▶ 00:00 Navolgers van God in de Efezebrief ↑ hoofdstukken

Een hele goede morgen allemaal, vrienden in Den Haag. Wat fijn, goed om jullie hier weer te mogen treffen. En ik wil jullie vanmorgen eens bepalen, op deze Vaderdag, bij onze grote God en Vader. Een aantal liederen sloten op voorhand al enorm aan bij datgene wat ik graag vanmorgen met jullie wil delen. En zoals je ziet op het plaatje wat hier achter mij geprojecteerd staat, is het thema ontleend aan de eerste twee verzen van de brief die Paulus ooit schreef aan de Efeziërs: het vijfde hoofdstuk, de eerste twee verzen.

Laten we daar gewoon eens naartoe gaan en de zinnen ontleden. Want dat geldt in het algemeen voor de Bijbelse boodschap, de Schriften. Die zijn soms heel compact, en dat wil zeggen: er staat zoveel in. Dan is het heel erg nuttig om het allemaal zeer nauwkeurig te lezen; zin voor zin, zinsdeel voor zinsdeel en soms zelfs woord voor woord. Nou, dat laatste gaan we vanmorgen niet helemaal doen, maar we gaan toch eens eventjes de loep leggen op dat wat Paulus ooit vanuit de gevangenis optekende. Dat het niet het begin is van de brief, blijkt al meteen uit de eerste zinsnede, want daar staat: "Wordt dan navolgers van God."

Ja, dat woordje 'dan', dat is een conclusie. Dat betekent dat hij voortborduurt op datgene wat hij zojuist of in het voorgaande naar voren had gebracht. Je kunt alleen maar een navolger van God zijn... en dat is heel aardig: het Griekse woord daarvoor, daarvan is ons woordje 'imiteren' afgeleid. Dat betekent dus eigenlijk nabootsen. Imiteren is van origine een Grieks woord en dat is het woord dat hier gebruikt wordt. Hij zegt: "Word dan navolgers van God." Ja, dat kan uiteraard alleen als je weet wie God is en hoe Hij handelt, hoe Hij zich presenteert. En dat had hij dus ook in het voorgaande gezegd. Vandaar dat hij zegt: "Word dan navolgers", dat wil zeggen: op basis van wat ik zojuist allemaal heb geschreven.

Deze brief is een geweldig hoogtepunt, dat durf ik rustig zo te zeggen. In heel Paulus' oeuvre, als ik het even zo deftig mag uitdrukken. Want het is ook één van de sluitstenen in zijn hele bediening. Vanuit de gevangenis daar in Rome schrijft hij dit. Grote hoogte. Ik heb ooit een boekje over deze brief mogen schrijven en dat heeft als titel 'Ongekende Hoogte'. Dat heeft te maken met het feit dat hij schrijft vanuit het perspectief dat wij in Christus geplaatst zijn daar waar Hij – dat wil zeggen, zo rekent God – daar waar Hij nu is. Boven alle overheid en gezag; een toppositie, weliswaar verborgen, maar dat neemt niet weg: daar is Hij. En wij worden in Hem – ik bedoel dat uitroepsel wat vandaag verzameld wordt – gerekend en geplaatst als zo’n nauwe eenheid als hoofd en lichaam vormen.

Ja, zo wordt teruggekeken op de voorgaande aionen. Aion is zo'n term die heel dikwijls in deze brief gebruikt wordt. Helaas wordt dat in de vertalingen vaak weggemoffeld met 'eeuwigheid' en dergelijke, maar het zijn echt wereldtijdperken. Paulus spreekt over de voorgaande aionen; dat God ons al vóór de nederwerping van de wereld heeft uitgekozen en een plan heeft. Hoe staat het in Efeze 1 vers 11? Naar het voornemen van de aion. Voordat God de wereldtijdperken van start liet gaan, had Hij al een plan. En dat plan omvat heel Zijn schepping en ieder schepsel. Hij is degene die alles voortbracht en in die zin dus ook een Vader is.

Zijn vaderschap heeft heel veel relaties, dat wil zeggen: het heeft heel veel facetten. Maar vaderschap betekent in ieder geval ook dat Hij de Schepper is, degene uit wie alle dingen voortkomen. Zo spreekt de Bijbel daar ook over. Hij is de Vader en daarom ook degene die zorgdraagt voor dat wat Hij gecreëerd heeft. Het werk van Zijn handen, dat Hij ook niet kan laten gaan. Dat spreekt dus over Zijn trouw en over Zijn liefde. Als ik het trouwens helemaal eventjes heel direct zou bekijken...

▶ 05:47 Genade Bewijzen: God Maakt van Elke Min een Plus ↑ hoofdstukken

Als Paulus zegt: "Word dan navolgers van God", dan slaat dat op het direct voorafgaande: vers 32 van het vorige hoofdstuk. Hoofdstuk 5 vers 1 is weliswaar het eerste vers van een nieuw hoofdstuk, maar als je kijkt naar wat er vlak voor staat, dan zie je dat Paulus zegt: "Bewijst elkaar genade." Helaas staat er in de meeste vertalingen: "vergeeft elkaar indien de een tegen de ander een grief heeft". Maar er staat niet 'vergeven', er staat: 'bewijs genade'. Ik zeg niet dat dat een tegenstelling is, ik zeg alleen dat genade bewijzen nog veel verder gaat. Vergeven wil zeggen dat je het de ander niet aanrekent of toerekent, maar genade bewijzen wil zeggen dat wanneer je een grief hebt, wanneer er dingen zijn die je de ander verwijt – terecht of onterecht, dat maakt niet uit – je elkaar genade bewijst. Dat wil zeggen: maak de ander blij. Want genade betekent 'vreugde om niet'.

Laten we wel wezen: mensen zijn dikwijls zo boos om niet. Of ze zijn chagrijnig om niet. Waarom ben je in die stemming? Als dat negatief is en het gezicht staat heel lang op onweer, dan wordt de vraag aan jou gesteld of jij stelt die vraag aan een ander: "Waarom?" Het antwoord is dan vaak: "Weet ik niet, zomaar." Ik bedoel, een mens kan dus om niet chagrijnig wezen, zonder dat je een reden kunt aanwijzen. Maar het geweldige is nu eenmaal: als je de genade van God hebt leren kennen, dan geeft dat vreugde om niet. Zonder dat er een specifieke aanleiding is, is daar een bron van vreugde die er altijd is. Omdat er een God is die alles in Zijn hand heeft, bij wie nooit iets misgaat en die alles tot een goed einde gaat brengen.

Gisteren werd er door Jonathan al even gerefereerd aan de begrafenis van Daniel, die hier in het verleden ook dikwijls kwam. Gerard vertelde daar wat het evangelie, de blijde tijding van God is, maar daarna sprak er nog een goede vriend van Daniel, Art, namens de vriendengroep. Die vriendengroep noemde zichzelf de 'Positivos', refererend aan het cabaret van Koot en Bie. Maar eigenlijk gaat het veel verder, want die groep dacht heel positief. En waarom? Wel, ze kennen een God die van elke min een plus maakt. Dat is de wijze waarop ik het zelf ook graag formuleer; ik houd ervan om het zo te zeggen. Voor God bestaan er geen minnen. Er bestaan alleen plussen die nog niet af zijn.

Als je zo tegen de dingen aankijkt in de wereld... ik bedoel, we kunnen allemaal minnen genoeg aanwijzen. Als het niet in het grote wereldgebeuren is, dan is het wel in je eigen persoonlijke leven of in je nabije omgeving. Minnen genoeg. En als je je dan bewust wordt van het feit – en dit is geen gevoel, het is een feit – dat er Eén is die alles een plaats geeft en een plek toewijst, bij wie nooit iets tevergeefs plaatsvindt, wel, als je Hem kent, dan weet je dus: die min wordt een plus. Hij ziet die plus al. Die min is slechts een tijdelijk fenomeen; het zal blijken een plus te zijn. Kijk, als je zo kijkt, dan is dat niet zomaar een 'tsjakka-gevoel' of een uitspraak van Emile Ratelband in de trant van: "Je moet het gewoon positief bekijken." Nee, dit is geen truc of peptalk. Dit is een wetenschap: Hij maakt alle minnen tot plussen. Of zal ik het zeggen met de woorden van Jozef destijds: "Jullie hadden wel kwaad tegen mij gedacht, maar God heeft het allemaal ten goede bedacht." De minnen worden plussen. Kijk, zo is het.

Dat geldt ook voor de wijze waarop je dan mag leven met elkaar als gelovigen onderling, maar ook gewoon in het dagelijks leven, in het gezinsleven, in het huwelijk of onder collega's: indien de een tegen de ander een grief heeft en je mag die genade kennen, bewijs dan genade en maak de ander blij. En weet u wat erachter staat? "Zoals God in Christus jullie genade bewezen heeft, doe dat evenzo." En dan staat er in vers 1 – ik had er eigenlijk mee moeten beginnen terwijl ik erover sprak: "Word dan", met deze wetenschap, "navolgers van God." Dat wil zeggen: doe dat nu net zo. Leef zoals God ons bejegent en blij maakt. Om niet, dat wil zeggen zonder dat wij daarvoor eerst een prestatie leveren. Nee, Hij doet dat. Hij is goed. En als er dan grieven of verwijten zijn, overlaad de ander dan, net als God, met Zijn goedheid en maak de ander zo blij. Dat vind ik geweldig: om zo'n God te kennen en vervolgens in Zijn voetstappen te wandelen. Want dat is wat een navolger toch is: iemand die de weg die God gaat nabootst en die weg volgt.

▶ 11:35 Als Geliefde Kinderen: het Fundament van Gods Vaderschap ↑ hoofdstukken

Ja, als geliefde kinderen. Een kind weet zich geliefd. Terwijl ik het zeg, denk ik dat ik daar eigenlijk wel eventjes een aantekening bij moet maken. Namelijk: normaal gesproken. Want ik weet maar al te goed dat daar ook nogal wat – veel te veel – uitzonderingen op zijn van kinderen die zich niet geliefd weten. Maar normaal gesproken is dat wel zo. Onze dochter werkt bij Veilig Thuis en daar horen we vaak verhalen van kinderen waarbij het dus niet veilig thuis is. En dan mag zij optreden en horen we wat voor dingen er allemaal niet kunnen plaatsvinden. Maar normaal, zo bedoel ik het. Kijk, een vader en een moeder houden van hun kind. Waarom? Niet omdat het een knap kind is of een mooi kind is. Ook niet omdat het kind goed presteert.

Nee, de echte liefde – en dit woord wat hier staat als ‘geliefde’, het woord waar het van afgeleid is, ik kom daar straks op terug – dat is Agapé. U hebt vast wel eens vaker daar een toelichting op gehoord, maar ik vind het zo belangrijk om dat goed te realiseren. Agapé, dat is onvoorwaardelijke liefde. De liefde die een vader en een moeder hebben voor hun kind is een prachtig voorbeeld in de wereld, gewoon in onze schepping, van Agapé. Waarom? Omdat we allemaal wel aanvoelen en beseffen dat een ouder – vader en moeder – van hun kind houdt ongeacht hoe het kind eruitziet of hoe het zich gedraagt. Het blijft je kind en als zodanig heb je het lief. Dat kan je ook nooit meer ongedaan maken. Dat is dus dat onvoorwaardelijke: je hebt het lief gewoon omdat het je kind is. Het komt uit je voort.

Kijk, dan hebben we het weer over waar ik het zojuist had: vaderschap. Ik herinner mij dat ik een eerdere keer, ik denk twee of drie jaar geleden, hier ook mocht spreken op Vaderdag. Toen heb ik het gehad over Efeze 3 vers 15. Daar wordt gezegd – dat is een gebed waar Paulus mee aanvangt – dat hij zijn knieën buigt voor de Vader naar wie elk... ook dan wordt het vaak verkeerd vertaald, maar er staat letterlijk: naar wie elk vaderschap vernoemd wordt. Patriarchaat, zoiets staat er eigenlijk. Dat wil zeggen dat elk vaderschap dat we hier kennen, in feite een reflectie is van de echte Vader. Het is dus niet omgekeerd, zoals vaak gedacht wordt: dat we God ‘Vader’ noemen omdat wij hier vaderschap kennen en dat een mooie metafoor is die we op God projecteren. Nee, het is omgekeerd. Hij is de echte Vader en het vaderschap dat wij hier kennen is een schaduw, een projectie of een type van het origineel.

Hij is de Vader in allerlei opzichten. Ik zei het zojuist al even, maar in de meest brede, fundamentele zin is Hij de Vader van heel Zijn schepping. Het komt uit Hem voort. En waarom? Ik blijf het ook zo logisch vinden. Waarom houdt God van deze schepping? Dat is niet vanwege de prestaties – ik zou bijna zeggen: ondanks de prestaties. God houdt van deze schepping omdat het Zijn schepping is. Het komt uit Hem voort. Hij is de Bedenker van alles, Hij is de Creator van alles, Hij is de Bron van alles en daarop is Zijn liefde gebaseerd. Dat is iets waar je werkelijk op kunt staan en wat nooit verandert. Dat vind ik zo geweldig. Het heeft dus niets te maken met onze prestaties.

Wanneer Paulus zegt: "Wordt dan navolgers van God als geliefde kinderen", dan wil dat zeggen dat wij kinderen van Hem zijn. Ook nog in een ander opzicht, namelijk dat wij het nieuwe leven uit Hem ontvangen hebben. Dat is nog een heel bijzondere vorm. Maar hoe dan ook, Hij is onze God en we weten ons geliefd. We weten het; dat is geen gevoel, dat weten wij. En zo is de normale gang van zaken: als je eenmaal weet wie God is – de Vader, de Plaatser. ‘God’ betekent eigenlijk ‘Theos’ en ‘Theos’ betekent eigenlijk ‘plaatsen’: degene die alles een plek toewijst. Maar Hij is de Vader. Als je dat weet, dan verandert dat je denken. En als het je denken van binnenuit verandert, dan ga je dat beseffen en ga je ook anders tegen de dingen aankijken. Dat betekent ook dat je leven anders wordt.

Ik refereer hier aan die laatste aantekening op de dia: een kind volgt niet primair instructies. Dat weten we allemaal. Als je een ouder bent, dan weet je dat het zo niet werkt. Het zou wel mooi zijn als je tegen je kind zegt "doe dat" en dat ze het dan doen, maar zo werkt het meestal niet. Maar er is een laag daaronder die daar nog bovenuit gaat. Dat klinkt een beetje vreemd, maar dat basale is nog veel fundamenteler en belangrijker: een kind volgt het voorbeeld van de ouders. Ik zeg wel eens: ouders moeten geen voorbeeld voor hun kinderen zijn, maar ze zijn een voorbeeld van hun kinderen. Want hoe dan ook, het kind imiteert de ouders. Dat is trouwens ook een waarschuwing, want het betekent namelijk dat allerlei gedrag waarvan je zelf weet dat het niet oké is... wees erop bedacht dat, zeker hoe kleiner de kinderen zijn, hoe sterker de invloed daarvan is.

Dus ja, een kind volgt inderdaad. Als hier staat: "Wordt dan navolgers van God als geliefde kinderen", en je bent inderdaad een kind van Hem en je weet je geliefd, dan is het een automatisme. Het is een logica die volgt. Het heeft dus niet te maken met "je moet dit of dat". Je weet: zo is Vader, zo is mijn God. Zo is de God van deze schepping en zo zijn de dingen. En dat je zo ook gaat kijken en denken, en zo ook gaat leven als geliefde kinderen. En daar staat dan ook achter: "en wandelt in liefde". Dat woordje ‘en’ betekent hier denk ik niet zozeer een optelsom of een volgende instructie; het betekent eigenlijk ‘namelijk’. Namelijk: wandelt in liefde. Ik stipte het al even aan, maar ik wil dat nu graag toch nog eventjes wat uitvergroten.

▶ 19:08 Eros, Fileo en Agape: Liefde Is een Onvoorwaardelijke Daad ↑ hoofdstukken

Want hier staat het woordje wat ik al noemde: agapé. Dat is in het Grieks heel interessant, want er zijn verschillende woorden die wij allemaal 'liefde' noemen, maar die in het Grieks andere begrippen zijn. Laat ik de eerste noemen – dat Griekse woord komen we in de Bijbel overigens niet tegen, maar het is wel erg bekend en we kennen het allemaal: eros. Wat is eros? Ons woord erotiek is daarvan afgeleid. Het is de lichamelijke aantrekkingskracht tussen de geslachten. Dat is lichamelijke aantrekking; een goddelijk bedenksel. Hij heeft dat zo gemaakt. God schiep de mens mannelijk en vrouwelijk en als magneten trekt dat zich naar elkaar toe. Maar goed, dat is eros.

Er is nog een ander woord, en dat gaat niet over het lichamelijke, maar dat is phileo. Dat is ook aantrekkingskracht, maar dan op basis van de eigenschappen van iets of van iemand. We kennen in onze taal heel veel woorden die daarmee verband houden. Denk aan een filantroop; dat is afgeleid van het Griekse phileo. Een filantroop is iemand die houdt van mensen, die zich daartoe aangetrokken voelt of genegenheid heeft voor mensen. Het kan ook voor dingen zijn; dat je gek bent op postzegels en dan ben je een filatelist. Je hebt heel veel 'fielen'. Een bibliofiel is een liefhebber van boeken in het algemeen. En iemand die gek is op alles wat met Engels te maken heeft, is een anglofiel. Iemand die gek is op alles wat Duits is, is een germanofiel. En iemand die gek is op alles wat Frans is, is een frankofiel. Je hebt zoveel 'fielen' – u dacht natuurlijk nog aan homofiel, heterofiel, pedofiel of gerontofiel. Er zijn zoveel woorden die allemaal met dat phileo te maken hebben. Dat heeft te maken met die aantrekkingskracht, maar altijd op basis van iets in die ander. Je voelt je daartoe aangetrokken. Niet iedereen is een bibliofiel; sommige mensen moeten er niet aan denken. Of neem de filatelist: de meeste mensen zeggen: "Goh, wat heb je daar een leuke hobby aan", maar daarin zijn mensen verschillend. Het heeft te maken met wat je gewoon leuk of mooi vindt. Het gaat misschien nog veel dieper, maar in ieder geval heeft het te maken met iets wat jou aantrekt in de ander.

En dan is daar het woordje liefde dat hier gebruikt wordt, en wat heel dikwijls in de brieven gebruikt wordt: agapé. Agapé is niet liefde op basis van lichamelijke aantrekkingskracht en ook geen genegenheid op basis van eigenschappen van de ander. Het is liefde 'om niet'. Onvoorwaardelijk, dat is het namelijk ook. 'Om niet' betekent genade. Het is liefde, ook als de ander jouw bewijzen niet waardeert; daar heeft agapé helemaal niets mee te maken. Ik moet hier een heel belangrijk onderscheid maken. Wij spreken vaak over 'lief vinden'. Dat is phileo. Als je iemand lief vindt, waardeer je de eigenschappen van de ander omdat hij zich zo of zo gedraagt. Maar agapé-liefde is niet 'lief vinden', het is 'liefhebben'. Dat is een wereld van verschil. Ik zeg niet dat het een tegenstelling is, want je kunt iemand liefhebben en ook lief vinden, maar liefhebben is onvoorwaardelijk. Zelfs als je de ander niet lief vindt, kun je de ander liefhebben.

Dat is dus geen gevoel. Als je daar wat meer bij bepaald wordt, dan triggert je dat. Want tegenwoordig – en dat is niet nieuw, maar het hangt in de lucht – is het de geest van deze tijd: alles is gevoel. Elke liefde wordt gezien als een gevoel. En dan zegt men: "Ja, de liefde is over." Wat ze dan bedoelen, is dat het gevoel weg is. "Ik heb niks meer met die ander, dus zetten we er maar een punt achter, want liefde is een gevoel." Dat is een heel 'Valentijns-idee': roze wolken, we hebben het zo leuk samen. Dat is prachtig als dat in een relatie inderdaad ook aanwezig is, dat 'lief vinden'. Maar als dat de basis is, dan geef ik er eigenlijk geen fluit voor. Liefde is in de Bijbel geen gevoel, maar een daad. God heeft deze wereld lief. Niet omdat Hij ons lief vindt, maar Hij heeft ons lief, onvoorwaardelijk en wat we ook doen.

Het is trouwens heel apart dat Paulus juist in ditzelfde Bijbelhoofdstuk even later gaat uitweiden over het huwelijk. Dan gebruikt hij ook iedere keer weer dat woordje agapé. Hij zegt dat ieder – en de man wordt aangesproken – zijn eigen vrouw zo moet liefhebben als zichzelf. De gedachte is dat zij één vlees zijn, opdat de vrouw de man zou 'vrezen', dat wil zeggen: ontzag zou hebben. Ontzag? Ja, dat moet ik trouwens ook zo zeggen. Hoezo ontzag? Wel, omdat die man zijn vrouw onvoorwaardelijk liefheeft. Ik kan het nog sterker zeggen: agapé bewijst zich juist wanneer dat 'lief vinden' er niet meer is. Juist dan kun je bewijzen dat je die ander echt liefhebt. Wat er ook gebeurt, die liefde is niet kapot te krijgen. Zo is het ook met de liefde van God; die is niet kapot te krijgen, wat je ook doet. Dat is ook waarin we in het huwelijk mogen wandelen. In ieder geval hoort de man voorop te gaan. U hoort al, ik praat niet genderneutraal, maar dat doet de Bijbel ook niet. God is een Vader; uit Hem komen de dingen voort. Hij is de Schepper. De schepping is vrouwelijk. De Schepper geeft, de schepping ontvangt. De Schepper gaat voorop en zoals God garant staat voor deze schepping, zo mag de man – en ik zeg 'mag', want het is een voorrecht en de bedoeling – voor zijn vrouw en daarmee ook voor zijn kinderen zorgen, los van elk gevoel.

Dit is zo essentieel, want dat verandert namelijk niet. Echte liefde, ook in de Bijbelse zin van een gezin, is gebaseerd op agapé. Als de gevoelens er zijn: prijs God, prachtig! Als ze er niet zijn: prijs God ook, want die liefde houdt stand. Ze is niet kapot te krijgen en het is geweldig als je daarin mag wandelen. Wandelt in die liefde, zoals ook Christus ons liefheeft. In 2 Korinthe 5 vers 14 staat daar een prachtige uiteenzetting. Ik noem één vers, want daar staat: "De liefde van Christus dringt ons." Niet 'dwingt' ons, maar dringt ons van binnenuit. Er staat letterlijk 'oordelende', dat wil zeggen: tot dit oordeel gekomen zijnde, dat Eén voor allen stierf. Daarmee is er iets ten einde gekomen en een heel nieuw begin gemaakt.

Kijk, Eén stierf voor allen. Als je zou spreken over het sterven van Jezus, het sterven van Christus op Golgotha, dan is dat eigenlijk een daad van vijandschap. Hij stierf door allen. De wereld als geheel, de Romeinse overheid, het Joodse volk – de wereld sloeg Hem aan het kruis. Hij stierf door allen, maar juist toen de wereld zijn vijandschap en haat bewees, bewees Hij juist Zijn liefde.

Want Hij stierf voor die wereld die Gods Zoon aan het kruis bracht. Diezelfde wereld, daarvan zegt God: "Ik hou van jullie en Ik ga jullie het leven geven." Dus terwijl juist op het moment dat de vijandschap en de haat het meest aan het licht traden, zegt God: "En nu bewijs ik Mijn liefde, want voor jullie moordenaars ga Ik het leven geven." En dan bedoel ik LEVEN met allemaal hoofdletters, namelijk het opstandingsleven.

Nou, dat is liefde. Dat is de liefde Gods in Christus. Dat wil zeggen: de liefde die God bewezen heeft in Christus. En dit is ook het bewijs dat Gods liefde onvoorwaardelijk is. Die is dus echt niet kapot te krijgen. Al slaan ze God zo naar het kruis, als God zegt: "Ik hou van je en Ik ga het met jou en met jullie allemaal welmaken." Op Zijn tijd, op Zijn wijze, maar dat is onvoorwaardelijke liefde.

Paulus zegt trouwens in dezezelfde brief ook dat we zouden kennen – waar ik zojuist al uit citeerde, uit dat gebed dat hij bidt in Efeze 3 – "en te kennen de liefde van Christus die de kennis overtreft". Dat wil zeggen: je kunt het naderen en je kunt erover nadenken en het kennen, en tegelijkertijd... Het is net alsof je met een bekertje naar de oceaan of naar de zee gaat. Dat bekertje kun je vullen met de zee, maar de zee zit niet in dat bekertje. Hij is weliswaar daarmee vervuld, maar het is zo groot, het overtreft alles, dat is duidelijk. Nou, dat is de liefde Gods in Christus.

Er staat ook bij: "Wandelt in de liefde zoals ook Christus ons liefheeft." Trouwens, aorist is gewoon als feit, ongeacht wanneer. En Zichzelf, dat wil zeggen: Christus heeft Zichzelf overgeleverd ten behoeve van ons als offergave en slachtoffer aan God tot een welriekende geur. Dit is het bewijs van Gods liefde, of van de liefde die God bewezen heeft in Christus. En daarmee dus de liefde van Christus.

Hij gaf Zichzelf over, Hij heeft Zichzelf overgeleverd en laten kruisigen. Hij is niet weggegaan. En dat deed Hij ten behoeve van ons. En er staat bij: "als offergave en slachtoffer aan God tot een welriekende geur". Nou moet ik iets rechtzetten.

▶ 31:41 Het Kruis Ontleed: het Wezenlijke Verschil Tussen Slachting en Offer ↑ hoofdstukken

We hadden het zojuist over liefde en de misverstanden rond dat begrip. Maar er bestaat ook een groot misverstand als het gaat over het offer van Christus. In de theologie en in de prediking wordt er vrijwel standaard altijd verwezen naar het kruis. En dat is half goed, en daarmee fout.

Kijk, u kent in de Bijbel het fenomeen van het Oude Verbond. Al voordat de wet gegeven werd, werden er offers gebracht. Een dier werd geslacht en na de slachting werd het vervolgens geofferd. Maar dat moet je goed begrijpen: de slachting is een type. In feite was dat altijd al een vooruitwijzing naar de komst van het volmaakte Lam van God. Een offerdier moest inderdaad gaaf zijn, er mocht geen gebrek aan zijn. Het moest een gaaf, mannelijk dier wezen en dat werd dan geslacht. Welnu, dat is een heenwijzing naar het kruis van Golgotha, wat tweeduizend jaar geleden is gebeurd.

Dat is de slachting. Maar is dat het offer? Nee, absoluut niet. Hij werd geslacht om een offer te worden. Het offer is namelijk wat daarop volgt. Nadat een dier geslacht werd, werd het vervolgens verhoogd; het rees in rook op tot God. En daar staat in dat verband altijd bij: tot een welriekende reuk.

De slachting spreekt inderdaad van het kruis van Golgotha. Daar werd Hij, het Lam van God, geslacht. Trouwens ook precies op de dag dat het Pascha, het offer bij uitstek, geslacht moest worden. Precies op de juiste datum, zelfs op het juiste uur. En wat gebeurde er daarna? Drie dagen later werd Hij verhoogd en rees Hij op voor God. Dat is het offer! Het offer van Christus is dus niet Zijn kruisiging, dat is Zijn slachting. Het offer is toen Hij opstond uit de dood, werd verhoogd en verrees. Ja, dat is een mooi werkwoord in dit verband. Toen Hij verrees uit het graf, dat is het offer aan God.

Het woord slachtoffer bestaat uit twee delen: de slachting en het offer. Het ene verwijst naar het kruis, naar Zijn sterven. Het andere verwijst naar dat wat er daarna gebeurde. En daar gaat het om; dat is voor God de welriekende reuk. Waarom stierf de Heere Jezus? We lazen net: één stierf voor allen. Maar waarom dan? Hoezo dan? Wel, Hij stierf voor de wereld om aan de hele mensheid, die bestaat uit stervelingen die bezig zijn dood te gaan, het leven te geven. Onvoorwaardelijk. Dat is die welriekende geur, dat is de offerande: het nieuwe leven.

De Heere Jezus Christus stierf om op te kunnen staan uit de doden. Als Hij niet was gestorven, hoe zou Hij dan ooit kunnen opstaan? Dus Zijn sterven was de absolute voorwaarde. Dat was niet het einddoel, nee, dat was een noodzakelijke voorwaarde om het leven te kunnen geven. En dan begrijp je ook: Hij gaf Zichzelf. Dat is Gods bewijs van liefde, als offergave en slachtoffer aan God. Er is geen beter en meer solide bewijs van Gods agapé-liefde dan het kruis van Golgotha. Hij stierf door de wereld, maar ook voor diezelfde wereld. En die wereld, met al die miljarden stervelingen, gaat het leven krijgen. Zoals in Adam allen sterven, zo zullen op dezelfde wijze in Christus, de Opgewekte, allen levend worden gemaakt. Ieder in zijn eigen rangorde, dat wel. Het is geweldig als je bij de eerstelingen mag behoren, die groep die God vandaag tot Zich verzamelt.

Het is zo geweldig dat Gods liefde deze hele wereld omvat. Dat is een boodschap, een mededeling. Het is prachtig dat je mag staan op die rotsgrond en dat we daarin ook elke dag mogen wandelen, zodat het een logica wordt: navolgers van God. God kijkt zo naar de wereld en God handelt zo met de wereld. En dat is helemaal niet soetsappig, daar had ik het net al over. Dat is geen gevoel, dat is een daad. Hij bewijst het.

Ik vind het zo geweldig om in die liefde, in welke verhouding je ook staat, dagelijks te mogen wandelen. Dat is trouwens ook weer die welriekende geur, omdat het spreekt van het nieuwe leven. Dat is werkelijk een blijde tijding. Gerard heeft dat gisteren prachtig uiteengezet tijdens de begrafenis. Hij zei toen ook nog dat de naam Daniël letterlijk betekent: God is Rechter. En dat betekent: God zet alles recht. Hij doet recht, Hij zet recht en Hij brengt ook weer alles terecht. Wat een God! Wat een God, om in die liefde te mogen wandelen, elke dag van ons bestaan.