Pinksteren Is Een Telwoord
27-05-2007 - Geplaatst door Andre Pietstudie gehouden op 27 mei 2007 in Zoetermeer
Pinksteren heeft de reputatie een ‘wazig’ feest te zijn. Niet geheel ten onrechte, want Geest is immers niet tastbaar. Hoezeer dat ook waar moge zijn, het woord ‘pinksteren’ is niet wazig maar een concreet telwoord (> vijftigste). Pinksteren is namelijk gebaseerd op de telling van dagen en sabbatten, vanaf de dag van de eerstelingsgarve. Het brengt ons direct terug bij “de hoogtijden des HEREN” die God aan zijn volk had gegeven. Daarover bestaat over het algemeen maar heel weinig kennis. Veel is helaas ook bedekt door foutieve vertalingen, waardoor het onbegrip in stand wordt gehouden.
Deze studie wijst op een aantal van de magnifieke betekenissen achter Pasen en Pinksteren.
Powered by RedCircle
📝 Samenvatting & Transcriptie van deze lezing
⏱️ Hoofdstukindeling van deze studie:
- Pinksteren Is een Telwoord
- Gods Kalender in Leviticus 23
- De Eerstelingsgarf op de Dag Na de Sabbat
- De Chronologie van de Kruisiging en de Twee Sabbatten
- Opstanding op de Dag van de Eerstelingen
- De Start van de Omertelling
- Dag Één van de Sabbatten en Christus als Eersteling
- De Oogst op de Vijftigste Dag en de Geest als Onderpand
Pinksteren Is een Telwoord ↑ hoofdstukken
Goedemorgen dames en heren, vrienden van het goede bericht, het evangelie. Ik wil vanmorgen, en dat zal u misschien verbazen, graag uw aandacht vragen voor dit onderwerp: Pinksteren. Mijn broer is er zojuist al eventjes op ingegaan, maar hij heeft geen gras voor de voeten weggemaaid hoor. We gaan het hebben over de betekenis daarvan, want het is met dat woord Pinksteren toch een beetje wazig gesteld. Ik ben ervan overtuigd dat dat voor een heleboel mensen het geval is.
Kijk, als je de christelijke feesten afloopt en je hebt het over Kerst... Goed, concreet: kribbe, Jezus geboren, duidelijk. Goede Vrijdag? Ook duidelijk: een man aan een kruis die daar sterft. Pasen? Ook heel concreet: een graf dat geopend is, een steen die werd weggewenteld. Hemelvaart: Jezus die van de aarde verdwijnt. Dat wordt al een klein beetje waziger misschien, of in ieder geval moeilijker voor het voorstellingsvermogen. Maar dan Pinksteren: wat is Pinksteren?
Ik wil vanmorgen graag die wazigheid weghalen, zodat u een heel concreet idee heeft van wat Pinksteren is. Ja, ik verwar het nu een beetje met Pasen, maar dat is ook weer niet zo gek, omdat Pasen en Pinksteren alles met elkaar te maken hebben. Sterker nog: Pinksteren is gebaseerd op Pasen.
Wat ik u vanmorgen wil vertellen is dit, en dat is ook het thema: Pinksteren is een telwoord. Een heleboel mensen moeten nu weer even terug naar de schoolbanken om te denken: wat was ook alweer een telwoord? Nou, je hebt verschillende telwoorden. Onbepaalde telwoorden — weet u het nog? — zoals veel, weinig, een paar enzo; dat is onbepaald. Je hebt ook gewone telwoorden, hoofdtelwoorden: één, twee, drie, vier, vijf enzovoorts. En dan heb je ook nog rangtelwoorden, en dat is Pinksteren. Dat is de eerste, de tweede, de derde.
Pinksteren betekent namelijk... denk maar aan je pink als je vijfde vinger. Pinksteren betekent vijftigste. Dat is wat het woord Pinksteren betekent: vijftigste. Hoezo vijftigste?
Wat we vanmorgen gaan doen, is tellen. Ik zei al: Pinksteren is voor een heleboel mensen misschien heel vaag en het heeft in de beleving van veel mensen een beetje met trance-achtige dingen te maken. Ten onrechte, daar niet van, maar die reputatie heeft het nu eenmaal. Wij gaan echter heel 'down to earth' tellen. We hebben het over data, over kalenders en over opeenvolgende dagen. Dat is waar we het vanmorgen over gaan hebben.
Gods Kalender in Leviticus 23 ↑ hoofdstukken
Daarvoor gaan we naar Leviticus 23, want daar vindt u de basis van wat Pinksteren is, niet in het Nieuwe Testament. Als je er helemaal niets van weet, dan zou je dat misschien denken, of als je maar een heel klein beetje weet van de christelijke feestdagen. Niet dat ik daar op zich enige waarde aan toeken. Dat vindt u misschien een beetje vreemd als ik dat zo zeg, maar dat is echt zo, want de Bijbel — het Nieuwe Testament — schrijft die dagen helemaal niet voor. Ik ga ervan uit, en dat vindt u al in het Oude Testament in Spreuken 15 vers 15 (onthoud hem): "Voor de blijmoedigen is het elke dag feest." En dan ook nog eens Pasen en Pinksteren op één dag, en dat alle dagen van het jaar door.
Leviticus 23 is een hoofdstuk dat in zijn geheel gewijd is aan zeven hoogtijden. Zeven — ik zeg altijd: dat is het getal waar Gods handtekening onder staat. Of eigenlijk ís het Gods handtekening. In het boek Leviticus vinden we zeven hoogtijden die Israël zou vieren. Later zijn er nog hoogtijden en feesten bijgekomen, maar de basis zijn deze zeven hoogtijden. In de eerste helft van het jaar, met name de eerste maand, vind je vier hoogtijden. Laat ik meteen al verklappen dat die vier hoogtijden in de eerste helft van het jaar allemaal verband houden met de eerste komst van Christus. Daarna heb je een heel aantal maanden niets en dan krijg je de zevende maand, de tweede helft van het jaar inmiddels. Daar heb je de drie resterende hoogtijden.
Die hoogtijden in de tweede helft houden allemaal verband met de tweede komst van Christus. Het is heel makkelijk te onthouden: de hoogtijden in de eerste helft van het jaar houden verband met de eerste komst van Christus — ik ga dat straks nog duidelijk maken — en de hoogtijden in de tweede helft van het jaar, in de zevende maand, gaan over de tijd dat de dingen afgemaakt en volkomen worden gemaakt. Dan is het totaal rond. Die houden dus verband met de tweede komst van Christus.
In de eerste plaats krijg je dan rosj Hasjana. Dat is op de eerste van de zevende maand: het feest van het bazuingeschal. Merkwaardig genoeg viert Israël dan Nieuwjaarsdag. Halverwege het jaar, in de tweede helft, wordt dan Nieuwjaarsdag gevierd. Waarom dat zo is, daar gaan we het nu niet over hebben, maar zo is het nu eenmaal. Dan krijg je tien dagen later jom kippoer, de verzoendag, en dan nog een vijftal dagen later volgt een feest van een week lang: soekot, oftewel het Loofhuttenfeest. Die drie hoogtijden in de zevende maand houden allemaal verband met wat straks gaat gebeuren als de bazuin gaat klinken, als voor Israël de grote verzoendag zal aanbreken en er bovendien een feest gevierd zal gaan worden voor heel de volkerenwereld. De wijnoogst zal dan worden binnengehaald, want dat is het Loofhuttenfeest. Het houdt allemaal verband met de toekomst, met de tweede komst van Christus.
Maar wij gaan even inzoomen op die eerste helft. Als u de eerste acht verzen van Leviticus 23 leest, dan vindt u in de eerste plaats de veertiende Aviv vermeld. Die eerste maand heet Aviv. Weet u wat Aviv betekent? Die maand had nog andere namen; Nissan wordt er bijvoorbeeld genoemd. Als u een Statenvertaling of een NBG-vertaling leest, staat er Abib, maar Abib vind ik een beetje raar. In het Hebreeuws is het Aviv. Dat is makkelijk te onthouden, want u kent toch de stad Tel Aviv? Tel Aviv betekent 'heuvel van lente', of 'lenteheuvel'. Aviv is lente. Dit is de eerste maand van het jaar op de Hebreeuwse kalender — op Gods kalender zal ik maar zeggen — en dat is de maand waarin de lente aanvangt.
Op de veertiende dag van die maand — dat werd dus al in Leviticus 23 gezegd, pakweg 1500 jaar voor de komst van Christus was die datum al gefixeerd — zou het Pascha geslacht worden. Het was gebaseerd op de uittocht uit Egypte. U kent die geschiedenis toch? Israël was veilig achter de deur wanneer de deurposten bestreken waren met het bloed van het lam. Dat wil zeggen: dat lam was geslacht en daardoor behielden zij het leven. Dat was op de 14e Aviv. Dat is ook de dag — laat ik dat meteen verklappen — waarop zoveel jaren later de Heere Jezus gekruizigd werd. Exact op die dag.
Dan volgt op de 14e Aviv de 15e Aviv, en dan begint het feest van de ongezuurde broden. Die dag was een sabbat. Dat wil zeggen: ongeacht op welke dag van de week het viel, mocht er op die dag generlei slaafse arbeid verricht worden. Zo lezen we dat plechtig. Dat is de vijftiende; dat was de eerste dag dat de Heere Jezus in het graf lag, die daar ook inderdaad sabbat hield. Geen enkele arbeid hoefde meer verricht te worden. Dat hoefde ook niet, want alles was volbracht.
De Eerstelingsgarf op de Dag Na de Sabbat ↑ hoofdstukken
Dan komen we nu bij die derde hoogtij en daar wil ik eerst uw aandacht voor vragen. Laten we het maar gewoon lezen, vers 9: "En de HERE sprak tot Mozes: Spreek tot de Israëlieten en zeg tot hen: Wanneer gij komt in het land dat Ik u geef en de oogst daarvan binnenhaalt..." En de oogst, dat wil zeggen de gersteoogst, dat is de eerste oogst die binnengehaald wordt. "...dan zult gij de eerstelingsgarve van uw oogst naar de priester brengen."
Let eventjes goed op: er wordt hier geen datum genoemd wanneer dat gevierd moest worden. Bij al die andere hoogtijden wordt er gezegd dat het moet plaatsvinden op de veertiende of de vijftiende of de eerste van de maand. Het maakt niet uit, altijd worden de data erbij genoemd, maar in verband met deze hoogtijdag niet. Er wordt alleen gezegd: wanneer gij de oogst van uw land binnenhaalt, dan zult gij de eerstelingsgarve van uw oogst naar de priester brengen. Er wordt wel een dag genoemd, maar daar kom ik straks op.
Laat ik meteen daarmee verder gaan. Vers 11: "En hij..." – die priester dus, waar die eerstelingsgarve gebracht wordt. Die garve is gewoon een schoof, de eerste schoof van die gersteoogst die naar de priester gebracht zou worden. "En hij, de priester, zal de garve voor het aangezicht des HEREN bewegen." Gewoon dit. Het wordt daarom ook een beweegoffer genoemd. De Bijbel spreekt ook over – dat is in verband met Pinksteren trouwens – over beweegbroden. Dan denk je: wat zijn beweegbroden? Wat is dat nou weer? Ik ken roggenbrood, ik ken krentenbrood, maar wat is nou weer beweegbrood? Dat kun je niet halen bij de kapper. Nee, bij de kapper sowieso niet. Brood bij de kapper halen... Maar ook bij de bakker niet. De bakker weet niet wat beweegbroden zijn. Maar beweegbroden in de Bijbel zijn gewoon broden die bewogen zouden worden. Een beeld van leven. En waarom dat zo is? Dat is niet zo moeilijk als u eenmaal weet waar het van spreekt.
"En hij zal de garve, die schoof dus, voor het aangezicht des HEREN bewegen, opdat gij welgevallig zijt." Houd hem vast. Misschien dat ik er straks nog op terugkom, maar dat weet ik niet zeker. Sla het alvast even op op uw harddisk, zeg maar: "opdat gij welgevallig zijt". Dus die eerstelingsschoof wordt bewogen opdat Israël – daar wordt het specifiek tegen gezegd – welgevallig zou zijn.
Vervolgens vinden we: "Daags na de Sabbat zal de priester die bewegen." Dus de oogst wordt binnengehaald. Dat was zo rond de tijd van het feest van de ongezuurde broden. Dat kan enigszins fluctueren; het kan een week vroeger of later zijn. Maar als die oogst binnengehaald werd, dan zou de eerstelingsschoof op de dag na de Sabbat bewogen worden. Welke dag is dat? De Sabbat is de zevende dag en dus is de dag na de Sabbat de achtste dag, zou je kunnen zeggen. De achtste dag, waar denkt u dan aan? Besnijdenis, ja, nieuw leven. De achtste dag kun je natuurlijk net zo goed de eerste dag noemen van een nieuwe cyclus, van een nieuwe week, een nieuw begin.
"Daags na de Sabbat zal de priester die bewegen." Dat is wat er gezegd wordt. Die eerstelingsschoof van de gersteoogst zou bewogen worden. Er wordt weliswaar geen datum genoemd, maar er wordt wel gezegd: "Daags na de Sabbat zal de priester die bewegen." En dat doet mij direct denken aan wat we in het Nieuwe Testament vinden. Daar wordt het bij herhaling zo gezegd.
De Chronologie van de Kruisiging en de Twee Sabbatten ↑ hoofdstukken
In Matteüs 28 staat bijvoorbeeld: "laat na de sabbat", maar nu moet ik u iets verklappen en nu ga ik het ook ingewikkeld maken. Let op! Want er staat in de grondtekst namelijk niet "sabbat", maar "de sabbatten". Meervoud. "Laat na de sabbatten, tegen het aanbreken van de eerste dag van de week..." Ik kom daar straks op terug, dat is een belangrijk punt. Maar: "laat na de sabbatten, tegen het aanbreken van de eerste dag van de week, gingen Maria van Magdala en de andere Maria het graf bezien." Dat was dus de dag dat de Heer Jezus opstond. Maar er staat: "laat na de sabbatten". Hoezo sabbatten?
Nou, dat zal ik u vertellen. Ik kan niet alles direct en tot in detail onder bewijs stellen. Het is mijn planning om de aankomende week op mijn website op wat meer technische details in te gaan, want dat zou nu te ver voeren om dat ook nog te doen. Maar dan wil ik op deze kwestie nog wat uitvoeriger terugkomen. Dus als u interesse hebt, dan kijkt u gewoon op www.goedbericht.nl. Daar ziet u nog meer informatie daarover. Maar ik zal u vertellen hoe dat naar mijn overtuiging is gegaan, en wat ik daar vanuit de Bijbel over geleerd heb.
Kijk, op donderdag is de Heer Jezus gekruisigd: donderdag 14 Aviv, de dag dat het Pascha geslacht werd. Dat was de dag dat de Heer Jezus ook gekruisigd werd. Dan krijg je vervolgens de eerste nacht die de Heer Jezus doorbracht in het graf. Dan volgt uiteraard vrijdag en dat is 15 Aviv. En dat was, daar heb ik u al op gewezen, het begin van het feest. Dat wil zeggen dat het ook een sabbat was. Er mocht op die dag geen arbeid verricht worden. Waarom? Wel, omdat het 15 Aviv was; het was de eerste dag van het feest van de ongezuurde broden. Er mocht generlei slaafse arbeid verricht worden. Het was de eerste volle dag die de Heer Jezus doorbracht in het graf. Dit was dus een vrijdag.
Dan volgt vervolgens de tweede nacht die de Heer Jezus doorbracht in het graf. Dan krijg je de zaterdag, dat is de 16e Aviv. Dat is de zevende dag van de week en Israël viert dan de sabbat. Weer een sabbat, maar nu gewoon de vaste wekelijkse sabbat. Dat betekent dus dat er in de week waarin de Heer Jezus stierf, twee sabbatten achter elkaar waren: namelijk eerst die van 15 Aviv, dat was een jaarsabbat, en vervolgens de zaterdag, de wekelijkse sabbat. Twee sabbatten achtereen.
En dan volgt nog de derde nacht in het graf. Ja echt, een heleboel mensen vergeten dat, maar ik wil er toch graag eens even op wijzen. Lees het maar na in Matteüs 12, vers 40 om precies te zijn. Daar leest u dat de Heer Jezus zegt tegen Zijn tijdgenoten, als Hem gevraagd wordt welk teken Hij doet: "Jullie zullen geen teken ontvangen dan het teken van Jona de profeet, die drie dagen en drie nachten in de ingewanden van de vis" – zo staat het in de Statenvertaling geloof ik – "in de buik van de vis heeft doorgebracht." En dan voegt de Heer Jezus eraan toe: "Zo zal de Zoon des mensen ook drie dagen en drie nachten in het hart van de aarde zijn." Drie nachten. En ik denk dat dat dus heel letterlijk ook zo vervuld is.
Kijk, met de klassieke telling kom je er nooit uit. Als de Heer Jezus gestorven is op de vrijdag en opgestaan is op de zondag, dan tel ik maar twee nachten. Maar goed, ik kan er niet al te diep op ingaan, maar ik wijs u er even op hoe dat in die week naar mijn inzicht is verlopen. Na de derde nacht in het graf volgt uiteraard de zondag. We zijn inmiddels op 17 Aviv en dat is de derde dag die de Heer Jezus doorbracht in het graf. Of nou ja, "doorbracht in het graf"... het was de dag dat Hij opstond. Dat was toch de derde dag? Hij zou ten derden dage opstaan, en dat was deze dag. Dus na twee sabbatten en na de derde nacht stond Hij op uit de doden. En op wat voor dag was dat? Ja, dat was dus daags na de sabbat. Je kunt ook zeggen: daags na de sabbatten. Het is maar hoe je het hebben wilt. Maar het was nog bijzonderder. Want, dat is geen goed Nederlands, dat weet ik, maar dat maakt niet uit.
Opstanding op de Dag van de Eerstelingen ↑ hoofdstukken
Want die 17e Aviv was een hele bijzondere datum. Want het was namelijk weer een hoogtijdag. Maar ik heb u dat al aangegeven, want het was dus daags na de Sabbat. En wat was dat voor een dag? Wel, dat was de dag dat de eerstelingsgarve bewogen zou worden door de priester. En dat is de dag dat de Heer Jezus opstond. De dag van de eerstelingsgarven. Moet je eens opletten wat je in Leviticus 23 vers 12 leest over wat er zou plaatsvinden op die dag. Daar staat: "Gij zult op de dag waarop gij de garve — die schoof dus — beweegt, een gaaf eenjarig schaap de HERE ten brandoffer bereiden."
Brandoffer betekent letterlijk — is letterlijk in het Hebreeuws — een opstijgoffer. En degenen die de laatste studiedag hebben bezocht in Rijnsburg een paar weken geleden, die hebben ook kunnen vernemen — en ik hoop het ook enigszins duidelijk gemaakt te hebben — dat een offer altijd spreekt van de opstanding van de Heer Jezus Christus. Ik zeg dat nog eens: een offer spreekt altijd van de opstanding van de Heer Jezus Christus. Meestal wordt er gezegd dat de offers spreken van de dood van de Heer Jezus. Dat is maar half goed en dus feitelijk fout. Want een offer moest eerst geslacht worden, en dat vindt zijn vervulling in de kruisiging van de Heer Jezus. Maar als een dier alleen maar geslacht werd, dan was het niet een offer. Nee, het offer vond daarna plaats. Eerst werd een dier geslacht en vervolgens werd het op het altaar geplaatst, verhoogd, en steeg het op tot God tot een lieflijke reuk, lees je dan. En dat is vervuld in de opstanding van de Heer Jezus. Dat was dus met recht een opstijgoffer. Dat vond allemaal plaats op die dag van de eerstelingsgarve, daags na de Sabbat.
En er staat nog bij: "Met als bijbehorend spijsoffer twee tienden fijn meel met olie aangemaakt." Olie in de Bijbel spreekt ook altijd van onvergankelijk leven. Dat hoort echt bij die dag van de eerstelingsgarven. We hebben het over de dag dat de Heer Jezus opstond uit de dood. Olie, weet wel, dat komt uit die boom; een olijfboom, een boom die nooit doodgaat. Ga maar eens een keertje naar Israël toe, daar zie je olijfbomen van duizenden jaren oud. Die bomen gaan niet dood. In de natuurkunde, in de biologie noemen ze dat een zichzelf regenererende boom. Regenereren — leuk hè? Regenereren betekent namelijk gewoon wedergeboorte, gewoon nieuw leven. Een boom die eigenlijk de dood in zich overwint. U zegt: "Ja, maar olie spreekt toch van de geest?" Dan zeg ik: het is maar hoe u het hebben wil, maar geest is namelijk gewoon hetzelfde als leven. Er zit geen verschil in. Als je de geest ontvangt, ontvang je leven. Net zo goed als wanneer je de geest geeft, je doodgaat; dat is sterven zelfs. Geest is leven.
En dan zie je trouwens ook weer de connectie tussen Pasen en Pinksteren. Ik maak uiteindelijk geen verschil. Ja, dat moet u goed opvatten natuurlijk. Pasen is namelijk het feest van het leven, en we zeggen wel dat Pinksteren het feest van de geest is. Ja, maar als leven en geest nou uiteindelijk fundamenteel hetzelfde zijn, dan vallen Pasen en Pinksteren toch op één dag? Als we het er nou toch over hebben — nu ga ik even buiten mijn boekje — dan is het zo dat de Heer Jezus opstond en wat lezen we? Toen verscheen Hij in de avond aan Zijn discipelen, die de ramen en de deuren allemaal gesloten hadden uit angst voor de Joden. Hij verschijnt in hun midden — ik lees het na in Johannes 20 — Hij blies op hen en Hij zei: "Ontvang Mijn geest." Op de dag van de opstanding! Ontvang Mijn geest. Pasen en Pinksteren op één dag.
Ja, u zegt: "Maar die vijftigste dag, wat vond er toen plaats?" Nou, toen kwam de geest over hen, demonstratief. Maar ze hadden die geest al lang ontvangen. Dat leven, dat leven van die opstanding, dat ontvang je op het moment dat je Hem leert kennen als de Opgestane. Dat kan niet missen. Goed, ik lees nog even door: "Een spijsoffer, twee tienden fijn meel met olie aangemaakt, ten vuuroffer tot een lieflijke reuk voor de HERE. En als bijbehorend plengoffer een vierde hin." Dat is ongeveer een liter wijn. En wijn... ja, wijn is een embleem van vreugde. "Eet uw brood met vreugde," staat er in Prediker 9, "en drink uw wijn met een vrolijk hart." Ja, wijn is het dat de harten van God en mensen verheugt. En dan zeggen de Joden ook als ze een glas wijn opheffen: "Op het leven! Legaiem!" In het Amsterdams is het "legaien", maar het is gewoon "Legaiem". Op het leven! Dat is waar wijn van spreekt. Dus dat vond allemaal plaats op die dag na de Sabbat, die dag van de eerstelingsgarven. Dit waren ook van die rituelen, maar ze onderstrepen allemaal de betekenis die vijftienhonderd jaar later, nadat God deze inzetting aan Israël gegeven had, vervuld zou worden. Nou, dan lezen we...
De Start van de Omertelling ↑ hoofdstukken
We pakken de draad weer op in Leviticus 23. Daar staat in vers 15: "Dan zult gij tellen." Pinksteren is er namelijk op gebaseerd dat je kunt tellen; er wordt geacht dat je niet alleen tot tien kunt tellen, maar zelfs tot vijftig. "Dan zult gij tellen van de dag na de Sabbat." Over die dag hebben we het natuurlijk al gehad en we hebben het er nog steeds over. Het is de dag waarop gij de garven brengt – in het Hebreeuws staat hier het woordje 'Omer'.
Als u een beetje bekend bent met de Joodse traditie en met de Joodse hoogtijden, dan weet u dat deze periode tussen Pasen en Pinksteren, tussen Pesach en Sjavoeot (het Wekenfeest), de tijd van de Omer-telling wordt genoemd. 'Omer' betekent gewoon 'garve'. Men begint te tellen op de dag dat die omer, die garve of schoof, bewogen werd door de priester. "Dan zult gij tellen van de dag na de Sabbat, van de dag waarop gij de garven van het bewegen overgebracht hebt: zeven volle weken zullen het zijn." Als u een Statenvertaling heeft, dan ziet u het correct staan: er staat "zeven volkomen Sabbatten". Men moest gaan tellen.
In de Joodse traditie is het tot op de dag van vandaag gebruikelijk om daar allerlei apparaatjes voor te gebruiken. Heel demonstratief worden dan de weken – de Sabbatten moet ik eigenlijk zeggen – en de dagen geteld. Je kunt zelfs – ik heb het op internet nagekeken – software downloaden waarbij dat allemaal heel officieel en keurig gebeurt. Als je een beetje beter bij de pinken bent, kun je het ook wat simpeler doen, maar officieel en demonstratief wordt er dus geteld tussen Pasen en Pinksteren, tussen Pesach en het Wekenfeest.
"Zeven Sabbatten zullen het zijn. Tot de dag", zo staat er, "na de zevende Sabbat zult gij tellen vijftig dagen." En daar hebben we Pinksteren. "Dan zult gij een nieuw spijsoffer de HERE brengen." Op dat moment wordt er namelijk een nieuwe oogst binnengehaald. Dat is niet de gersteoogst, maar de tarweoogst. Er zitten hier nog een aantal mensen die zich kunnen herinneren dat we het hier op deze plaats nog niet zo lang geleden over de geschiedenis van Ruth hadden, weet u nog? Dat vond ook allemaal plaats tussen de gersteoogst en de tarweoogst. Boaz komt in beeld bij het begin van de gersteoogst, aan het einde van Ruth 1. Mooi hoor!
Let op, het gaat me er nu even om één ding duidelijk te maken: "Dan zult gij tellen vanaf de dag na de Sabbat." Vanaf de dag na de Sabbat waarop dat beweegoffer gebracht werd, begon men dus te tellen: zeven volle, volkomen Sabbatten. Dan begint er een telling van Sabbatten.
Dag Één van de Sabbatten en Christus als Eersteling ↑ hoofdstukken
Aha, en nou komt een andere uitdrukking in beeld die we in het Nieuwe Testament tegenkomen, maar die door de vertaling volkomen is verdwenen. En dat zal ik u vertellen. Bijvoorbeeld in Markus 16, maar u vindt de uitdrukking een stuk of zeven à acht keer in het Nieuwe Testament. Er staat in Markus 16 vers 1 de geschiedenis van de opstanding van de Heere Jezus Christus: "En zeer vroeg, op de eerste dag der week gingen zij naar het graf toen de zon opging." Maar weet u dat er dan niet staat: de eerste dag der week? Het was weliswaar, ook naar mijn overtuiging, de eerste dag van de week — de dag na de sabbat — dat wel, maar er staat iets anders en dat is zoveel mooier. En dat wil ik u niet onthouden.
Houd hem vast, er staat dit: er staat eigenlijk "één van de sabbatten". Dat betekent niet dat het een sabbat was, maar het was dag nummer één van de telling van sabbatten die op die dag begon. Het woordje "één", daar wil ik van de week wat dieper op ingaan op mijn website, maar daar wil ik nog wel wat meer over vertellen, want er zitten nogal wat haken en ogen aan en vragen die je daarover kunt stellen. Maar het punt is dat "één" grammaticaal gezien niet slaat op sabbatten, maar het is eigenlijk dag nummer één van de sabbatten. Er gingen namelijk sabbatten geteld worden. En de Heer Jezus stond op de dag van de eerstelingsgarve. En die uitdrukking "de eerste dag der week", dat is niet correct. Het is dag één van de sabbattentelling namelijk. Het is de dag van de eerstelingsgarve. Het is gewoon een technische uitdrukking in het Nieuwe Testament die direct verwijst naar de Hebreeuwse kalender. Het is de dag van de garve van de eersteling.
De Heer Jezus stond op... Hij stierf op de dag dat het paaslam geslacht moest worden. Hij lag in het graf op de dag dat Israël absolute rust moest houden. En Hij stond op, daags na de sabbat, de dag van de eerstelingsgarve van de gersteoogst. Je gaat heel anders aankijken tegen gerst en alles wat je van gerst kunt maken. Ja. Ik zit eventjes te denken: wat zullen we daarover zeggen? Over gerstenat... Nou goed, dat bewaren we voor een andere keer nog. Maar de Heer Jezus stond dus op, op de eerste dag van die telling dat men begon te tellen: de dag van de eerstelingsschoof. Geweldig!
Kijk, en de apostel Paulus gebruikt in 1 Korinthe 15 ook uitdrukkelijk die uitdrukking. 1 Korinthe 15 is het hoofdstuk bij uitstek dat zo geweldig diep ingaat op de levendmaking en op de waarheid dat de dood overwonnen is en ook volkomen tenietgedaan zal worden. Nou, daar staat in vers 20 van 1 Korinthe 15: "Maar nu, Christus is opgewekt uit de doden als eersteling, als eersteling van hen die ontslapen zijn." Eersteling. De koppeling kun je direct maken met de dag van de eerstelingsschoof, de dag van de eerstelingsgarve. Het was de dag na de sabbat dat de Heer Jezus opstond uit de dood. Toen, de dag dat die priester die schoof bewoog voor de Here als uitdrukking van leven, opdat gij welgevallig zijt.
Want wij zijn — en dat geldt niet alleen voor Israël, maar het geldt feitelijk voor heel de mensheid en voor hen die in Christus zijn — wij zijn welgevallig, niet op grond van iets van onszelf, maar helemaal en puur omdat Hij leeft. En omdat God ons al aanziet in Hem en wij straks ook dat leven zullen hebben ontvangen en deel zullen hebben aan dat leven in zijn volheid dat Hij tweeduizend jaar geleden aan het licht bracht. Zo ziet God ons, en zo zie ik ook naar u, en zo ziet u naar mij tenminste; dat is "ingeloofd" zien. God zegt: "Je bent welgevallig." Efeze 1: we zijn aangenaam gemaakt in de Geliefde. Dat heeft niks te maken met ons gedrag, niets! Dat is gewoon omdat Hij leeft en dat God zijn plan voltrekt in en door Hem. In Hem zijn wij welgevallig. Hij leeft, en God gaat dat werk afmaken, compleet maken.
Nou, dan wordt dat in vers 22 verhaald: "Want evenals in Adam allen sterven..." Is dat waar of niet? Gewoon alle mensen sterven. Waarom? Omdat we gewoon nakomelingen zijn van Adam. Wel, zo zullen ook in Christus allen levend gemaakt worden. Diezelfde mensheid die nu onderworpen is aan de dood en die sterft — we lopen met de dood in onze schoenen — maar diezelfde mensheid zal in Christus worden levend gemaakt. Maar, zo schrijft Paulus in vers 23: "Ieder in zijn eigen rangorde: Christus als eersteling." Uiteraard, dat is goddelijk design. Hij heeft dat zo bedacht. Hij heeft het zo neergelegd en vastgelegd in de Schriften. Al eeuwenlang was de datum gefixeerd: daags na de sabbat zal de eerstelingsschoof door de priester bewogen worden.
En ik beweeg een beetje te veel, geloof ik. Hoe gaat dat, Ronald? Deze kan... oké, die kunnen dus blijven hangen? Oké. Ja, dat is allemaal zo bewogen, en ook bewogen emotioneel. Goed. De dag dat de Heer Jezus dus opstond, dat was de dag van de eerstelingsschoof. Vandaar dat het zo prachtig is dat de Heer Jezus de eersteling is. Hij is de eerste die onvergankelijk leven aan het licht bracht. En al zijn er inderdaad al mensen daarvoor opgestaan uit de doden, die worden niet meegerekend. Want die mensen gingen allemaal weer dood. Nee, Christus is de eersteling die werkelijk de dood achter zich liet. Hij heeft de dood overwonnen. De dood, zegt Romeinen 6, voert geen heerschappij meer over Hem.
Hij is de eersteling en Hij is de garantie dat allen die in Adam sterven ook ooit zullen worden levend gemaakt. Zeg het niet te hard op bij iedereen, want dat neemt niet iedereen u in dank af, want dat is te groot. Maar de Bijbel is er volkomen duidelijk over. God doet geen halfwerk. God neemt alles voor zijn rekening en zo universeel als de dood zijn werk doet, zo universeel is het leven dat Christus aan het licht bracht. Kijk, dat is evangelie en dat heeft niets te maken met uw gedrag. Het heeft zelfs niets te maken met uw ongeloof, want uw ongeloof doet Gods trouw nooit teniet. U zegt: "Ik geloof het niet." Dan zeg ik: "Evengoede vrienden, het is de waarheid." En ook u zult daaraan deel hebben. Ook u zult uw knieën buigen en uw tong zal belijden: "Hij is Heer." En dan zult u dat leven alsnog ontvangen.
Maar ja, wij mogen eerstelingen zijn. Wij mogen het nu al weten, toch? Dat is een enorm voorrecht als je ogen daar nu al voor opengegaan zijn. Dat is trouwens ook geen eigen werk, want Hij opent je ogen. Weet u wat er in Spreuken staat? Ik ben er ooit op gewezen door Adriaan. Die tekst had ik al vaak genoeg gelezen, maar het was me nooit zo doorgedrongen. Maar er staat in Spreuken: "Het oog dat ziet, het oor dat hoort, beide heeft de HEER gemaakt." En als je oren open zijn gemaakt voor dat woord van Hem en als je ogen geopend zijn — ook de ogen van het hart bedoel ik nu — voor het licht van zijn woorden, voor dat evangelie, voor dat goede bericht, ja, dat is zijn werk, dat doet Hij. Goed. Christus is de eersteling en Hij is de garantie dat heel de mensheid zal volgen in dat leven.
De Oogst op de Vijftigste Dag en de Geest als Onderpand ↑ hoofdstukken
Dan gaan we weer even terug naar Leviticus 23, want ik heb nu eigenlijk nog heel weinig over Pinksteren gezegd. Ik heb het eigenlijk alleen over Pascha gehad. Daar heb ik trouwens een heel goed excuus voor, want u moet eens een keertje lezen wat er op de vijftigste dag gebeurde in het boek Handelingen. Waar had Petrus die dag over? Lees het maar na in Handelingen 2. Petrus houdt daar een toespraak en op de vijftigste dag moet hij tekst en uitleg gaan geven over al die fenomenen en manifestaties die daar plaatsvinden. Dan steekt Petrus van wal – dat kon je wel aan hem overlaten – en dan gaat hij spreken. Maar waar heeft hij het de hele tijd over? Lees het maar na in Handelingen 2: over de opstanding. Pinksteren is gebaseerd op opstanding, op Pasen dus, om zo te zeggen.
Nu zijn we inmiddels bij de vijftigste dag aangekomen. Ik ga aan allerlei details voorbij en sla een aantal verzen gewoon over. Dan staat er in vers 21: "Op deze zelfde dag, de vijftigste dag, zult gij een oproep doen uitgaan en een heilige samenkomst hebben." Dat werpt meteen ook weer zijn licht vooruit op wat we lezen in Handelingen 2. Toen de Pinksterdag aanbrak – de vijftigste dag, de dag na de zevende sabbat – waren allen tezamen bijeen. Dat was precies ook wat de bedoeling was op die vijftigste dag. Gij zult een heilige samenkomst hebben en generlei slaafse arbeid verrichten. Dus ook op deze zondag, deze dag na de sabbat, zult gij geen slaafse arbeid verrichten. Ik vind dat prachtig; als je daar diep over nadenkt, begrijp je ook waarom. Als God handelt, dan verdraagt Hij geen mensenwerk. Dan is het: "Ik zal voor u strijden en jullie zullen stil zijn." Gewoon rust. God werkt.
Er is geen grotere verhindering voor het Evangelie dan dat eigen werk. Mensen die denken dat ze iets van zichzelf hebben, dat blokkeert je in je leven. Niet alleen om de waarheid te leren kennen, maar ook om uit die waarheid te leven. Als je denkt dat je het zelf moet doen... Ja, maar we moeten toch heiliger worden? De Bijbel zegt toch: "Wees heilig"? Mijn Bijbel zegt het niet. Misschien uw Bijbelvertaling wel: "Wees heilig." Maar weet u wat er staat? "Gij zult heilig zijn." Dat is een belofte. Als je een opdracht krijgt, dan word je aan het werk gezet, maar als je een belofte krijgt, dan zeg je: "Dank u wel, als dat zo is, geweldig!" "Gij zult heilig zijn" is een toezegging en een aanzegging van God. Hij zegt: "Dat geef ik je, Ik zal het doen."
Geen slaafse arbeid dus; het is een altoosdurende inzetting in al uw woonplaatsen voor uw geslachten. Wanneer gij de oogst van uw land binnenhaalt, dan zult gij de rand van uw veld bij uw oogst niet geheel afmaaien en wat van uw oogst is blijven liggen, zult gij niet oplezen. Dat zult gij voor de arme en de vreemdeling laten liggen; Ik ben de HERE uw God. Je kunt het boek Handelingen er zo naast leggen. Handelingen begint, in hoofdstuk 2 althans, met die Pinksterdag en daarmee wordt de toon gezet voor het hele boek. Dan wordt er een oogst binnengehaald: de oogst van het land, in wezen ook de oogst van Israël. De volkeren liggen al wel in het perspectief, maar eerst zou Israël weten wie de Messias is. En daarom is het ook zo dat op de Pinksterdag door Petrus gezegd wordt: "Dus moet het ganse huis Israël zekerlijk weten dat God Hem tot Here en tot Christus gemaakt heeft." Israël zou tot inzicht komen. De oogst van het land zou worden binnengehaald en dat is het boek Handelingen. Aan Israël wordt aangezegd en gepredikt dat Jezus Christus is opgestaan uit de doden en dat Hij de Levensvorst is.
Kijk het maar na in het boek Handelingen, met name hoofdstuk 3 is daar heel duidelijk over. Er wordt gepredikt dat als Israël tot geloof zou komen in de Messias, de Messias ook zou terugkeren naar de aarde en dan zouden alle beloften in vervulling gaan die in de profeten beschreven staan. Dan zal de bazuin gaan klinken, dan zal het Verzoendag worden voor Israël en dan zal het Loofhuttenfeest wereldwijd gevierd gaan worden. Heel het boek Handelingen is gecentreerd rond die vraag: "Zult Gij in deze tijd het koninkrijk voor Israël herstellen?" Maar we weten ook iets anders, en dat is dat er in het boek Handelingen opnieuw een afwijzing van Israël plaatsvindt. Israël struikelt opnieuw over de steen des aanstoots.
Dan komt er een andere apostel in het vizier, een dertiende apostel, en hij gaat geheimen vertellen. Hij gaat vertellen dat daar een hele goddelijke reden aan ten grondslag ligt: dat hun val, het feit dat ze het Evangelie opnieuw afwezen, de rijkdom van de heidenen is. Hun verwerping is de verzoening der wereld. Lees het maar na in Romeinen 11. Juist als Israël die boodschap afwijst in het boek Handelingen, vanaf de Pinksterdag, dan gaat God een omweg maken. Daar zitten een heleboel geheimenissen aan vast – verborgenheden die Paulus dan vertelt – over waarom God een omweg maakt. Hij komt uiteindelijk toch weer gewoon terug bij het volk Israël, want God laat namelijk nooit varen het werk van Zijn handen. Als God A zegt, dan zegt Hij ook B, en er gaat nooit iets mis. Hun val is de rijkdom van de heidenen en hun verwerping is de verzoening der wereld. Dat is de boodschap die vandaag verkondigd mag worden: de verzoening der wereld, Evangelie, genade, louter genade, zonder enig werk. Dat is de boodschap van vandaag, met het uitzicht dat het Koninkrijk straks gevestigd gaat worden, dat het Grote Verzoendag zal worden voor Israël en dat het Koninkrijk gevestigd zal worden in Jeruzalem. Daar zal de vrede en de gerechtigheid wereldwijd gestalte gaan krijgen.
Vandaag leven wij echter in die tussentijd, en dan moet je wezen bij de apostel Paulus die daar zoveel over te vertellen heeft. Ook wij hebben die Geest ontvangen als onderpand, zegt Efeziërs. Ieder die gelooft dat de Here Jezus Christus de Here is – dat wil zeggen dat God Hem uit de doden heeft doen opstaan – heeft die Geest. Hoe was het ook alweer? "Het is Uw Geest die mij doet zeggen: Jezus is de Heer." Dat is niet alleen maar een lied, maar het is ook precies wat Paulus schrijft in 1 Korinthiërs 12: "Niemand kan zeggen: 'Jezus is Here', dan door de Heilige Geest." Wij hebben die Geest ontvangen, dezelfde Geest die ooit Jezus uit de doden deed opstaan. Als je gelooft in Hem, is het werkelijk zo simpel. Moet je daar niks voor doen? Nee, niets.
Ten slotte Romeinen 15, als het gaat over die werking van de Geest. Denk daar niet gering over, over die Geest van God. Een heleboel mensen staren zich blind op Pinksteren en leggen, bijvoorbeeld bij pinksterconferenties, een grote nadruk op wat er ooit plaatsvond in Handelingen 2 en die demonstraties van tongentaal. Overigens is wat er vandaag voor tongentaal versleten wordt iets totaal anders. In Handelingen 2 lees ik dat het wonder plaatsvond dat zij hen allen hoorden in hun eigen taal.
...van de dader God spreken.
Moet je nu eens een keertje naar tongentaal luisteren, of naar wat voor tongentaal versleten wordt. Brabbeltaal, zo noemt men het zelf ook trouwens, hoor. En dan zeggen ze: "Ja, dat is een hemelse taal." In de Bijbel heeft het spreken in talen echter altijd te maken met concrete talen. Maar staar u daar nu niet blind op, op dat soort manifestaties. Alles vandaag is verborgen.
Maar die Geest van God die wij hebben ontvangen... De Geest van God komt niet over ons; dat gebeurde in Handelingen 2. Die Geest van God woont in ons. Wij worden op het moment dat we geloven... Efeze 1 vers 13: "Gelovende zijt gij verzegeld met de Geest der belofte, die een onderpand is van onze erfenis." Een aanbetaling.
We hebben die Geest ontvangen en dan staat er in Romeinen 15 wat dat allemaal bewerkt. Er staat: "De God nu van de hoop". Want God is de God van de hoop, van de verwachting. En die hoop is zo enorm groot, zo wereldwijd en zo ook onvoorwaardelijk. De God nu van de hoop vervulle u met louter vreugde en vrede in het geloof. Letterlijk staat er "in het geloof". Het gaat niet om uw geloof, maar het geloof. Om overvloedig te zijn in de hoop. En nu komt het: door de kracht van de Heilige Geest. In de NBG-vertaling staat dat dan zo: "door de kracht des Heilige Geestes". Maar u begrijpt wat het is: door de kracht van die Heilige Geest.
De kracht namelijk van die Geest die Jezus Christus ooit deed opstaan uit de doden. Die kracht die woont in ons. En die kracht is in staat, precies wat hier staat, om ons te vervullen met louter vreugde en vrede in het geloof. Om zelfs niet alleen vervuld te zijn, maar er zelfs van over te vloeien. En dat is Gods werk. Dat is een belofte. Daarom staat er ook bij: "in het geloof". Wie aanvaardt, wie gelooft dat God alles doet en dat God ook bij machte is dit te doen om je louter te vervullen met vreugde en vrede, die zal dit ervaren.
Want God is namelijk een God van hoop en van belofte. Hij eist niets. Alleen dat al, dan gaat er een last van je schouder, want er is rust. Je krijgt te maken met een God die om niet weggeeft, die zo'n enorme overvloed voor ons bestemd heeft. En inderdaad, dan ga je danken. Als je genade leert kennen, ga je danken. En dan zul je inderdaad steeds voller worden van die vreugde en vrede waar hier gesproken wordt door de kracht van de Heilige Geest.
UltimateGoodNews