbel spreekt altijd van verhoging, zoals de linkerhand van vernedering spreekt. Dat is niet alleen Bijbelse symboliek, maar ook algemene symboliek. We weten allemaal dat "links" te maken heeft met vernedering. Als je iemand links laat liggen, geef je hem geen aandacht, dan verlaat je hem. Denk ook aan het Engelse woord voor links, "left", wat ook "verlaten" betekent. Rechts heeft te maken met vooraan staan en met verhoging. In de Bijbel is dat ook zo. God geeft die overwinning en redding door Zijn rechterhand.
Uiteraard denk ik dan aan Psalm 110, twee psalmen verder, waarin David een profetie uitspreekt. Het is een heel bekende psalm die vele malen in het Nieuwe Testament wordt aangehaald. Daar staat dat de HEERE zegt tegen de Zoon van David, de Messias: "Zit aan Mijn rechterhand, totdat Ik Uw vijanden gezet zal hebben tot een voetbank voor Uw voeten." De rechterhand is de hand van God en die spreekt van de verhoging van de Messias. De overwinning geeft God door Zijn rechterhand. Eigenlijk moet je de klemtoon misschien nog wat anders leggen: God geeft overwinning door Zijn rechterhand. Dat wil zeggen: Hij doet het. Dat is geen mensenwerk. Hij geeft redding, Hij geeft overwinning.
Dat geldt trouwens ook voor ons. Het is niet alleen voor het volk van Israël straks, maar het is een universele Bijbelse waarheid dat wij mogen staan in de overwinning en in de redding, simpelweg omdat Hij het geeft. Genade, daar leven we uit. Als we nu al willen leven in de overwinning, dan is dat niet een kwestie van strijden of vechten. Een heleboel mensen doen dat wel; die vechten tegen de zonde, tegen tobben en tegen moeilijkheden. Maar de Bijbel is ook in dat opzicht volkomen Evangelie. God zegt: "Ik geef het je." En wanneer je Hem kent, dan weet je wat de Bijbel zegt: "Je bent meer dan overwinnaar" (Romeinen 8), door Hem die jou kracht geeft.
Echt waar, je bent méér dan een overwinnaar. Hoe kan dat nou? Je kunt verliezen, je kunt gelijkspelen — om even in sporttermen te spreken — en je kunt overwinnen. Maar hoe kun je nog meer dan overwinnen? Ik denk dat een gewone overwinnaar moet vechten en strijden om de overwinning te behalen. Maar wij zijn meer dan overwinnaars omdat we de overwinning cadeau krijgen; we ontvangen haar. Wij staan per definitie op voorhand in die overwinning, zonder dat we er enige strijd of enig aandeel aan hebben geleverd. Wij hebben dat ontvangen en wij leven daarin, dag in, dag uit. We staan 's morgens op, we staan in de genade en we danken God voor alles wat Hij geeft en wat Hij bij machte is te doen in ons leven. En dat is veel meer dan u bidt, denkt, droomt of beseft.
Enfin, even terug naar Psalm 108. "Geef overwinning door uw rechterhand en antwoord mij", zegt David dan. "God heeft gesproken in zijn heiligdom." Ik refereerde er zojuist al aan dat David op voorhand al wist dat hij de overwinning zou behalen, want God had het hem tevoren gezegd. We lezen in 2 Samuël 5 vers 19 bij zo'n gelegenheid: "David vroeg de HEERE: Zal ik optrekken tegen de Filistijnen? En de HEERE antwoordde David: Trek op, want Ik zal de Filistijnen zeker in uw macht geven." David was er op voorhand zeker van: God had gesproken in Zijn heiligdom.
Trouwens, als God spreekt, dan is de plek waar Hij Zijn woord uitspreekt per definitie Zijn heiligdom. Waarom is de tempel een heiligdom? Omdat daar het Woord van God verborgen ligt. Als het er werkelijk om gaat, dan wordt daar het Woord van God bewaard, daar in die ark, in die kist. Daarom is het in wezen een heiligdom. En waarom is ons lichaam heilig en een tempel? Omdat Gods Woord in ons verborgen ligt, bewaard wordt en wortel geschoten heeft, of hoe je het ook zeggen wilt.
God heeft dus gesproken in Zijn heiligdom en dan zegt David even verder — want we gaan maar wat door: "Ik wil juichen." Want God had gesproken.
Sichem, het Loofhuttenfeest en de Scepter van Juda ↑ hoofdstukken
"Ik wil juichen, ik wil Sichem verdelen." Sichem was de hoofdstad van Efraïm. "En het dal van Sukkot wil ik uitmeten." Dat lag aan de andere kant van de Jordaan. U kunt het goed zien? Het rode plaatsje is Sichem. En die andere kant is dus niet alleen maar de ene kant van de Jordaan, de Westbank zal ik maar zeggen, maar ook de oostkant, wat in het huidige Jordanië ligt. Dat is allemaal mijn bezit, dat beheers ik. David zegt: "Ik wil Sichem verdelen, het dal van Sukkot uitmeten." Dat betekent gewoon dat het aan hem toekomt. Dat hij daar heerschappij over voert en het daarom kan uitmeten en ook kan verdelen. Het is van hem, het is zijn bezit.
Waarbij ik trouwens nog moet opmerken: dat woord Sukkot. Als ik het in het Hebreeuws zeg, dan zeg ik Sukkot. En misschien komt u dat bekend voor. Laat ik eerst eens even zeggen wat Sukkot betekent. Dat hoeven we helemaal niet te verzinnen, dat staat in Genesis 33 vers 17: "Maar Jakob brak op naar Sukkot" – hetzelfde woord – "en voor zijn kudde maakte hij hutten. En daarom noemde hij die plaats Sukkot." Dus wat betekent Sukkot? Hutten, ja. Oftewel loofhutten.
Het laatste feest op Israëls kalender; in Leviticus 23 kunt u het lezen. In de zevende maand moest Israël een feest vieren: het Loofhuttenfeest. Het was het feest naar aanleiding van de wijnoogst of de druivenoogst, en naar aanleiding van dat feest werd het Loofhuttenfeest gevierd, Sukkot. En deze vermelding vind ik helemaal niet vreemd, want in wezen spreekt het Loofhuttenfeest... Ik ga dat nu verder niet uitleggen, maar misschien kunt u dat zelf wel bedenken. Het spreekt van de dag dat de Heer zal komen. De zevende dag. Ook de zevende maand heeft te maken met het Messiaanse Rijk. Denk daar maar eens over na.
"Ik wil Sichem verdelen, ik wil het dal van Sukkot uitmeten." Mij behoort Gilead, zegt David. Mij behoort Manasse. Dat ligt aan de andere kant van de Jordaan. Het is allemaal van hem. En al lag het in vijandengebied, niettemin zegt David: "Mij behoort het toe." Mij behoort Gilead net zo goed toe als het deel van Manasse. Efraïm, dat is dan weer de westkant. In vers 8 noemt hij de oostkant van de Jordaan en in vers 9 de westkant. Efraïm is de schutse, dat wil zeggen de beschutting van mijn hoofd. Efraïm heeft trouwens altijd een hoofdrol in de Bijbel, hoor. Ja, dat zegt David hier ook. Dat was ook al in het leven van David het geval; daar moet je even naar zoeken, maar ook in het leven van David is dat het geval. Efraïm is de schutse van mijn hoofd, Efraïm speelt een hoofdrol.
Weet u waarom trouwens? Nou, ik realiseer het me ter plekke. Daar hebben we het de vorige keer nog even over gehad. Weet u nog? Toen we het over Jakob hadden, die zijn zegen gaf aan die jongen die aan de linkerkant van zijn bed zat, maar hij legde zijn rechterhand op hem. Aan Efraïm was namelijk het eerstgeboorterecht gegeven. David zegt: "Efraïm is de schutse van mijn hoofd en Juda is mijn heersersstaf." Zowel Efraïm als Juda ligt dus aan de westkant van de Jordaan. Juda is mijn heersersstaf.
Aan Juda was namelijk ooit al door Jakob – ik noemde zijn naam zojuist – geprofeteerd dat aan Juda de koningsstaf, de heersersstaf, de scepter zou toekomen. Ik zal het u voorlezen. Als Jakob op zijn sterfbed ligt, dan komen niet alleen de zonen van Jozef, maar ook al zijn twaalf zonen rondom hem en dan lees je dat Jakob een profetie uitspreekt. En dan staat er ook bij wat betrekking had op het laatst der dagen. Over zijn twaalf zonen spreekt hij een godspraak uit. En dan zegt hij tegen Juda... en u moet zich voorstellen, er was toen alleen nog maar sprake van twaalf zonen van Jakob. Er was nog helemaal geen sprake van een volk. En er was ook nog helemaal geen sprake van koningschap, maar Jakob profeteert al dat Juda ooit de scepter zou ontvangen.
Dat zou dus nog honderden jaren, bijna duizend jaar duren alvorens de scepter inderdaad bij Juda terecht zou komen. Maar dat had Jakob dus voorzegd. Nou, voorspellen is niet het goede woord. Dat doen waarzeggers en mensen met een horoscoop; die voorspellen. Maar de Bijbel voorzegt gewoon: zo zal het gaan. Jakob had voorzegd: "Een leeuwenwelp is Juda." Een leeuw is trouwens ook de koning der dieren. "Een leeuwenwelp is Juda. De scepter zal van Juda niet wijken, noch de heersersstaf tussen zijn voeten, totdat Silo komt en hem zullen de volkeren gehoorzaam zijn."
Het gaat er maar even om dat inderdaad aan Juda de scepter zou toekomen. En David was de eerste koning uit de stam van Juda. Want Saul, u weet, dat was de eerste koning die Israël ontving, maar dat was een koning naar het hart van het volk. En God zegt... maar David daarentegen was de man naar Gods hart. David was de man aan wie voor het eerst de scepter toekwam, dat wil zeggen: voor het eerst de stam van Juda. In dat licht moet je dat ook lezen als er staat in Psalm 108: "Juda is mijn heersersstaf." David wist er alles van, David was er zelf het levende bewijs van. Aan hem zou de scepter toekomen en uiteindelijk zou die definitief komen bij de Zoon van David. Hoezo definitief? Wel, normaal gesproken moet een koning het altijd weer overgeven aan de volgende generatie, maar deze Koning niet. Waarom niet? Wel, omdat Hij weliswaar gestorven is, maar opstond uit de doden. En daarom bracht Hij onvergankelijk leven aan het licht en hoeft Hij Zijn koningschap niet meer over te geven. Ik lees verder.
Moab, Edom en de Onderwerping van Filistea ↑ hoofdstukken
"Moab is mijn wasbekken." Dat is mooi hè, zoals David dat in deze psalm doet. Hij beschrijft allerlei gebieden en hij benoemt ze ook, en er zit veel meer achter dan wij misschien op het eerste gezicht vermoeden. "Moab is mijn wasbekken." Dat is heel denigrerend; het is de plek waar je voeten in gewassen worden. Moab vervulde die nederige rol. Je moet er trouwens ook aan denken dat Moab ook het gebied was waar Israël arriveerde en waar ze een hele tijd gelegerd zijn geweest. Heel het boek Deuteronomium speelt zich af in de velden van Moab. Daar heeft God het volk van Israël ook gewassen en gereinigd door Zijn woord, alvorens zij zouden intrekken in het beloofde land. Ook toen vervulde Moab de rol van een wasbekken; God maakte Zijn volk daar bereid, in die velden van Moab.
"Op Edom werp ik mijn schoen." Dat is echt typisch Bijbels taalgebruik. Je schoen op iets werpen of je voet op iets zetten wil zeggen dat je het tot je bezit maakt. Het is van jou. God had tegen Israël gezegd: overal waar jullie je voet zullen zetten, is jullie eigendom. Dat is van jullie, dat is jullie bezit. En als op Edom de schoen geworpen wordt... U vindt dat trouwens ook nog terug in die geschiedenis van Boas. Daar lees je dat die schoen een grote rol speelt in verband met de hele eigendomsoverdracht. Lees het maar eens na in Ruth 4.
Op Edom werp ik mijn schoen. Dat wil zeggen dat net zo goed als Moab en Alkmaar — die plaatsen en streken die genoemd worden — ook Edom het bezit van David is. Maar ik moet in dit verband zeggen: van de Zoon van David net zo goed. Er staat in Numeri 24 over de godspraak van Bileam, die tegen wil en dank een godspraak uitspreekt: "Een ster gaat op uit Jakob, een scepter rijst op uit Israël." Dat wil zeggen dat wanneer die ster opgaat — en dat is trouwens ook letterlijk vervuld hoor, lees dat maar na in de eerste hoofdstukken van Mattheüs; de magiërs uit het oosten wisten daar alles van, een ster in het sterrenbeeld de Leeuw trouwens, maar daar gaan we nu verder niet op in — een scepter, oftewel een Koning, verschijnt en oprijst uit Israël.
Er staat in vers 18 dat wanneer die scepter zal oprijzen uit Israël, Edom een veroverd gebied wezen zal. Israël zal kracht oefenen en Edom zal het bezit zijn van Jakob. Ook daarin zie je trouwens weer dat het eerstgeboorterecht niet bij de eerste komt, maar bij de tweede. Wat bedoel ik ermee? Wel, Edom is namelijk Esau; dat was de tweelingbroer van Jakob. Jakob was de jongere, maar toch kreeg hij het eerstgeboorterecht. Dat wordt vervuld: Edom zal een veroverd gebied wezen, en ook in de toekomst zal dat werkelijkheid worden.
En dan lees je nog: "Over Filistea zal ik juichen." Als u dat in de Statenvertaling naleest — ik weet niet of velen van u een Statenvertaling bij zich hebben of meegelezen hebben — dan zult u zien dat er staat: "Over Palestina zal ik juichen." Bij ons in het Nederlands zijn dat verschillende woorden, Filistea en Palestina, maar in de Bijbel niet. Dat is exact hetzelfde woord. In het Hebreeuws is dat Palestina; je kunt het verschil niet eens horen. Het is over Palestina dat ik zal juichen. U weet dat dit in de Bijbel het gebied is van de vijf steden van de Filistijnen: Gaza, Ekron en Asdod. Dat is de huidige Gazastrook waar ook de huidige Palestijnen wonen. De huidige Palestijnen zijn van geen kant afstammelingen van de Filistijnen van vroeger, maar ze vervullen wel helemaal hun rol. Ze zijn hun erfgenamen, zal ik maar zeggen.
Het is niet alleen waar wat hier staat, dat David zegt dat hij over Filistea zal juichen en de overwinning zal behalen, maar dat zal ook gelden voor de Zoon van David als Hij straks zal verschijnen. Dan zal Hij inderdaad Zijn troon gaan bezetten in Jeruzalem en dan zal ook het Palestijnse probleem — tot op de dag van vandaag een gigantisch probleem in het Midden-Oosten — worden opgelost. Ook de Palestijnen zullen worden onderworpen; niet aan de huidige Joodse staat die zich daar gevestigd heeft, nee, het zal toekomen aan de Zoon van David. Weet u wat er staat in Ezechiël 25? "Zo zegt de Heere HEERE: Omdat de Palestijnen of de Filistijnen wraakzuchtig gehandeld hebben..." Denk er eens over door en betrek het eens op de actualiteit. "Daarom, zo zegt de Heere HEERE: Zie, Ik strek mijn hand uit tegen de Palestijnen. Zelfs het overblijfsel aan het strand van de zee zal te gronde worden gericht." Daaraan zie je dat dit echt een toekomstverwachting is, een profetie die in onze dagen nog vervuld moet worden. "Zij zullen weten dat Ik de HEER ben wanneer Ik mijn wraak over hen breng en de HEER hen zal vergelden." Vergelden is in de Bijbel trouwens ook altijd iets positiefs, in de zin van herstellen. In ieder geval zullen zij dan ook weten wie de Heer is, wie de Messias is. Dat zal dan allemaal openbaar worden. Ik lees verder bij vers 11.
Petra: de Versterkte Veste en The King's Highway ↑ hoofdstukken
Wie zal mij naar de versterkte veste brengen? Wie zal mij naar Edom geleiden? Edom, ik heb het u al eerder gezegd, dat ligt daar ten zuiden van de Dode Zee, boven de Golf van Eilat. Dat gebied. En daar is een versterkte veste, wat zeg ik, een gigantische stad ligt daar verborgen in de bergen van dat gebied en die stad heet Sela in het Hebreeuws. Sela betekent rots. In het Grieks, als ik het in het Grieks moet zeggen, dan heet die stad Petra. Een naam die mij altijd erg aanspreekt om een of andere reden. En Petra, dat is de stad daar in de bergen van Edom. Vorig jaar heb ik begrepen dat de stad is uitgeroepen tot een van de zeven wereldwonderen. Het is echt een hele bijzondere stad, helemaal uitgehouwen uit de rotsen. Het is geen menselijk bouwwerk, dat wil zeggen: het is niet gemaakt van bakstenen ofzo. Nee, het is helemaal uitgehouwen uit de rotsen.
Ik zal u een paar plaatjes laten zien. Je kunt er alleen maar komen in die stad doordat je eerst 1700 meter door een hele nauwe kloof gaat. Want nauw is de weg, hè? Smal is de weg die naar het leven leidt, dat geldt ook hier in dit verband. Voordat je bij die stad komt, moet je eerst 1700 meter door een hele nauwe kloof. U ziet dat hier ook afgebeeld en dan kom je op een gegeven ogenblik in een gigantisch wijds gebied. Een complete stad met alles erop en eraan, met een prachtig heiligdom, u ziet het hier ook afgebeeld. Helemaal uitgehouwen uit de bergen. En dat is die versterkte veste waar David het over had. Dat is al een duizenden jaren oude plaats en David is daar ook geweest. Je leest daar verschillende keren ook over in de Bijbel. Maar die stad zal in de toekomst ook weer een belangrijke rol gaan spelen. Weet u dat? Als de zoon van David straks zal gaan verschijnen. Let op!
Ja, en dan moet ik nog wat erbij zeggen. Er staat in vers 11: "Wie zal mij naar the versterkte veste brengen en wie zal mij naar Edom geleiden?" Er is namelijk een route die daar naartoe gaat, een hele lange route, een lange weg. En weet u hoe die weg heet? The King's Highway. Tot op de dag van vandaag, en die weg heet al heel lang zo. Al duizenden jaren in de Bijbel wordt die weg al genoemd. In Numeri lees je dat Israël vraagt, als ze de koning van Moab vragen om door dat gebied te gaan, en zeggen: "Wij doen het allemaal heel erg netjes en wij zullen niks vernielen ofzo. Wij zullen gewoon de koninklijke weg betreden." Dat zegt Israël dan: de koninklijke weg, de weg van de koning. En tot op de dag van vandaag heet die route die daarheen leidt, de koninklijke weg, of in het Engels: The King's Highway.
Waarom zou die route, waarom zou die weg zo heten? Nou, je kunt natuurlijk zeggen, bijvoorbeeld omdat koning David ooit die weg is gegaan als hij zegt: "Wie zal mij naar die versterkte veste brengen? Wie zal mij naar Edom geleiden?" Maar laat ik u vertellen: het is de weg die de zoon van David zelf zal gaan. Dat is de King bij uitstek. Hij zal daar inderdaad naar Petra gaan, die stad in de woestijn waar een overblijfsel zal worden bewaard als er straks over deze wereld een grote verdrukking zal komen. Dan lees je — u kunt het nalezen op vele plaatsen, maar in Openbaring 12 vers 6 en 7 geloof ik — dat Israël zal vluchten naar de woestijn. Daar lees je dat Israël zal vluchten naar de woestijn en dat aldaar haar een plaats is bereid van Godswege, waar ze 1260 dagen bewaard zal worden. Dan zal ze onaantastbaar zijn voor de vijand. Daar zal ze bewaard worden. En vanuit die stad lees je ook dat het volk van Israël verzameld zal worden in die stad in de woestijn.
Vanuit die stad, waar ook nog weer een heleboel andere dingen plaats zullen vinden, zullen ze optrekken naar het beloofde land. Ik geef toe, het is wat hapsnap. Ik vertel wat dingen fragmentarisch en als je de grote lijn niet hebt, dan kan ik me voorstellen dat het wat moeilijk is om op te pakken. Maar houd dit vast: de dingen die hier in deze psalm beschreven worden, hebben betrekking op de zoon van David. En de route — daar gaat het nu eventjes om — die hier beschreven wordt, dat is ook de route die Israël straks zal gaan als er gevlucht zal zijn vanuit Israël. Want het zal nog heel slecht aflopen met de huidige Joodse staat en met het huidige Joodse land. En dan zullen ze vluchten naar de bergen. Daar in die stad zullen ze bewaard worden en ook verzameld worden en hersteld worden. En vanuit die stad zullen ze optrekken naar Jeruzalem, de stad van de grote Koning. Wie zal mij naar de versterkte veste brengen? Wie zal mij naar Edom geleiden?
Trouwens, ik moet dat eventjes toelichten. Dat gebied, Edom, dat speelt in de profetie een grote rol. Ik kan er natuurlijk niet veel over zeggen, maar ik vind dat ik verplicht ben dat als ik hier deze dingen zeg, dat ik ook de bonnetjes moet geven, in ieder geval wat de hoofdlijnen betreft. In Jesaja 63 staat dit in vers 1: "Wie is het die van Edom komt, in helrode klederen van Bosra? Die daar praalt in zijn gewaad, fier voortschrijdt in zijn grote kracht? Ik ben het," dus de Heere, "die in gerechtigheid spreekt, machtig om te verlossen." Waar komt de Heere straks vandaan? Hoe zal Hij inderdaad Zijn koninkrijk gaan vestigen, vanwaar komt Hij dan? De meeste mensen weten het niet. De meeste mensen weten wel: "Ja, Hij komt straks vanuit de hemel," maar weet u ook dat Hij vanuit Edom zal komen? Vanuit Bosra, vanuit Petra, Sela? Die stad daar in de woestijn, die daar al zo'n lange tijd bewaard is als een plaats door God bereid. De Heere zal vandaar komen. Vanuit Edom en vanuit Bosra zal Hij de verlossing voor Israël bewerken.
Nog een plaatsje in de Bijbel: Micha 2. Daar staat: "Voorzeker..." Dat is een profetie die Micha uitspreekt, direct van Godswege. "Voorzeker zal Ik u, o Jakob, in uw geheel bijeenbrengen. Voorzeker vergaderen het overblijfsel van Israël." Dat wil zeggen: dat wat van Israël overgebleven is, zal Ik verzamelen. "Ik zal hen bijeenbrengen als schapen van Bosra." Heb je die plaats weer? Daar in de woestijn, in Edom. Daar wordt de kudde van Israël door de Herder-Koning David, of de zoon van David, bijeengebracht. Als een kudde in het midden van de weide; en het zal er gonsen van de mensen. Man, wat een bijzondere dingen worden hier beschreven. Het is onvoorstelbaar.
Ik moet altijd nog denken aan die film van Indiana Jones. Er zijn hele grote episoden uit die film — schitterende film trouwens — waarin de stad Petra ook een grote rol speelde. Ik vond het heel indrukwekkend. Ik wist toen ook al iets van de profetische betekenis destijds van Petra en hoe indrukwekkend die stad daar in de woestijn is. Maar als je dan bedenkt wat voor rol die stad nog in de toekomst gaat spelen... dat is onvoorstelbaar. Het zal er gonsen van de mensen. En als dan de Messias daar zal verschijnen en inderdaad Zijn volk zal vergaderen en verzamelen, dan staat er nog in vers 13: "De doorbreker trekt voor hen op." Dat wil zeggen: diegene die hen voor zal gaan. Zij breken door en ze trekken door de poort, de Siq, die 1700 meter lange smalle weg, en ze gaan daardoor uit. En hun Koning, de zoon van David, trekt voor hen uit.
...en de HERE aan hun spits. En dan gaan ze zo op weg via de King's Highway naar het Beloofde Land.
Kijk, Psalm 108 gaat over de dingen die David daarin heeft meegemaakt, maar ze zijn rechtstreeks een illustratie van wat de Zoon van David straks gaat bewerken als Hij zal verschijnen. "Wie zal mij naar de versterkte veste brengen en wie zal mij naar Edom geleiden?" Zijt Gij het niet – staat er dan vervolgens in vers 12 – zijt Gij het niet, o God, die ons verstoten hadt?
Dat is de tijd waarin wij nu leven, waarin Israël terzijde gesteld is. Maar straks gaat Hij de draad weer oppakken en dan zal Hij uittrekken met de heerscharen van Israël, met hun menigte, met hun troepen, met die gonzende mensenmenigte die dan via die weg weer naar Edom zal gaan, om vervolgens ook weer op te trekken naar het Beloofde Land.
Dat is heel wat, wat ik nu allemaal zo vertel, maar dat zijn de vergezichten die zich in Psalm 108 aan ons gezicht ontvouwen.
Mensenhulp Is Ijdel, God Alleen Geeft de Overwinning ↑ hoofdstukken
"Bied ons hulp tegen de tegenstander", zegt David, "want mensenhulp" – staat er verder – "mensenheil is ijdel." Inderdaad. Mensen kunnen wat dat betreft niets beginnen. Dat is altijd zo, hoor: als het er nou helemaal op aankomt, kan een mens je niets bieden. Fundamenteel. Dan heb je het helemaal van God te verwachten. Dat stond trouwens ook al in die andere psalm, Psalm 146: "Vertrouwt niet op prinsen." Op een mens, al is het iemand in hoogheid, vertrouw er niet op. Op een mensenkind bij wie geen heil is. Waarom niet? Nou, het staat erbij: "Gaat zijn adem uit, dan keert hij weder tot zijn aarde; te dien dage vergaan zijn plannen."
En hoe groot je dan ook bent, of hoe beroemd je dan ook was, of hoe belangrijk en bekend als tv-presentator je ook was... wat is een mens? Je krijgt de melding dat je ziek bent, je bent ernstig ziek, en een dag of wat later – een week of wat later – ben je er niet meer. En al je plannen zijn in één keer voorbij. Dat is de mens. En het kan niet schelen of je in hoogheid bent of beroemd bent; we zijn daar allemaal volstrekt gelijk in. Daarom: van een mens hoef je het niet te verwachten.
Dat geldt ook voor de toekomst, want het is de Heer die dat alles zal realiseren. Als Zijn koninkrijk openbaar zal worden, dan komt daar geen mensenhand aan te pas. Dat was toch ook zo met die steen die losraakte? Weet u wel, op die berg, in dat visioen dat Daniël ooit zag? Dat reusachtige beeld verpulverde; die Goliath werd als het ware neergeveld door dat steentje. En er staat nog bij: dat steentje raakte los zonder toedoen van mensenhanden.
"Bied ons hulp tegen de tegenstander, want mensenhulp is ijdel. Met God zullen wij kloeke daden doen, want Hijzelf zal onze tegenstanders vertreden." Dat is het laatste vers van deze psalm. Dat wil zeggen: Hij alleen doet het. Dat is waar deze psalm mee besluit en daar sluit ik ook mee af, met een citaat uit Jesaja 9. Dan gaat het over de Zoon van David, die bekende messiaanse profetie. Rondom de kerst wordt het heel vaak aangehaald wanneer de geboorte van de Heer Jezus herdacht wordt, dat Hij geboren is in de velden van Efrata in Bethlehem.
Ja, maar daar staat bij: "Groot zal de heerschappij zijn en eindeloos de vrede op de troon van David." En dat wat David ooit op de troon is overkomen, de overwinning die hij behaald heeft, blijkt een plaatje te zijn; een illustratie tot in de details van de Zoon van David die straks zal verschijnen. Hij zal uit de verborgenheid treden en Zijn plaats opeisen in deze wereld en de volkeren aan Zich onderwerpen. En dan staat er: "Groot zal de heerschappij zijn en eindeloos de vrede op de troon van David en over zijn koninkrijk, doordat hij het sticht en grondvest met recht en gerechtigheid." Dat staat haaks op alle onrecht in deze wereld, maar Hij zal het doen met recht en gerechtigheid. En dan staat er nog bij: "De ijver van de HERE der heerscharen zal dit doen." Ook hier komt geen mensenhand aan te pas. Hij, en Hij alleen, doet dat. Amen.
Afsluitend Gebed ↑ hoofdstukken
Zullen we met elkaar onze hemelse Vader danken?
We willen U heel hartelijk dankzeggen, hemelse Vader, dat we hier bij elkaar mogen zijn, dat we hier Uw Woord mogen openen en dat we hier kennis mogen nemen van wat U ons te melden hebt. Heer, we verbazen ons telkens weer over de rijkdom van Uw Woord, over die eeuwenoude – wat zeg ik: duizenden jaren oude – woorden. Een psalm als deze, die we vanmorgen besproken hebben, is inmiddels drieduizend jaar oud. Het was actueel in de dagen van David zelf, omdat het ook sprak van zijn situatie, maar wat we hebben ontdekt, is dat het van meer spreekt: het spreekt van de Zoon van David. Het is een profetie.
Heer, we danken U dat we dat zicht op de Schrift hebben ontvangen; dat Uw Woord zichzelf uitlegt en dat we dat helemaal niet hoeven te verzinnen. Wanneer we Schrift met Schrift vergelijken, doen we de ontdekking dat al die Schriften die in de loop der tijden zo zijn ontstaan, een goddelijke compositie hebben. Het zijn allemaal puzzelstukjes die naadloos in elkaar sluiten, waardoor er één prachtig beeld, één schitterend zicht ontstaat op de God van Israël, op de God van deze schepping en op Hem die het beeld is van die onzienlijke God: de Heere Jezus Christus, de Zoon van David.
Heer, we danken U dat wij bij dat 'legertje' mogen behoren; bij die mensen die zich vandaag verzamelen rondom de Zoon van David – of beter gezegd: verzameld wórden, want het is geen mensenwerk als we bij U mogen horen en als we U mogen kennen en erkennen. U hebt onze ogen daarvoor geopend en ook dat is genade. Heer, we danken U dat we mogen horen bij die Man, die verworpene, die nu als het ware nog in de spelonk is, onttrokken aan het zicht. Maar wij weten wie die David is en wij weten dat Hij straks zal verschijnen en dat Hij Gods plannen zal realiseren in deze wereld. Het koninkrijk van deze wereld moet plaatsmaken voor het Koninkrijk van onze Heere Jezus Christus, de ware Gezalfde. Hij zal in Israël Zijn plaats innemen en de volkeren aan Zich onderwerpen.
Heer, we danken U dat we vanuit Psalm 108 zo'n schitterend zicht daarop mogen hebben. We danken U dat Uw Woord actueel is en dat het ook een kracht is voor vandaag in ons eigen leven. De waarheden die we daarin tegenkomen, bemoedigen ons altijd weer en doen ons ons hoofd opheffen, zodat we zicht mogen hebben op een groot God voor wie niets te wonderlijk is. We mogen een geweldig uitzicht en een vaste toekomstverwachting hebben.
Heer, we danken U dat ook wij, als leden van Uw lichaam, betrokken mogen zijn bij dat werk straks, bij het openbaar worden van het Koninkrijk. Het tart ons voorstellingsvermogen, maar daar hebben we geen probleem mee, want U hebt nog zoveel voor ons in petto en het is nog één grote verrassing. Heer, we zien daarnaar uit. We zien uit naar wat er allemaal binnenkort zal gaan gebeuren in deze wereld; we zien uit naar Uw komst. Dank U dat we ons bij U mogen aanbevelen en dat we ons veilig mogen weten bij U, de Rots. Amen.
UltimateGoodNews