▶ 00:00 Introductie: de Actualiteit van de Islam en het Laatste Wereldrijk ↑ hoofdstukken

Ook van mijn kant een hele goede morgen toegewenst, beste vrienden, dames en heren, broeders en zusters, jongens en meisjes. Het zal de meesten niet ontgaan zijn dat deze studiedag – wat een vrij groot woord is, want het zijn een tweetal bijeenkomsten die we hier vandaag zullen hebben – buitengewoon actueel is. Daarmee zeg ik echt helemaal niets te veel. Dat geldt met name voor dat laatste woord waar we vanmiddag bij stil zullen staan, namelijk de islam. Het is een onderwerp waar geen dag voorbijgaat zonder dat je daarover leest in het nieuws of dat het een onderwerp van gesprek is in de samenleving. Altijd weer opnieuw: de islamisering van Nederland. Ik noem maar een thema wat bij bepaalde politieke partijen erg populair is, of in elk geval een 'hot item', nietwaar?

Welnu, waar we ons vanmorgen mee willen bezighouden – en trouwens vanmiddag ook – is het laatste wereldrijk zoals de Bijbel dat beschrijft. Ik moet erbij zeggen, maar dat zal ik straks nog wel aantonen of wat nader toelichten, dat dit niet een al te precies woordgebruik is. Het heeft dus echt enige toelichting nodig. Maar wat betreft 'het laatste wereldrijk en de islam' zou u kunnen zeggen: hoe kun je daar in vredesnaam een onderwerp voor een bijbelstudie van maken? In mijn Bijbeltje kom ik de islam immers nooit tegen.

Nou, daar is wat voor te zeggen, maar ik zal u tevens nog wat anders vertellen. Als we het vanmorgen gaan hebben over het laatste wereldrijk zoals de Bijbel dat beschrijft – want dat is vooral het thema van deze ochtendsamenkomst – en over de vraag waar dat met name gelokaliseerd moet worden, waar dat gezocht moet worden en waar zich dat bevindt, en bovendien over de rol die dat wereldrijk zal spelen volgens de Bijbelse profetie, dan blijkt dat perfect te beantwoorden aan dat wat de islam ook aan verwachtingen heeft. Dat is met name hetgeen wat we vanmiddag wat nader willen bezien. Het is buitengewoon actueel, en laat ik om te beginnen eens iets anders zeggen.

▶ 02:42 Leven in Profetische Tijden: de Opstanding van Israël Na Twee Dagen ↑ hoofdstukken

Even ter introductie: wij leven in heel unieke tijden. Nu kun je natuurlijk verdedigen dat elke tijd in bepaald opzicht uniek is. Je kunt het ook vanuit een bepaald gezichtspunt bekijken en zeggen dat we de laatste decennia een geweldige vlucht hebben gezien van de informatie- en communicatietechnologie die het hele aanzien van de wereld veranderd heeft. Dat is allemaal waar, maar dat was nou net niet het onderwerp waar ik het vanmorgen over wil hebben. Ik wil spreken over de unieke tijd die wij in Bijbels opzicht beleven. Laat ik een aantal dingen noemen die voor sommigen misschien bekend zijn en voor anderen volstrekt onbekend, maar waar nodig zal ik het in elk geval enigszins toelichten.

We leven nu aan het einde van een periode van tweeduizend jaar. Dat wil zeggen, in Bijbelse termen: aan het einde van een periode van twee dagen. Want zo rekent God. De Bijbel zegt dat Israël gedurende een periode van twee dagen... en dat is een hele cryptische manier van formuleren die later door de apostel Petrus – en trouwens, in de Psalmen vinden we het ook al – uitgelegd wordt. Namelijk dat wat voor de Heer één dag is, duizend jaar is. Voor Hem is één dag als duizend jaar en omgekeerd: duizend jaar voor de mens is één dag voor Hem. Het heeft alles te maken met wat de Bijbelse profetie ook zegt: dat Israël zich gedurende een periode van twee dagen in het graf van de volkerenwereld zou bevinden, maar ten derde dage zou opstaan uit de doden en nieuw leven zou ontvangen. Wat zal hun opstanding, zegt de apostel Paulus in Romeinen 11, anders wezen dan leven uit de doden?

Dat herstel, dat herleven van Israël, zal plaatsvinden op de derde dag. Daarbij realiseert u zich natuurlijk meteen dat de derde dag uitgerekend altijd de dag is van opstanding en van nieuw leven op alle mogelijke manieren in de Bijbel. We denken daarbij natuurlijk in de eerste plaats aan de opstanding van de Heere Jezus Christus, die ook plaatsvond op de derde dag. Maar ook op de natie Israël is iets soortgelijks van toepassing, alleen praten we dan op een ander niveau. Niet over dagen van vierentwintig uur of etmalen... ik zat even te aarzelen, want de Bijbel kent eigenlijk geen dagen van vierentwintig uur, maar goed: geen perioden van vierentwintig uur, maar perioden van duizend jaar, twee millennia. Aan het einde van die twee millennia zou niet alleen Israël tot nieuw leven komen, maar bovendien zou de Heere ook terugkeren. U vindt dat allemaal in Hosea 6 heel expliciet zo beschreven.

Wij leven dus in heel markante tijden. Zonder dat nu allemaal op het jaar of zelfs maar het decennium nauwkeurig terug te rekenen – wat trouwens niet eens kan – moeten we in elk geval inzien dat wij momenteel deze periode beleven: het einde van die twee millennia. Het is nog even en het is inderdaad precies tweeduizend jaar geleden dat de Heere Jezus opstond uit de doden, ten hemel voer en naar Zijn plaats ging daarboven. Inmiddels wordt Hij niet meer gezien, maar Hij komt weer tevoorschijn. Dat kan niet missen; dat is zojuist ook al even door mijn broer naar voren gebracht. Dat kan niet missen.

Bovendien, en dat had je ook precies mogen verwachten: sinds 1948 is daar weer een Joodse staat. En dat niet alleen, het blijkt dagelijks voorpaginanieuws te zijn. Het staat in het brandpunt van de wereldbelangstelling. Eigenlijk is de hele wereldpolitiek op de een of andere manier gekoppeld aan die staat en alles wat daar plaatsvindt. Precies wat we hadden mogen verwachten zo aan het einde van die twee millennia: een hele reconstructie van datgene waarvan de profeten hebben gesproken. Dat is inderdaad gaan gebeuren en inmiddels is het alweer ruim zestig jaar geleden dat de Joodse staat opgericht werd. Tot op de dag van vandaag is daar zoveel tumult om. Je kunt rustig zeggen dat bijvoorbeeld de vele oorlogen en de hele 'war on terrorism', zoals de Amerikanen daarover spreken, allemaal te herleiden zijn tot dat piepkleine landje daar in het Midden-Oosten. Je hoeft helemaal niet zoveel stappen te zetten om een relatie te leggen tussen het een en het ander.

Dan hebben we ook nog de gebeurtenissen sinds de Zesdaagse Oorlog in het Midden-Oosten, toen in 1967 ook Jeruzalem weer in Joodse handen kwam. Voor hoelang mag je je afvragen, maar daar gaan we het vandaag ook nog over hebben. Jeruzalem is weer in Joodse handen en daarmee is de verwachting binnen de Joodse wereld enorm gegroeid en gestimuleerd: de verwachting dat de komst van de Messias, die zij nog steeds verwachten, op handen is. Wat zij natuurlijk vooral verlangen, is de herbouw van de tempel. Wanneer gaat dat gebeuren? Alles ligt al helemaal klaar.

Het eigenaardige is – en dat zeg ik er even tussendoor – dat terwijl wij als Bijbelgelovigen de Schriften geloven en weten welke dingen op handen zijn, wij de profeten geloven en weten dat de terugkeer van de Heere Jezus Christus niet lang meer op zich kan laten wachten, de verwachting dat er bijzondere dingen op handen zijn overal te vinden is. Zelfs in de seculiere wereld, de niet-religieuze wereld, realiseert men zich dat we in bijzondere tijden leven. Maar ook in de godsdienstige wereld van welke snit dan ook. Ik beperk me nu even tot de grote monotheïstische wereldgodsdiensten. Ook het Jodendom kent die messiaanse verwachtingsmomenten heel sterk, met name sinds de reconstructie, het herstel van de staat Israël en de bevrijding van Jeruzalem. Maar ook binnen de islam – en dat zal ik vandaag nog veel uitgebreider belichten – is die verwachting ongekend groot! Dat houdt allemaal verband met elkaar. Soms is het buitengewoon complex, maar de verwachting binnen zowel de Joodse als de islamitische wereld is dat er grootse dingen gaan gebeuren en dat er, om het met onze woorden te zeggen, een messiaans rijk op handen is.

Wat je dan ook nog te zien hebt gekregen in de afgelopen decennia, of de afgelopen eeuw, is een herleving van de hele oudtestamentische volkerenwereld. Gewoon het hele volkerenpatroon zoals we dat tegenkomen in de Bijbel, waar de profeten spreken over Libanon, Egypte, Syrië en Perzië (of Iran, zoals we dat tegenwoordig noemen). Zelfs Palestina en de Filistijnen komen weer in beeld. Het is allemaal hetzelfde hoor: Palestine, Filistea. Al die volken waren helemaal van het toneel verdwenen of bevonden zich onder vreemde heerschappij, maar sinds een aantal decennia zijn deze landen er weer. Ze zijn, tezamen met de Joodse staat en het Jeruzalem dat in Joodse handen is, allemaal weer tevoorschijn gekomen. Dat is het unieke van deze tijd: alles komt weer tevoorschijn. Ik ben haast geneigd om het nog anders te zeggen, een beetje op z’n Grieks: alles wordt gezien in een apokalyps. Want apokalyps betekent dat de dingen openbaar worden; ze komen tevoorschijn. Alles wat zo lang verborgen is geweest, komt weer tevoorschijn. Ook dat hele oudtestamentische volkerenpatroon is terug, zelfs met de verhoudingen die er ooit waren: een klein landje Israël met enorme vijandige mogendheden eromheen die het zo moeilijk maken, en natuurlijk de grote rivaliteit tussen Israël en de Filistijnen of de Palestijnen. Het is allemaal weer gewoon nieuws, elke dag opnieuw.

Kijk, dat maakt de tijden waarin we leven onder andere, maar in elk geval in profetisch opzicht, zo enorm bijzonder en uniek. Unieke tijden. En ik moet u zeggen: ik ben buitengewoon blij dat ik in zulke tijden mag leven, dat je dat allemaal mag zien.

Het profetische woord wordt vervuld. Dat wil zeggen: het hele decor — dat is wat beter gezegd — het decor wordt opgebouwd. Je ziet het voor je eigen ogen. Ik zeg niet dat de tijden waarin we leven makkelijk zijn; er komt heel veel op ons af, ook heel veel aan deceptie en misleiding. Maar dat neemt niet weg dat, als je staat op het fundament, we in geweldige tijden leven, want de verwachting wordt daardoor zo enorm geactiveerd en gestimuleerd. Ja, goed.

▶ 12:36 Het Grote Beeld: Daniël 2 en de Opeenvolging van Wereldrijken ↑ hoofdstukken

We gaan om te beginnen eens naar Daniël 2. Ik ga het vanmorgen meer speciaal hebben over dat laatste wereldrijk. En ik steek mijn nek bepaald niet uit om daar ook maar een klein beetje een compleet overzicht van te geven, want er zijn nogal wat Bijbelse passages die daarover gaan. De Bijbel spreekt nu eenmaal heel veel over de belangwekkende verwachting, namelijk de terugkeer van de Messias en de vestiging van Zijn koninkrijk van vrede en gerechtigheid, en de gebeurtenissen die dat alles zullen introduceren. Wel, Daniël 2 is zo’n hoofdstuk dat daarover spreekt.

In Daniël 2 vinden we een droom beschreven. De meesten van u zullen het wel kennen, maar eventjes om de herinnering weer enigszins op te frissen: in Daniël 2 vinden we een droom van koning Nebukadnezar. Hij was de koning van het Babylonische Rijk. Hij had een droom die niemand kon uitleggen, maar uiteindelijk wordt die wel uitgelegd; u kent wellicht de geschiedenis die in Daniël 2 wordt beschreven. In een droom ziet hij een geweldig groot beeld met een gouden hoofd, een zilveren borststuk, koperen lendenen en ijzeren benen. Maar het ondereind van die benen, dat wil zeggen de voeten en de tenen, zijn van ijzer vermengd met leem. Wel, dat ziet hij, maar de vraag is: waar gaat het over?

Daniël legt dat uit in dit hoofdstuk. Nadat de droom zelf beschreven is, lees je in vers 37 dat Daniël zegt: "Gij ook koning, koning der koningen." Dat geeft een indruk van de enorme macht die deze man heeft gehad. Hij wordt de koning der koningen genoemd, dezelfde titel die ook de Messias heeft: de Heer der heren en de Koning der koningen. Wel, hij was ook zo’n koning der koningen, dat wil zeggen dat hij feitelijk machthebber was; hij was superieur aan alle koninkrijken en koningen van de hele wereld. "Gij ook koning," zegt Daniël dan, "koning der koningen aan wie de God des hemels..." Want gedurende de tijd dat Israël geen natie is, heet Hij de "God des hemels". God heeft Zich als het ware teruggetrokken in de hemel en Hij geeft de heerschappij aan vreemde mogendheden, aan heidense mogendheden. Dat beschrijft Daniël ook: aan wie de God des hemels het koningschap, macht en sterkte, maar ook een enorme eer – dat wil zeggen heerlijkheid – geschonken heeft. En dan zegt Daniël erbij: "Gij zijt dat gouden hoofd."

Dat beeld wordt daarmee in beginsel al uitgelegd. Gij zijt dat gouden hoofd, Nebukadnezar, koning van dat Babylonische wereldrijk. Trouwens, ik moet erbij zeggen dat het in Babel allemaal al begonnen was, maar dat was nog een paar duizend jaar daarvoor. Na de zondvloed, in de dagen van Noach, vindt daar weer de eerste beschaving plaats – nou ja, voor zover je dat zo kunt noemen. In elk geval bouwen Noach en zijn familie daar de eerste samenleving weer op, daar in het Midden-Oosten. Daar begon het allemaal. En u weet, het is al gezegd in een heel ander verband, maar dat zie je altijd weer: de cirkel is rond. Hoe zeggen andere mensen dat? Dat zeggen ze in andere stromingen dan weer, maar ik vind het wel een mooie: de slang bijt in zijn staart. Dat wil zeggen: daar waar het begon, daar eindigt het ook weer. In het Midden-Oosten, daar is het begonnen. Meer speciaal in Babel is het allemaal begonnen. Daar wilde men ook een machtige stad bouwen met een geweldige toren, et cetera. Wel, God heeft er een stokje voor gestoken. De torenbouw van Babel, daar begon het allemaal. Maar de grap is, als ik het zo mag zeggen – want het heeft namelijk ook wel weer humor hoor – daar eindigt het ook weer. Dan zal de Heere opnieuw, Yahweh, nederdalen vanuit de hemel, zoals je dat ook al leest in Genesis 11.

Nebukadnezar is vele duizenden jaren later koning van het Babylonische wereldrijk met als hoofdstad Babel. Let op, dan staat er: "Doch na u," zegt Daniël terwijl hij verder gaat dat beeld uit te leggen, "zal een ander koninkrijk ontstaan, geringer dan het uwe." Dan praten we over het Medo-Perzische wereldrijk. Nebukadnezars macht is later overgenomen; de Babyloniërs zijn veroverd door de Meden en de Perzen. Dat is trouwens nog in de dagen van Daniël gebeurd, maar Daniël bleef gewoon op zijn plek daar in Babel. Want de hoofdstad bleef namelijk gewoon Babel. Er kwam weliswaar een ander volk dat de scepter zwaaide, namelijk dat van de Meden en de Perzen, maar de hoofdstad bleef Babel. Het was een geringer koninkrijk. De macht was niet zo absoluut als die van Nebukadnezar. Nebukadnezar was een absolute alleenheerser. Bij de Meden en de Perzen werd de heerschappij en de macht al wat moeilijker, want de machthebbers hadden minder in de melk te brokkelen. Hoe was dat? Als zij eenmaal een wet hadden uitgevaardigd, dan was zelfs degene die de wet had uitgevaardigd, de koning, daaraan onderworpen. Het was een wet van Meden en Perzen; die kon niet meer teruggeroepen worden, ook niet door de koning. De heerlijkheid van de heerschappij van dat Medo-Perzische Rijk was inderdaad in dat opzicht ook geringer in kwaliteit.

Dan lees je – want ik moet echt verder gaan – "en weer een ander, een derde koninkrijk van koper, dat heersen zal over de gehele aarde." Waar het hier over gaat, is het koninkrijk dat na dat Medo-Perzische Rijk kwam. Dan praten we over Alexander de Grote. Ik moet dat zo zeggen, want je hebt natuurlijk verschillende Alexanders – je hebt Alexander van Oranje, maar je hebt ook Alexander de Grote. Waarom hij de Grote heet? Wel, dat is niet zo moeilijk: hij heeft in no-time, in een paar jaar tijd, vanuit Griekenland een enorm wereldrijk gevestigd, zelfs tot in India toe. Hij wordt in het boek Daniël ook beschreven in hoofdstuk 8; hij ging met een geweldige vaart, ongekend. Hij wordt vergeleken met een bokje dat zo snel ging dat hij de aarde niet eens raakte. Zo wordt het in Daniël 8 ook beschreven. Hij is doorgestoten tot India en heeft daar een machtig wereldrijk gevestigd. Maar toen kwam hij in Babel en is hij daar ook triomfantelijk binnengehaald. De luister van de stad was inmiddels behoorlijk afgenomen, maar toen hij Babel binnenkwam, heeft hij het meteen weer tot hoofdstad van zijn rijk verklaard. Hij wilde de stad ook weer in glorie herstellen. Daar is echter niets van gekomen. Hij maakte Babel tot hoofdstad van zijn rijk en wilde de stad ook weer helemaal de luister en heerlijkheid geven die het ooit had in de dagen van Nebukadnezar – u weet wel, beroemd zijn onder andere de hangende tuinen. Wel, daar is niets van gekomen, want Alexander stierf op zeer jonge leeftijd, op 32- of 33-jarige leeftijd, terwijl hij die ambitie had.

Het is heel eigenaardig hoe dat gegaan is; dat is nog steeds een raadsel. Meestal zegt men dat hij is geveld door koorts. Moet je nagaan: Alexander de Grote, een machtig wereldrijk, maar hij stierf aan koorts. Door een griepje. Nee, niet de Mexicaanse; gewoon een andere. Andere mensen zeggen dat hij vermoord is geweest. Maar weet u wat trouwens heel eigenaardig is? Hij stierf ook in Babylon, in zijn residentie, in de hoofdstad. En sterker nog: hij stierf in het paleis van wijlen Nebukadnezar, de eerste koning – dat gouden hoofd. Hij is daar in dat paleis op 33-jarige leeftijd gestorven. En ja, wat is er voor de rest met Babel gebeurd? Nou, de stad is Babel of Babylon. Babylon en Babel is gewoon dezelfde naam hoor; de naam Babylon is de vergriekste naam.

Zo komen we hem ook weer tegen in het Griekse Nieuwe Testament. Maar het is gewoon exact dezelfde stad als Babel. Babel, Babylon.

De stad is niet verwoest, moet ik erbij zeggen. De Bijbel spreekt over een verwoesting van Babel, zelfs over een desastreuze, een rampzalige verwoesting van de stad. En dat is nooit gebeurd. Dat betekent op zich al dat het met die stad niet afgelopen kan zijn. De profetieën vervullen zich altijd buitengewoon nauwkeurig.

De stad is namelijk op een gegeven moment ontmanteld na de dood van Alexander de Grote. Toen kreeg je een grote ruzie over wie de macht in handen zou krijgen: vier generaals die elk een machtsgebied kregen, het noorden, het zuiden, het oosten en het westen. Daarover lees je trouwens ook in het boek Daniël. In elk geval werd Babel door alle toestanden minder populair en mensen trokken er weg; de stad raakte in verval. Eigenlijk heeft het sindsdien nooit meer een rol van betekenis gespeeld.

Nou ja, we lezen nog wel eens over Babel, hoor. Bijvoorbeeld de Joden hebben daar altijd nog een belangrijke vestiging gehad, ook nog in de dagen dat het Nieuwe Testament geschreven werd. De Talmoed, althans een deel van de Talmoed, de Babylonische Talmoed, is daar ook nog geschreven, op schrift gesteld.

En recentelijk is de stad ook nog wel in het nieuws geweest. Misschien herinnert u zich het nog — nou ja, de mensen die daar achterin zitten natuurlijk niet, want toen waren ze er nog niet — maar in 1982 of '81 heb je daar zo'n hele spectaculaire actie gehad van Israël. Dat noemden ze Operatie Babylon. De Osirak, dat was een kernreactor daar in Irak, vlakbij waar Babel gelegen heeft. Die hebben ze toen platgegooid. Dat was een hele spectaculaire actie destijds waar veel om te doen is geweest. Op een heel tactische manier heeft Israël toen via Saoedi-Arabië die kernreactor uitgeschakeld, want ze waren bang dat het een nucleaire mogendheid zou worden en atoomwapens zou maken. Hetzelfde probleem wat toen speelde in verband met Irak, speelt nu met Iran: dat het een nucleaire mogendheid zou worden. Afijn, dat noemden ze Operatie Babylon omdat die kernreactor niet ver van de legendarische stad verwijderd was.

De laatste jaren is het af en toe ook in het nieuws, niet al te prominent. Maar toen Amerika zich daar in het Midden-Oosten met de hele gang van zaken is gaan bemoeien — u weet ervan, van de invallen in Irak — hebben zij daar bij Babylon een kamp opgeslagen. De stad was trouwens alweer behoorlijk gereconstrueerd door wijlen Saddam Hussein, die er een geweldig archeologisch park van heeft gemaakt. Hij wilde de stad eigenlijk ook weer in volle luister herstellen.

Die poging is al veel eerder gedaan. Ik heb het verhaal gelezen — ik heb het niet kunnen verifiëren, maar ik heb het verhaal gelezen — dat Napoleon dat ook wilde. Maar het was gewoon te vroeg, het was nog niet de tijd. En Nebukadnezar wilde ook Babel in ere herstellen, maar hij is niet verder gekomen dan daar een grote museumstad, een archeologisch park van te maken. U ziet dat hier op de achtergrond: de Amerikanen hebben daar een heel groot kampement neergezet, Camp Babylon, en het is een militair steunpunt van het Amerikaanse leger. Nou, waarom zeg ik dat? Ik zeg dit om aan te geven dat de stad nooit meer echt een rol van betekenis heeft gespeeld.

▶ 26:39 Babel als de Letterlijke Hoofdstad van het Vierde Rijk ↑ hoofdstukken

Maar ik moet erbij zeggen: dat gaat veranderen. Want zoals de eerste drie wereldrijken Babel tot hoofdstad hadden, zo zal het laatste wereldrijk eveneens Babel weer tot hoofdstad hebben. Ik zeg dat er maar even heel uitdrukkelijk bij. Dit moet ook wat toegelicht worden, want tegenwoordig wordt er in christelijke kringen — en ik zeg dat helemaal niet meewarig of zonder reden — altijd maar verteld wat we mogen verwachten. Juist in kringen die geïnteresseerd zijn in het profetisch woord, heeft men het over een herstel van het Romeinse Rijk. Men denkt dat het vierde rijk het Romeinse Rijk is. Ik denk dat dit een groot misverstand is. Men zegt dan dat het vierde rijk het Romeinse Rijk was en dat we dus mogen verwachten dat het Romeinse Rijk in de eindtijd weer zal herstellen, want dat vierde rijk is immers het laatste rijk. Maar dan reken je mis. Weet u waarom? Wel, die eerste drie rijken hadden Babel tot hoofdstad, en we weten van dat vierde rijk dat het ook Babel tot hoofdstad zal hebben. Daar waar het begonnen is, daar zal het ook eindigen.

Zoals de eerste drie rijken — het Babylonische onder leiding van Nebukadnezar, later dat van de Medo-Perzen, en toen dat van de Grieken onder leiding van Alexander de Grote — Babel tot hoofdstad hadden, zo zal dat vierde rijk dat zal komen opnieuw Babel tot hoofdstad hebben. Daarover leest u inderdaad in het boek Openbaring 17 en 18. U leest daar niet alleen over die stad en over de rol die zij zal spelen, maar ook hoe zij uiteindelijk van Gods wege verwoest zal worden en hoe er definitief een einde aan zal komen. Het opmerkelijke is trouwens — dat vind ik wel grappig, even tussendoor — dat 'Babylon' vanuit de oorsprong, als je dat in de woordenboeken nakijkt, 'Poort van God' betekent. Daarmee is al aangegeven dat die stad kennelijk een geweldige plaats en betekenis moet hebben; het is een poort naar God, een toren naar de hemel. Je herkent het nog wel. Maar weet u wat het in het Hebreeuws betekent, in de taal van de Bijbel? Verwarring. Daarom werd de stad Babel genoemd, omdat God aldaar de taal van de mensen had verward. U leest het in Genesis 11. Eigenaardig hoe de mens iets uitlegt en hoe God ertegenaan kijkt; dat staat dikwijls haaks op elkaar.

Maar ik zei al: dat laatste wereldrijk zal ook Babel tot hoofdstad hebben. Het is de grote stad zoals die beschreven wordt in deze hoofdstukken van Openbaring. En weet u wat dat alles bevestigt? In Openbaring 17 en 18 — u moet dat maar eens nakijken — vinden we in wezen twee hoofdstukken lang één grote compilatie van allemaal citaten, tientallen citaten, uit Jesaja 13, Jesaja 14, uit de boeken van Jeremia (50 en 51) en ook uit Ezechiël. Al die citaten worden daar weergegeven en die gaan over de concrete, letterlijke stad Babel en over hoe deze stad van Gods wege verwoest zal worden. Dat wil zeggen dat als Johannes in het boek Openbaring deze dingen weergeeft, daarop inspeelt en die dingen citeert, hij het over dezelfde stad heeft als waar de Hebreeuwse profeten het ooit over hadden, namelijk over het letterlijke Babel. U zegt misschien: "Ja, maar er is momenteel helemaal geen stad Babel. Het Midden-Oosten speelt wel een geweldige rol, maar die stad is er niet." Nee, wacht maar. Die stad gaat komen en zal ook inderdaad die rol gaan spelen. Dat kan trouwens in zeer korte tijd allemaal gerealiseerd worden.

Ik bedoel hiermee te zeggen dat het laatste wereldrijk niet hier in Europa gezocht moet worden, zoals zo vaak gedacht en gezegd wordt. Nee, het moet gezocht worden in het Midden-Oosten, waar ook dat Babylonische Rijk, het Medo-Perzische Rijk en het Griekse Rijk gesitueerd waren. Ook dat laatste wereldrijk bevindt zich daar, met de stad Babel of Babylon als hoofdstad. Dat wordt dan ook beschreven in Daniël 2 — ik zei per ongeluk Daniël 4, maar het is Daniël 2 — en daar staat in vers 40: "En een vierde koninkrijk zal hard zijn als ijzer; juist zoals ijzer alles verbrijzelt." Ik moet daarbij zeggen — daar zullen we het vanmiddag nog wel even over hebben — dat je dan al gauw denkt aan een keiharde wetgeving, aan een ijzeren heerschappij zoals men in die landen op dit moment inderdaad ook kent. Keiharde wetgeving en een heerschappij die hard is.

Het eigenaardige is dat het vermengd wordt, zo staat er verder in vers 42 — ik ga er een beetje snel doorheen — "En de tenen van de voeten deels van ijzer en deels van leem." Dat wil zeggen: ten dele zal dat koninkrijk hard zijn en ten dele zal het broos zijn. Het is soms moeilijk om deze dingen in goede orde te vertellen, want er komt zoveel in mijn hoofd op. Het heeft zoveel linken met andere Schriftgedeelten. Die tenen waarover gesproken wordt, die tien tenen, komen we ook weer tegen in Daniël 7 — ik zei zojuist Daniël 2, maar ik bedoel Daniël 7 — alleen wordt daar gesproken over tien horens. Dat vierde koninkrijk heeft tien horens en dat zijn tien koningen. Het is dus eigenlijk een confederatie. Dat laatste koninkrijk is samengesteld uit allemaal verschillende landen en koninkrijken; het is een verbond van koningen. Het zal ook ijzeren tanden hebben, lees je in Daniël 7. Keihard als ijzer, maar ten dele zal het ook broos zijn.

Het zou heel boeiend zijn om daar wat meer over te spreken, maar waar dat mee te maken heeft, is mogelijk het feit dat er twee volkeren door elkaar lopen die zich niet vermengen, zoals dat vandaag ook het geval is. Aan de ene kant spelen de Amerikanen, de westerse landen en de Angelsaksische landen een grote rol in het Midden-Oosten, maar dat laat zich niet vermengen met de Arabische mentaliteit en de Arabische manier van doen en van heerschappij. Daar komt bij dat er ook twee systemen zijn die evenmin matchen. Probeer daar maar eens het systeem van democratie te implementeren, een systeem dat eigenlijk boterzacht is — of laat ik zeggen: zacht als leem — en waar bovendien heel moeilijk mee te regeren valt, laten we wel wezen. Om dat te implementeren in die Arabische landen, dat gaat niet, dat lukt niet. Je kunt het wel proberen, maar het laat zich niet mengen. Ik denk dat dat leem trouwens nog een andere betekenis heeft, maar goed, daar gaat het nu even niet om. Het gaat nu niet om de aard van het rijk; ik wil alleen maar benadrukken dat dat vierde koninkrijk gezocht moet worden — nee, gevonden zal worden — daar in het Midden-Oosten. Maar dan wil ik u ook verklappen hoe het af zal lopen.

▶ 34:58 De Steen van Boven: het Einde van de Menselijke Heerschappij ↑ hoofdstukken

Want dat vind ik het allermooiste. Er staat daar nog bij: "maar in de dagen van die koningen..." Dat wil zeggen: van die tien koningen, van die tien tenen. Dat is hoe het zal eindigen. In de dagen van die koningen zal de God des hemels een koninkrijk oprichten. Het zal al die koninkrijken van goud, zilver, koper, ijzer en leem vernietigen. Dat leem is trouwens geen metaal, dat is van een andere hoedanigheid. Het zal het allemaal vernietigen – "verbrijzelen" staat hier – en er een einde aan maken. Maar zelf zal het bestaan tot in Olaam, tot in de Aion. Dat zal niet beëindigd worden.

Deze koninkrijken komen voort uit de aarde; het zijn de metalen die uit de aarde voortkomen. Maar dat koninkrijk dat de God des hemels gaat oprichten, komt letterlijk van boven. Want het was een steentje, dat weet u nog wel, dat van boven op de berg losraakte zonder toedoen van mensenhanden. Staat er daar nog zo bij? Frappant, hè? Zonder toedoen van mensenhanden. En die steen... ja, als je het in de Bijbel over "de steen" hebt, waar hebben we het dan over? De steen. De hoeksteen. De rotssteen – met dubbele "s" inderdaad. De rotssteen. Wanneer we het over die steen hebben, dan gaat het uiteraard over de Heer Jezus Christus, dat kan niet missen. De levende steen.

Nou, je kunt nog wel even doorgaan, maar je vindt Hem altijd weer terug. Het is de Heer Jezus Christus. Hij is ook de rots der ergernis waar mensen over struikelen, maar van Godswege is Hij gemaakt tot een fundament, een hoeksteen, enzovoort. Maar goed, God zal te zijner tijd een einde maken aan alle menselijke heerschappij, ook aan dat laatste koninkrijk dat daar in het Midden-Oosten zal komen met Babel als hoofdstad. Wel, God gaat er op Zijn wijze een einde aan maken, zonder toedoen van mensenhanden.

Ik moet dan meteen denken aan de geschiedenis in de Bijbel waar je iets soortgelijks vindt: waar ook een enorme reus – maar een reus is altijd enorm, dat weet ik – geveld werd door een steentje. Dat was ook een vijfde trouwens. Ik heb het nu over David die een steentje koos, maar hij moest er vijf hebben. Waarom? Hij had die vijfde namelijk nodig. En dat vijfde steentje heeft die Filistijn... of zal ik zeggen: de Palestijn van de eindtijd? Nou ja, ik loop nu een beetje op de zaken vooruit, maar hij is al een felle. Nu gooi ik misschien de dingen een beetje door elkaar.

David heeft de reus inderdaad geveld door dat steentje. Wel, dat is wat er gaat gebeuren. Wat lezen we trouwens over die reus? Goliath, daar heb ik het uiteraard over. Over Goliath lezen we dat hij een koperen lans had – hoe staat het er precies? – en een ijzeren schild. Ik weet het niet meer exact, maar in ieder geval spelen koper en ijzer een grote rol.

Trouwens, het getal 666 blijkt in de beschrijving ook nog een grote rol te spelen. Ja, dat is allemaal toevallig, zeggen mensen dan; dat heeft verder geen betekenis. Maar als je natuurlijk gelooft in de Schriften en je vergelijkt Schrift met Schrift, dan springt het als het ware van het papier af. Dan zie je het gewoon, je ziet de gelijkenissen. Dan zeg je: ja, dat is dezelfde Auteur als van wat Daniël heeft opgetekend en wat je leest in de geschiedenis van David en Goliath. Ik wilde maar dit zeggen: wat David ooit deed met de Filistijn, zal de Zoon van David – die jongen, de Man inderdaad uit Bethlehem – straks doen met de reus, dat beest van de eindtijd. Want zo noemt de Bijbel hem dan ook nog; niet al te aardig, maar goed, zo zal daar een einde aan komen. Ja, dan moeten we het over nog iets anders hebben.

▶ 39:21 Psalm 83: het Antizionistische Pact Tegen Gods Volk ↑ hoofdstukken

Ook ter ondersteuning van het punt dat ik nu wil maken – namelijk dat we dat laatste wereldrijk in het Midden-Oosten moeten zoeken – gaan we naar Psalm 83. Ik heb het genoemd: het antizionistische pact in Psalm 83. Dat klinkt misschien wat vreemd als u dat zo leest, maar toch, als je de psalm leest, dan ontkom je niet aan de indruk dat het inderdaad om een antizionistische strijd gaat, maar bovendien om een pact, een verbond. Dat staat er namelijk gewoon. En dit is allemaal ook een introductie voor wat ik vanmiddag wil laten zien. Kijk, als we inderdaad dat laatste wereldrijk – ik bepaal uw aandacht er nu nog een keertje opnieuw bij – inderdaad in Babel, of pardon, in het Midden-Oosten moeten zoeken, en bovendien als kenmerk zullen zien (en dat wil ik u vanuit deze psalm laten zien) dat het gericht is tegen de Joodse staat en tegen de woonsteden van God, wel, dan zult u ook geen moeite meer hebben om vervolgens in te kunnen vullen wie daarvoor vandaag in aanmerking komen. Wie zou die rol kunnen gaan spelen?

In Psalm 83 vers 2 staat: "O God, houd U niet stil, zwijg niet, blijf niet werkeloos, o God." Er komt een tijd dat God inderdaad weer gaat spreken. Tot op de dag van vandaag lezen we dat God zwijgt. Hij laat niet van Zich horen, en dat wordt Hem hoogst kwalijk genomen, toch? Dat God niet werkt. Waar is God nou? Wel, God is inderdaad een God in het verborgenen. Hij zwijgt. "In Zijn liefde", staat er in de profeten ook nog ergens. Hij zwijgt, Hij laat niet van Zich horen. Maar er komt een dag dat het stilzwijgen zal worden doorbroken en dat Hij inderdaad zal gaan spreken. De psalmen spreken daar ook over, ja. Bijvoorbeeld Psalm 2, dan gaat God spreken in Zijn toorn. Nu zwijgt Hij in Zijn liefde en dan gaat Hij orde op zaken stellen. Want op het moment dat God Zich inderdaad zal gaan bemoeien met het wereldgebeuren – terwijl Hij Nu als de God des hemels Zich heeft teruggetrokken – dan gaat Hij Zich actief bemoeien en als Strijdheer, als Krijgsheld, optreden in het wereldgebeuren. Wel, dan zal Hij Zich inderdaad niet langer stilhouden, niet langer zwijgen en niet langer werkeloos toekijken.

Want, staat er dan in deze psalm: "Want zie, Uw vijanden tieren en Uw haters steken het hoofd op." En wat doen ze dan? Wat lezen we daar? "Zij smeden een listige aanslag tegen Uw volk en beraadslagen tegen Uw beschermelingen." Dat wil zeggen: het volk waar God Zijn Naam aan verbonden heeft. Het volk waar God Zijn belofte aan gegeven heeft. Puur om niet; niet omdat zij het verdienen, maar gewoon omdat God ooit Zijn belofte heeft gegeven aan Abraham. Hij heeft beloften gegeven aangaande het land, en God houdt Zich aan dat woord. Wel, er komt een dag – ja, daar hebben we zojuist van gezongen – dat God niet langer zal stilzwijgen. Waarom? Omdat de nood zo groot wordt en er een listige aanslag is tegen het volk. Antisemitisme, wat dacht u daarvan? Dat is niet iets van vandaag of gisteren; dat is ook niet iets van de laatste eeuw. Nou ja, toen is het inderdaad tot een enorme uitbarsting gekomen als nooit tevoren. Maar daarbij moet ik zeggen: daarbij zal het helaas niet blijven. Dat wat Hitler heeft bedacht en gedaan met al zijn antisemitische idealen om dat volk inderdaad te verderven en van de aardbodem te vegen, zodat er niet meer aan gedacht wordt...

Antisemitisme, weet u wel, dat is trouwens een mooi woord hoor. Een heel frappant woord, want in 'antisemitisme' daar zit het woordje 'Sem' in. En Sem is de stamvader inderdaad van Israël – overigens niet alleen van Israël. Maar Sem betekent 'Naam'. En God heeft Zijn Naam verbonden aan Sem en de lijn die uit hem voortkomt. Antisemitisme is dus niet zomaar jodenhaat, het is haat tegen de Naam. Dat zit erachter. De Naam, 'Hashem', zeggen de Joden ook. "Tegen Uw volk beraadslagen zij tegen Uw beschermelingen." En ze zeggen: "Kom, laten wij hen als volk verdelgen, zodat aan de naam van Israël niet meer wordt gedacht." Zodat we helemaal geen moeite hoeven te doen om dat volk zeg maar te traceren. Het wordt er gewoon bij gezegd. Wordt er trouwens ook nog bij vermeld wie de vijanden zijn en waar ze gevonden moeten worden. Ze zeggen: "Kom, laten wij hen als volk verdelgen." Dat is al een list, een plan dat al zovele eeuwen oud is. In Psalm 83 staat het allemaal al zo opgetekend, en daarvoor ook al trouwens. Maar deze psalm is echt zo'n typische profetische psalm. Deze psalm zal zijn vervulling nog krijgen. Hij heeft wellicht een voorvervulling al gehad, maar dat dit werkelijk, concreet, in alle opzichten vervuld wordt, dat is nog steeds toekomst. Een profetische psalm.

En dan zal men het plan opvatten: "Laten wij hen als volk verdelgen, zodat aan de naam van Israël niet meer wordt gedacht." Ik leg meteen alweer even de koppeling naar vanmiddag. Ja, ik weet wat ik ga vertellen natuurlijk, u nog niet. Maar ik herinner er alvast even aan: waar leeft dit plan vooral? Waar is die haat tegen het volk zo groot? Tegen de natie, ook als politieke entiteit zoals dat dan zo netjes heet. Als natie. Waar is de haat zo groot dat zij zeggen dat het volk verdelgd moet worden, zodat aan de naam van Israël niet meer wordt gedacht? En dan staat er: "Want zij hebben eensgezind beraadslaagd en tegen U een verbond gesloten." Wat je hier leest, is dat er een verbond, een pact, wordt gesloten tussen natiën. En ze worden straks met namen genoemd. Er wordt een pact gesloten, een verbond, een verdrag. Niet omdat men het zo goed kan vinden met elkaar, maar gewoon omdat men een gemeenschappelijke vijand heeft. Dat werkt trouwens erg goed. Want probeer maar eens een keertje mensen op één lijn te krijgen. Dat gaat heel erg moeilijk. Ik kan er heel veel voorbeelden van geven, maar als je een gemeenschappelijke vijand hebt, dan lukt dat. Dat is in de Arabische wereld trouwens ook zo, want geen wereld is zo verdeeld als de Arabische wereld. Ja, u denkt nu dat ik wil gaan zeggen 'van christenen', maar nee, het is zo verdeeld, intens verdeeld. Maar men heeft een gemeenschappelijke vijand, en dat brengt de handen op elkaar, ja. Dan kan men inderdaad een vuist gaan maken. En dan is het motto: "De vijand van... nee, hoe was die ook alweer? De vijand van mijn vijand is mijn vriend." Ja, zo was die, een beetje ingewikkeld. Maar iedereen die dezelfde vijand heeft als wij, dat zijn bij dezen onze vrienden. En dat is eigenlijk ook het verbond waarvan hier sprake is.

Dat gaat niet allemaal zonder slag of stoot. Ook daarvan lees je bijvoorbeeld in het boek Daniël. Want ik wil vanmorgen en vanmiddag ook helemaal niet zozeer een scenario schilderen hoe de dingen zullen gaan. Nee, ik wil u een paar dingen alleen maar duidelijk maken. Namelijk waar dat wereldrijk zich zal bevinden en in dit geval ook wat daar aan de hand is. Daar in het Midden-Oosten is een enorme haat tegen Israël. Men wil de natie van de kaart vegen, de zee indrijven. En er zijn gewoon inderdaad momenteel organisaties, grote organisaties die steun krijgen van de Verenigde Naties – ja ja – die gewoon dat als ideaal hebben om de Joodse staat compleet de zee in te drijven en te vernietigen. En ook als men diplomatie hanteert en dat heel tactisch doet, listige beraadslagingen heeft – hoe was het ook alweer? Ja, "listige aanslagen" – ook als men daarvoor een tijdpad uitzet en als men dat niet al te expliciet zegt: het staat in het handvest. Dat zijn de plannen. Daar hoeven we ons helemaal geen enkele illusie over te maken.

▶ 49:28 De Confederatie van Tien Vijandige Natiën in het Midden-oosten ↑ hoofdstukken

En dan worden ze genoemd: de tenten van Edom. Edom, dat is Ezau, hè? Dat is trouwens een broedervolk van Israël. Ezau was de broer van Jakob. En de Ismaëlieten, dat is trouwens nog wat verder in de familie. Ismaël moet waarschijnlijk meer gezocht worden in Saoedi-Arabië. Moab is trouwens ook een broedervolk. Moab was een van de zonen van Lot. Ja, als je maar ver genoeg teruggaat, dan blijken dat gewoon allemaal broedervolkeren te zijn. En de Hagrieten; waarschijnlijk heeft dat met Hagar te maken, maar goed, die details zullen we nu verder niet behandelen.

Gebal en Ammon, die kennen we ook. Ammon was trouwens ook een van de zonen van Lot. Ammon en Moab. Maar Ammon kennen wij vandaag maar al te goed, namelijk als Amman, de hoofdstad van Jordanië. Moab en Ammon vormen Transjordanië, het huidige Jordanië inderdaad. En dan nog Amalek en Filistea. Als u een Statenvertaling hebt, dan ziet u daar gewoon staan: Palestina, zodat je ook ziet dat de Palestijnen in dat pact betrokken zijn. Als je dat in het licht van de huidige politiek bekijkt, is dat helemaal niet zo verbazingwekkend. Palestina met de inwoners van Tyrus — dan gaan we weer naar boven, namelijk naar Libanon. Tyrus is een van de grote steden in Libanon.

Zelfs Assur, dat is Syrië, maar wellicht ook met Irak erbij. Want Assur was veel groter dan alleen maar het huidige Syrië; ook het huidige Irak hoorde erbij. Assur heeft zich bij hen, dat wil zeggen bij Moab en Ammon, de zonen van Lot, gevoegd. Ze zijn de zonen van Lot tot steun. En hoeveel hebben we er nu gehad? Edom, de Ismaëlieten, Moab, de Hagrieten, Gebal, Ammon, Amalek, Palestina, Tyrus en Assur. Hé, tien! Tien stuks. Dat geeft te denken, nietwaar?

We hadden het al eerder over de tien koningen in Daniël 2, maar ik moet erbij zeggen: als je daar echt een goede studie over wilt maken, dan moet je nog heel andere passages daarbij betrekken. Dan moet je naar Daniël 7 gaan, naar Openbaring 13 en Openbaring 17. Dat doen we nu allemaal niet, maar ik noem het even omdat we ons ook hier weer in een puur Midden-Oosters klimaat bevinden. Dat wil zeggen: een kleine Joodse staat, het land Israël, met geweldige vijandige mogendheden daaromheen. Landen die het op een akkoordje gooien en een gezamenlijk plan hebben. Ze hebben een negatief pact, een negatieve doelstelling. Ze kunnen het misschien onderling niet eens goed met elkaar vinden, maar ze hebben wél een verbond tegen Israël gesloten. Het doel is simpelweg om het volk Israël te verdelgen. En ook hier zien we dat die landen zich allemaal bevinden — waar dan ook precies, dat maakt voor het verhaal nu even geen verschil — in het Midden-Oosten. Die tien landen worden daar inderdaad gezocht en gevonden.

Maar dan staat er ook nog bij: "Doe hun als Midjan, als Sisera, als Jabin aan de beek Kison." Ja, hier wordt een beroep gedaan op onze Bijbelkennis, want hier wordt gerefereerd aan geschiedenissen in het boek Richteren. Kent u die geschiedenis van Midjan? Dat vond plaats in de vlakte van Jizreël, Harmageddon inderdaad. Lees het maar na in Richteren, als ik me niet vergis Richteren 6 of 7. Dat was onder leiding van Gideon. Hij had een geweldig leger, weet u nog? Uiteindelijk bleven er 300 man over, maar daar ging het helemaal niet om. Het is namelijk niet door macht en niet door geweld, maar God zegt: "Ik doe het, daar heb ik helemaal geen mensen voor nodig."

Uiteindelijk bleek de strijd niet eens met zwaarden beslecht te worden, maar gewoon met lichttoortsen en aarden kruiken die tegen elkaar werden gegooid. Ja, dat zijn mooie dingen hoor, zo ging dat. Er werd een complete verwarring achtergelaten en zo werd Midjan verslagen door die gerstekoek die van boven kwam rollen. Ik zie sommige mensen ja knikken. Dan denk ik weer aan dat steentje dat van boven kwam rollen in Daniël 2. Hele eigenaardige dingen; de zaken grijpen allemaal in elkaar. Je zou haast zeggen dat de Bijbel uiteindelijk maar één Auteur heeft.

Of als Sisera, als Jabin. Dat is de geschiedenis van Debora. Dat was trouwens ook een mooi verhaal hoor. Nou ja, of het zich erg leent om aan tafel te lezen... daar is het in sommige passages toch wel wat te gruwelijk voor, moet ik zeggen. Maar het spreekt wel tot de verbeelding. Ach, tegenwoordig zijn we wel wat gewend als je naar de televisie kijkt en alle beelden ziet. Afijn, aan die geschiedenissen wordt gerefereerd waarbij van Godswege vijandige mogendheden en de vijanden van het volk Israël gewoon in de pan gehakt worden. Ik zeg het even met mijn eigen woorden.

En dat blijkt aardig ter zake te zijn, want u moet maar eens lezen: "Zij werden bij Endor vernietigd en tot mest werden zij voor het land." Ja, dat is niet zo netjes gezegd. Daar dienden ze dan voor. Het is niet al te parlementair uitgedrukt, maar er is een tijd om je gepolijst uit te drukken in liefde, en er is ook een tijd van vrede en een tijd van oorlog. We praten hier inderdaad over een tijd dat de Heere zal optreden, Zich als een Krijgsheld zal opstellen en het zal opnemen voor Zijn volk.

En die vijanden van Israël zeiden: "Wij willen de woonsteden Gods in bezit nemen." Ja! Het is namelijk Gods land. Ook de stad Jeruzalem is niet van de Joden, en ook niet van de Arabieren; het is van God Zelf en van niemand anders. God claimt dat op Zijn tijd. Je leest in Joël 3: "Ik zal alle volkeren verzamelen en afvoeren naar het dal van Josafat." Dat is een verhaal apart, waar dat precies is, maar goed. En dan staat er: "Ik zal aldaar met hen in het gericht treden ter oorzake van Mijn volk en Mijn erfdeel Israël, dat zij onder de volkeren verstrooid hebben, terwijl zij Mijn land verdeelden."

En dan mag het waar zijn dat God Zelf het volk ook verstrooid heeft omdat ze helemaal geen recht meer hadden op dat land, maar niettemin neemt Hij die volkeren kwalijk dat ze Zijn volk zo hebben behandeld en onder de volkeren verstrooid hebben. Bovendien neemt Hij hen kwalijk dat ze Zijn erfdeel verdeeld hebben alsof het hun eigen land was. Wel, dit zijn profetieën. Joël 3 gaat over de Dag van YAHWEH die straks zal komen, en dan zullen de volkeren ten strijde trekken tegen Jeruzalem. Ik moet nu gaan afronden; we zullen het er vanmiddag nog wel even over hebben. Maar dan zullen de volkeren ten strijde trekken naar dat landje Israël. Dan zullen ze inderdaad de woonsteden van God in bezit willen nemen, Israël van de kaart vegen en vooral Jeruzalem claimen.

Ja, maar God zegt: "Het is van Mij." En terwijl zij denken dat zij dit verdrag hebben gesloten om Israël van de kaart te vegen, is het in werkelijkheid Degene die de touwtjes achter de schermen in handen heeft, die hen daar allemaal brengt. Hij brengt hen daar omdat Hij het kaf van het koren wil scheiden — of zal ik zeggen: de schapen van de bokken. Hij brengt ze gewoon daar. En dan lees ik nog even verder: "Mijn God, maak hen als kaf voor de wind."

▶ 58:20 Gods Oordeel als Weg Naar de Redding van Alle Volkeren ↑ hoofdstukken

Daar hadden we het net over, over kaf. Overdek hun aangezicht met schande opdat zij uw naam zoeken. Het gaat ook helemaal niet om die volkeren op zich; dat is niet het definitieve doel of het einddoel van God. Maar ik hoop dat dat ook geen geheim is voor het gezelschap dat hier nu zit, voor u. Het gaat er uiteindelijk ook in de oordelen van God altijd om, uiteindelijk om het heil van zijn schepselen. Dat kan niet missen. Dat geldt trouwens ook nationaal voor deze naties.

Kijk, God neemt het inderdaad op voor zijn volk. Dat is waar, voor zijn naam, voor zijn erfdeel. Dan gaat hij strijden en daar zal hij korte metten mee maken, maar dat neemt niet weg dat hij het heil van die volkeren op het oog heeft. Al die volkeren, ja, opdat zij uw naam zoeken, o Yahweh. Opdat zij weten dat alleen uw naam Yahweh is, de Allerhoogste over de ganse aarde. En dan zal hij met recht ook de Allerhoogste blijken. Dat wil zeggen dat alles wat zich verheft en wat groot is, wel, Hij is groter. Hij komt van boven en hij zal inderdaad, om in de termen van Daniël 2 te spreken, dat beeld inderdaad tenietdoen.

Dit doet hij om zijn koninkrijk definitief te vestigen, en dat is dus het echte laatste, definitieve wereldrijk: het Koninkrijk van David, om dat op aarde te vestigen. In hemel en op aarde, ja. Daar wilde ik het even bij laten voor wat betreft het eerste deel.