⟨h3 id="hoofdstuk-1" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="0" title="Speel af vanaf 00:00">▶ 00:00⟨/button> ⟨span>Introductie en Context van de Zeven Brieven⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Hartelijk dank Wolter, mooi om zo optimistisch met werkelijk gegronde hoop te mogen beginnen. Welkom allemaal ook van mijn kant en dat zeg ik ook eventjes voor de kijkers thuis. Ik begroet ze bij deze maar eventjes door mijn hand op te steken. Ik stel voor dat we weer de draad oppakken bij de bespreking van het boek de Openbaring. U had natuurlijk niet anders verwacht: inmiddels zijn we bij het achtste deel, hoewel we nog maar in het tweede hoofdstuk zijn. Dat gaan we vanavond, naar ik mag aannemen, wel afronden.⟨/p> ⟨p>We zullen ons vanavond vooral beperken tot de brief aan Tyatira. Ja, dat is de langste brief die we in hoofdstukken 2 en 3 aantreffen; de langste van de zeven brieven die we daar vinden. Dus dat vraagt nogal het een en ander van onze aandacht. De voorgaande keren... Ja, ik heb er eerder ervaringen mee opgedaan dat ik al te nonchalant reageerde op zulke boodschappen en ineens ben je een half uur verder. Ik vind dat ik dat jullie niet aan mag doen, dat is zonde van de tijd.⟨/p> ⟨p>De vorige keren hebben we ons dus beziggehouden met eerst de brief aan Efeze, vervolgens de brief aan Smyrna en toen de laatste tot dusver: de brief aan Pergamum. Wat we daarbij iedere keer opnieuw hebben vastgesteld — ook al in het inleidende hoofdstuk en toen we een overzichtsstudie gaven over Openbaring 2 en 3 — is om de hoofdmoot daarvan te zien. Dat is het allerbelangrijkste voor ons om te realiseren om deze hoofdstukken ook te verstaan: om dit te zien in de hele context waarin dit geplaatst is, namelijk in de dag van de Heer.⟨/p> ⟨p>Het gaat om de periode waarin de Heer openbaar zal worden en ook de draad weer op zal pakken met het volk van Israël, het volk van koningen en priesters, zoals dat staat in het eerste hoofdstuk. Dat is de context, dat is de samenhang, en de ekklesia's zijn ook Joodse ekklesia's, het zijn synagoges. Waar het ook direct aan gericht is, dat is de Sjaliach Tsibboer, weet u nog? De engel van de gemeente, een Joods ambt. Alles ademt die sfeer van Israël en van de toekomst die zal aanbreken in de dag van zijn openbaring. Daarmee heb ik ongeveer wel in een paar zinnen gezegd wat we telkens weer opmerken, afgezien dan van alle details die daar natuurlijk te melden zijn over Efeze, Smyrna, Pergamum en vanavond dus Tyatira.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-2" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="202" title="Speel af vanaf 03:22">▶ 03:22⟨/button> ⟨span>De Stad Tiatira en de Purperverkoopster Lydia⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En dat betekent dat we nu in hoofdstuk 2 vers 18 zijn aangekomen: Tyatira. Ik toon nog een keertje dit kaartje waarop we die plaatsen allemaal aan de westkant van het huidige Turkije aantreffen, en hier zien we dan Tyatira. Tegen Johannes wordt dan dit gezegd: "En schrijf aan de boodschapper van de ekklesia in Tyatira."⟨/p> ⟨p>Het is een stad die vandaag de dag bekendstaat als een flinke stad onder de naam Akhisar. Ik heb er eventjes wat over opgezocht. Misschien vraagt u zich af of we dit de vorige keer niet al hebben gezien? Ik weet dat een voorgaande keer wat overlap had, maar toch: Akhisar betekent 'Witte Kasteel', zoals u ziet. Wikipedia weet erover te melden dat de stad ongeveer 81.000 inwoners telt. Dat is dus de stad die in Openbaring 2 genoemd wordt: Tyatira.⟨/p> ⟨p>Deze naam komen we nog een keer tegen in het Nieuwe Testament, behalve hier in Openbaring 2. Weet u in verband waarmee? Laat ik eens een bijbelquizvraagje stellen: waar kennen we Tyatira nog meer van? Er kwam iemand vandaan. Oké, ik ga u wat helpen. In het boek Handelingen wordt de naam vermeld. Ik zal het nog makkelijker maken: het was een dame. Nee, niet Dorcas... Lydia, precies ja, Lydia! Het wordt genoemd in Handelingen 16 vers 14. Daar lees je: "En een zekere vrouw, Lydia genaamd, een purperverkoopster van de stad Tyatira..."⟨/p> ⟨p>Ik moet erbij zeggen dat zij op het moment dat zij in aanraking kwam met Paulus, in Filippi was. Dat is niet al te ver daarvandaan, aan de andere kant van het water, maar ze kwam in ieder geval uit Tyatira. Zij was een vrouw die de God vereerde. Ze was niet Joods, maar ze sympathiseerde in elk geval met de God van Israël. Er staat zo prachtig over haar dat zij luisterde — dat is ook al heel mooi — en de Heer opende haar hart, zodat ze acht zou geven op hetgeen gesproken werd door Paulus.⟨/p> ⟨p>Daar komt een heleboel samen. Het loutere feit dat zij aandacht geeft aan wat Paulus te melden heeft, maar ook dat het God is die de harten opent, zodat zij ontvankelijk was voor wat Paulus te melden had. We hoeven daarin dus helemaal niets te forceren, dat is iets wat ik daar ook uit opmaak. Zoals Wolters moeder dat ooit heeft onderwezen en zoals Wolter zojuist ook vertelde: je hoeft het helemaal niet te forceren om een gesprek aan te knopen. Want de Heer opent harten. Je hoeft daarin niet 'in te beuken'. Het enige wat je mag doen, is het woord doorgeven als daar de gelegenheid voor is.⟨/p> ⟨p>Afijn, deze vrouw Lydia kwam uit Tyatira. Waarvan akte. Voor de rest doet dat in mijn beleving niet al te veel verder ter zake, want we zijn nu vervolgens hier in Openbaring 2 toch weer in een heel andere setting.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-3" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="459" title="Speel af vanaf 07:39">▶ 07:39⟨/button> ⟨span>De Zoon van God: Ogen als een Vuurvlam en Voeten van Witbrons⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Wat er dan vervolgens gezegd wordt – de brieven worden altijd op die manier ingeleid – is: schrijf aan de boodschapper van de ekklesia in puntje, puntje, puntje. Deze dingen zegt de Zoon van God, die ogen heeft als een vuurvlam en wiens voeten lijken op wit-brons.⟨/p> ⟨p>De Zoon van God die ogen heeft, dat refereert aan wat we eerder al in Openbaring 1 zagen. Daar vind je ook al de beschrijving wanneer Johannes de Heer Jezus ziet. Hij beschrijft Hem daar trouwens als de Zoon des mensen, maar die Ben Adam is natuurlijk ook de Zoon van God. Er staat hier: de Zoon van God die ogen heeft. Je zou strikt genomen kunnen lezen dat die ogen betrekking hebben op God, maar ik denk niet dat dat de gedachte is. Het gaat over de Zoon van God die ogen heeft als een vuurvlam.⟨/p> ⟨p>Waarom? Omdat dat simpelweg vergelijkend te lezen is; in Openbaring 1 was de Heer Jezus immers ook al zo neergezet. De Zoon van God werd daar beschreven als degene die ogen heeft als een vuurvlam. Later, in Openbaring 19, wordt dat nogmaals gezegd en opnieuw geplaatst in het verband van de eindtijd en de oorlog die straks zal losbarsten wanneer de Heer inderdaad in rechtvaardigheid oorlog gaat voeren. Dan wordt er ook gezegd: "En zijn ogen zijn als een vuurvlam." Lichtgevend, dat wil zeggen dat Hij alles ziet. Dat heeft denk ik ook alles te maken met het feit dat Hij dat in rechtvaardigheid doet. We zullen daar later in deze brief trouwens nog meer over zien.⟨/p> ⟨p>In ieder geval wordt Hij zo beschreven, en dat is natuurlijk niet voor niks. Elk van de eigenschappen waarmee de Heer in deze brieven wordt geïntroduceerd, houdt specifiek verband met dat wat over die ekklesia wordt gezegd. Het is niet voor niks dat de Zoon van God op deze wijze wordt beschreven.⟨/p> ⟨p>Er staat nog iets bij: "en wiens voeten lijken op wit-brons". Ook dat hadden we al gelezen in Openbaring 1. Daar staat: "en zijn voeten waren gelijk wit-brons, als in een smeltoven gloeiend gemaakt." Het idee daarbij is werkelijk dat van lichtgevendheid; dat is immers wat er gebeurt wanneer een metaal, in dit geval wit-brons, gloeiend is gemaakt. Het zijn diezelfde voeten waarmee Hij, zoals Openbaring 19 zegt, de persbak van de gramschap van God, de wijnpersbak van Gods toorn, zal treden. Ook dat wijst er weer op dat wanneer de natiën worden onderworpen, dit gepaard gaat met oorlog en het vloeien van bloed. Het is werkelijk een heel heftig gebeuren waaraan telkens wordt gerefereerd. Dat zullen we in deze brief opnieuw bevestigd zien worden.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-4" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="701" title="Speel af vanaf 11:41">▶ 11:41⟨/button> ⟨span>Lof voor Tiatira: Werken, Liefde, Geloof en Verduren (hypomonee)⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Dat was de introductie van de Zoon van God en die gaat nu spreken. "Ik weet jouw werken en de liefde en het geloof." Hij ziet dat, want zijn ogen zijn als een vuurvlam. Maar er staat ook bij: "en de bediening" — de dienst die jullie dus hebben. Dienst betoont zich, en zoals de NBG-vertaling zegt: "en jouw verduren". Dat geeft al aan dat ze te maken kregen met tegenstand, want het is tegenstand, lijden, moeite en tegenslag die je hebt te verduren.⟨/p> ⟨p>Het is trouwens een mooi woord in het Grieks: hupomonè. Dat betekent letterlijk "onderblijven". Ja, eronder blijven. Ik herinner me dat ik dat ooit op cassettebandjes van Cor van Hoeven leerde, die daar nogal eens op attendeerde: eronder blijven. Daarbij legde hij natuurlijk meteen de link met onder het Woord blijven staan. Dat is trouwens de enige manier waarop je kunt blijven verduren. Hoe is het mogelijk om alle tegenstand te trotseren? Dat kan als je eronder blijft. En wij als gelovigen weten natuurlijk donders goed waaronder we dan blijven, namelijk onder dat Woord. Dat geeft je ook die kracht om te verduren.⟨/p> ⟨p>Het is dus niet zozeer volharding. Ik geef toe dat volharding en verduren dicht bij elkaar liggen, maar volharden is actief met iets doorgaan, in een activiteit volharden. Verduren is eigenlijk meer passief, maar dan wel met kracht de dingen kunnen doorstaan: de moeite en alle tegenwerping. Dat blijkt ook wel, want er staat: "Ik weet jouw werken, de liefde (de agape) en het geloof." Dat is een geweldig compliment dat de Zoon van God hier geeft aan de ekklesia van Tyatira. Hij noemt de bediening die ze hebben en hun verduren.⟨/p> ⟨p>"En dat jouw laatste werken meer zijn dan de eerste." Hoezo? Nou, dat heeft natuurlijk alles te maken met het verduren. Er was namelijk sprake van toenemende druk. Dat maakte dat de laatste werken nog meer waren en de eerdere werken overtroffen. Want ja, als je weinig tegenwerking hebt, dan maakt dat de waardering voor die werken ook minder. Dus die laatste werken waren meer dan de eerste.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-5" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="883" title="Speel af vanaf 14:43">▶ 14:43⟨/button> ⟨span>Het Verwijt: de Misleidende Profetes Isebel⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Maar, en nu volgt er een grote, ja met recht 'maar', want wat was er aan de hand? "Ik heb tegen je dat je de vrouw Izebel laat begaan." Ik mag aannemen dat die vrouw Izebel een metafoor is. Dat wil zeggen in die zin dat de vrouw die hier niet zozeer wordt aangesproken, maar over wie gesproken wordt, wordt vergeleken met de bekende of beruchte Izebel. Als je het snel zegt, denk je aan een zeepbel. Nou, dat komt trouwens eigenlijk ook wel aardig overeen met hoe het is, want ze spatten inderdaad ook uit elkaar. Dat klinkt wat onaardig, maar zo is het ongeveer met haar ook gegaan. Zij was de vrouw van een beruchte koning: Achab.⟨/p> ⟨p>Laten we eens een paar dingetjes op een rijtje zetten over haar, want het is heel boeiend, juist ook omdat zij hier ten tonele gevoerd wordt of er aan haar gerefereerd wordt. Dat heeft alles weer te maken met de tijd van het einde; ik zal het straks ook laten zien. Om even terug te gaan naar de historie: zij was de dochter van Ethbaäl. U kunt het waarschijnlijk allemaal terugvinden in de boeken van de Koningen. 1 Koningen 16, 17, 18 zoiets, over de tien stammen. Achab was koning van een dynastie, de dynastie van Omri. Zij was de dochter van Ethbaäl, de koning van Sidon.⟨/p> ⟨p>Dat is trouwens wel grappig. Ik heb de naam geloof ik al eerder in deze Bijbelstudies genoemd — ik weet niet meer in welk verband — maar René refereerde er later nog aan. Hij stuurde mij een appje en bedoelde zeker Tante Sidonia. Daar moet ik hier nu even aan denken. Dat is toch Tante Sidonia uit Suske en Wiske? Heb ik gelijk dat dat inderdaad zo'n vreselijke tante was? Niet? Oh niet, ik heb nooit strips gelezen, Hans. Die link leg ik echter wel, want Sidonia komt — dat weet ik wel zeker — van een inwoner van Sidon. Dus in die zin klopt de link tussen Izebel en Tante Sidonia; zo gek is die link nog niet.⟨/p> ⟨p>De koning van Sidon dus. Sidon, dat was Tyrus en Sidon, het huidige Libanon. Het lag ten noorden van Israël. Zij was geen fraai portret; ze is een van de vreselijkste vrouwen die we in het Oude Testament beschreven vinden. Mannen kunnen er ook wat van, maar een van de vreselijkste portretten die in het Oude Testament geschilderd wordt, is wel die van Izebel. Zij was van Foenicische afkomst. Ze spoorde haar echtgenoot Achab, de koning van Israël, aan om de Baäl te gaan dienen. Dat was de Kanaänitische god van de vruchtbaarheid.⟨/p> ⟨p>Dat had alles te maken — dat laat zich gemakkelijk raden en dat zie je vaak in die afgodische diensten — met tempelprostitutie en hele perverse seksuele toestanden, maar dan in een religieuze context. Dat zie je heel vaak in de afgoderijen in Israël. Achab liet in zijn hoofdstad Samaria een tempel voor die afgod bouwen. Dan voel je meteen aan dat je te maken hebt met een koning die wel heel ver van huis is geraakt en compleet ontspoord is. Hij liet een tempel voor die afgod bouwen en boog zich voor hem neer, zo lezen we. Bovendien liet hij ook nog een asjera maken, een gewijde paal die hij liet oprichten.⟨/p> ⟨p>Wat moet ik daar nog over zeggen? Het heeft direct te maken met die godsdienst van de Baäl en de vruchtbaarheid. De connecties kunt u zelf wel invullen, dat lijkt me niet zo moeilijk; het waren gewoon pure seksuele emblemen. Dat is wat het is.⟨/p> ⟨p>Dat was die Izebel. In dit geval is de profetes waaraan gerefereerd wordt in deze brief aan Tyatira, iemand die Izebel genoemd wordt vanwege wat zij doet en waar zij voor staat. Er staat dat ze van zichzelf zegt dat ze een profetes is, maar met wat ze onderwijst doet ze Mijn slaven dwalen. Ze verleidt hen. Dat is eigenlijk wat het is: ze doet dwalen door misleiding. Weliswaar godsdienstig, maar dat maakt het in feite des te meer 'tricky'. Want ze claimt een profetes te zijn, en dat is gevaarlijker. In feite is wat zij voorstaat hetzelfde als wat we lezen over de leer van Bileam, wat we de vorige keer hebben besproken.⟨/p> ⟨p>Wat deed Bileam? Precies hetzelfde, namelijk het volk Israël laten hoereren en afgodenoffers laten eten. Die twee gaan hand in hand: hoererij en afgoderij. In dit geval heeft zij succes, en dat succes dankt zij vooral aan haar misleiding en de claim dat zij een profeet is. Ze zal daar op bepaalde wijze haar argumenten voor hebben, waardoor ze echt in staat is om het volk te misleiden. We weten ook dat de eindtijd... we hebben dat al veel eerder opgemerkt toen we het over Mattheüs 24 hadden.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-6" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="1331" title="Speel af vanaf 22:11">▶ 22:11⟨/button> ⟨span>Misleiding en Afgodenoffers in de Eindtijd⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>De eindtijd kenmerkt zich heel sterk door misleiding. In religieuze zin is dat zelfs een van de meest opvallende eigenschappen. Telkens weer wordt er gewaarschuwd voor misleiding. Kijk ook eens naar de tijd waarin wij nu leven. Deze brief aan Tyatira moet eigenlijk nog bezorgd worden; in de dag van de Heer wordt dat pas echt actueel, maar het laat zich ook nu al heel goed verstaan. Er komt zo enorm veel informatie op ons af. Er is nooit een tijd geweest waarin de mensheid zo overladen werd met informatie, maar waarbij het tegelijkertijd zo ongelooflijk moeilijk en lastig is om door de bomen het bos nog te zien en om de waarheid te onderscheiden. Wat klopt er? Wat is waar? Waar kan ik van op aan en wat niet? Dat gaat alleen maar erger worden. Dus klaag nu niet te veel over fake news, want de troost die we elkaar kunnen geven, is dat het nog veel erger wordt. Maak je borst maar nat. Het is precies waar we al ver van tevoren op geprepareerd zouden zijn, namelijk misleiding. Het feit dat je uit de hoeveelheid informatie die zich aandient haast geen weg meer kunt vinden, zou ons dus niet moeten verbazen. Integendeel, dat is juist wat je zou mogen verwachten in deze tijd en dat zal in toenemende mate het geval zijn.⟨/p> ⟨p>Weer even terug naar Izébel. Zij zegt van zichzelf dat ze een profetes is en ze onderwijst en doet mijn slaven dwalen. Als je godsdienstige argumenten gebruikt, zeker voor het volk van Israël, dan is dat een reden om des te meer uit te kijken. Er staat bij: ze doet mijn slaven dwalen om te hoereren en afgodenoffers te eten. Dat is exact wat Bileam ook deed; we lezen in hoofdstuk 2 vers 14 precies hetzelfde. Maar Bileam kwam van buiten het volk. Izébel was weliswaar van buitenlandse komaf, maar zij was helemaal ingetrouwd binnen de koninklijke familie van Israël. Zij introduceert binnen Israël deze afgodendienst. Het ligt dus enigszins bij elkaar, maar het is misleidender omdat zij inderdaad claimde een profetes van God te zijn.⟨/p> ⟨p>Wat ik de vorige keer gezegd heb over dat afgodische in de eindtijd, wil ik nu nog een keer herhalen. In de eindtijd vindt afgoderij ook weer plaats, want zelfs het reguliere eten is dan afgodisch. We vinden dat in Openbaring 13, een heleboel hoofdstukken verderop, waar dat inderdaad uit de doeken wordt gedaan. Degene die namelijk het teken van het beest niet op zijn hand of voorhoofd ontvangt en dat weigert, die is uitgesloten van het hele economische verkeer en kan niet kopen of verkopen. Dat betekent dus dat je ondergronds moet en op een andere manier aan eten moet zien te komen. In de woestijn is dat trouwens geen probleem, daar hebben we het al meerdere keren over gehad. Het overblijfsel dat gedurende die grote verdrukking bewaard wordt in de woestijn, wordt daar van Godswege gevoed. Ik mag aannemen dat dit gewoon weer door manna gebeurt, maar nu praat ik misschien een beetje mijn mond voorbij, want zo staat het er letterlijk niet.⟨/p> ⟨p>Toch is dat wat in de eindtijd gebeurt met Israël; het volk zal ook weer via de woestijn naar het land gaan. Die twee geschiedenissen lopen parallel, dus dan mag je zulke dingen wel verwachten. In ieder geval wordt dat volk in de woestijn bewaard, maar degenen die niet in de woestijn zijn, bevinden zich inderdaad in een grote verdrukking. Dat betekent dus dat het beest heel afgodisch zal zijn, want hij zal woorden tegen de Allerhoogste spreken en hij zal een beeld van zich laten neerzetten op het tempelplein. Kortom, die hele eindtijd en die heerschappij van het beest is ook zeer religieus. Dat betekent dat als je je aan die politiek onttrekt, je in het isolement en in de verdrukking komt en niet kunt kopen. Als je dat dus wel doet, dan doe je eigenlijk automatisch mee aan het eten van die afgodenoffers. Dat is precies wat destijds Izébel ook al voorstond. Ziet u trouwens ook dat er iedere keer gelinkt wordt naar gebeurtenissen uit de oudtestamentische geschiedenis? Eerst in de woestijn en nu aan koning Achab en Izébel en hun dynastie.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-7" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="1708" title="Speel af vanaf 28:28">▶ 28:28⟨/button> ⟨span>De 1260 Dagen, Elia en het Oordeel over Isebel⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Maar in ieder geval zijn het allemaal gebeurtenissen die ooit in Israël plaatsvonden. Er staat: "Ik heb haar tijd gegeven om zich te bezinnen", maar ze wil zich niet bezinnen vanuit haar hoererij. Die hoererij en afgoderij, ik zei al dat die hand in hand gaan; soms wordt afgoderij ook gewoon pure hoererij genoemd. Maar even dit: "Ik heb haar tijd gegeven om zich te bezinnen." Let nog even op, want dit is heel bijzonder. Namelijk, die Izébel ontketende een vervolging tegen de profeten van JAHWEH.⟨/p> ⟨p>En we kennen vooral natuurlijk Elia. Dat had als gevolg een droogte van drie jaar en zes maanden. Oh, wacht even, het is toch 1 Koningen 18? Ik ga even kijken of het inderdaad klopt hoor, want ik wil u hier natuurlijk niet op een verkeerd spoor zetten. Ja, het is 1 Koningen 18. Ja, toch. Maar hé... dat zou toch een aanleiding moeten zijn waardoor alle profetische, apocalyptische belletjes moeten gaan rinkelen. Want die periode, die tijd, dat is precies ook de tijd die we in de eindtijd weer tegenkomen: drie jaar en zes maanden, oftewel 42 maanden, en als je het in dagen uitdrukt 1260 dagen. Of als je het nog anders zegt: tijden en een halve tijd. Kortom, linksom of rechtsom, je komt iedere keer op diezelfde termijn uit.⟨/p> ⟨p>Het is die termijn vanaf het moment dat de gruwel — een afgodsbeeld op het tempelplein — geplaatst wordt tot aan de verschijning van de Heer op de Olijfberg. Dat zal 1260 dagen zijn. Ja, die periode, dat is de periode van de grote verdrukking later in het Nieuwe Testament. In Lukas 4 verwijst de Heer daar ook nog naar, naar die geschiedenis. In Jakobus 5 richt Jakobus zich ook tot de twaalf stammen in de verstrooiing. Ook die brief krijgt in die dagen weer een bijzondere actualiteit. Bijzonder hè? Hoe God gewoon al geschriften in onze Bijbel heeft geplaatst die hun eigenlijke actualiteit nog moeten krijgen. Misschien hebben ze die in het verleden al enigszins gehad, vandaag wat minder. Vandaag zijn ze natuurlijk net zo goed belangwekkend; ik bedoel, we houden ons niet voor niets met zulke geschriften bezig. Natuurlijk, maar hun echte actualiteit moeten ze nog krijgen. Net zo goed als dat de brieven van Paulus vandaag hun actualiteit hebben en straks veel minder. Ja, logisch, alles heeft zo in de Schriften zijn bestemde tijd.⟨/p> ⟨p>Wat je in die periode dus ook zal vinden, is dat hier wordt gesproken over Izébel. Wat gebeurt er in die drie jaar en zes maanden in de toekomst? Ook dan is daar weer Elia, of in ieder geval iemand in de geest van Elia, om het eventjes zo te zeggen. Ik doel nu ook op hoe er bijvoorbeeld over Johannes de Doper gesproken wordt: die kwam in de geest van Elia. En straks in Openbaring 11 wordt er inderdaad gesproken over die twee getuigen. Er worden een paar dingen van die twee getuigen gezegd. Hun namen worden inderdaad niet genoemd, maar er worden twee dingen gezegd: dat ze de macht hebben om water in bloed te veranderen. Hé, wie deed dat? Mozes. En ze hebben de macht om de hemel te sluiten, zodat het niet regent gedurende de tijd van hun getuigenis. Er staat dat ze 1260 dagen getuigen, dus drie jaar en zes maanden. Ze hebben de macht om het die drie jaar en zes maanden niet te laten regenen.⟨/p> ⟨p>Er staat strikt genomen — dat moet je er ook nog bij zeggen — niet eens dat ze die machten ook uitoefenen, maar ze hebben de macht, de volmacht. Daarmee wordt niet zozeer gezegd wat ze zullen doen, maar daarmee worden ze geïdentificeerd. Met wie hebben we te doen? Welnu, met degenen die die volmacht hebben. Dan komen er meteen twee namen aan de oppervlakte, dat kun je niet missen, namelijk die van Mozes en van Elia. Van de Wet en de Profeten, zo zou je het ook kunnen zeggen; eigenlijk zijn het twee representanten van het Oude Testament.⟨/p> ⟨p>Zodat die profetes Izébel hier niet zomaar verdwaald is. Nou ja, ze is wel verdwaald en ze doet ook dwalen, maar ik bedoel dat het feit dat ze hier in die brief opgemerkt wordt en dat die link daar gelegd wordt, juist is omdat die tijd de tijd van Elia is. Nou, daarover hebben we het ook in het boek Openbaring, over die periode. Zij wil zich niet bezinnen vanuit haar hoererij. "Neem waar", wordt er dan gezegd — "zie" in de NBG-vertaling — "Ik werp haar op haar ligbed." Dat is een wat oudtestamentische manier van zeggen, ook weer een soort hebraïsme, zoals dat dan plechtig heet; een Hebreeuwse manier van doen. Want het is namelijk een aankondiging van het werpen op een ziekbed; in de NBG-vertaling wordt het trouwens ook zo vertaald. Dat is inderdaad de strekking. "Ik werp haar op haar ligbed." Je zou kunnen zeggen: dat is natuurlijk de plaats waar ze actief is omdat ze hoererij propageert. Hier is de gedachte vooral dat het bed waar ze prostitueert, tevens haar ziekbed wordt.⟨/p> ⟨p>En degenen die met haar echtbreken... Ik werp haar op dat ziekbed in die zin: het wordt haar fataal. En die met haar echtbreken werp ik tot in een grote verdrukking. Ook weer die term "grote verdrukking"; dan weten we eigenlijk meteen weer: hé, dat zou zomaar eens te maken kunnen hebben met die tijd waarin de twee getuigen, Elia en Izébel, straks ook zo actief zullen zijn. In het geval dat zij zich niet zullen bezinnen uit haar werken. Dit is een waarschuwing: weet dat het zó met haar en met degenen die met haar hoereren en echtbreken zal aflopen.⟨/p> ⟨p>En haar kinderen zal Ik ombrengen. Inderdaad, het is wat onduidelijk, of tenminste voor mij onduidelijk: worden die kinderen onderscheiden van degenen die met haar echtbreken? Of zijn dat twee manieren om dezelfde groep aan te duiden? Zijn zij identiek met degenen die met haar echtbreken? Ik heb de indruk van wel, want ik weet namelijk niet hoe ik die twee anders zou moeten onderscheiden. Dan gaat het dus over degenen die aan haar gelinkt zijn, degenen die uit haar voortkomen, degenen die met haar geassocieerd zijn. Wel wordt er gezegd: "Ik zal haar kinderen ombrengen in de dood." Dat lijkt een tautologie, want met ombrengen breng je iemand natuurlijk al in de dood. Maar hier is de gedachte vooral: de "zwarte dood", namelijk een pest, een pestilentie. En dan is het geen tautologie meer, want dan is het een specifieke vorm van dood. Later in Openbaring 6 vind je een soortgelijke uitdrukking. Afijn, het voert te ver om dat nu nog verder uit de doeken te doen, maar dit is wat er met haar gaat gebeuren.⟨/p> ⟨p>En al de ekklesia's zullen weten dat Ik het ben. Hé, dat is een manier van zeggen die we maar al te goed kennen, ook weer van met name de profeten. Ik verwijs hier ook naar schriftplaatsen in Deuteronomium. Als de Heer — we praten hier over het boek de Openbaring — openbaar gaat worden en daadwerkelijk Zijn volk gaat richten en Zich voor het oog van Israël en voor de volkeren gaat openbaren, ja, dan gaat Hij ook openlijk optreden. Dan is er ook geen enkele discussie meer over de vraag: wie zit hier achter? Wie opereert hier? Wie is degene die hier actief is? Dat zal volstrekt helder zijn.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-8" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="2298" title="Speel af vanaf 38:18">▶ 38:18⟨/button> ⟨span>De Rechtvaardige Toetser van Nieren en Harten⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Al de ekklesia’s zullen weten dat Ik het ben. In Ezechiel 39 — en volgens mij staat het in Ezechiel wel vaker — staat dat alle volken zullen weten en gij zult weten dat Ik de Heer uw God ben, wanneer Ik zo optreed. En hier staat dus: 'Al de ekklesia’s' — en dat schrijven we natuurlijk met een dubbele 'k' — 'zullen weten dat Ik degene ben.' In deze brieven worden immers al de ekklesiërs aangesproken. Zij lazen elkaars brieven; het was eigenlijk een open boek met brieven.⟨/p> ⟨p>De tekst vervolgt met: 'Dat Ik degene ben die de nieren en harten doorzoekt.' Het wemelt hier van de verwijzingen naar wat wij het Oude Testament noemen, de Hebreeuwse Bijbel. Deze specifieke uitdrukking, de nieren en harten doorzoeken, vinden we met name in Jeremia. In Jeremia 20 staat dat JAHWEH der heerscharen een rechtvaardige toetser is, die nieren en hart doorziet.⟨/p> ⟨p>Het hart staat voor de innerlijke overwegingen, het centrum. Bij ons ook hoor: het centrum van de stad is de binnenkant, dat wat je niet direct kunt zien. De mens ziet aan wat voor ogen is, maar God ziet het hart aan, de binnenkant. Het is dus niet noodzakelijkerwijs hetzelfde als die holle spier die hier voortdurend klopt — als het goed is tenminste — maar het gaat gewoon om de binnenkant van de mens.⟨/p> ⟨p>En de nieren? Terwijl ik het zeg begin ik ineens weer te twijfelen of het ook niet gewoon om dat lichaamsdeel zou gaan, want de nieren zijn per slot van rekening een heel specifiek deel van de ingewanden. Maar dat bijt elkaar niet. Het hart staat voor de innerlijke overwegingen. Niet alleen voor de gevoelens trouwens, dat moet ik er even bij zeggen. Wij hebben vaak een nogal 'Valentijns-idee' bij het hart, namelijk dat het altijd te maken heeft met gevoelens van, dan vooral, verliefdheid. Maar dat is niet de Bijbelse gedachte. De Bijbel spreekt ook over het hart dat denkt: de overwegingen en overleggingen van het hart. Het is dus niet zo dat het hart enkel gevoel is en het verstand of de hersenen rationeel zijn. Zo spreekt de Bijbel daar niet over. Het hart is gewoon de binnenkant, alles wat je overlegt en wat daarmee verband houdt.⟨/p> ⟨p>De nieren hebben te maken met de motieven. Nieren hebben ook een filterende functie. Als de Heer nu degene is die de harten doorzoekt, dan wil dat zeggen dat Hij de harten kent, doorziet en weet wat erin zit, maar ook de diepste motieven kent. Hij filtert dat, om het zo te zeggen. Wij kennen in het Nederlands nog de uitdrukking 'iemand de nieren proeven'. Ik zie sommige mensen kijken van: de nieren proeven? Dat hebben we inderdaad al lang niet meer gedaan, het is een wat ouderwetse uitdrukking die direct ontleend is aan het taalgebruik van de Statenvertaling. Maar als je iemand de nieren proeft, dan voer je een gesprek om te weten wat daar nu ten diepste onder en achter zit. Welnu, er is er maar Één die dat echt kent, die de nieren en harten doorzoekt.⟨/p> ⟨p>Er staat: 'Ik zal aan ieder van jullie geven naar jullie werken.' Je kunt er dan ook op voorhand van verzekerd zijn dat het volkomen eerlijk zal zijn, want het gebeurt met inachtneming van wat er in de harten en de nieren omgaat, in de overleggingen en de motieven. Als Hij geeft naar de werken, dan is dat volstrekt rechtdoend. Geen aardse rechter kan dat. Een menselijke rechter beoordeelt de situatie zoals die zich aan hem voordoet, maar hij kan niet in de harten en gedachten van mensen kijken. Dat maakt rechtspreken ook zo verrekt moeilijk. In hoeverre kan een mens dat nu werkelijk? Maar er is er Één die dat perfect kent, omdat Hij alles overziet en de diepste overwegingen en gedachten kent.⟨/p> ⟨p>Dat vind ik zo geweldig aan de God die wij hebben. Dat geldt trouwens ook aan het eind van Openbaring, in hoofdstuk 20. Daar zijn we nog niet, maar als daar sprake is van de grote witte troon waar de boeken opengaan, dan is Degene die op de troon is gezeten Degene die de nieren en harten proeft. Hij weet precies wat er aan de hand is, wat er speelt en hoe daarmee geopereerd dient te worden. Hij is de echte chirurg: de hartchirurg en de nier-chirurg. Het is mooi om er zo aan te denken. Dat is pas echt rechtspraak: pure chirurgie tot in de kleinste finesses.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-9" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="2675" title="Speel af vanaf 44:35">▶ 44:35⟨/button> ⟨span>Boodschap aan de Overigen: Houd Vast Wat Jullie Hebben⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Maar dan staat er: "Tot de overigen van jullie in Thyatira zeg Ik." Dat zijn degenen die dus wel trouw zijn. In de voorgaande verzen werd gesproken over degenen die zich inlieten met en verleid werden door de profetes Izebel, die zij haar gang lieten gaan. Maar er zijn er ook 'de overigen', de rest van jullie. Tegen hen zeg Ik: "Allen die dit onderwijs niet hebben" – pardon, ik bedoel het onderwijs van die Izebel – "en die niet de diepten van de Satan kennen, zoals zij zeggen."⟨/p> ⟨p>Degenen die de profetes naspraken, beweerden dat zij de diepten van Satan kende. Ik zeg hier 'kennen' in de tegenwoordige tijd, want ze claimt die diepten te kennen. We praten per slot van rekening over een figuur in de toekomst. Afijn, die profetes claimde de diepten van Satan te kennen. Of ze daar trots op was en hoe ze dat naar voren bracht, dat weten we niet, maar in ieder geval liet ze zich daarop voorstaan. Het was vast ten onrechte, dat is duidelijk.⟨/p> ⟨p>En nu zegt de Heer, de Zoon van God: "Ik zal jullie geen andere last opwerpen." Ik zeg je één ding, en het enige wat Hij hen zegt is: onthoud je nu van die hoererij en die afgodenoffers. Dat is het enige. Oftewel: onthoud je van datgene wat die Izebel als profetes promoot. Dat is waar we dus mee te maken hebben. Nogmaals, je moet het zien in wat er in de nabije toekomst gaat gebeuren, in de dagen van het beest en de grote verdrukking. Dan zullen deze dingen actueel worden. Maar de Heer zegt erbij: "Wat jullie hebben" – dus gewoon datgene wat jullie al gegeven is – "houd dat vast." Later wordt dat tegen Philadelphia ook gezegd. "Totdat Ik, wanneer dan ook, zou arriveren."⟨/p> ⟨p>Ook hier weer kan ik er niet genoeg de nadruk op leggen. Maar weet je wat zo mooi is? Je wordt daar ook telkens weer in bevestigd: deze brieven krijgen hun actualiteit in de dagen van de Openbaring, van de Dag des Heren. Ik geloof niet dat ik daar in deze Bijbelstudies al een keertje op gewezen heb. De gangbare, traditionele uitleg zegt dat dit gemeenten in het verleden zijn. Maar ja, die hebben natuurlijk allemaal grote moeite met het feit dat die gemeenten geplaatst worden in de Dag van de Heer en dat zij de terugkeer van de Heer zullen meemaken. Hoe moet je dat dan verstaan?⟨/p> ⟨p>Er is nog een andere uitleg, en die ken ik heel erg goed. Er zijn ook een aantal van u, dat weet ik wel zeker, die deze uitleg goed kennen. In evangelische kring is het bekend dat die zeven brieven worden uitgelegd als de kerkgeschiedenis. Dan zegt men: de brief aan Efeze staat voor de eerste periode van de kerkgeschiedenis, van de apostoliciteit. Net daarna is het meer naar de tijd van de vervolging. Pergamum heeft te maken met de eerste eeuwen van de concilies en Thyatira zou slaan op de Rooms-Katholieke Kerk. Sardes staat voor het protestantisme en Philadelphia voor de opwekkingsbewegingen in de negentiende eeuw, het Réveil wat daarmee verband houdt. En dan Laodicea met de laatste fase.⟨/p> ⟨p>Soms zijn er opmerkelijke parallellen aan te wijzen, moet ik zeggen. Terwijl ik dit nu naar de prullenbak verwijs, moet ik er wel eerlijkheidshalve bij zeggen dat ik dit lange tijd, vele jaren, heb gepropageerd. In ieder geval dacht ik dat dit de uitleg was: dat die zeven brieven gewoon een profetische kerkgeschiedenis waren. Totdat het mij duidelijk werd dat deze brieven allemaal geplaatst worden in de Openbaring en dat ze verband houden, niet met de tijd van de verborgenheid, maar juist met de tijd dat de Heer openbaar gaat worden. Bovendien worden deze brieven gericht aan Israëlitische gemeenschappen.⟨/p> ⟨p>Voor mij is het nu eigenlijk – het klinkt wat houterig, maar goed – voortschrijdend inzicht. Een mens wordt wijzer. Ik hoop trouwens dat ik over een aantal jaren ook weer wat meer weet dan ik nu weet, maar ik kan niet anders dan gewoon doorgeven wat ik op dit moment versta. En op dit moment zeg ik: wat een enorme winst heb ik behaald. Hoe blij kan ik nu zijn met hoe het me nu duidelijk is geworden dat die brieven inderdaad te maken hebben met de toekomst en met Israël. Nu hoef ik die dingen ook niet te forceren.⟨/p> ⟨p>Om weer even terug te komen bij vers 25: deze brieven – en dat zie je niet alleen bij Thyatira, maar ook bij Philadelphia, bij Sardes en bij Pergamum – worden geplaatst in de Dag van de Heer. Dat wil zeggen: in de tijd dat de Heer terug zal komen. Dus niks geen zeven fases waarbij alleen de laatste fase te maken zou hebben met de terugkeer. Nee, niks daarvan. Al die gemeenten worden in die tijd geplaatst.⟨/p> ⟨p>Ja, dan vers 26... Ik denk dat we er verstandig aan doen om het nu even hierbij te laten. Dan pakken we na de pauze de draad op bij vers 26. Is dat goed, Minnie?⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-10" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="3102" title="Speel af vanaf 51:42">▶ 51:42⟨/button> ⟨span>De Belofte aan de Overwinnaar: Autoriteit over de Natiën⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Laten wij weer verder gaan, en waar anders dan daar waar wij gebleven waren voor de pauze? We hebben tot en met vers 25 bezien. Hier worden de overigen aangesproken en dan wordt er in vers 26 nog bijgezegd: "En wie overwint en Mijn werken bewaart..." Eigenlijk is dat twee keer hetzelfde; wie Mijn werken bewaart, dat is namelijk degene die overwint.⟨/p> ⟨p>Ik heb mij afgevraagd wat die werken dan precies zouden zijn en ik heb het antwoord er meteen bij gezet. Mijn werken zijn gewoon dat wat de Heer, de Zoon van God, Zelf werkt. Dat zijn Mijn werken. Dat bewaren, waar zou je dat anders bewaren dan in het hart? Mijn werken bewaren wil zeggen dat jullie dat wat Ik doe, wat Ik uitwerk, bewaren. Dat is degene die overwint.⟨/p> ⟨p>Ik kom even terug bij een eerdere uitspraak over dat 'eronder blijven'. Dat is het precies. Hoe kun je eronder blijven en hoe kun je overwinnen? Dat is door ook de vijandschap en alle tegenstand te trotseren. Dat doet degene die Mijn werken bewaart. Zijn werken zijn dat wat Hij doet en wat Hij zal gaan doen. In dit geval is dat het vervullen van de belofte, want er staat immers bij: "En wie Mijn werken bewaart tot het einde, aan hem zal Ik geven..." Wat werkt Hij dus? Welnu, Hij zal autoriteit geven over de natiën. Ik kom daar straks nog uitgebreider op terug, maar dit is in ieder geval wat de Heer doet, werkt en zal gaan doen.⟨/p> ⟨p>Dat is wat je zou bewaren: dat wat Hij werkt. Ik vind het trouwens een geweldige gedachte. Mijn werken bewaren betekent dus niet dat wij Zijn werken kopiëren, of dat wij nu doen wat Hij in het verleden deed. "What would Jesus do?", zo luidde de uitspraak, dat motto. De gedachte was dat wij het gedrag dat Jezus hier op aarde aan de dag legde, in onze dagen zouden etaleren of navolgen. Dat is iets wat volgens mij sowieso al niet echt klopt. Ik zeg niet dat de gedachte op zich zo fout is; je zou kunnen zeggen dat Hij wandelde in geloof en in onwankelbare trouw aan het Woord van God, en dat is natuurlijk in het algemeen wat wij ook zouden doen.⟨/p> ⟨p>Aan de andere kant was Jezus slechts gezonden tot het huis van Israël en leefde Hij bovendien nog onder de wet. Onze situatie is een heel andere. Ik vraag mij daarom niet af: "Wat zou Jezus doen?", maar wij zijn navolgers van Christus. De opgewekte Christus, zoals Paulus Hem verkondigde. "Wordt mijn navolgers", zegt Paulus, "gelijkerwijs ik Christus — namelijk de opgewekte nu — navolg." Kijk, dat is andere taal. Dan heb je ook een heel concreet model waar we ons naar kunnen voegen: naar Christus, de Opgewekte en Verheerlijkte die daar is. Hem volgen wij na. Hoe stel je dat dan concreet voor? Nou gewoon, naar wat Hij aan Paulus allemaal bekend heeft gemaakt en wat wij nu weten en wat voor onze dagen ook volop actueel is.⟨/p> ⟨p>De Engelsen zeggen bij dat "What would Jesus do?" ook vaak: "That makes sense." Voor mij is dit iets wat echt logisch is. Maar het onderscheidt ook de tijden; het onderscheidt precies dat wat in de Schriften ook onderscheiden wordt, namelijk dat wat gericht is aan de besnijdenis en wat gericht is aan de natiën. Hoe dan ook, Mijn werken bewaren heeft te maken met het in het hart bewaren van wat de Heer doet, en dat is in dit geval het vervullen van Zijn belofte.⟨/p> ⟨p>Nog even iets anders, namelijk "tot het einde". Dat is niet totdat je doodgaat of zoiets. Nee, dat einde hier zou je in het boek Openbaring toch eigenlijk moeten begrijpen; dat kan je moeilijk ontgaan. Het gaat hier over het einde van de aion. Die uitdrukking komen we in dit verband trouwens meerdere malen tegen. Als de discipelen tot de Heer Jezus komen op de Olijfberg, vragen ze: "Vertel ons, wat is het teken van Uw komst en waaraan herkennen we het einde van de aion? Zeg ons, wanneer zal dat gebeuren en wat zal er gebeuren?"⟨/p> ⟨p>Dan staat er in vers 13 van Matthäus 24 — we zijn nu even op herhalingscursus, want we hebben ons daar een hele tijd geleden, twee of drie jaar alweer, mee beziggehouden; de tijd gaat verder — vers 13: "Maar wie verduurt tot het einde (namelijk van de aion, want daar vroegen de discipelen naar), die zal gered worden." Dat geeft trouwens ook aan dat er zijn die afhaken en niet 'eronder blijven'. Wie dus niet verduurt tot het einde, die wordt niet op die wijze gered. Maar wie verduurt tot het einde, die zal gered worden. En dit goede bericht van het Koninkrijk zal geproclameerd worden in heel de oikoumenè, in de hele bewoonde wereld.⟨/p> ⟨p>Dit goede bericht van het Koninkrijk, wat is dat precies? Dat is wat dan gepredikt wordt: wie verduurt tot het einde, die zal gered worden. Je kunt deze boodschap in één zin samenvatten: wie verduurt tot het einde, die zal gered worden. Dat zal in die generatie inderdaad gepredikt worden. En het is opmerkelijk: mocht je omkomen, bijvoorbeeld doordat je onthoofd wordt gedurende de beestheerschappij, dan word je alsnog voor de duizend jaren opgewekt. Alsjeblieft, tot uw dienst! Je wordt dus hoe dan ook inderdaad gered. Als jij voortduurt tot het einde, maar je bereikt het einde niet doordat je er zelf eerder al omkomt, dan word je alsnog inderdaad opgewekt.⟨/p> ⟨p>Waar het mij om gaat is natuurlijk vooral dat einde. Het is die zetting, de tijd dat Israël het Koninkrijk zal gaan prediken in heel de bewoonde wereld, tot een getuigenis voor al de natiën, en dan zal het einde gekomen zijn. We praten dan over het einde van de aion, en dat is precies ook het verband waarin het boek Openbaring weer geplaatst wordt. Zo kun je heel gemakkelijk die lijntjes leggen. "En wie Mijn werken bewaart tot het einde, aan hem zal Ik geven autoriteit over de natiën." Dit is echt koninkrijkstaal; de taal van de vestiging van een koninkrijk dat wereldwijd over de natiën gevestigd zal worden. Dit gaat dus niet over zielenheil of over het persoonlijke idee dat je naar de hemel gaat na je sterven.⟨/p> ⟨p>In het christendom is dat allemaal versmald, maar dat is niet de taal van de Schrift. Het is trouwens ook niet de taal voor ons, want wij weten ook dat het niet een kwestie is van overlijden en dan naar de Heer gaan. De verwachting is gericht op de parousia en in ons verhaal op de wegrukking. Ook hier zeg ik weer: dat Koninkrijk is een Israëlitisch Koninkrijk aan Israël. De hoofdstad van Israël is de hoofdstad van het hele rijk. Jeruzalem is de hoofdstad van heel de wereld en vandaar ook dat alle natiën naar Sion zullen optrekken om onderwezen te worden. Kortom: vanuit Israël gaat het Koninkrijk gevestigd worden.⟨/p> ⟨p>Dit wordt ook gericht aan ekklesia's die nu weliswaar in de verstrooiing zijn, maar het zijn Israëlitische gemeenschappen. Dat hoef ik niet weer te benadrukken, maar ik vind het wel mooi als we in onze bevindingen voortdurend bevestigd worden. Dan weet je in elk geval: we zitten nog steeds op koers, we begrijpen het nog. Probeer je eens te realiseren hoe geweldig dit is, ook voor de mensen in die dagen. Gedurende de tijd van die transitie van het einde van deze boze aion naar de toekomende aion; in die transitie, in die overgang die zo heftig zal zijn.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-11" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="3788" title="Speel af vanaf 01:03:08">▶ 01:03:08⟨/button> ⟨span>Psalm 2 en het Hoeden met een Ijzeren Knots⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>Er wordt hier gezegd: "En hij zal hen hoeden met een ijzeren knots." Hé, maar dat is eigenaardig. Want wie zal dat doen? In dit vers staat het trouwens ook al: dat is de Zoon, de Zoon van God. Maar het is een citaat uit Psalm 2, een psalm die mij momenteel erg bekend voorkomt. Ik ben namelijk bezig met een serie en ik spreek deze maand een drietal keren in Den Haag; over een periode van vijf of zes weken heb ik nu twee keer gesproken over Psalm 2, en de volgende keer komt hij trouwens nog een keer aan de beurt.⟨/p> ⟨p>Psalm 2 is die psalm waarin gesproken wordt over de natiën die zich zullen keren tot de Heer en tegen Zijn Gezalfde. En dan dat triomfantelijke van Hem die in de hemel zetelt en lacht. De Heere spot met hen: "Ik heb toch mijn Koning gesteld over Sion." Die psalm is geweldig, een schitterende psalm om eventjes een kijkje van bovenaf te krijgen. Dan ga je met recht van bovenaf naar de wereld kijken en dat kan ik u echt aanbevelen.⟨/p> ⟨p>Ik hou sowieso altijd wel van zo'n overzicht. Ik heb hoogtevrees, dat wel, maar ik hou van een overview, een helikopterview; dat woord zocht ik. Dan heb je zicht en dan kun je ook neerkijken op de dingen waar de mens hier op aarde allemaal tegenop kijkt. Je kijkt er dan op neer. Dat is net zoals wat er ooit in Babel aan de hand was in Genesis 11, waar de mensen een toren maakten: "Laat ons een naam maken," en de top van de toren moest reiken tot aan de hemel. En dan staat er dat de Heer naar beneden kwam; Hij moest afdalen om te zien waar ze mee bezig waren. Dat is toch humor? Voor Hem is het gewoon een grasprietje.⟨/p> ⟨p>Dus als de mensheid zich verenigt — en dit is echt serieus — dan staat er gewoon: "Nee man, weg ermee. Ik heb Mijn plan." Er worden korte metten mee gemaakt. Degenen die hier worden aangesproken, zijn de overwinnaars daar in Tyatira. Als jullie verduren tot het einde, dan zul je met Mij heersen. Hij zal hen hoeden met een ijzeren knots, zoals ook Ik dat van Mijn Vader ontvangen heb.⟨/p> ⟨p>Maar nu even nog iets anders, want ik had dat vers al getoond, namelijk wat er staat in Openbaring 12. Daar hebben we natuurlijk al veel vaker aan gedacht, want dan komen wij ook even in beeld. Dat gebeurt niet zo vaak in het boek Openbaring; daar hebben we meestal te maken met Jezus Christus, met Israël en met de volkeren. Maar een aantal keren komen wij, zij het in het verborgene, wel degelijk ook aan de orde. Om een heel simpele reden wordt daar gesproken over die zoon. "Zij baarde een zoon" — dat gaat over Israël, u weet het, ik ga dat verder nu niet uitleggen — "een mannelijke zoon die op het punt staat al de natiën te hoeden met een ijzeren knots."⟨/p> ⟨p>Nou, dat klinkt wel erg militant, maar ook heel daadkrachtig. Zo van: waag het niet om daartegen op te treden of je daartegen te verzetten, want je zult je, om met Zacharia te spreken, deugdelijk verwonden. En vervolgens, als die mannelijke zoon dan geboren is, wordt hij weggerukt naar God en Zijn troon. We hebben natuurlijk al veel eerder vastgesteld dat de wegrukking waar hier sprake van is, plaatsvindt voordat de vrouw voor 1260 dagen vlucht naar de woestijn. Dat is gewoon de wegrukking van de ekklesia. Er is maar één volk dat geïdentificeerd wordt met de Christus en dat weggerukt wordt voordat de vrouw gaat vluchten naar de woestijn voor de grote verdrukking. Er komt één volk in aanmerking, en dat zijn wij. Wij, de Christus, die mannelijke zoon. Wij hebben een hemelse bestemming en vandaar ook dat we worden weggerukt tot God en Zijn troon.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-12" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="4089" title="Speel af vanaf 01:08:09">▶ 01:08:09⟨/button> ⟨span>De Hoge Hemelse Bestemming voor het Volk van Eerstgeborenen⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En ik kan het niet nalaten, maar ik heb afgelopen zondag op Urk gesproken. Want u weet het: het is nog steeds een eiland, eigenlijk voor in hun beleving. 'Urk der Galdee'. Ik ben daar bezig met een heerlijke serie — ik vind het zo prachtig om daarover te denken en te spreken — en dat gaat over eerstelingen en eerstgeborenen. Het idee is dat in de Bijbel de eerstgeborene altijd de hoogste bestemming heeft. 'Al wat de baarmoeder opent', klinkt het dan plechtig, 'dat is Mijn'. Al het eerstgeborene krijgt de hoogste bestemming; dat moet naar de tempel en is voor God. Maar wat dacht je? Nu is de Heer Jezus Christus de eerstgeborene uit de doden, en het volk dat Hij als eerste om Zich heen verzamelt als de eersteling van een nieuwe schepping, dat is het volk van eerstgeborenen. En welke bestemming zouden wij dan krijgen? Natuurlijk de hoogste bestemming.⟨/p> ⟨p>Ook Israël is trouwens in een ander opzicht een volk van eerstgeborenen en zij krijgen ook de hoogste bestemming, maar dan hier op aarde. Maar het echte eerste volk, dat zijn wij. Ik bedoel: de Heer Jezus is opgestaan en verheerlijkt, en het volk dat Hij nu verzamelt uit de natiën voor Zijn naam, wordt zelfs geïdentificeerd met Christus. Dat is onvoorstelbaar. Ik heb dat afgelopen zondag ook verteld en ik word niet moe om dat te benadrukken en te herhalen: dat heeft dus niets meer te maken met prestatie. Een eerstgeborene zijn... het is toch geen prestatie dat je als eerste geboren bent? Nee, dat ben je. Of een eersteling: het is toch geen prestatie dat een krokusje al bloeit terwijl de tulpen nog even wachten? Nee, dat is het gewoon.⟨/p> ⟨p>Ik woonde destijds in Aalsmeer; tot mijn dertigste heb ik daar gewoond. Mijn vader had een kwekerij en naast ons was ook een kwekerij van een man die daar niet zoveel van bakte. Een hele aardige man, maar hij had twee kleine kastjes met rozen en in die kassen liepen ook kippen rond. Zo af en toe moest hij weleens bestrijden met een of ander gas. Dat deed hij met zo’n apparaat in die kassen, maar dat was echt heel giftig spul. Maar hij liet die kippen daar gewoon in die kassen rondlopen. Dat was niet erg groen, hè? Nee, dat was niet milieubewust. We hebben hem daar toen een keertje op aangesproken. Goos, zo heette hij. 'Dat kan toch niet?' Weet u wat hij zei? 'Nou, dan hadden ze maar geen kip moeten worden!'⟨/p> ⟨p>Ik weet niet of het vlees van die kippen goed was en of hun eieren helemaal te vertrouwen waren, maar dat was de hele eieren eten, zal ik maar zeggen. 'Hadden ze maar geen kip moeten worden.' Je lacht erom, maar waarom? Omdat het namelijk geen keuze is of je een kip wordt. Het is ook geen keuze om een krokusje te worden. En dat is de bottomline van wat ik vertel: het is ook geen keuze dat je een eerstgeborene bent. Dat je nu hoort dat je in een tijd mag leven waarin een volk verzameld wordt voor Zijn naam... ja, dan ben je een eersteling. En omdat je bij een volk van eerstelingen hoort, heb je de hoogste bestemming. That's it. En dat is een enorm voorrecht.⟨/p> ⟨p>God gaat de hele wereld redden. Maar dat je nu al tot die eerstelingen mag behoren... dank God, dat is wonder op wonder! Hij is de Redder van de hele wereld en van elk schepsel, maar er wordt nu een volk verzameld dat niet alleen op aarde de hoogste bestemming heeft, zoals Israël, maar wij krijgen zelfs een bestemming daarboven, letterlijk daarboven in de hemel. En dat is die mannelijke zoon. Die wordt het eerst in veiligheid gebracht. Het Koninkrijk wordt hier op aarde niet het eerst gevestigd, maar in de hemel. Dat is een wat onbekend onderwerp, maar we hebben er al diverse keren aandacht aan gegeven. Eerst wordt het Koninkrijk in de hemel gevestigd; dat is nog steeds niet gebeurd. In de hemel geschiedt nog steeds niet Gods wil. 'Uw wil geschiede gelijk in de hemel, alzo ook op de aarde.' Ja, dat gaat straks gebeuren, want als straks de mannelijke zoon naar boven gaat, dan wordt al het personeel en het hele volk — al de engelen van de satan — op de aarde geworpen. De een naar omhoog, de ander naar beneden. Dan wordt het Koninkrijk gevestigd in de hemel en vervolgens uitgebreid op aarde.⟨/p> ⟨p>Wat ik er eigenlijk mee wil zeggen is: wij zijn die mannelijke zoon. En met die mannelijke zoon hier op aarde... ja, daar worden de mensen uit Tyatira over aangesproken. Jullie zullen hier op aarde meedoen aan die taak, namelijk autoriteit over de natiën. En je zult hen hoeden met een ijzeren knots, zoals voorwerpen van aardewerk worden verbrijzeld. Dat is die taal. Weet u wat er in het Grieks staat? Keramika. Je herkent het natuurlijk meteen: keramiek. Dat is werk van de pottenbakker. Daar zit trouwens nog een element in. Laat ik me nu eens beroepen op een kerkvader; bij hoge uitzondering doe ik dat toch een keer. Ik heb het eens gelezen — vraag me niet welke kerkvader het was — maar die heeft eens gezegd naar aanleiding van Psalm 2... ik las dat en dacht: wat mooi! Mannen hebben soms ook hele mooie dingen gezegd; ere wie ere toekomt.⟨/p> ⟨p>Die zei toen: 'In dat pottenbakkerswerk zit ook een geweldige hoop.' Want dit klinkt natuurlijk heel erg vernietigend, en dat is ook wel zo, maar vergis je niet: dat doet een pottenbakker ook, zijn werk vernietigen. Maar hij vernietigt het niet echt; hij recyclet het. Hij maakt het gewoon weer opnieuw. In ander verband heet dat recyclen, wat trouwens ook een mooi woord is, want het betekent dat het weer zijn kring loopt. Het is weer een ander rondje: her- en wedergeboorte. Dan wordt het werk dat niet deugde, weer uit dezelfde klomp — hoe zegt Paulus dat in Romeinen 9? — uit dezelfde klomp wordt er weer een ander voorwerp ter ere gemaakt. Dus als het eerst een voorwerp van oneer was, dan wordt het vervolgens weer een vat tot ere. Dat kan hij allemaal, want daar is hij de Pottenbakker voor. Dat vind ik prachtig.⟨/p> ⟨p>En dan staat erbij: 'Zoals ook Ik van mijn Vader ontvangen heb.' Die autoriteit die Ik jullie geef over de natiën om met Mij te heersen met kracht, met voortvarendheid en met beslistheid. En ook in hardheid, want wie niet horen wil, moet maar voelen. U weet het hè, het goede bericht van het Koninkrijk zal in die dagen gepredikt worden. Dat wordt gehoord. Het wordt trouwens ook gecombineerd met vele tekenen die dan zullen geschieden, zoals dat in de dagen van de Handelingen ook gebeurde. Straks zal dat ook weer zo zijn. Als het evangelie van het Koninkrijk gepredikt gaat worden, dan zullen ook de tekenen waarvan Marcus 16 spreekt, en Mattheüs 10 trouwens ook op allerlei plaatsen, door de Heer Zelf begeleid worden met wondertekenen. Het goede bericht van het Koninkrijk wordt gepredikt, maar degenen die daarnaar niet horen, ja die...⟨/p> ⟨p>Ze zullen het inderdaad voelen. Dat is eigenlijk de gedachte. Wat trouwens hier ook nog in besloten ligt, is: "zoals ook Ik van mijn Vader ontvangen heb". Namelijk de autoriteit over de natiën. Het idee is dat ook de Zoon zelf die autoriteit heeft ontvangen. Het hoofd van Christus is God; uiteindelijk komt het gewoon van God. Vandaar ook dat God weliswaar alle macht en autoriteit aan Zijn Zoon heeft gegeven, maar als de Zoon alles volbracht zal hebben – wederom moet ik haast zeggen – en alles, heel de wereld en heel de schepping, zal hebben teruggebracht naar zijn God en Vader en er ook geen dood meer is... mooi hè?⟨/p> ⟨p>Moet je je eens even voorstellen. Gedurende dat hele proces van het onderschikken van alle natiën aan Zijn koningsheerschappij wordt de dood ingezet. De dood is een instrument om de volkeren ook inderdaad te onderschikken. Uiteindelijk blijft er maar één vijand over en dat is de dood zelf. Dan worden degenen die voorheen gedood werden weer levend gemaakt. Dan is er geen vijand meer over en dan leven allen.⟨/p> ⟨p>En dan, als alles zal zijn voltooid en heel het plan van God gerealiseerd is, en alles – heel de schepping en iedere creatuur – weer teruggebracht is bij zijn God en Vader, dan kan de Zoon dat weer allemaal teruggeven aan zijn God en Vader die het Hem ooit heeft gegeven: namelijk de koningsheerschappij. Dan wordt het niet meer een heerschappij over, maar dan wordt God alles in allen. Dan is er geen sprake meer van een heerschappij onder het gezag, maar dan is God alles in allen. Zo zie je dus dat ook de Zoon zelf die heerschappij heeft ontvangen van zijn Vader. Er staat nog iets bij, want ik wil het wel even afronden. Ja, dat kan.⟨/p> ⟨h3 id="hoofdstuk-13" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="4831" title="Speel af vanaf 01:20:31">▶ 01:20:31⟨/button> ⟨span>De Ster van de Vroege Morgen als Licht in de Duisternis⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3> ⟨p>En Ik zal hem de ster geven van de vroege morgen. Ja, dat zou eigenlijk één zin moeten zijn: "En Ik zal hem inderdaad de ster geven van de vroege morgen." U ziet het: ons woord "ster" komt trouwens uit het Grieks, u ziet het er gewoon in: ⟨em>astera⟨/em>. Wij kennen die ster onder de Latijnse naam Venus; zij stelt zowel de morgenster als de avondster voor. Ik heb hier een plaatje — nou ja, niet deze natuurlijk, want dat is de maan, even voor de goede orde. Maar dit heldere licht aan de hemel wat je in de vroege ochtend ziet als het nog allemaal donker is, dat is Venus. En 's avonds trouwens ook dikwijls. Dan zie je Venus, of soms Jupiter; dat is het helderste hemellichaam, de zon en de maan natuurlijk uitgezonderd. Je herkent hem trouwens ook doordat hij niet fonkelt; hij weerkaatst het licht, hij reflecteert.⟨/p> ⟨p>Maar de ster van de vroege morgen, u moet zich even voorstellen wat hier gezegd wordt in die tijd van het verduren van de tegenstand. Wie overwint, aan hem zal Ik autoriteit over de natiën geven. Dat koninkrijk komt binnenkort; de tijd van het einde nadert en Ik ga jullie dat geven. Het is nu nog nacht, of laat ik het anders zeggen: het is nog donker, maar het licht van de nieuwe dag schijnt al. Ja, "en Ik zal hem geven de ster van de vroege morgen". Dat is niets anders dan dat licht, de verwachting van de nieuwe dag terwijl het nog donker is.⟨/p> ⟨p>Wat de Heer eigenlijk aan hen belooft, is: Ik geef jou Mijn belofte. En dat licht schijnt al. Terwijl het nu nog donker is, staat de dag op het punt aan te breken. Ook dit geeft weer aan in welk tijdgewricht we zitten, namelijk de nacht. Het is nog nacht, maar de zon staat op het punt op te komen en de duisternis te verdrijven. Maar zover is het nog niet. Hij zegt: jullie krijgen de ster van de vroege morgen, en dat is dat licht.⟨/p> ⟨p>Ik moet trouwens ook denken aan een tekst in Petrus waar ook over gesproken wordt. Ik heb er geen diaatje van, maar daar staat: "Wij achten het profetische woord daarom des te vaster, en u doet er wel aan daar acht op te geven in uw harten, als op een lamp die schijnt in een duistere, een groezelige plaats, totdat de dag aanbreekt en de morgenster opgaat." Wat is dat licht? Dat is het profetisch woord. God heeft het Zijne gezegd: zo gaat het gebeuren. Hij heeft alles onder controle en Hij gaat Zijn koninkrijk vestigen. En u heeft, terwijl het nog verduren is, dat licht en daarmee dus ook die verwachting.⟨/p> ⟨p>"Wie een oor heeft..." dat is het laatste wat tegen Tyatira gezegd wordt. Maar dat is het slot van elk van die zeven brieven: "Laat hem horen wat de Geest tot de ekklesia's zegt." Want u weet het: al die ekklesia's luisteren mee, en al die ekklesia's zullen weten dat het waar is wie hier aan het woord is, want Hij maakt het allemaal waar.⟨/p> ⟨p>Nou, dan zouden we verder kunnen gaan met Sardes, maar dat doen we niet. Dat doen we de volgende keer en dan wil ik Sardes en Philadelphia in één keer bespreken. Dat is mijn planning op dit moment; dat is het voorbehoud dat ik erbij geef.⟨/p>