⟨h3 id="hoofdstuk-1" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="0" title="Speel af vanaf 00:00">▶ 00:00⟨/button> ⟨span>Inleiding en Terugblik: de Bijbel als Goddelijk Puzzelboek⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Een hele goede avond, beste vrienden. Het is vandaag 30 april 2020 en in plaats van in de Aker in Rotterdam de bijbelstudie te geven, zoals ik dat zo lang gewend was, is het nu inmiddels de tweede keer dat ik een studie geef hier vanuit de studeerkamer in Rijnsburg. Dat is toch eventjes een heel andere ervaring. We gaan vanavond weer verder, eigenlijk voor de tweede keer over het thema waar ik de vorige keer ook over sprak: de vrouw en de draak. Dat is een onderwerp dat zo benoemd en beschreven wordt in Openbaring 12.⟨/p> ⟨p>Het is buitengewoon fascinerend, zoals dat trouwens geldt voor het hele boek Openbaring. Niet alleen omdat het dingen betreft die in de nabije toekomst, in de zeer nabije toekomst, allemaal hun beslag zullen gaan krijgen – dat maakt het natuurlijk buitengewoon spannend – maar ook omdat je de huidige gebeurtenissen en ontwikkelingen in de wereld plaatst in het profetisch licht van onder andere de Openbaring. Je combineert die gegevens.⟨/p> ⟨p>Misschien is het wel even aardig om een boekje te laten zien dat ik hier in de kast heb staan. Ik heb het ooit, ik denk al in de jaren zeventig, gelezen. Dat is al heel erg lang geleden. Het is geschreven door een gereformeerd-vrijgemaakte predikant als protest tegen de boeken van Hal Lindsey, de schrijver van boeken als 'De planeet die aarde heette'. Hij heeft zijn boek als titel gegeven: 'De Bijbel is geen puzzelboek'. Als je goed naar de kaft kijkt, dan zie je ook allemaal puzzelstukjes met daarop hoofdstukken als Openbaring 13, Zacharia 12 tot 14 en Mattheüs 24. Het idee waartegen hij protesteert, is dat al die verschillende gegevens, hoofdstukken, passages en profetieën als puzzelstukjes beschouwd dienen te worden die bij elkaar gevoegd moeten worden om één geheel te krijgen.⟨/p> ⟨p>Ik moet erbij zeggen: het is een geweldige titel, omdat het precies beschrijft wat de Bijbel namelijk wél is: een puzzelboek. Want de Bijbel zegt in de Petrusbrief – Petrus beklemtoont het zelfs heel erg sterk – dat we vooral ook zouden weten dat geen profetie der Schrift een eigen uitlegging heeft. Het idee is dat profetieën van de Schrift elkaar uitleggen. De ene profetie wordt uitgelegd door de andere profetie, zodat je Schrift met Schrift moet vergelijken. Dat zie je ook heel duidelijk in het boek Openbaring, dat het sluitstuk is van de Bijbelse profetie. Het veronderstelt kennis van al het voorgaande en het boek Openbaring is daarmee ook de bekroning ervan. Alle stukjes vallen juist in dit boek op hun plek.⟨/p> ⟨p>Het is een fascinerende bezigheid en ontdekking om iedere keer weer bevestigd te worden in het feit dat heel de Schrift, hoe divers ze ook is qua schrijvers en qua tijden waarin het geschreven is, één geheel vormt. Gedurende vele duizenden jaren is het tot ons gekomen. Het is geen boek, maar het is een bibliotheek. Dat betekent het woordje Bijbel, Biblia: 'boeken'. Het is een bibliotheek en al die boeken, al die passages en al die Schriftgedeelten passen in elkaar als een puzzelstuk. Juist die eenheid, al die stukjes die precies bij elkaar passen, bewijst de goddelijke oorsprong van al die puzzelstukjes. Het is geen onsamenhangend geheel; integendeel, het hoort harmonieus als een geregisseerd geheel bij elkaar.⟨/p> ⟨p>Misschien is het goed, zoals ik gebruikelijk ben te doen, om eventjes terug te blikken op wat we de vorige keer hebben gezien. Dat waren eigenlijk maar een zevental verzen die we toen besproken hebben. In symbolische taal wordt in hoofdstuk 12 van Openbaring een beschrijving gegeven van Israël met 'het teken', want zo wordt het in dat hoofdstuk ook genoemd: een teken dat Johannes ziet in de hemel. Het is een teken van Israël en dat wordt voorgesteld als de vrouw. Het gaat niet over een letterlijke vrouw, het gaat niet over Maria en het gaat ook niet over de kerk. Nee, het gaat over het volk van Israël. Dat blijkt trouwens ook wel uit de wijze waarop zij geassocieerd wordt, namelijk met de zon, de maan en de sterren. Vanouds is dat in de familie van Jakob een bekend beeld van het hele huis van Jakob. Dat heb ik de vorige keer ook laten zien.⟨/p> ⟨p>Afijn, daar wordt dus de vrouw beschreven die een mannelijke zoon voortbrengt. Over puzzelstukjes gesproken: van die mannelijke zoon wordt gezegd dat hij degene is die de naties zou hoeden met een ijzeren staf. Dat verwijst dan weer naar Psalm 2 – de Bijbel is immers een puzzelboek – waar dit ook wordt beschreven: dat de Zoon, de Christus, degene is die de naties zal hoeden en regeren. Waarbij ik trouwens moet aantekenen dat zowel die vrouw een volk voorstelt als ook die mannelijke zoon, want het is de Christus en dat blijkt ook uit het geheel. Ik heb daar meerdere malen over gesproken en ook de vorige keer is het uiteraard ter sprake gekomen, maar die mannelijke zoon blijkt ook een volk te zijn. Voor degenen die vertrouwd zijn met de brieven van Paulus, hoeft het niet al te moeilijk te zijn wie de Christus is: namelijk hoofd en lichaam.⟨/p> ⟨p>In symbolische taal wordt nog een ander teken gegeven, namelijk van de satan. Die wordt voorgesteld als een draak met zeven koppen en tien horens. De satan, de tegenstander, wordt beschreven in zijn eindtijdelijke gedaante. Dat wil zeggen dat in de laatste fase van deze aion, van dit wereldtijdperk, de tegenstander zich mondiaal zal gaan presenteren. Over dat wereldrijk zullen we het de volgende keer trouwens hebben, als we in hoofdstuk 13 zijn aangeland en spreken over het beest uit de zee. In zulke symbolische taal wordt dus ook in hoofdstuk 12 de satan beschreven in zijn eindtijdelijke raad.⟨/p> ⟨p>Hij heeft het in eerste instantie gemunt op die mannelijke zoon, op de Christus aan wie de heerschappij zal toekomen, en hij wil die verslinden. Maar wat ziet Johannes dan in tekenende symbolische taal? Zodra die mannelijke zoon voortgebracht is, wordt deze weggerukt naar God en Zijn troon. Dat is een beschrijving van Christus, maar dat gaat niet over Zijn hemelvaart, want dat was helemaal geen wegrukking. De hemelvaart was niet in de eindtijd en ook niet in een eindtijdelijke zetting. Er was trouwens helemaal geen gevaar; het was een gebeurtenis in alle rust. Nee, het gaat over dat volk dat één is met de Christus en dat vlak voordat Israël in de verdrukking zal komen – de periode van 1260 dagen – wordt weggerukt naar boven, naar God en Zijn troon.⟨/p> ⟨p>Wat er dan gebeurt, is dat die vrouw linea recta vlucht naar de woestijn. Daar is van Godswege een plaats voor haar bereid. Daar mag ze schuilen en daar wordt ze behoed en gevoed gedurende een periode van 1260 dagen. Dit is een periode die we iedere keer in het boek Openbaring tegenkomen, en trouwens ook al veel eerder in het boek Daniël, alleen wordt het daar weer wat anders benoemd. Ik kom daar straks nog eventjes op terug. In ieder geval is dat wat we tot dusver hebben gezien in de eerste zes verzen van Openbaring 12.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-2" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="636" title="Speel af vanaf 10:36">▶ 10:36⟨/button> ⟨span>Vers 7: Michaël en de Oorlog in de Hemel⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>We gaan nu verder en pakken in vers 7 de draad weer op. Er staat: "En het werd oorlog in de hemel." Dat is niet zo vreemd, want zojuist was beschreven dat de mannelijke zoon, op wie de draak het gemunt had, wordt weggerukt naar de troon van God in de hemel. Aangezien die zoon bestemd is voor de heerschappij, betekent dit dat er oorlog komt. De draak weet dat ook; vandaar dat hij het op die mannelijke zoon had gemunt. In feite is het voor hem een mislukking: hij wilde de zoon verslinden, maar het is hem niet gelukt. En vervolgens wordt het dus oorlog in de hemel.⟨/p> ⟨p>Dan staat er: "Michaël en zijn boodschappers voeren oorlog tegen de draak." Ook hier zie je precies waar ik het zojuist over had: die puzzelstukjes die in elkaar vallen. Michaël is een figuur die we kennen uit eerdere Bijbelgedeelten. Judas noemt hem "de aartsengel". In de traditie spreekt men vaak over allerlei aartsengelen – de Joodse traditie kent er geloof ik zeven – maar de Bijbel noemt er maar één bij name als dé aartsengel: Michaël. De betekenis van zijn naam is: "Wie is als God?" Het is heel opvallend hoe de Bijbel de functie van deze Michaël koppelt aan de tijd waar we het nu over hebben.⟨/p> ⟨p>Ga maar na: hij wordt weliswaar niet overal bij name genoemd, maar wel als de aartsengel die het commando zal geven bij de wegrukking in 1 Thessalonica 4. Paulus maakt daar als een verborgenheid, een geheim, een woord van de Heer bekend dat bij het commando van de aartsengel wij zullen worden weggerukt, de Heer tegemoet in de lucht. Dit is een belangrijke koppeling, want het woord "wegrukking" kwamen we ook tegen in de verzen 5 en 6 van Openbaring 12. Het is een term in dit hoofdstuk, maar ook in 1 Thessalonica 4. Nu zien we Michaël oorlog voeren, maar dat is dus precies de aartsengel die ook het commando gaf voorafgaand aan de wegrukking. Dat is heel eigenaardig.⟨/p> ⟨p>We kennen de figuur van Michaël ook vanuit de Hebreeuwse Bijbel. In Daniël 12 wordt gezegd dat in de tijd van Jakobs benauwdheid Michaël zal opstaan. Er wordt tegen Daniël gezegd dat de aartsengel de zonen van zijn volk terzijde zal staan of te hulp zal komen. De dingen die over Michaël worden genoemd, staan in een logisch verband, zeker als je de gebeurtenissen in volgorde plaatst. Michaël geeft eerst het commando tot de wegrukking. Vervolgens verwijdert Michaël onder zijn leiding Satan en consorten uit de hemel, zoals in dit vers en de volgende verzen wordt beschreven. Daarna neemt Michaël het op voor een gelovig Israël, opnieuw in conflict met de draak, de tegenstander.⟨/p> ⟨p>Er zit een logische connectie tussen deze drie gegevens: hij geeft het commando voor de wegrukking voorafgaand aan de 1260 dagen; direct daarna komt er een oorlog en moet Satan zijn plaats in de hemel afstaan om op de aarde geworpen te worden; en vervolgens gaat Michaël het een etage lager, op aarde, opnemen voor een gelovig Israël tegen de tegenstander. Ook hier zeg ik weer: de Bijbel is wis en waarachtig een puzzelboek.⟨/p> ⟨p>"Michaël en zijn boodschappers voeren oorlog tegen de draak." De draak is daar op dat moment nog in de hemel. Er staat bij: "Ook de draak en zijn boodschappers voeren oorlog." Dat klinkt logisch, want als de één oorlog voert met de ander, voert de ander oorlog met de één. Toch zit er meer achter: de draak heeft namelijk iets te verliezen en hij wil dat niet kwijt. Je kunt immers ook meteen capituleren als je wordt aangevallen, maar dat doet de draak niet. Hij voert oorlog omdat hij zijn plaats in de hemel wil behouden. Vandaar die strijd met zijn personeel, zijn boodschappers, tegen Michaël en zijn boodschappers. Dat conflict is een oorlog die ontstaat in de hemel zodra de mannelijke zoon is weggerukt tot God en Zijn troon.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-3" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="1023" title="Speel af vanaf 17:03">▶ 17:03⟨/button> ⟨span>Vers 8-9: de Grote Draak Verliest Zijn Positie en Wordt op Aarde Geworpen⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En dan staat er in vers 8: "En hij – dat is dus de draak – is niet sterk." Dat wil zeggen: hij is niet sterk genoeg. Hij kon, zegt de MBG-vertaling, geen stand houden. En vervolgens staat er: "En zijn plaats werd in de hemel niet meer gevonden." Hij moet zijn plaats in de hemel afstaan. Dat heeft een logische consequentie: als hij straks zijn plaats moet afstaan nadat de mannelijke zoon is weggerukt tot God en zijn troon, dan betekent dat, dat tot aan die wegrukking de draak nog steeds daar in de hemel bivakkeert. Dat weten we ook uit de brieven van Paulus, die inderdaad beschrijft dat wij nu ook te strijden hebben tegen de overheden en de machten van de duisternis, die vanuit de hemelse gewesten het op ons gemunt hebben. Nou ja, dat is niet zozeer omdat wij tegen hen strijden; zij strijden tegen ons. Wij staan gewoon vast. Wij hoeven die positie ook niet te veroveren, want die is gewoon al een gegeven. Maar die overheden en machten die straks het veld moeten gaan ruimen, die hebben het nu op ons gemunt. Eigenlijk, als je daar even over doordenkt, begrijp je ook waarom ze tegen ons strijden: wij zijn namelijk hun rivaal. Het komt erop neer dat zij nu nog een positie in de hemel hebben als overheden en machten die het voor het zeggen hebben. En zij weten – ik denk wel eens een keer beter dan menig gelovige – dat het straks gedaan is met die positie en dat ze uit de hemel geknikkerd worden, om het even heel oneerbiedig te zeggen. Vandaar ook dat zij het op ons hebben gemunt; wij zijn hun rivaal en dat weten zij donders goed.⟨/p> ⟨p>Afijn, zodra dus de mannelijke zoon daar in de hemel is, ontstaat er oorlog. Michaël en zijn boodschappers strijden met succes tegen die draak. De draak en zijn consorten blijken niet sterk genoeg en zij worden in de hemel niet langer aangetroffen. En de grote draak werd uitgeworpen. Dat wil zeggen: naar beneden, uit de hemel geworpen, en dus komt hij automatisch – dat is de Bijbelse gedachte – op de aarde terecht. Eigenlijk is dit de eerste fase van zijn val, want het gaat steeds dieper als je het boek Openbaring bekijkt. Overigens moet ik er even bij zeggen: de val van Satan uit de hemel is een Bijbels gegeven, maar dat is een toekomstige gebeurtenis. Ik weet dat er in de theologie gespeculeerd wordt over een val van Satan ergens in het verre verleden; dat hij ooit een Lucifer was, een lichtdrager, en daarna Satan zou zijn geworden. Dat wordt dan gebaseerd op allerlei teksten die daar helemaal niet over gaan. De Bijbel zegt gewoon van de Satan dat hij zondigt van den beginne, punt. Hij is de slang die door God gemaakt is. Ja, dat is een onderwerp apart, dat laat ik nu even rusten, maar als we het hebben over de val van Satan, dan hebben we het over een toekomstige gebeurtenis.⟨/p> ⟨p>Dat is trouwens fase 1: dat hij uit de hemel op de aarde komt. Vervolgens komt hij op de aarde waar hij nog een hele korte tijd heel veel kwalijk werk zal verrichten – het zijn de laatste stuiptrekkingen. Aan het einde van deze aiōn wordt hij gebonden en in de afgrond geworpen. Bovendien wordt die afgrond nog eens een keertje afgesloten, en gedurende duizend jaren zal hij niet in staat zijn om de volkeren van deze wereld te verleiden. Uiteraard is dat een toekomstige gebeurtenis, ook al wordt dat wat ik nu zeg in de theologie bestreden. Men zegt dan: "Ja, maar dit is chiliasme." Inderdaad, dit is chiliasme. Die duizend jaren zijn toekomstig om de heel simpele reden dat Satan nu wel degelijk in staat is om de volkeren te verleiden. Ik zou zeggen: kijk om je heen en je weet het. Het typerende van de duizend jaren is juist dat hij daartoe niet in staat zal zijn. Dan is hij dus in de afgrond. En er komt trouwens nog een fase, en dat is dat hij na de duizend jaren uiteindelijk, nadat hij voor een korte tijd is losgelaten, in het meer van het vuur zal worden geworpen. Dat is in feite het einde van Satan; dat wil zeggen: van hem als Satan, als tegenstander. Als hij daaruit komt, dan is hij in ieder geval geen Satan, geen tegenstander of diabolos meer. Nou, dat is even genoeg, want in het boek Openbaring gaat dat ook niet verder dan dat.⟨/p> ⟨p>De grote draak werd dus uitgeworpen. Over wie hebben we het dan? Nou, dat hoeft niet zo moeilijk te zijn, want Johannes doet moeite om eventjes heel duidelijk de puntjes op de i te zetten. Hij zegt: dat is de oude slang. Die draak die hier beschreven wordt als draak met die zeven koppen, dat is dezelfde als de oude slang, de slang van oudsher, de oerslang. De slang die we kennen vanuit het boek Genesis, die ooit met die gespleten tong sprak tegen de vrouw in de hof van Eden. Over hém hebben we het dus. En hij heet ook de diabolos. Ons woord duivel komt van dat woordje diabolos. Ik houd er altijd van om dat gewoon letterlijk te lezen. Het is opgebouwd uit twee woordjes: 'dia' en 'bolos'. Dia betekent 'door' of eventueel 'door elkaar'. In 'bolos' herkennen wij ons woordje 'bal'. Het is eigenlijk iemand die door elkaar werpt en gooit. Dat is wat hij doet; dat is zijn beroep, zijn professie. Wat doet u? Wel, door elkaar gooien. Hij houdt zich bezig met de Schrift – hij heeft een theologisch beroep, zal ik maar zeggen – en wat doet hij daarmee? Wel, door elkaar gooien. Daar is hij buitengewoon behendig en ook succesvol in, mag ik wel zeggen. In die functie is hij trouwens ook nog eens een Satan. Dat is dan weer een Hebreeuws woord – diabolos is Grieks en Satan is weer Hebreeuws – en Satan betekent 'tegenstander'. Wel, dat zijn allemaal aanduidingen van het figuur, dat sinistere figuur waar we het nu over hebben.⟨/p> ⟨p>Afijn, duidelijk moet zijn: die grote draak moet zijn plaats in de hemel afstaan. Hij wordt daar buiten geworpen en over wie we het hebben moet dan duidelijk zijn. Hij is degene die de hele bewoonde wereld, de oikoumenē, zal doen dwalen. Het staat trouwens in de tegenwoordige tijd, dus het verwijst niet zozeer naar wat hij nu doet; nee, het gaat erover wat hij gaat doen zodra hij uit de hemel is geworpen. De afsluiting van dit wereldtijdperk is een buitengewoon heftige tijd. Ik zei zojuist al: we leven in een spannende tijd, maar er gaat een tijd komen die nog vele, vele malen spannender is. Ik moet ook zeggen: dramatischer, veel ruiger en grover. Maar er zal ook een enorme dwaling komen, een misleiding. Als er iets typerend is voor de eindtijd, dan is het mondiale misleiding, waar je – als je niet beter weet vanuit de Schriften – absoluut voor de bijl gaat. Wel, deze slang zal de hele bewoonde wereld doen dwalen. Ik weet dat dat soms heel moeilijk is voor allerlei mensen om bij stil te staan, want ja, zou iedereen het dan allemaal mis hebben? Dat is toch eigenwijs en hoogmoedig om te denken? Maar dat is nu precies de strijd van degenen die leven in met name die tijd die nog gaat komen, als de diabolos op aarde geworpen zal worden. Hij werd geworpen in het land of, zo u wilt, de aarde. Ik heb er al vaker over gezegd dat het woordje dat hier gebruikt wordt zowel vertaald kan worden met de aarde als met het land. Voor beide vertalingen is wat te zeggen, maar ik geef eerlijk gezegd in het algemeen de voorkeur aan het woordje 'het land', omdat bij ons het woordje 'de aarde' veel te veel de associatie heeft met een planeet.⟨/p> ⟨p>En dat is in de Bijbel in ieder geval niet de gedachte. Het land, dat gaat over het droge in onderscheid met de zee. Dus wie op zee is, is niet meer op de aarde.⟨/p> ⟨p>Afijn, hij wordt geworpen in het land of op de aarde, op het droge. En ook niet alleen hijzelf, maar ook zijn hele gevolg – al zijn kornuiten zal ik maar zeggen, zijn medewerkers, zijn boodschappers – die werden met hem uitgeworpen.⟨/p> ⟨p>En dit is een moment, een heel gedenkwaardig moment. Want dat betekent in feite dat de hoogste etage van deze schepping, namelijk de hemel, dat wat zich boven de aarde bevindt, vanaf dit moment is gereinigd.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-4" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="1753" title="Speel af vanaf 29:13">▶ 29:13⟨/button> ⟨span>Vers 10-12: Bevrijding in de Hemel en Wee voor de Aarde⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Dan staat er: "En ik hoor een luide stem in de hemel zeggen: nu geschiedt de redding en de macht en het koninkrijk van onze God." Waarom is dat zo? De reden is heel simpel: de troon in de hemel is overgenomen. De mannelijke zoon heeft daar zijn plaats ingenomen. Op dat moment wordt de hemel gezuiverd en de draak en alles wat bij hem hoort wordt uit de hemel geworpen. Dat betekent dat er vanaf dit moment redding is, en macht, en het koninkrijk van onze God — in ieder geval daar in de hemel.⟨/p> ⟨p>Er wordt ook gesproken over de volmacht, dat wil zeggen de autoriteit die hij van Godswege ontvangen heeft: de volmacht van zijn Christus, van zijn Gezalfde. En wie is dat? Dat is die mannelijke zoon die was weggerukt tot God en zijn troon. Aan hem is de volmacht gegeven. Dit heeft ook als consequentie wat er in het vervolg van vers 10 staat: "want de beschuldiger van onze broeders... werd uitgeworpen." Hiermee wordt ook de tegenstander van Israël bedoeld, het kanaal waarvan God zich bedient en het medium waarmee hij ook de wereld wil gaan zegenen. De beschuldiger van onze broeders, de satan, die hen dag en nacht beschuldigde voor onze God, is weg. Tot op dit moment is hij namelijk nog daar in de hemel als de overste van de macht van de lucht, maar dan moet hij zijn plaats afstaan en wordt hij uit de hemel geworpen.⟨/p> ⟨p>In vers 11 staat: "En zij overwinnen hem." Wie zijn die "zij"? Dat zijn onze broeders, het volk van Israël. En zij overwinnen hem door het bloed van het Lammetje, een uitdrukking die we trouwens al eerder tegenkwamen in ditzelfde boek. Het Lammetje dat geslacht is, overwint. En waarom is er overwinning in dat bloed van het Lammetje? Omdat dat Lammetje dat geslacht is, is opgestaan. Hij blijkt zo sterk te zijn; hij is de Leeuw van Juda, opgestaan uit de doden. In dat bloed van het Lammetje is dus overwinning. Dat is ook precies het woord van dat getuigenis waarin de overwinning gelegen is.⟨/p> ⟨p>Van deze overwinnaars wordt gezegd dat zij hun ziel niet liefhebben. In het Grieks staat daar het woordje ⟨em>psyche⟨/em>, ons woord psyche. Het duidt op het gevoel en de sensaties; dat wat een mens gemeen heeft met het gedierte. Daar is niets mis mee, maar op het moment dat een mens dat de voorkeur geeft en leidend laat zijn — wie zijn ziel liefheeft, die zal het verliezen. In de Bijbel gaat het nooit primair om de ziel, maar juist om de geest. Wij gooien die begrippen in het algemene spraakgebruik vaak door elkaar, maar het Woord van God maakt scheiding als een scherp zwaard tussen ziel en geest.⟨/p> ⟨p>Wanneer de draak eenmaal op de aarde is geworpen, zullen zij inderdaad heel veel strijd met hem hebben. Maar ze overwinnen. Hoe komt dat? Omdat zij het bloed van het Lammetje kennen en ook dat woord van hun getuigenis. Dat maakt dat zij kiezen voor dat woord en niet voor hun ziel, de sensaties en het gevoel waar een mens zo aan gehecht is. Als je een mens de vrije loop geeft, kiest hij daarvoor, maar geloof kiest niet voor het gevoel; geloof kiest voor wat er staat geschreven. Zij hebben hun ziel niet lief tot de dood aan toe. Zelfs al kost het hun de kop, dan nog doet dat hun getuigenis niet onder. Integendeel, daar gaan ze voor.⟨/p> ⟨p>De aankomst van de mannelijke zoon bij God en zijn troon is de directe aanleiding voor het verwijderen van de satan en zijn gevolg. Hij wordt uitgeworpen en komt op de aarde terecht. Dat betekent dat er reden is voor feest, namelijk in de hemelen: "Daarom, wees vrolijk, hemelen!" De hemel is bevrijd en vanaf dit moment is het koninkrijk daar gevestigd. Dat is nu nog niet het geval; ik kan het niet genoeg herhalen: de hemel is nu nog niet de plaats waar het koninkrijk volledig gevestigd is. De Koning is daar weliswaar, maar hij heeft zijn macht nog niet opgenomen omdat zijn lichaam nog niet compleet is. Pas als dat compleet is, vindt de wegrukking plaats. Vanaf dat moment worden de hemelen gezuiverd en is het koninkrijk in de hemel gevestigd.⟨/p> ⟨p>Dan zal trouwens ook op de aarde dat gebed — niet populair, maar wel zeer ter zake — weer klinken: het Onze Vader. Dat is geen formuliergebed voor ons vandaag, maar een heel concreet gebed dat juist in die tijd past. Dan zal men bidden: "Uw wil geschiede, gelijk in de hemel, alzo ook op de aarde." Want vanaf de aankomst van de mannelijke zoon zal Gods wil gaan geschieden in de hemelen. Nu nog niet, maar dan wel. Dan zal het ook ter zake zijn om te bidden en te danken: "Uw wil geschiede, zoals in de hemel, wel dan ook op de aarde." Dat is eigenlijk precies de tijd waar het boek Openbaring over gaat: dat Gods wil gestalte gaat krijgen op aarde.⟨/p> ⟨p>Het begint echter altijd top-down: op het hoogste niveau. Eerst wordt het in de hemel gevestigd en vervolgens komt het op aarde. Het komt ook niet zomaar op aarde; het wordt eerst in Israël gevestigd en vervolgens over de volkeren uitgebreid. Het gaat allemaal gefaseerd en stapsgewijs. "Daarom, wees vrolijk, hemelen en die daarin als in een tent wonen." De hemel wordt namelijk altijd voorgesteld als een uitspansel; zo wordt het ook genoemd: een uitgespannen tent. Het werkwoord wat hier gebezigd wordt, is eigenlijk letterlijk "die daarin tabernakelen". Al degenen die daar wonen, hebben reden om een feest te vieren, want het is bevrijdingsdag in de hemel.⟨/p> ⟨p>Let echter op het grote contrast hier in vers 12. Nadat er staat dat de hemelen vrolijk moeten zijn, volgt er meteen achteraan: "Wee het land en de zee." De aarde en de zee zijn twee terreinen die in hoofdstuk 13 opnieuw pontificaal genoemd worden, want dan is daar een beest uit de zee en een beest uit het land. Hoezo "wee"? Dat wordt verklaard: "want de diabolos daalde tot jullie neer in grote woede, wetende dat hij een korte tijd heeft." Terwijl er reden is voor feest in de hemelen omdat deze bevrijd zijn, gaat het hier op aarde gigantisch tekeer.⟨/p> ⟨p>Of je land en zee hier nu letterlijk of figuurlijk neemt — wat beide kan — er zal een gigantisch heftige periode aanbreken in Israël (het land) en onder de volkeren (de zee). Waarom? Omdat de diabolos nu tot jullie is neergedaald. Tot dusver was hij in de hemelen en deelde hij daar tot op zekere hoogte de lakens uit als de overste van de macht der lucht. Maar dan is hij concreet op de aarde en gaat hij zich manifesteren in de mens van de wetteloosheid, in dat beest; in die beide beesten trouwens. Hij weet dat hij, nu hij letterlijk zo vernederd is, nog maar een hele korte tijd heeft, en daarom is hij in grote woede.⟨/p> ⟨p>Wel, hij heeft een nederlaag geleden. Letterlijk, want hij is vernederd. Bovendien had hij het gemunt op die mannelijke zoon die hij wilde verslinden, maar die werd pal daarvoor als het ware uit zijn muil gered en weggerukt.⟨/p> ⟨p>Dat is een nederlaag, en nu probeert hij het alsnog. Een kat in het nauw maakt rare sprongen; wel, dat is met deze draak, de diabolos, ook het geval. Hij weet dat hij nog maar een korte tijd heeft. Dus hij gaat nu in no-time, in de korte periode die nog rest en de weinige gelegenheid die er nog is, proberen zijn slag te slaan.⟨/p> ⟨p>En ik moet zeggen: nog met succes ook, tot op zekere hoogte en tijdelijk. Maar niettemin zal hij nog gigantisch veel kwaad aanrichten. Vandaar ook dat er staat: "Wee het land en de zee." Daar moet je dus niet gering over denken.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-5" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="2510" title="Speel af vanaf 41:50">▶ 41:50⟨/button> ⟨span>Vers 13-14: de Vlucht van de Vrouw Naar Haar Schuilplaats in de Woestijn⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En toen de draak waarnam, vers 13, dat hij werd geworpen in het land, vervolgde hij de vrouw die de mannelijke zoon had voortgebracht. De mannelijke zoon, ja, daarop had hij het gemunt, maar die heeft hem inmiddels een nederlaag doen lijden. Die mannelijke zoon is namelijk naar de hemel gegaan. En terwijl de mannelijke zoon naar God en zijn troon werd weggerukt, betekende dat voor de draak juist dat hij een etage lager moest. De één omhoog, de ander omlaag. En nu vervolgens heeft hij het gemunt op de vrouw die de mannelijke zoon eerder had voortgebracht.⟨/p> ⟨p>En aan de vrouw werden gegeven twee vleugels van de grote adelaar, opdat ze de woestijn in zou vliegen. We hadden al vernomen in vers 5 en 6 dat die vrouw inderdaad zou vluchten naar de woestijn en hier wordt daar iets meer over gezegd in beeldende taal. Haar werden twee vleugels van de grote adelaar gegeven. Het idee hier, en de taal die gebruikt wordt, herinnert heel sterk aan de verlossing destijds van Israël uit Egypte. Ook toen was er sprake van een vlucht en ook toen kwam men in de woestijn. Je leest in Exodus 19 dat God zijn volk toespreekt en dan zegt: "Jullie zagen wat Ik deed aan Egypte en dat Ik jullie droeg op arendsvleugelen en jullie tot Mij bracht." Welnu, ik denk dat het die adelaarsvleugels zijn. Op een goddelijke wijze kunnen ze vluchten naar de woestijn; ze worden gedragen als op arendsvleugelen en zo komen ze daar in de woestijn terecht.⟨/p> ⟨p>Ik moet er trouwens bij zeggen, vanuit andere schriftplaatsen weten we ook dat die vlucht maar een korte tijd kan duren. De Heer Jezus spreekt daar ook over in de rede op de Olijfberg, waar Hij zegt dat als jullie dat afgodsbeeld, de gruwel van de verwoesting, op de heilige plaats zien staan (wie het leest, geve er acht op, zoals dat in Daniël wordt beschreven), maak dan dat je wegkomt. Zelfs als je nog iets vergeten bent mee te nemen: ga niet terug om het alsnog even te halen. Want dan is het echt vluchten voor je leven, zo snel als mogelijk. Want daarna zal het met recht zo zijn: vluchten kan niet meer.⟨/p> ⟨p>Men zal vluchten naar de woestijn, naar dat gebied van Edom — we hebben het er de vorige keer ook al over gehad. Het is een heel bijzondere plaats, want het is een plaats van Godswege bereid. Ik denk dat het te maken heeft met de stad Petra, daar in het gebied van Edom en bij Bozra. Dat zijn plekken die in het profetisch woord op verschillende plaatsen worden genoemd. In ieder geval zal men daar een veilig onderkomen vinden.⟨/p> ⟨p>Dan staat er nog bij dat aan de vrouw twee vleugels van de grote adelaar werden gegeven, omdat ze de woestijn in zou vliegen naar haar plaats waar zij zou worden gevoed. Ik had het zojuist even over de connectie met de eerdere vlucht van Israël uit Egypte. Als op arendsvleugelen kwamen ze in de woestijn, maar wat lezen we vervolgens? Ze werden ook van Godswege gevoed door manna en door kwakkels. Het kwam allemaal van boven, ja letterlijk.⟨/p> ⟨p>Straks zal de geschiedenis zich herhalen. Ik zeg niet dat daar weer manna zal vallen, dat weet ik niet, het zou kunnen, maar ze zullen daar ook weer van Godswege gevoed worden, 1260 dagen lang. Zonder dat men oogsten binnenhaalt, wordt men van bovenaf gevoed. Ik heb de vorige keer ook nog eventjes aangestipt dat mogelijk die mannelijke zoon zelf daar ook nog een rol in speelt. Er is een hele interessante aanwijzing voor dat de Christus, hoofd en lichaam, daarin ook zullen voorzien. Ik moet erbij zeggen: ⟨em>someway, somehow⟨/em>, want meer details kan ik daar niet over verklappen, maar er zijn aanwijzingen in die richting.⟨/p> ⟨p>Zij heeft daar een plaats en daar zal ze worden gevoed. Hoe lang? Wel, dat wisten we eigenlijk al, hier wordt het alleen op een andere manier nog beschreven. Het wordt genoemd: tijd, tijden en een halve tijd. Eigenlijk één tijd, twee tijden en een halve tijd. Oftewel: één jaar, twee jaren en een half jaar. Dat is 3,5 jaar, maar dat is hetzelfde als 1260 dagen. En als je het niet geloven wilt, dan kijk je even naar vers 6, want daar zie je namelijk dat zij daar in de woestijn gevoed zal worden gedurende 1260 dagen. Dat is 3,5 jaar, zodat er geen twijfel over hoeft te bestaan hoe lang die tijden hier zijn. Heel simpel en we weten trouwens nog een omschrijving, maar dan niet in dagen en jaren, maar in maanden: dat zijn er 42. Drie keer twaalf plus zes.⟨/p> ⟨p>Daar zullen ze worden bewaard, gevoed en behoed. En dat buiten het zicht van de slang; die heeft daar geen invloed. Dat volk dat daar een onderkomen heeft gevonden, is daar echt veilig. De slang, ondanks het feit dat die inmiddels op de aarde is geworpen, heeft geen toegang tot die schuilplaats. 1260 dagen lang zijn zij daar helemaal veilig.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-6" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="2941" title="Speel af vanaf 49:01">▶ 49:01⟨/button> ⟨span>Vers 15-16: de Waterstroom uit de Bek van de Slang en de Reddende Aarde⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En dan vind je iets eigenaardigs waar ik eerlijk gezegd niet zoveel over kan zeggen, behalve dan wat hier naar voren wordt gebracht: "En de slang wierp water uit zijn mond als een rivier achter de vrouw aan om haar door de rivier te laten meesleuren." Ik kan het figuurlijk opvatten, en daar is ook wat voor te zeggen; het kan dan gaan over onder de voet gelopen worden door een overstroming, waar de Bijbel soms over spreekt als beeld van onder de voet gelopen te worden door een leger. Maar eerlijk gezegd suggereert de wijze waarop het hier naar voren gebracht wordt dat het inderdaad om letterlijk water gaat.⟨/p> ⟨p>Het probleem is alleen dat ik niet precies weet hoe ik dat moet invullen, maar persoonlijk vermoed ik dat dit letterlijk is. Dat wil zeggen dat er een waterstroom zal worden ingezet tegen de schuilplaats. Een waterreservoir, een stuwdam, ik weet het niet. Dat zal te zijner tijd, gedurende die 1260 dagen, vanzelf duidelijk worden wat daar met dat water uit de mond van de slang bedoeld wordt. Ik weet wel dat als dat inderdaad letterlijk is, wat er dan vervolgens zal gebeuren. Misschien probeert de tegenstander, de slang, die schuilplaats onder water te zetten, zodat degenen die daar een onderkomen hebben gevonden, worden meegesleurd door de waterstroom. Maar ik ga er nu even vanuit dat het inderdaad een letterlijke vervulling gaat krijgen.⟨/p> ⟨p>Ik zeg dit dus onder enig voorbehoud; ik weet dat niet zeker, maar ik vermoed het. Ik vind dat trouwens in principe altijd de uitleg die de voorkeur verdient. Daarin word ik ook bevestigd in de wijze waarop het vervolgens in vers 16 beschreven wordt: "en de aarde die hielp de vrouw en het land opende haar mond". Dat wil zeggen: er komt een waterstroom die die schuilplaats onder water dreigt te zetten. Wat kan daartegen gebeuren? Wel, het land, de aarde helpt. Want wat gebeurt er? Ik denk dus, net als ooit in de dagen van Korach, Datan en Abiram, dat de aarde gewoon geopend wordt. Er ontstaat een enorme kloof; de aarde scheurt en al het water verdwijnt daarin, zodat men toch veilig is.⟨/p> ⟨p>De slang probeerde die schuilplaats onder water te zetten, maar dat lukt haar niet. Omdat de aarde scheurt, verdwijnt al het water daarin en het land verzwolg de rivier die de draak uit zijn mond wierp. Meer dan dit kan ik er eigenlijk niet over zeggen. Te zijner tijd zal wel duidelijk worden hoe dit zijn beslag zal krijgen. En misschien – en dat zou ook nog kunnen – zijn er schriftplaatsen die hier wel degelijk licht op werpen, alleen heb ik die nog niet gezien. Of in ieder geval: ik heb ze nog niet zo daarmee in verband kunnen brengen. Ik laat dat dus gewoon maar even voor wat het is. We nemen het ter kennisgeving aan, we overwegen het en we bewaren het in ons hart. Misschien dat er op een bepaald ander tijdstip alsnog licht op geworpen kan worden.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-7" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="3205" title="Speel af vanaf 53:25">▶ 53:25⟨/button> ⟨span>Vers 17: de Grote Verdrukking en de Strijd Tegen de Overigen van Haar Zaad⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En dan staat er in vers 17: "En de draak werd toornig op de vrouw." Want ja, dit is mislukking nummer vier, als we het welgeteld eventjes op een rijtje zetten. Mislukking nummer één was dat hij het gemunt had op de mannelijke zoon die hij wilde verslinden. Maar dat lukt niet, want die mannelijke zoon wordt, zodra hij geboren is, weggerukt. Vervolgens — en dat is mislukking nummer twee — blijkt die draak niet sterk genoeg te zijn wanneer Michaël en de zijnen de oorlog tegen hem aanvangen. Mislukking nummer drie is dat hij op aarde wordt geworpen. En dit is dan mislukking nummer vier, want nu heeft hij het gemunt op de vrouw; hij wil die schuilplaats letterlijk onder water zetten en ook dat lukt hem niet.⟨/p> ⟨p>En de draak werd toornig op de vrouw. Wat doet hij nu, nu hij ook niet in staat is om die vrouw daar in de schuilplaats te bereiken? Dan gaat hij weg om oorlog te voeren tegen de overigen van haar zaad. We hebben dus aan de ene kant de vrouw die daar in de woestijn is, we hebben de mannelijke zoon — Christus, hoofd en lichaam — in de hemel bij God en Zijn troon, en nu is er nog een andere categorie: de overigen van haar zaad.⟨/p> ⟨p>Ik heb het eigenlijk zojuist al even genoemd, want ik wees erop dat de gelovigen zullen vluchten zodra ze dat afgodsbeeld op het tempelplein zien staan. Maar als ze niet tijdig gevlucht zijn, dan bevinden ze zich dus nog steeds in het land. Ze geloven in de Messias. Ik moet erbij zeggen — we hebben daar al een keer eerder over nagedacht, dat gaat over de twee getuigen in Openbaring 11 — dat zodra de wegrukking plaats zal vinden, er twee getuigen in Jeruzalem zullen gaan optreden. Zij zullen spreken van Gods wege en er zal een geweldig getuigenis uitgaan. Zij zullen ook spreken van de Messias en er zullen dus velen gelovig worden en vluchten naar de woestijn.⟨/p> ⟨p>Maar die twee getuigen zullen niet vluchten naar de woestijn; die zullen gedurende die 1260 dagen daar op het tempelplein in Jeruzalem profeteren. En niemand zal hen wat kunnen doen, dat lukt niet, want daarvoor zijn ze beveiligd. Gedurende 1260 dagen zijn ze volstrekt veilig. Degenen in het land die tot geloof komen door het getuigenis van die twee getuigen, die zullen de Grote Verdrukking echt meemaken. Terwijl die vrouw dus veilig is in de schuilplaats, gaat die draak nu oorlog voeren tegen de overigen van haar zaad, en daar kan hij wel wat tegen beginnen. Dat wil zeggen: hen zal hij kunnen treffen.⟨/p> ⟨p>Dat is ook precies wat de uitdrukking "Grote Verdrukking" verklaart, want de gelovigen die dan in het land zijn — niet in de woestijn, maar in het land — die zullen enorm onder druk komen te staan. Er zal een gigantische vervolging komen in die tijd dat er afgoderij wordt gepleegd daar op het tempelplein en afgoderij wordt afgedwongen. Een vreselijke tijd. Maar dan zullen dus de overigen van haar zaad, dat wil zeggen de rest van het gelovig overblijfsel die niet in de woestijn is, worden aangepakt en bestreden door de tegenstander.⟨/p> ⟨p>Hier worden ze nog nader aangeduid: het zijn degenen die de voorschriften van God bewaren — ook een aanduiding van de wetgeving van de Torah — en het getuigenis van Jezus hebben. Dit zijn echt Joden die Joods leven en die Jezus als de Messias belijden. Ze hebben het getuigenis van Jezus. Dat zij de voorschriften van God bewaren, heeft te maken met de Torah, en het getuigenis van Jezus is de boodschap dat Hij het Lammetje is dat geslacht is maar is opgestaan; de Leeuw van Juda. Dat is de nadere aanduiding van de overigen van haar zaad.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-8" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="3516" title="Speel af vanaf 58:36">▶ 58:36⟨/button> ⟨span>Vers 18 en Afsluiting: de Draak op het Zand van de Zee⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En nu eindig ik met het laatste vers van Openbaring 12, en daar staat: "En hij stond op het zand van de zee." Tekstkritisch is dit een wat omstreden vers, want er zijn ook vertalingen die zeggen: "en ik stond op het zand van de zee." Dat is geen kwestie van vertalen, maar van varianten in de grondtekst. Maar het meest waarschijnlijk is toch, omdat de belangrijkste manuscripten wijzen op de derde persoon enkelvoud, dat er staat: "Hij stond op het zand van de zee." In dat geval gaat het dus niet over Johannes, maar over de draak. Die draak, die toornig werd en die het vervolgens gemunt heeft – nu hij geen succes heeft gehad bij de mannelijke zoon en ook niet bij de vrouw in de woestijn – op de overigen van haar zaad. En dan wordt er gezegd: "hij stond op het zand van de zee."⟨/p> ⟨p>Dit is tevens het verbindende vers naar het komende hoofdstuk. Want vervolgens lezen we in vers 1 van Openbaring 13 dat daar uit de zee een beest opkomt. Dat beest heeft dezelfde trekken als de draak in Openbaring 12: zeven koppen en tien horens. We zullen daar de volgende keer nog wel uitgebreider bij stilstaan, zoals we dat trouwens de vorige keer ook al even hebben gedaan. Maar in ieder geval gaat het dan over de volkerenwereld; uit de volkerenzee zal er een rijk voortkomen. Een federatie van tien landen daar in het Midden-Oosten, een vreselijk rijk. En dan ziet Johannes trouwens ook nog een ander beest voortkomen, maar die komt uit het land, uit Israël: de valse profeet. Dat zijn allemaal thema’s die in Openbaring 13 worden beschreven, en dat is dus ook het thema voor de volgende keer. Daar gaan we mee verder.⟨/p> ⟨p>Nu hebben we dus gezien, om even samen te vatten wat we tot dusver hebben vastgesteld, wat er zal gebeuren in die 1260 dagen met het oog op Israël. Er zal een gelovig overblijfsel zijn op een bewaarde plaats; wonderbaarlijk worden ze daar van Godswege behoed en bewaard. Het is tegelijkertijd de tijd dat de satan zijn plaats heeft moeten afstaan in de hemel en op de aarde is terechtgekomen.⟨/p> ⟨p>En dan te bedenken – dat zeg ik dan maar ter afsluiting, want waar ik mee begon, daar eindig ik ook mee – dat er nu, anno 2020, nog tien jaar te gaan zijn en dat er dan precies 2000 jaren zijn verstreken sinds de Heer Jezus Christus ten hemel is gevaren. Wel, dat is zo markant. Deze dingen gaan binnen niet al te lange tijd allemaal hun beslag krijgen. We leven in zulke boeiende, maar ook beslissende tijden. Hoe belangrijk is het om te weten wat er staat geschreven en je daarop te oriënteren, want te midden van alle misleiding en duisternis die er in de wereld is, is dat een absoluut betrouwbaar kompas. Daarvan kunnen we compleet en volledig op aan. Ik dank jullie wel voor jullie aandacht en ik hoop jullie bij een volgende gelegenheid graag weer te treffen, en dan gaan we dus verder met Openbaring 13. Tot ziens, Godszegen en al het goede van boven.⟨/p>