⟨h3 id="hoofdstuk-1" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="0" title="Speel af vanaf 00:00">▶ 00:00⟨/button> ⟨span>Inleiding en Terugblik op Openbaring 1:1-3⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Een hele goede avond, ook van mijn kant, en dat zeg ik ook tegen degenen die nu live aan het luisteren zijn elders via de webcam. Nou ja, als ik dat dan toch opsom: ook voor degenen die natuurlijk later nog het mp3’tje beluisteren via de website. Dat ben ik niet gebruikelijk te doen, maar bij dezen is dat ook eens een keer gezegd. Ik denk eerlijk gezegd, als ik dat zo bekijk op de achtergrond via de website, dat zelfs de meerderheid op die manier kennisneemt van deze bijbelstudie. Het is een mooie uitvinding. Er wordt veel geklaagd over internet, maar mij hoor je daar nooit zo over. Ik ben veel te blij met de geweldige mogelijkheden die het biedt om het Woord te verspreiden.⟨/p>
⟨p>Wij gaan vanavond verder met het boek de Openbaring. Ik denk dat dat ook het project wordt voor minimaal het komende decennium. Zo gaan we, als het een beetje meezit allemaal, van een bespreking van de onthulling van Jezus Christus zomaar over in de lijfelijke openbaring van Jezus Christus. De spanning neemt toe, en de actualiteit van dat wat we bespreken zal zich steeds meer aan ons gaan opdringen. Dat kan niet missen.⟨/p>
⟨p>De vorige keer hebben we een begin gemaakt met de bespreking, en inderdaad ook niet meer dan dat. We hebben daarbij slechts drie verzen kunnen bespreken. Ik stel voor dat we — dat kan ik nu nog zeggen — alles wat we tot dusver besproken hebben eerst nog met elkaar gaan lezen. Dat is wel goed te doen. Ik lees voor uit de vertaling die ik de vorige keer ook al presenteerde op basis van de interlineair.⟨/p>
⟨p>Dat begint dan met: 'Onthulling van Jezus Christus'. Apokalyps, dat is wat het woord betekent. Het wegnemen van de omhulling en dus een onthulling. Die God aan hem, Jezus Christus, heeft gegeven om aan zijn slaven de dingen te tonen die in snelheid moeten geschieden, en die Hij te kennen geeft door zijn boodschapper af te vaardigen aan zijn slaaf Johannes. Deze getuigt van het Woord van God en het getuigenis van Jezus Christus, al wat hij waarnam. Het getuigenis van Jezus Christus is hier dan ook dat wat Jezus Christus hier in dit boek betuigt, en dat is het Woord van God. Gelukkig is hij die leest en degenen die horen de woorden van de profetie en de dingen die daarin geschreven staan bewaart, want de gelegenheid is nabij.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-2" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="217" title="Speel af vanaf 03:37">▶ 03:37⟨/button> ⟨span>De Relativering van het Begrip 'nabij'⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Bij dat laatste hebben we aan het einde van de avond al even stilgestaan: dat 'nabij' niet in de absolute zin van het woord het geval is. Hoewel ik dat ook meteen weer even moet relativeren, want nabij is een relatief begrip. Dichtbij in welke termen? Is tweeduizend jaar kort? Voor de Heer zijn het maar twee dagen. Het hangt er dus maar net vanaf vanuit welke optiek je het benadert.⟨/p>
⟨p>Bovendien kom je dat woordje 'nabij' ook tegen in Filippenzen 2 vers 27 en 30. Daar lees je over Epafroditus dat Paulus zegt: "hij was de dood nabij". Hij was de dood nabij, dat wil zeggen: hij is niet gestorven. De dood was nabij, maar inmiddels was hij over dat punt heen. Dat was feitelijk ook conditioneel. Bij Epafroditus was het letterlijk conditioneel in de zin dat zijn conditie heel slecht was, maar ik bedoel het ook in die zin dat er een voorwaarde aan zat. Als hij niet beter zou worden, zou hij sterven; hij lag op sterven, dat is wat het betekent dat hij de dood nabij was.⟨/p>
⟨p>Er kwam mij ook een woord uit 1 Samuël 20 voor de geest. Daar staat dat David tegen Jonatan zegt: "Er is slechts één schrede tussen mij en de dood." Het zou nog vele jaren duren voordat David daadwerkelijk zou sterven, en toch was er slechts één schrede tussen hem en de dood. Wij zeggen het ook wel eens als het gaat over de dood; ik hoor wel eens de zin: "Er is slechts één hartslag tussen mij en de dood." Eigenlijk ligt de dood dus altijd op de loer. Dat is misschien een wat macabere gedachte, maar het idee is dat er feitelijk niets tussen zit. Er hoeft maar dít te gebeuren en het is zover.⟨/p>
⟨p>Dat geldt hier ook voor de gelegenheid. De openbaring van Jezus Christus is in feite slechts één roep verwijderd. Want dat is eigenlijk de Bijbelse gedachte: op het moment dat Israël de Naam zal aanroepen, dan is Hij daar. In feite is Israëls bekering het enige wat er nog ligt tussen de openbaring van Jezus Christus en ons. Meer niet.⟨/p>
⟨p>Ik verwijs daarom ook even naar Psalm 50. Ik heb ooit eens gehoord dat het in Duitsland erg populair is om te zeggen dat het telefoonnummer van God 5015 is. Dat komt omdat daar staat: "Roep Mij aan ten dage van de benauwdheid en Ik zal u redden." Aanroepen is in het Duits 'anrufen', wat ook bellen of opbellen betekent. Vandaar dat men zegt: het telefoonnummer van God is 5015 (of 5014, zoals de Schrift op allerlei plaatsen ook zegt). Op het moment dat Israël de Naam zal aanroepen, dan zal Hij daar zijn.⟨/p>
⟨p>Ik moet denken aan die song van Diana Ross, "Ain't No Mountain High Enough". Daar heb je die strofe: "If you need me, call me. I'll be there in a hurry, so you can depend and never worry. I'll be there, just call my name." Nou, dat is eigenlijk wat er ook tegen Israël gezegd wordt: roep Mij aan en Ik ben daar. In feite is de hele prediking in het boek Handelingen ook: kom tot geloof, roep Hem aan en Hij zal daar zijn.⟨/p>
⟨p>Aan dat 'nabij' zitten dus verschillende kanten. Ik heb dat de vorige keer al even besproken en in de auto hadden we het er naderhand nog even over. Menno zei toen: toen Israël uit Egypte was gegaan, was het land voortdurend nabij. Het was gewoon binnen handbereik, maar het heeft nog veertig jaar geduurd voordat ze er daadwerkelijk binnengingen. Zo is het feitelijk nu ook. In de praktijk zit er inmiddels weer tweeduizend jaar tussen, maar het had zomaar gekund.⟨/p>
⟨p>Goed, daar wil ik het eventjes bij laten.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-3" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="542" title="Speel af vanaf 09:02">▶ 09:02⟨/button> ⟨span>Johannes en de Zeven Joodse Ecclesia's in Azië (vers 4)⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>We gaan nu verder bij vers 4, want daar waren we gebleven. Johannes stelt zich hier nogmaals voor; het is de tweede keer dat zijn naam wordt genoemd, want in vers 1 klonk ook al de aanhef: "aan zijn slaaf Johannes". Hier staat dan dat Johannes zich richt tot de zeven ekklesia's die in Asia zijn. Hier volgt dus de adressering aan de zeven ekklesia's. Het is opmerkelijk dat we in de brieven van Paulus ook zeven brieven aan ekklesia's hebben, maar hier zijn het Johannesbrieven aan zeven ekklesia's. Ik kom daar later ongetwijfeld nog op terug, maar het gaat hier om Joodse ekklesia's. Ik zeg niet dat er geen gelovigen uit de natiën bij waren, maar zij waren daarin vreemdelingen. Dat blijkt simpelweg uit wat we straks zullen zien in vers 6. Daar wordt namelijk heel duidelijk gezegd dat Johannes een bepaalde groep op het oog heeft: de groep waarvan hij zegt dat God hen maakt tot een koninkrijk van priesters. Dat is een belofte die heel specifiek bestemd is voor het volk van Israël.⟨/p>
⟨p>Zoals gezegd kom ik daar straks nog op terug. Ik moet er trouwens nog bijzeggen — en de vorige keer hebben we er al even bij stilgestaan in een iets ander verband — dat aan Johannes, net als aan Jacobus en Petrus, het evangelie van de besnijdenis was toevertrouwd. Zij richtten zich op de besnijdenis en zeker in de Handelingentijd hebben zij dat evangelie ook zo gepredikt. Pas aan het einde van het boek Handelingen gaat de deur voor Israël dicht, maar tot die tijd heeft dat evangelie van de besnijdenis uit hun mond geklonken. Dat was ook logisch, want het was aan hen zo toevertrouwd.⟨/p>
⟨p>Het feit dat het gaat om zeven ekklesia's in Asia bepaalt ons bij de tijd na de steniging van Stefanus. Vanaf het moment dat de Heer opstond tot aan de dood van Stefanus is een periode van drieënhalf jaar geweest. Toen we het ooit over de Bijbelse chronologie hebben gehad, heb ik daar veel meer over gezegd, maar gedurende die drieënhalf jaar was het alleen nog de Jood die werd aangesproken. Daarna wordt het anders. Na de dood van Stefanus vind je de roeping van Paulus, toen nog Saulus, en bovendien lees je dat de twaalf niet meer in Jeruzalem zijn; zij gaan naar het buitenland en hebben het evangelie buiten de landsgrenzen gebracht. Eigenaardig genoeg wordt daarvan in het boek Handelingen geen melding meer gemaakt. We weten eigenlijk alleen van Jacobus dat hij de man was in Jeruzalem, waar tienduizenden Joden waren. Dat waren echt de Joodse ekklesia's, Joodse gemeenten waarin de besnijdenis, de gebruiken, de Sabbat en dergelijke nog een grote rol speelden.⟨/p>
⟨p>Niet alleen in Israël, maar ook buiten de landsgrenzen is dat getuigenis gekomen. Wanneer we bij een latere gelegenheid de brieven aan die zeven ekklesia's lezen, zullen we daar op allerlei wijzen op stuiten: namelijk dat het inderdaad gaat om Joodse, of zo u wilt Israëlitische gemeenten. Er vindt een parallel fenomeen plaats ten opzichte van wat je ziet in het boek Handelingen. In Handelingen lees je in eerste instantie dat het getuigenis van het evangelie van het koninkrijk uitsluitend naar de Jood ging en ook uitsluitend in het land gehoord werd gedurende die eerste drieënhalf jaar. Daarna is het ook naar het buitenland gegaan. Straks krijg je in feite een herhaling van dat fenomeen in de grote verdrukking, die ook weer 42 maanden duurt — dezelfde termijn. De Heer zal vervolgens een einde maken aan de grote verdrukking voor Israël en daarna zal Israël ingezet worden om ook buiten het land de kandelaar hoog te houden en het licht te verspreiden. Daarom representeren die ekklesia's in het buitenland hier de tijd dat het evangelie straks ook naar buiten zal gaan. In heel de wereld zal het evangelie van het koninkrijk gepredikt worden, zoals we twee seizoenen terug uitgebreid hebben besproken bij Mattheüs 24.⟨/p>
⟨p>Johannes richt zich dus tot zeven ekklesia's die in Asia zijn. Dat het inderdaad gaat om Israëlitische ekklesia's — uitroepsels of gemeenten zo u wilt — en dat deze een grote rol zullen spelen in de tijd dat het evangelie over de hele wereld gepredikt gaat worden, blijkt vervolgens ook uit de aanhef. De brief begint op een wijze die vrij gebruikelijk is, hoewel het in elke context weer een eigen klankkleur krijgt. Wanneer Johannes zegt dat hij zich richt naar de zeven ekklesia's die in Asia zijn en zegt: "Genade zij jullie", dan klinkt daar in feite de naam van Johannes zelf in door. Johanan betekent immers: JAHWEH is genadig. Johannes zegt dus: "Genade zij jullie", en dat is precies wat zijn naam aangeeft.⟨/p>
⟨p>Daarna volgt: "en vrede van Hem". Daar zit de gedachte in van Zijn komst, wanneer het koninkrijk hier op aarde gevestigd zal worden. Ik noem daarbij een tekst uit Jesaja 9 vers 7. Het is weliswaar nog geen december, maar ik trek me daar niets van aan, want ik vind dat Jesaja 9:7 altijd geciteerd kan worden, dus ook in oktober. Daar staat: "Een kind is ons geboren, een zoon is ons gegeven", en even later in vers 7: "Groot zal de heerschappij zijn en eindeloos de vrede". Ik denk dat "eindeloos" niet alleen betrekking heeft op het tijdsaspect — een tijd zonder einde — maar vooral ook op de geografische reikwijdte. Het is niet slechts beperkt tot dat ene land, maar het is eindeloos, oftewel grenzeloos. Eindeloos zal de vrede zijn, wat wil zeggen: ook voor de volkerenwereld. Het zal een koninkrijk zijn waarin de heerschappij groot is, niet alleen in het land, maar ook daarbuiten. Daarom is er sprake van een eindeloze vrede op de troon van David. We hebben het hier over een concreet koninkrijk, een monarchie of dynastie. De enige rechthebber, de Zoon van David, zal daar Zijn zetel hebben in de stad van de grote Koning: Jeruzalem. Dat zal allemaal in Zijn koninkrijk plaatsvinden. Als hier dus wordt gezegd: "Vrede van Hem", dan heeft dat andere associaties dan wanneer Paulus dit zegt. Dat is niet tegenstrijdig, maar het betreft een andere optiek, een andere doelgroep en een andere situatie. Hier gaat het over de vrede die Hij straks bij Zijn komst met Zich zal meebrengen.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-4" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="1123" title="Speel af vanaf 18:43">▶ 18:43⟨/button> ⟨span>Hem Die Is, Die Was en Die aan het Komen Is⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>En dan: "Genade zij jullie en vrede van Hem die is en die was." Nou, daar moeten toch belletjes gaan rinkelen, want die aanduiding komen we in dit boek diverse keren tegen. Maar bovendien verwijst het uiteraard ook naar de naam van God. De naam van God is "Ik ben die Ik ben", of eventueel "Ik ben die Ik zijn zal". Dat soort namen en die tijden spelen in het Hebreeuws eigenlijk geen rol. Het is: "Ik ben er", "Ik was er" en "Ik zal er zijn". De "Hem" is hier dus God Zelf en Zijn naam is "Ik ben die Ik ben", vandaar ook "die is" en "die was". Ik bedoel — dat is trouwens ook Johannes in zijn evangelie — dat alle dingen door het Woord zijn geworden. Een kenmerk van alles wat we om ons heen zien, de hele schepping, is dat het "werd". Het was er niet en het is ontstaan. Maar onze God "is": Die is en Die was. Hij werd niet, Hij was er. Dat is het grote verschil: Hij is en Hij was.⟨/p>
⟨p>En Hij komt. Let trouwens op, hier in de interlineair zie je zo'n verticaal streepje staan. Dat geeft aan dat het tegenwoordige tijd is. Dus eigenlijk letterlijk: "Die komende is" of "Die aan het komen is". Zo zeggen we dat in het Nederlands niet, maar Hij is aan het komen. Dat is niet "Hij zal komen" in de toekomende tijd; nee, Hij komt, Hij is bezig te komen. Dat bepaalt ons trouwens ook weer bij de situatie in het boek Openbaring. Het beschrijft namelijk de dag dat Hij komt, dat Hij openbaar wordt. Of laat ik het anders zeggen — maar daar komen we vanavond zeker nog niet op — het beschrijft de Dag des Heren, de Dag van de Heer. Johannes wordt eigenlijk in de geest vervoerd; hij maakt een tijdreis mee. Hij wordt zo in de Dag van de Heer geplaatst en dan kan hij zeggen: "De Heer komt eraan. Hij is bezig te komen."⟨/p>
⟨p>Want in feite is het zo dat die komst ook gefaseerd plaatsvindt. Hij komt voor ons — dat is trouwens niet het onderwerp van het boek Openbaring, ik bedoel voor ons, de ekklesia, het Lichaam. Maar wat dacht u? Hij komt voor Israël. Bij een latere gelegenheid zal Hij ook daadwerkelijk komen voor de volkeren. Maar dat is allemaal Zijn komst. Dus het is in feite niet zozeer een moment, het is een hele fase of een periode. En de zeven ekklesia's representeren die tijd. Er worden namelijk zeven ekklesia's aangesproken en dan wordt er gezegd: "Genade en vrede van Hem die is en die was, en die aan het komen is." Dit plaatst ons dus met recht ook weer in die Dag van de Heer, waarin de Heer dus niet meer "komen zal", maar aan het komen is. Zie je? Ja, dat is heel interessant.⟨/p>
⟨p>Ik geef hier nog een verwijzing, dat zou ik haast vergeten. Dat is het leuke van PowerPoint, want dan krijgt u gewoon zicht op mijn aantekeningen; dit zijn mijn notities, zeg maar. In hoofdstuk 11 vers 15 lees je dit — ik moet dat trouwens even toelichten. Want in Openbaring 11 vers 17, aan het slot van dat hoofdstuk, zijn we inmiddels gekomen aan het einde van de zeven bazuinen. Dat wil zeggen dat de zevende engel dan inmiddels ook op de zevende bazuin heeft geblazen en inmiddels is dan het Koninkrijk gekomen. Ik zal dat straks trouwens nog doen; we zijn daar nog maar een paar diaatjes van verwijderd, dus het is nabij. Maar ik zal straks ook wat schematisch voorstellen over wat u mee naar huis krijgt. U krijgt die zegels: dat de Heer Zich zal openbaren aan Israël. Dan krijgt u vervolgens dat Hij Zich zal openbaren aan de volkeren. Dat is die tijd van de bazuinen, waarin er gerichten over de natiën, over de hele wereld, zullen gaan.⟨/p>
⟨p>Aan het einde van die zeven bazuinen zijn de koninkrijken van deze wereld gewoon ten einde. Ik moet eigenlijk denken aan Jericho; dat was ook na zeven dagen, weet u wel? Op die zevende dag gingen ze zeven keer rond en toen klonken ook de bazuinen. En toen was het zover. Ja, dat is wat er gaat gebeuren met deze wereld: dat stort in om plaats te maken voor iets heel nieuws. Maar let op wat er dan staat in Openbaring 11 vers 17: "En dan zeggen zij: Wij danken U, Heer God Almachtige, die is en die was, dat U Uw grote macht hebt genomen." Ik had er eigenlijk even een interlineair bij moeten doen, want dan had ik kunnen laten zien dat daar in de interlineair zo'n rondje voor staat. Dat wil zeggen dat het een perfectum is, oftewel een voltooid tegenwoordige tijd. Dan is het een voldongen feit: "U hebt Uw grote macht genomen." Niet meer "U bent bezig", nee, dan is de macht en de heerschappij inmiddels gevestigd.⟨/p>
⟨p>Dus dan is de komst niet meer iets wat gaande is. Nee, dan ligt het inmiddels achter Johannes, zeg maar. Dan is het inderdaad met recht voltooid. "En dat U Uw grote macht hebt genomen en U heerst." Hij heeft dan gewoon de heerschappij, niet alleen binnen de landsgrenzen maar ook daarbuiten, dat wil zeggen: wereldwijd en eindeloos. "Die is en die was", en hier staat het dan ook: "dat U Uw grote macht hebt genomen." Interessant hè, dit soort tijdsaanduidingen? Dat er aan de ene kant in Openbaring 1 staat: "Die is en die was en die komende is", en als je dan aan het einde van die zeven bazuinen staat: "Die is en die was, dat U Uw grote macht hebt genomen."⟨/p>
⟨p>Ik zou me niet verbazen als er sommige mensen zijn die denken: "André, je gaat nu net even te diep, want op school had ik ooit een vijf voor Nederlands, dus ik volg dit allemaal niet." Oké, dan moet u het nog maar een keer beluisteren, maar ik wil er toch graag op wijzen dat dit soort details niet zonder betekenis zijn. Integendeel, ze zijn heel veelzeggend. Nou, dat is niet Menno... Ja, ik vraag het aan Menno, want ik weet zeker dat Menno hier van harte "amen" op zegt. Nou moet je wel, hè? Laat mij Menno maar kennen. Oké, ik zei al: we hebben geen haast. Johannes aan de zeven ekklesia's die in Asia zijn: "Genade zij jullie en vrede van Hem die is, die was en die komende is."⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-5" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="1629" title="Speel af vanaf 27:09">▶ 27:09⟨/button> ⟨span>De Zeven Geesten voor Zijn Troon⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>En van de zeven geesten in het zicht van Zijn troon. Ik herinner me dit nog heel erg goed van destijds in de kerkdiensten van jongens en mannen, dat dit altijd de aanhef was. Ik meen vooral in de middagdienst, zo was het tenminste bij ons, dat dan de dominee deze woorden uit Openbaring 1 voorlas. Later heb ik begrepen dat die zeven geesten... ja, dat is gewoon de Heilige Geest. Dat vond ik altijd erg vreemd, maar goed, als de dominee het zegt... Nou ja, toen dacht ik al: ja, dat zegt de dominee wel, maar waar staat dat dan? En dat heb ik nog steeds. Ik denk dat je een bepaalde goede gewoonte erin moet houden, toch?⟨/p>
⟨p>De zeven geesten: de standaard uitleg — kijk het maar eens na, ik heb het vanmiddag nog even nagelezen bij allerlei namen die je kunt noemen, de standaard uitlegging en de commentaren op het boek Openbaring — die zeggen allemaal dat de zeven geesten gewoon de Heilige Geest is, de ene Geest. Men zegt dan: ja, maar dat is een zevenvoudige Geest. Dat baseert men dan weer op Jesaja 11. Ik heb het er eventjes niet bij staan, maar er staat in Jesaja 11... even wachten hoor... ja, ik hoorde hier fluisteren: drie-eenheid. Dat zit daarachter, want wat men dan zegt is dat er hier wordt gesproken over God de Vader, dat is overduidelijk, en vervolgens in vers 5 is er sprake van Jezus Christus. En ja, dan ontbreekt er nog één natuurlijk, en dat moeten dan die zeven geesten zijn. Ja, maar dat zijn er zeven! Ja, maar zeven is gewoon een volheid, dat betekent gewoon één. Nou, dan ben je er ook. Eigenlijk moet je dan spreken over een negeneenheid, toch? Zeven geesten en de Zoon, dus dan heb je een negeneenheid. Maar dat is ook weer niet orthodox, dus die zullen we ook maar weer schrappen.⟨/p>
⟨p>Maar nee, wacht eventjes. Jesaja 11, daar staat — ik wist alleen even niet of... ja, ik zei toch Jesaja, niet Openbaring 11 — er staat in Jesaja 11: "Er zal een rijsje voortkomen uit de tronk van Isaï" (dat gaat over de zoon van David) "en een scheut uit zijn wortelen zal vrucht dragen" (ik lees nu weer voor uit de NBG-vertaling) "en op hem zal de Geest des Heren rusten." En dan staat er: de Geest van wijsheid en verstand, de Geest van raad en sterkte, de Geest van kennis en vreze des Heren. Ja dat klopt, dat zijn er zeven. En dat is dan die zevenvoudige Geest. Maar dat is heel gekunsteld om dat er zo bij te halen. Want ten eerste is er hier helemaal geen sprake van zeven geesten, maar van een Geest die zich op zeven wijzen openbaart. Maar dat is iets heel anders. Goed, kijk, als je per se die leer van de drie-eenheid daar wilt inlezen, ga je gang. Maar dan moet je eerst nog iets anders, iets veel fundamentelers: dan moet je sowieso eerst maar eens bewijzen dat dat Bijbels is. En dan moet je toch in ieder geval vaststellen dat dat geen Bijbelse term is. En dat is eigenlijk nog het minst onschuldige, moet je nagaan.⟨/p>
⟨p>Maar laten we eventjes dat terrein verlaten: wat zijn nou zeven geesten? Wat zijn aanduidingen van geesten? Je leest in Hebreeën 1 over engelen, over boodschappers, en hij zegt dat Hij Zijn engelen uitzendt als geesten. Een engel is namelijk ook gewoon een geest. Een geest is in feite een verzamelnaam voor alles wat je niet kunt zien. Zelfs adem is geest, en de wind is geest — in het Hebreeuws ⟨em>Ruach⟨/em>, in het Grieks ⟨em>Pneuma⟨/em>. Een engel is geest, God is geest. Wat is de overeenkomst? Nou, dat kun je niet zien. Hooguit de effecten, net als bij wind; je ziet wel het effect ervan, maar de zaak aan zich kun je niet zien. Dus eigenlijk zegt het meer over onze handicap, namelijk dat we niet in staat zijn om het met de ogen waar te nemen.⟨/p>
⟨p>Engelen zijn ook geesten en nu komen we op het spoor. Want inderdaad komen we in dit boek zeven engelen tegen die in het zicht van de troon staan. Ik neem u even mee naar hoofdstuk 8 vers 2. Kijk, Openbaring 8, en nu komen we weer over die zeven bazuinen te spreken, want dan staat er in Openbaring 8 vers 2: "En ik nam zeven boodschappers waar" (engelen, ⟨em>angelos⟨/em>), "die voor God stonden." Aha, maar aangezien we weten dat engelen geesten zijn, weten wij dus vanuit het boek Openbaring zelf dat er de zeven geesten voor God zijn. Als hier dan gezegd wordt in hoofdstuk 1 vers 4: "en van de zeven geesten in het zicht of voor zijn troon", en we komen vervolgens in Openbaring 8 en we lezen over zeven boodschappers — hemelse boodschappers, geesten die voor God stonden, het wordt er nog duidelijk bij gezegd ook — en hen werden zeven bazuinen gegeven... Als u het mij vraagt, hebben we daarmee gewoon de puzzel opgelost. Namelijk — en dat zullen we nog heel vaak in het boek Openbaring vinden — dat als daar sprake is van beeldspraak, we de uitleg er gewoon bij vinden, of elders in de Bijbel, soms al op een veel eerder tijdstip. In ieder geval Schrift met Schrift vergelijken. Maar in dit geval is het zelfs nog voor de hand liggender dat we zeggen: in het boek zelf wordt ons aangereikt waar we aan hebben te denken. Daar zijn dus inderdaad zeven boodschappers, geesten die voor God stonden.⟨/p>
⟨p>En nu komt er een belangrijke vraag: waarom zegt Johannes nu dat hij zich richt tot de zeven ekklesia's die in Asia zijn, en van Hem die is en die was en die aan het komen is, en van de zeven geesten in het zicht van Zijn troon? Hoezo? Wat hebben die geesten ermee te maken? Nou, dat is diezelfde tijd dat het getuigenis in de wereld zal klinken. Ik zal het laten zien. Want deze zeven engelen, boodschappers, blazen bazuinen en dat zal zijn na Israëls herstel. Hoofdstuk 7, u weet wel, die 144.000 die bij elkaar geroepen worden, maar vooral verzegeld worden. Waarom worden ze verzegeld? Wel, om ze veilig te stellen voor de tijd die nog gaat komen over de wereld, zodat zij eigenlijk immuun zijn voor de oordelen, de gerichten die de aarde dan nog zullen treffen. Je leest dan ook over een grote schare uit alle volkeren, talen en natiën. Dat wil zeggen: Israël zal verzameld worden en uit dat hele Israël zal een selectie van 144.000 mensen verzameld worden en die worden beveiligd voor de gerichten.⟨/p>
⟨p>We hebben het hier vorig jaar eigenlijk vrij uitgebreid over gehad. Daarom voel ik me nu niet echt heel erg verplicht om dit nog heel uitgebreid uit de doeken te doen. Ik excuseer me alleen even voor degenen die er toen nog niet bij waren of dit niet hebben meegekregen; nou, dan zou je dat eigenlijk nog eens eventjes na moeten beluisteren. Maar in ieder geval, die bazuinen... Ik zal het straks ook wat schematischer laten zien. Die zeven engelen blazen bazuinen na Israëls herstel, maar het zal voor de vestiging van het Koninkrijk zijn wereldwijd. Dat wil zeggen: bij de zevende bazuin, dan zal het Koninkrijk wereldwijd gevestigd zijn.⟨/p>
⟨p>Nu kom ik toch bij mijn schemaatje om het even te laten zien. In Openbaring 6 worden zeven zegels beschreven. Dat wil zeggen: zeven zegels worden geopend van de boekrol. En die boekrol is eigenlijk de eigendomsakte van het land. Het land moet worden vrijgekocht. In die zeven zegels gaat het om Israël, om het land dat wordt vrijgekocht. Het gaat ook over de tijd van die grote verdrukking, over die 42 maanden. En ik zal het nog sterker vertellen: bij het zesde zegel, dat is het moment dat de zon en maan verduisterd worden en de sterren van de hemel zullen vallen. En dat is het moment dat de Zoon des Mensen zal verschijnen op de Olijfberg. We hebben dat bij allerlei gelegenheden inmiddels al diverse keren gezien.⟨/p>
⟨p>En dan, bij het zesde zegel, zal de Zoon des Mensen verschijnen. En dan bij het zevende zegel, de culminatie en het hoogtepunt, bereiken we ook feitelijk het eindpunt van de zegels, van de opening van die zegels: dat is Israëls herstel. Dat komt in dit geval heel aardig uit; dat is ook wat we in Openbaring 7 vinden. Ik zou bijna zeggen dat de hoofdstukindeling hier geïnspireerd is, maar ik slik die woorden meteen weer in, want dat is natuurlijk niet waar. Maar het komt wel mooi uit.⟨/p>
⟨p>Openbaring 7 geeft de beschrijving van de 144.000 en de grote schare die niemand tellen kan. Het gaat daar over het herstel van Israël. Zijn we er dan? Ja, dat wil zeggen: Israël is dan hersteld. Maar op dat moment is het Koninkrijk nog alleen maar in Israël gevestigd. Het moet vervolgens nog uitgebreid worden over de hele wereld.⟨/p>
⟨p>Dat is wat de periode van de bazuinen vervolgens inluidt — letterlijk en figuurlijk. Want het een volgt op het ander. Ik weet dat er uitleggingen zijn die alles proberen te proppen in die 42 maanden, maar daar loop je uitlegkundig compleet op vast. Dat deugt niet, dat hele idee. Het gaat hier heel duidelijk over een volgorde die eigenlijk heel logisch is: eerst Israël, dat zijn de zegels. Als Israël inmiddels hersteld is en het land in bezit is genomen, dan gaat het Koninkrijk vervolgens 'uitgebazuind' worden. Het Koninkrijk zal wereldwijd worden gevestigd en dan zullen de aarde ook nog allerlei plagen en gerichten treffen. Die worden aangeduid in de zeven bazuinen.⟨/p>
⟨p>In deze tijd is Israël dus hersteld. En wat gaat er dan gebeuren? Wel, een selectie uit Israël gaat vervolgens het Koninkrijk wereldwijd prediken. Dan zijn er dus weer getuigenissen in het buitenland. Bedenk nu weer even... nee, nu moet ik weer even veel verder terug, hier naar vers 4.⟨/p>
⟨p>Johannes richt zich aan zeven ekklesia's en hij spreekt van Hem die aan het komen is, en van de zeven geesten in het zicht van Zijn troon. Het gaat hier over die tijd van de zeven bazuinen. Israël is hersteld, maar nu gaat dat getuigenis van het Koninkrijk wereldwijd gebracht worden. Dat verklaart ook perfect waarom die zeven geesten in het zicht van Zijn troon genoemd worden; dat heeft alles te maken met de vestiging van heerschappij.⟨/p>
⟨p>Logisch hè? Tenminste, als ik dit zo vertel, dan denk ik: 1 en 1 is 2. Dit is zo simpel, het is precies wat er staat. De uitleg wordt je eigenlijk zo voor de voeten geworpen. Als je de verbanden gaat begrijpen, dan denk je: ja, duh. Je zou eigenlijk niet anders kunnen en mogen verwachten. En dan gaan we verder in vers 5.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-6" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="2474" title="Speel af vanaf 41:14">▶ 41:14⟨/button> ⟨span>Jezus Christus: Getrouwe Getuige en Eerstgeborene uit de Doden (vers 5)⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Genade en vrede van Hem – dat ging over God de Almachtige – en van Jezus Christus, de getrouwe getuige. Dat gaat hier in het bijzonder over het getuigenis van Jezus Christus in dit boek. In dit boek getuigt Jezus Christus Zelf; Hij is aan het woord. Hij en Zijn woord, dat wat Hij betuigt, is betrouwbaar. Dat is ook wat de term 'getrouwe getuige' betekent. In het verleden dacht ik natuurlijk dat dit refereerde aan Jezus hier op aarde. Toen heeft Hij ook de goede belijdenis afgelegd en het getuigenis gegeven; daar is Hij ook om omgekomen. Dat is waar. Ook toen was Hij de getrouwe getuige. Maar hier gaat het vooral over Hem als Degene die het getuigenis heeft als de eerstgeborene van de doden. Het gaat hier dus niet over Hem die hier op aarde was en nog moest sterven; nee, het gaat over Hem die de eerstgeborene is uit de doden en die een getuigenis heeft dat volstrekt betrouwbaar is, waar je van op aan kunt.⟨/p>
⟨p>De eerstgeborene van de doden. We komen Hem ook anders tegen, want als je leest in Kolossensen 1 vers 18, dan zie je dat Paulus zegt dat de Heer Jezus Christus de eerstgeborene uit de doden is. Wat is het verschil? In de Bijbelse terminologie betekent 'eerstgeborene' feitelijk dat Hij de eerstgeboorterechten heeft en daarmee de belangrijkste erfrechten, het dubbele deel. Je zou het zelfs nog letterlijker kunnen nemen: Hij is de eerstgeborene omdat Hij de Eersteling is die onvergankelijk uit de doden voortkwam. Natuurlijk waren er mensen die eerder al opstonden, maar die zijn allemaal weer gestorven. Hij is de eerstgeborene: de voornaamste, de belangrijkste, maar ook de Eersteling uit de doden, de eerste vrucht van de oogst van de doden. En waarom 'van de doden'? Omdat Hij uit de doden is. Hij is de eerstgeborene van al die doden die daar nog in het graf liggen, want Hij is eruit voortgekomen. Die twee begrippen liggen in elkaars verlengde of lopen parallel.⟨/p>
⟨p>Het is altijd weer dat grote onderwerp: wie is Jezus Christus? Hij is de Opgestane uit de doden. Denk bij Jezus Christus niet per definitie altijd aan Degene die hier op aarde leefde, maar denk eens aan wie Hij nú is. Hij is nu verborgen – daar gaat dit hele boek over – maar Hij wordt openbaar. Daar ontleent het boek zijn naam aan: de onthulling of openbaring. Hij is de eerstgeborene van de doden en er staat bij: de overste van de koningen van de aarde. Het gaat hier over de koningen, dus dan praten we niet alleen over het land Israël, maar over de hele aarde, het hele aardoppervlak. Hij is daar de overste van. In Psalm 89 wordt over de zoon van David gezegd: 'Ik zal hem tot een eerstgeborene stellen.' Tot de hoogste, de belangrijkste. De eerste, vorst, voorste, overste – eigenlijk is dat feitelijk hetzelfde. Als je een beetje gevoel voor dat soort taallinks en associaties hebt, dan spring je met het grootste gemak van het een naar het ander, want het is feitelijk gelijk. Hij is de hoogste, de eerste, de belangrijkste en daarmee ook de overste van de koningen.⟨/p>
⟨p>Een term die daar mooi bij past en die je ook in de Bijbel aantreft, is 'Koning der koningen'. Als Hij de overste van de koningen is, dan is Hij de Koning van de koningen, de belangrijkste Koning. Die koningen hebben zelf ook allemaal een koning en Hij is dus de opperkoning. Van Nebukadnezar lees je ook dat hij een koning der koningen was; dat wil zeggen dat hij de koning was van alle koningen die er destijds op aarde waren. Maar dat was toen. Dat wereldrijk is inmiddels allang voorbij. Uiteindelijk is Hij de getrouwe getuige en de eerstgeborene van de doden. Hij is dat nu feitelijk al, hoewel Hij nu nog verborgen is, maar straks gaat Hij het ook bewijzen als de overste van de koningen van de aarde.⟨/p>
⟨p>Heel letterlijk dus. Ik vind dat mooi: dit is niet louter geestelijk bedoeld, in de zin dat de Heer Jezus vandaag deze titel al op die manier zou uitoefenen. Veel liederen, zoals Opwekkingsliederen, gaan daar vaak over: 'Koning Jezus heerst'. Maar als ik om me heen kijk, dan zie ik van alles, behalve dat Koning Jezus heerst. Sommige mensen zeggen: 'Ja, maar daar moet je niet zo op letten, het zingt toch zo lekker weg?' Dan denk ik: moet ik met een leuk melodietje zulke onzin uitkramen? Sorry, het is gewoon niet waar. Koning Jezus heerst nu helemaal niet. Hij is officieel tot Koning gesteld, maar dat is voor straks. In Psalm 2 staat: 'Vraag van Mij...' Dan zal Hij de aarde claimen. Dat doet Hij nu niet. Hij houdt Zich verborgen en je ziet er nu niets van. Straks zal blijken dat er één echte Koning is, namelijk de Koning der koningen. Dat is Hij, en Hij gaat straks letterlijk een troon vestigen in Jeruzalem. Dat is de enige plek waar dit hoort, waar Hij de hoogste van de koningen zal blijken te zijn. Dan wordt Hij ook met recht tot een eerstgeborene gesteld, dat wil zeggen: de belangrijkste Erfgenaam. Nou, dan begint er eigenlijk weer een nieuwe zin, maar ik stel voor dat we, voordat we daarmee verder gaan, eerst even gaan pauzeren.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-7" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="2931" title="Speel af vanaf 48:51">▶ 48:51⟨/button> ⟨span>De Overste van de Koningen van de Aarde⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Wij pakken de draad weer op bij vers 5, waar we hem zojuist loslieten. Nadat we hadden vastgesteld dat het in dat vers gaat over Jezus Christus, namelijk de opgestane, die nu ook betrouwbaar Zijn getuigenis geeft. Hij is de getrouwe getuige, de eerstgeborene van de doden. Dat Hij de eerste is, is heel belangrijk, want dat betekent dus dat er meer volgen. De overige doden zullen Hem navolgen; Hij is de eersteling van de oogst. Alle doden zullen opstaan, of wat ik zeg: alle doden zullen worden levend gemaakt. Dat wil zeggen dat ze uiteindelijk hetzelfde leven zullen ontvangen als wat Jezus Christus als de eersteling aan het licht draagt. Voilà, dat is toch eigenlijk de samenvatting van het evangelie.⟨/p>
⟨p>En Hij is dus ook de overste van de koningen van de aarde. Ook dat bepaalt ons meteen weer bij die tijd dat de koninkrijken van deze wereld plaats moeten gaan maken voor dé Koning en zich zullen moeten onderschikken aan dé Koning der koningen. Dan zal Hij dat ook inderdaad bewijzen. We praten hier over hele concrete zaken. Laat ik het andersom zeggen: zo verborgen als het nu is — er valt immers niets te zien, in tegenstelling dus tot al die genoemde christelijke liedjes. Ja, ik noem het liedjes, dat klinkt een beetje badinerend en zo bedoel ik het in dit verband ook: als het niet waar is, dan zijn het slechts liedjes. Maar zo verborgen als dat nu is, zo openbaar, zo duidelijk en zo evident zal het straks blijken te zijn. Inmiddels kunnen wij daaraan toevoegen dat dit binnen afzienbare tijd zijn beslag zal gaan krijgen. Dan zal Hij dus inderdaad blijken de overste van de koningen van de aarde te zijn.⟨/p>
⟨p>Aan Hem die ons liefheeft... Hier komen we voor de eerste keer dat 'ons' tegen. Ik parkeer het weer even tot het volgende vers, omdat het dan namelijk heel duidelijk wordt over wie die 'ons' zijn. Laat ik het er alvast aan toevoegen: degenen aan wie dit ooit gericht was, die ekklesia's, die wisten dat toch wel hoor. Maar voor ons is dat misschien niet meteen even duidelijk, vandaar ook dat het wel even goed helder en scherp gesteld moet worden. Ik parkeer het even en lees dan eventjes door. Ik zeg nu alleen wat ik straks ga aantonen, namelijk dat het gaat over Israël. Die 'ons' zijn Israëlieten.⟨/p>
⟨p>Natuurlijk kun je zeggen: "Maar dat geldt voor ons vandaag toch ook?" Dan zeg ik: "Amen, Hij heeft ons lief." Maar het is een andere verhouding. Hij heeft ons ook lief als Zijn lichaam, zoals Paulus bijvoorbeeld in Efeze 5 zo prachtig uiteenzet. Hier gaat het echter over de liefde van de overste van de koningen van de aarde die 'ons', Israël, liefheeft. Dat staat trouwens in de tegenwoordige tijd: die ons bezig is lief te hebben, om het zo te zeggen. Hij heeft ons lief en dat is ook de liefde van een bruidegom.⟨/p>
⟨p>Dat is een thema dat trouwens pas veel later in dit boek aan de orde komt. Als we in Openbaring 19 zijn — en dat duurt nog enige jaren voordat we daar aangeland zijn — gaat het over de bruiloft van het Lam. En de bruid, ja, die zal geliefd zijn als geen ander. Wel, dat is inderdaad de bruid en dat is Jeruzalem. Jeruzalem is ook een representatie van Israël. Aan Hem, zij is de bruid. Aan Hem die ons liefheeft en ons verlost, eigenlijk.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-8" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="3206" title="Speel af vanaf 53:26">▶ 53:26⟨/button> ⟨span>Bevrijd uit de Zonden in Zijn Bloed en Opstandingsleven⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Hij maakt ons los, Hij bevrijdt ons. Dit staat in de grondtekst in de aorist. Dat wordt in de interlineair aangegeven met een horizontaal streepje, wat wil zeggen dat het als een tijdloos feit wordt neergezet. Het idee is niet dat het al plaatsgevonden heeft in de zin van een perfectum, de voltooid verleden tijd; nee, het feit wordt gewoon gesteld: Hij verlost, ongeacht wanneer, uit onze zonden. Hij maakt ons daaruit vrij.⟨/p>
⟨p>Wij luisteren vaak met onze calvinistische oren. Als je daarmee geboren of grootgebracht bent, valt het niet mee om je daaraan te onttrekken. Dat vergaat mij ook zo, hoewel ik weet dat er mensen zijn die die achtergrond totaal niet hebben. Iemand kan bijvoorbeeld katholiek van huis uit zijn, dan kun je dit weer heel anders ervaren. Maar in het algemeen is het zo dat in het christelijke jargon de 'verlossing van de zonden' eigenlijk ongeveer synoniem is met 'verlossing van de schuld'. Men kent dat verschil vaak niet eens. Schuld is het resultaat van de zonde; dat is wat je aangerekend wordt. Maar wanneer hier staat: 'aan Hem die ons liefheeft' — ook als bruid, zeg ik er dan tussen haakjes bij — dan is Hij ook degene die ons losmaakt en bevrijdt. Waaruit? Uit onze zonden.⟨/p>
⟨p>Wat betekent dat? Het betekent dat we vastzitten in zonden. Het gaat hier niet over schuld in de zin dat Hij ons nog niets heeft vergeven; dat is de gedachte niet. Nee, we zitten feitelijk nog steeds vast in onze zonden. Dat is het verhaal en dat is inderdaad de actuele situatie. Israël is nog niet bevrijd uit haar zonden en nog steeds moet ze daarvan bevrijd worden. Wat zijn haar zonden? In de eerste plaats, en eigenlijk komt al het andere daaruit voort, is dat ze geen zicht hebben op de werkelijkheid. Er ligt nog steeds een bedekking over het Woord. Daarom moet er ook nog steeds een apokalyps plaatsvinden: de bedekking moet worden weggenomen. Dat is een bevrijding. Dan is er sprake van een bevrijding uit onze zonde, waarin we nog vastzitten als in een gevangenis. Zonde betekent doelmissing. Zolang je Hem niet kent, doe je per definitie niets anders dan je doel missen, want Hij is het doel van je leven. Het gaat om het luisteren naar en het kennen van Zijn Woord.⟨/p>
⟨p>Er wordt hier gezegd: Hij heeft ons lief en Hij verlost ons, Hij bevrijdt ons, Hij maakt ons los uit onze zonde. En dan staat erbij: 'in Zijn bloed'. Bij bloed denken we uiteraard aan een lammetje dat geslacht wordt, of beter gezegd: aan een slachtoffer. In de letterlijke zin van het woord zie je normaal gesproken geen bloed. Op het moment dat je bloed ziet, weet je: hier is een slachtoffer. Je ziet bloed waar het eigenlijk niet hoort, namelijk in een slachting. Dat refereert aan de hele offerdienst van Israël.⟨/p>
⟨p>Ik wil daar echter dit bij zeggen over de traditionele denkbeelden die ons kunnen vastzetten in ons denken en spraakgebruik: bij bloed denken we meestal alleen maar aan het sterven van de Heer Jezus. Dat doet de Bijbel echter niet. Daar denk je aan het feit dat Hij stierf én opstond. Inderdaad herinnert bloed aan het lammetje dat geslacht is, maar wat is daar zo bijzonder aan? Het feit dat het lammetje dat geslacht is, stáát. Dat is bijzonder. En dat is ook de betekenis van heel de offerdienst. Iedereen die roept — sorry dat ik het misschien wat onsympathiek zeg — en elkaar daarin napraat, zegt dat die hele offerdienst erover gaat dat dieren geslacht worden. Maar nee, de hele offerdienst gaat erover dat dieren die geslacht werden, vervolgens geofferd worden, wat wil zeggen: opstijgen tot God. Dat is de offerdienst. De slachting gaat eraan vooraf, maar het eigenlijke offer is dat het opstijgt tot God. Het eerste spreekt inderdaad van het sterven, maar het tweede spreekt van het feit dat Hij opstond en opsteeg of verrees uit het graf. Dat is de offerdienst, dat is voor God een lievelijke reuk, zodat die hele offerdienst ook op een schitterende wijze spreekt van Hem.⟨/p>
⟨p>Wat meer is, zoals Romeinen 8 laat zien: het gaat om Hem die opgewekt is uit de doden. Dat is Zijn bloed. Daarom is er ook inderdaad kracht in het bloed. Ik wilde dat net even terechtzetten omdat ik iets onaardigs zei over liedjes, maar er is ook zo'n lied: 'Er is kracht in het bloed van het Lam'. Die kracht is natuurlijk niet gelegen in het feit dat Hij Zijn leven gaf in de dood, maar in het feit dat er leven voortkomt uit Zijn dood. Het ene is sterven, het ander is opstanding: leven uit de dood. Dat is het bijzondere. We hebben een Lammetje, maar het stáát. En dat Lammetje dat staat als geslacht, blijkt niemand minder te zijn dan de Leeuw van Juda. De leeuw is een koningsdier en aan Juda is de scepter gegeven. Hier komen de lijntjes bij elkaar. Hij die opgestaan is uit de doden, Hij is de Koning van de stam van Juda, de Zoon van David, de Koning der koningen, wiens heerschappij groot zal zijn en wiens vrede eindeloos zal wezen. En dan vers 6...⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-9" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="3653" title="Speel af vanaf 01:00:53">▶ 01:00:53⟨/button> ⟨span>Gemaakt tot een Koninkrijk van Priesters (vers 6)⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Hij maakt ons een koninkrijk van priesters. Het wordt nu eindelijk hoog tijd om eens even scherp te krijgen wie die 'ons' zijn. In dit geval is dat erg eenvoudig te beantwoorden en het is ook heel specifiek. Want je zou van dat andere natuurlijk nog kunnen zeggen: hij heeft ons ook lief en hij verlost ons ook uit onze zonden. Dat is in feite een universele waarheid; in zijn bloed, ja, ook dat. Maar als er dan staat dat hij ons maakt tot een koninkrijk van priesters, over wie gaat het dan? Gaat het dan ook over ons?⟨/p>
⟨p>Nee, zeg ik dan. En dan vraagt u misschien: maar waarom baseer je dat daarop, André? Nou, ga eens met mij mee naar Exodus 19. Want als dit hier zo staat in Openbaring 1 — hij maakt ons een koninkrijk van priesters — dan refereert Johannes daarmee aan woorden die ooit gegeven en gesproken werden tot Mozes, die hij vervolgens aan Israël moest bekendmaken.⟨/p>
⟨p>In Exodus 19 lees je dat. U weet dat dit het hoofdstuk is dat voorafgaat aan Exodus 20. Van André Piet kun je veel leren, daarom zeg ik: Exodus 20 is het hoofdstuk waarin de tien woorden gegeven worden. U weet wel: "Ik ben de Heer uw God die u uit het diensthuis uitgeleid heeft." Die woorden. Exodus 19 gaat daar direct aan vooraf. Je leest daar dat Mozes instructies aan Israël moest doorgeven en dat ze zich twee dagen moesten reinigen en heiligen. En dan zou de Heer zich op de derde dag aan het volk betonen onder luid bazuingeschal. Dat staat er.⟨/p>
⟨p>Maar nu vers 5: "En nu, indien jullie..." — Israël dus — "...aandachtig naar mij luisteren, luisterende naar mij luisteren zullen, en mijn verbond bewaren." Mijn verbond bewaren... het Sinaïtisch verbond was trouwens nog niet eens gesloten. Dat zou nog gesloten worden; dat is het oude verbond en dat verbond kun je trouwens niet bewaren, dat is inmiddels al verbroken. Nee, het gaat hier over het verbond dat God ooit gesloten had: het onvoorwaardelijke verbond met Abraham, Isaak en Jakob. Namelijk zijn belofte. Dat was eenzijdig, wat wil zeggen dat er geen voorwaarden aan verbonden waren.⟨/p>
⟨p>"En als je mijn verbond bewaart, dan zullen jullie mij speciaal ten eigendom zijn uit alle volkeren, want de hele aarde behoort mij." Met andere woorden: God zegt dat hij recht heeft op de hele aarde en op al die volkeren die daarop rondlopen, maar jullie zijn daarin mijn speciale eigendom. Hoezo speciaal? Nou, we lezen verder: "En jullie zullen voor mij een koninkrijk van priesters zijn." Dat is exact hetzelfde als wat we in Openbaring 1 vers 6 lezen. "En jullie zullen voor mij een koninkrijk van priesters zijn, een heilige natie."⟨/p>
⟨p>Te midden van al die volkeren is Israël dus Gods speciale eigendom. Hij maakt van hen een koninkrijk, ook een priesterlijk woord. Dat betekent niet alleen maar dat het een volk is dat offert en het volk aan wie de tempel wordt gegeven. Dat is ook zo, ook straks trouwens. In Jeruzalem, de stad van de grote koning, zal ook de tempel weer gebouwd zijn en zal er geofferd worden. Maar 'priesterlijk' betekent in feite — de gedachte daarbij is — niet alleen maar het volk dat tot God nadert, maar eigenlijk dat God via dit volk nadert tot alle andere volken. Het is dus een heils- of een zegenkanaal. Alle volkeren die hem toebehoren worden via hen bereikt.⟨/p>
⟨p>Daarin is Israël het speciale eigendom. Ze zijn een koninkrijk, wat trouwens ook al aangeeft dat God voornemens is een dynastie, echt een monarchie te bouwen die hij ook priesterlijk zal vormgeven. Een koninkrijk van priesters. Jullie zullen een heilige natie zijn, dat wil zeggen een natie die apart gezet is. En dan staat erbij: "Dit zijn de woorden die jij, Mozes, zult spreken tot de zonen van Israël." Hoe moet je dit nu uitleggen? Nou, ik zeg: dit hoef je niet uit te leggen. Dit ís de uitleg.⟨/p>
⟨p>Er wordt hier gewoon gesproken over dat één speciaal volk uit alle volkeren een heilige natie is en een koninkrijk van priesters. Er wordt ook heel uitdrukkelijk gezegd wie dit zijn: "Deze woorden zul je spreken tot de zonen van Israël." Trouwens, zelfs als dit er niet bij had gestaan, had dit toch al duidelijk geweest. Maar het feit dat dit er zo bij staat... dan denk ik: voor degenen die dan toch op een of andere manier de draad kwijt waren geraakt, die moeten nu toch weer helemaal bij de les zijn. Laten we daarom nog eens een vraag stellen.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-10" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="4092" title="Speel af vanaf 01:08:12">▶ 01:08:12⟨/button> ⟨span>Israël als het Uitverkoren Zegenkanaal voor Alle Volkeren⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Wie, welk volk is voor Gods wegen bestemd tot een koninkrijk van priesters? Dat is de vraag. Het antwoord is: dat zijn de zonen van Israël. Zijn dat de gelovigen die vandaag uit de natiën verzameld worden? Nee, want dat zijn niet de zonen van Israël; dat zijn zij die uit de natiën zijn. In de benadering van Paulus staat Israël nu tijdelijk terzijde in ongeloof en in zonde, maar daaruit worden ze verlost omdat de Heer hen namelijk liefheeft. De Bruidegom is Zijn bruid kwijt – dat is in feite het onderwerp van het hele boek Openbaring – maar Hij vindt haar weer!⟨/p>
⟨p>Er komt een moment dat er één heilige natie zal zijn en die zal fungeren te midden van alle volkeren. Dat is zo concreet als ik het nu zeg, zonder enige vergeestelijking. Het is niet abstract, het is volstrekt concreet. Dat volk zal weer hersteld zijn en helemaal in de bediening staan. Ooit zijn er woorden gesproken aan Abraham, Izak en Jakob; daarnaar zullen ze dan luisteren en die zullen ze bewaren. Dan zullen ze ook gaan ontdekken wie zij zijn en dat zal dan aan hen worden gerealiseerd: "Jullie zullen voor Mij een koninkrijk van priesters zijn." Dat geeft aan welke betekenis zij voor God hebben, maar het betekent vooral wat zij zullen zijn voor de andere koninkrijken op aarde.⟨/p>
⟨p>Hier zie je ook de geweldige waarheid van uitverkiezing. Israël is uitverkoren. Afgelopen zaterdag bij de Goed Bericht-conferentie in Garderen – een aantal van jullie waren daar ook bij – hebben we daar ook aandacht aan gegeven. Uitverkiezing wil zeggen dat je een groep hebt en daar mensen uit kiest. Dat betekent: de één wel en de ander niet. Zo is Israël uitgekozen; één volk te midden van alle volken is uitgekozen om een koninkrijk van priesters te zijn. Betekent dit dat andere volken dan voor God niet interessant zijn? Integendeel, dat volk is juist uitgekozen om al die andere volken te bereiken. Op die manier krijg je een totaal andere kijk op uitverkiezing. Dan word je bepaald bij het voorrecht, al moet ik erbij zeggen dat het niet alleen een voorrecht is; het is ook gewoon een taak waarvoor je bestemd bent.⟨/p>
⟨p>Ik moet er weleens aan denken dat ik ooit las van een Joodse schrijver die beschreef hoe een Jood zei: "Had U alstublieft niet een ander volk kunnen uitkiezen?" Zo'n lolletje is het namelijk niet altijd om uitverkoren te zijn. Wij denken vaak alleen in termen van een voorrecht, en dat is ook zo, begrijp me goed, maar het is ook gewoon een taak die je krijgt. God roept je ergens voor en God heeft Israël geroepen om een koninkrijk van priesters te zijn.⟨/p>
⟨p>Dit is een uitgebreide manier om toe te lichten dat in Openbaring 1 vers 6 Israël wordt aangesproken. De "ons", dat is het volk van Israël dat gemaakt zal worden tot een koninkrijk van priesters. "Hij maakt ons" – dus niet: "Hij heeft ons gemaakt", zoals sommige vertalingen zeggen, maar in de grondtekst staat: "Hij maakt ons tot een koninkrijk van priesters." Dit is erg belangrijk, daarom accentueer ik het ook nogal, want we zullen dat "ons" veel vaker tegenkomen. Bijvoorbeeld ook in verband met de vierentwintig oudsten, waar ook wordt gezegd: "U hebt ons gemaakt tot een koninkrijk van priesters" in hoofdstuk 5 vers 9 en 10. Maar goed, daar komen we te zijner tijd wel over te spreken.⟨/p>
⟨p>Het gaat hier dus over het volk dat aan de orde is. Het gaat over de dag van de onthulling, dat de Heer aan het komen is en Zijn koninkrijk gaat vestigen in de tijd van de zeven geesten die voor Zijn troon staan. In die tijd is Israël inmiddels verlost en een koninkrijk van priesters geworden, om een kanaal van zegen te zijn voor de hele wereld van volkeren. En dan staat erbij dat het allemaal is voor Zijn God en Vader.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-11" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="4448" title="Speel af vanaf 01:14:08">▶ 01:14:08⟨/button> ⟨span>Voor Zijn God en Vader⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Voor Zijn God en Vader. Hij maakt ons – dat wil zeggen, het gaat hier over de Messias, Jezus Christus – Hij maakt ons tot een koninkrijk van priesters. Voor wie dan? Wel, voor Zijn, namelijk Jezus Christus’ God en Vader. Dat zijn de Bijbelse verhoudingen.⟨/p>
⟨p>We zullen het verder maar niet over de leer van de drie-eenheid hebben, maar laat ik het dan zo zeggen, zoals de Heer Jezus dat zei in het hogepriesterlijk gebed. Dit nu is het aionische leven, het leven van de aion. Dat betreft ook de hele tijd nu al: dat zij U kennen, Vader, de enige waarachtige God, en Jezus Christus die U gezonden hebt.⟨/p>
⟨p>Wat is het leven van de toekomende eeuw, het eeuwige leven? Wel, de Heer geeft daar eigenlijk een definitie van. Dat is dat ze U kennen. Als wat? Als de enige waarachtige God, en Jezus Christus die die enige waarachtige God gezonden heeft.⟨/p>
⟨p>En u zegt: "Hoe pas jij dat dan in in de kerkleer?" Dan is mijn antwoord: niet. Waarom zou ik dat moeten? Gewoon, dat staat er geschreven en dat hoeft niet ergens in te passen. Dat bevrijdt me, zou ik bijna zeggen. Ja, maar laten we het daar maar weer bij laten.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-12" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="4539" title="Speel af vanaf 01:15:39">▶ 01:15:39⟨/button> ⟨span>Heerlijkheid en Kracht tot in de Aionen van de Aionen⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Voor Zijn God en Vader; Hem zij de heerlijkheid en de kracht. Dat is niet zomaar een liturgische vorm. Nee, dit is ook hier weer heel concreet. Probeer eens voor te stellen over welke tijden dit gaat: de heerlijkheid en de kracht die in die tijd gedemonstreerd en openbaar zal worden. Nou, daar komt heel wat heerlijkheid én heel wat kracht vrij. Hem zij de heerlijkheid tot in de aeonen van de aeonen. Amen. Dit is het 'amen' van het boek de Openbaring.⟨/p>
⟨p>Hem zij de heerlijkheid en de kracht tot in de aeonen van de aeonen. Het is misschien een beetje omstreden, maar waarschijnlijk staat het inderdaad op deze manier zo. Dus niet zoals de Statenvertaling zegt: 'in alle eeuwigheid'. En ook niet wat de NBG zegt: 'in alle eeuwigheden'. Ik was afgelopen zaterdag op de Bereeërsconferentie, zoals ik al zei, en daar was een broeder genaamd Hyman. Hij vertelde over Hebreeën 1:3 en had het over drie woorden waar vier fouten in stonden. Dat ging toen over Hebreeën 1:2. Nu moeten we iets soortgelijks vaststellen als we het over deze vertaling hebben. Ik bedoel: hier staat 'aeonen van de aeonen'. Dat zijn drie Griekse woorden. En hoe heeft men dat weergegeven? 'Alle eeuwigheid'. Nou, 'alle' staat er niet en 'eeuwigheid' staat er ook niet. En dat het een dubbel meervoud is – een overtreffende trap – wordt evenmin weergegeven. 'In alle eeuwigheden' is niet veel beter, behalve dan dat er inderdaad een meervoud staat. Maar dat is het dan ook wel. Het is een dubbel meervoud.⟨/p>
⟨p>Opnieuw zeg ik: waarom zouden we dit willen inpassen in de gangbare vertalingen? Dat is ondoenlijk. Weg ermee. We kijken naar wat er staat. Dat men dit zo vertaalt, heeft niets met vertalen te maken. Dit is gewoon kerkelijke projectie; niets anders dan theologie in de vertaling projecteren. Er is geen enkele noodzaak voor. Eventueel, als je vindt dat 'aeon' te Grieks klinkt, maak er dan Nederlands van en zeg 'eeuwen'. Dat is ook goed. Dan zeggen we: 'tot in de eeuwen der eeuwen'. Wat is daar mis mee? Waarom vertaalt men dat niet zo? Heel simpel: omdat men de 'eeuwigheid' er niet uit wilt halen. En waarom niet? Op het moment dat je die eeuwigheid handhaaft, zolang je die eeuwigheid handhaaft, bedek je daarmee het Evangelie. We zijn scherp vanavond, maar dit is zo duidelijk.⟨/p>
⟨p>Zolang je met die eeuwigheid zit, kun je het Evangelie namelijk niet zien. Waarom niet? Wel, heel eenvoudig. Op het moment dat een aeon een 'eeuwigheid' is, betekent dat een eeuwige straf; een straf waar geen einde aan komt. Of een eeuwig oordeel; een oordeel waar geen einde aan komt. Of een dood die eeuwig is; een dood waar geen einde aan komt. Weg Evangelie! Het Evangelie is juist dat het oordeel, het gericht en de dood wél een einde hebben, en dat ze plaats zullen maken voor het leven en de heerlijkheid. Dat God Zijn doel bereikt: dat is het Evangelie. Een eeuwige, eindeloze dood? In feite heb je daarmee het Evangelie om zeep geholpen. Want de Bijbelse boodschap is juist dat de dood is overwonnen en tenietgedaan zal worden – uiteindelijk, als laatste vijand. Dat is toch geweldig? Maar op het moment dat je nog vastzit aan die eeuwigheid, kun je dat niet zien.⟨/p>
⟨p>Trouwens, deze uitdrukking – 'tot in de aeonen van de aeonen' – komt in het boek de Openbaring een keer of tien, elf of twaalf voor. Het wordt in dit boek heel vaak genoemd. Bijvoorbeeld in Openbaring 11:15, waar gesproken wordt over Jezus Christus, die zal heersen tot in de aeonen van de aeonen. Ook daar geven de vertalers het weer als 'in alle eeuwigheid' of 'in alle eeuwigheden'. Op het moment dat je dat zo vertaalt, betekent het dus dat Jezus Christus altijd blijft heersen. Dat is trouwens ook wat christelijke liedjes altijd zeggen: 'Hij heerst voor altijd en altijd, forever and ever'. Nou, dat is dus niet waar. Hij moet heersen totdat. Hij heerst tot in de aeonen, maar dat is iets anders. Hij moet heersen totdat Hij de dood heeft tenietgedaan. En dan, ja pas dán, wordt God 'alles in allen'. Maar op het moment dat je hier met dat hele concept van eeuwigheid zit, word je verblind en kun je het Evangelie niet meer zien.⟨/p>
⟨p>Ik geef toe, ik zeg het nu scherp en zwart-wit, maar dit is feitelijk wat erachter zit. Het geeft aan hoe enorm belangrijk het is om dit te vertellen en scherp te krijgen. De gemiddelde bijbellezer kent dit niet; die leest altijd over eeuwigheid en eeuwigheden. Dat je daardoor geen zicht hebt op de aeonen, zou nog niet het ergste zijn. Nee, het ergste is dat je daardoor de grootheid niet kunt zien van een God die bereikt wat Hij Zich ten doel stelt: dat Hij écht alle mensen liefheeft en dat Hij écht alle mensen levend gaat maken. Dat is wat er op het spel staat. Het is dus geen hobby om daar eens een keertje flink van leer te trekken; dit is zo elementair. Dit is ABC, dit moet je weten. Het is een mooie gelegenheid om dat even voor het voetlicht te brengen.⟨/p>
⟨p>Hem zij de heerlijkheid en de kracht tot in de aeonen van de aeonen. Het gaat hier dus over de aeonen die gaan komen. Ook daar heb ik nu even geen diaatje van, maar je zou dit mooi kunnen weergeven. Je hebt de aeonen die achter ons liggen, daar spreekt de Bijbel over. De Bijbel spreekt over de tegenwoordige, boze aeon. De aeonen die gaan komen, dat zijn de aeonen waarin Christus zal heersen. Christus heerst nu nog niet; straks gaat Hij heersen. De toekomende aeon, en de aeon die daarop volgt... dat zijn de 'aeonen der aeonen'. Waarom? Dat zijn de overtreffende aeonen. Ze overtreffen alle aeonen die tot dusver geweest zijn. Ook dat is weer een heel logisch idee. Van alle aeonen zijn die aeonen die gaan komen overtreffend: de aeonen der aeonen. Zoals de Koning der koningen, het Lied der liederen of het Heilige der heiligen; de overtreffende trap. In die aeonen zal Hij Zijn heerlijkheid en kracht betonen.⟨/p>
⟨p>Nu zou men daartegenin kunnen brengen: 'Maar betekent dat daarna dan niet meer?' Het gaat hier over de aeonen van de aeonen waarin het Koninkrijk geopenbaard en gevestigd zal worden. Er staat: 'Hem zij de heerlijkheid en de kracht tot in...' Ook dat moet je letterlijk nemen. Het gaat niet alleen 'in', maar 'tot in'. Totdat die aeonen zullen aanbreken, zij Hem de heerlijkheid en de kracht. En daarna dan? Nou, nogmaals: dat is hier het onderwerp niet. Als ik vanuit Katwijk naar Rotterdam rijd en ik lees bij Den Haag op de borden 'tot Rotterdam geen file', betekent dat dan dat er ná Rotterdam een file begint? Nee toch? Ik wil alleen maar zeggen: tot Rotterdam is er geen file. Als jij dan concludeert dat er na Rotterdam een file begint... nee, dat staat er helemaal niet. Waarom ik dit als parallel van deze uitdrukking noem? Wel, er staat: 'Hem zij de heerlijkheid en de kracht tot in de aeonen van de aeonen'. Betekent dat 'daarna niet meer'? Nee, dat staat er niet. Tot in die aeonen van de aeonen is Hem heerlijkheid en kracht; dáárover gaat het. Wat daarna komt, daarover moet je elders zijn. Dat is hier niet aan de orde.⟨/p>
⟨h3 id="hoofdstuk-13" class="gb-ch-heading">⟨button type="button" class="gb-ts-play" data-seconds="5144" title="Speel af vanaf 01:25:44">▶ 01:25:44⟨/button> ⟨span>Afsluiting van de Studie⟨/span> ⟨a href="#gb-hoofdstukken" class="gb-back-to-ch" title="Terug naar inhoudsopgave">↑ hoofdstukken⟨/a>⟨/h3>
⟨p>Zullen we het hier niet maar weer bij laten? Ik zit even te denken, want ja, als ik dat eenmaal gezegd heb, dan moet ik eigenlijk ook niet verder gaan. Ik stel alleen nog wel een beetje teleurgesteld vast dat ik zelfs bij vers 7 nog niet eens een begin heb gemaakt. Maar goed, er volgen nog meer avonden, zo wij tijd en gelegenheid krijgen.⟨/p>